အမတ်လောင်းတွေ Facebook မှာ ငွေကြေးအသုံးပြုမဲဆွယ်တာ မလုပ်ဖို့ NLD သတိပေး


အမျိုးသားဒီမိုကရစီအဖွဲ့ချုပ် NLD က အမတ်လောင်းတွေအတွက် ဆောင်ရန်ရှောင်ရန်အချက်တွေကို ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက်နေ့ရက်စွဲနဲ့ သတိပေးထုတ်ပြန်ထားရာမှာ ၂၀၂၀ ရွေးကောက်ပွဲကာလ  အွန်လိုင်းလူမှုကွန်ရက် အသုံးပြုတဲ့အခါမှာ ပျံ့နှံ့မှုများပြားစေရေးအတွက်  ငွေကြေးသုံးစွဲတာကို တားမြစ်တယ်ဆိုတဲ့ အချက်လည်း ပါဝင်ပါတယ်။ 

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ပျံ့နှံ့နေဆဲ ကာလအတွင်း မဲဆွယ်စည်းရုံးတဲ့အခါမှာ လူစုလူဝေးလုပ်ဖို့ အခြေအနေ မပေးတဲ့အတွက် အွန်လိုင်းမှာ စည်းရုံးရေးဆင်းဖို့ လိုတာကြောင့် အခုလို အချက်တွေကို ထုတ်ပြန်ရတာဖြစ်ပြီး အလွန်အကျွံတွေ မဖြစ်အောင် သတိပေးချက်တွေ ထည့်သွင်းထားရတာဖြစ်တယ်လို့ ပါတီရဲ့  ဗဟိုပြန်ကြားရေးအဖွဲ့  အတွင်းရေးမှူး မုံရွာအောင်ရှင်က RFA ကို ပြောပါတယ်။

ပါတီတချို့ နဲ့ နိုင်ငံရေးသမားတချို့ သူတို့ရဲ့ Facebook စာမျက်နှာက တင်ပြချက်တွေ ပိုမို ပျံ့နှံ့စေရေးအတွက် ငွေကုန်ကြေးကျခံနေချိန်မှာ ဒီလို သတိပေးချက် ထွက်ပေါ်လာတာပါ။
 NLD ပါတီတွင် ထုတ်ပြန်တဲ့ ဆောင်ရန်ရှောင်ရန် တွေထဲမှာ  ကိုယ်ပိုင်လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာကနေ ပါတီစည်းရုံးရေးနဲ့ ရွေးကောက်ပွဲ အောင်နိုင်ရေးကို ထိခိုက်စေနိုင်တာတွေ၊ ပါတီဝင်အချင်းချင်း သွေးကွဲစေနိုင်တာတွေကို မရေးသားဖို့၊ ပါတီရဲ့ အရေးကြီးလျှို့ဝှက်၊ ကန့်သတ်စာတွေ၊ အမိန့်တွေနဲ့ စည်းကမ်း ထိန်းသိမ်းရေးဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာတွေကို ရေးသားဖြန့်ဝေတာ မလုပ်ဖို့ တားမြစ်ထားပါတယ်။

ကိုယ်တိုင် စာရေးသားတာနဲ့ အခြားသူတွေရေးသားထားတဲ့ အကြောင်းအရာတွေကို ပြန်လည် မျှဝေတဲ့အခါမှာလည်း အချက်အလက် မှန်ကန်မှု ရှိ/မရှိ သေချာ စိစစ်ပြီးမှ လုပ်ဆောင်ဖို့နဲ့ အမုန်းစကားတွေ၊ အခြားသူကို ထိခိုက်စေနိုင်တဲ့ စကားလုံးကိုတွေ မသုံးကြဖို့လည်း ညွှန်ကြားထားပါတယ်။

ညွှန်ကြားချက်ထဲမှာ စာရေးသားတင်တာနဲ့ ဓာတ်ပုံတွေတင်ရုံတင်မကပဲ သက်ဝင်လှုပ်ရှားမှုရှိပြီး ဆွဲဆောင်နိုင်တဲ့ Video တွေပါ တင်ကြဖို့ တိုက်တွန်းထားပြီး အဲဒီလိုတွေ တင်ကြတဲ့အခါမှာ ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ ငွေကြေးသုံးပြီး မကြော်ငြာဖို့လည်း ပါဝင်ပါတယ်။

အခုလို ကိုယ်စားလှယ်လောင်းတွေ လူမှုကွန်ရက် ဖေ့စ်ဘွတ်ကနေတဆင့် မဲဆွယ် စည်းရုံးကြတဲ့အခါမှာ အခြားသော မသမာသူတွေက အကောင့်တုတွေ သုံးပြီး သတင်းမှားတွေ ဖြန့်တာမျိုး ဖြစ်လာမှာကို တားဆီးဖို့၊  စိစစ်သွားဖို့ ပြင်ဆင်ထားတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
လူကိုယ်တိုင် မဲဆွယ်စည်းရုံးရေးတွေကိုလည်း အခါအခွင့်သင့်တဲ့အချိန်မှာ လုပ်ဆောင်သွားမယ်လို့ မုံရွာအောင်ရှင်က ပြောပါတယ်။

NLD ပါတီဟာ လာမယ့် ရွေးကောက်ပွဲမှာ ရခိုင်ပြည်နယ်နဲ့ ရှမ်းပြည်နယ်က မဲဆန္ဒနယ်တချို့ကလွဲပြီး ကိုယ်စားလှယ်ပေါင်း ၁၁၃၁ ယောက် ဝင်ရောက် ယှဉ်ပြိုင်သွားမယ်လို့ ကြေညာထားပါတယ်။

RFA Burmese
https://www.facebook.com/rfaburmese

သရုပ်ဆောင် သီဟတင်စိုးအား လိမ်လည်တိုင်တန်းခဲ့သည့် အိမ်အကူ နှင့် ပွဲစားတို့ကို ထောင်ဒဏ် ချမှတ်


ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် သီဟတင်စိုးက အဓမ္မပြုကျင့်တယ်ဆိုပြီး လိမ်လည်တိုင်တန်းခဲ့တဲ့ အိမ်အကူ နဲ့ ပွဲစားတို့ကို သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ်တရားရုံးက ဇူလိုင် (၃၀) ရက်က ထောင်ဒဏ် အသီးသီး ချမှတ်ခဲ့ပါတယ်။

တရားစွဲဆိုထားတဲ့ အိမ်အကူ ခင်မာမြင့်ကို နစ်နာစေဖို့ ရည်ရွယ်ပြီး ပြစ်မှုကျူးလွန်တယ်လို့ မမှန်မကန် စွပ်စွဲခြင်း ပုဒ်မ နဲ့ ထောင်ဒဏ် နှစ်နှစ်၊ ခြောက်လှန့် တောင်းယူမှု ပုဒ်မနဲ့ ထောင်ဒဏ် ငါးနှစ် စုစုပေါင်း ထောင်ဒဏ် ခုနစ်နှစ် ကျခံစေဖို့ အမိန့်ချမှတ်ခဲ့တာပါ။
အဲဒီအမှုမှာ ပူးပေါင်းပါဝင်တဲ့ ပွဲစား ဒေါ်ညိုကိုလည်း ခြောက်လှန့်တောင်းယူမှု ပုဒ်မနဲ့ ထောင်ဒဏ် ငါးနှစ်ကျခံစေဖို့ အမိန့်ချမှတ်ခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

အခုအမှုကတော့ ပြီးခဲ့တဲ့ (၂၀၁၈) ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လအတွင်းက သရုပ်ဆောင် သီဟတင်စိုး နဲ့ ဒေါ်ဇင်မာဦး တို့ အိမ်မှာ အိမ်အကူလုပ်ကိုင်နေတဲ့ ခင်မာမြင့်က သူ့ကို သီဟတင်စိုးက အဓမ္မပြုကျင့်တယ်ခဲ့တယ်ဆိုပြီး သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ်၊ သုဝဏ္ဏနယ်မြေရဲစခန်းမှာ မုဒိမ်းမှုနဲ့ တိုင်းတန်းခဲ့တာပါ။

တိုင်တန်းချက်ကို ရဲတပ်ဖွဲ့က အထူးအမှုစစ်အဖွဲ့နဲ့ စစ်ဆေးခဲ့ပြီးနောက် အိမ်အကူခင်မာမြင့်က ပွဲစား ဒေါ်ညိုနဲ့ ပူးပေါင်းပြီး လိမ်လည်တိုင်တန်းခဲ့တယ်လို့ ပေါ်ပေါက်ပါတယ်။
အဲဒီအမှုကို သင်္ဃန်းကျွန်းမြို့နယ်တရားရုံးမှာ နှစ်နှစ်ခန့်ကြာ စစ်ဆေးပြီးနောက် အပြီးသတ်အမိန့် ချမှတ်ခဲ့တာပါ။

သတင်း-ဝေယံထက်ဝင်း / ဓာတ်ပုံ-Yangon Police - One News Myanmar
https://www.facebook.com/onenewsmyan
 

မြောင်းမြမြို့နယ်မှ ကျေးရွာအုပ်စုအုပ်ချုပ်ရေးမှူးတစ်ဦးအား ထောက်ပံငွေ အလွဲသုံးစားလုပ်မှုဖြင့် ဖမ်းဆီး


နိုင်ငံတော်က ပြည်သူတွေကို ထောက်ပံငွေ ကို ဒေသခံတွေကို မပေးဘဲ အလွဲသုံးခဲ့တဲ့ မြောင်းမြ မြို့နယ် ကံဘဲ့လေး ကျေးရွာအုပ်စု အုပ်ချုပ်ရေးမှူးကို မြောင်းမြ မြို့မရဲ့စခန်းက ဖမ်းဆီးထားတယ်လို့ မြောင်းမြမြို့မရဲစခန်း က တာဝန်ရှိသူက ပြောပါတယ်။

 ကံဘဲ့လေးကျေးရွာအုပ်စုက ပုံမှန်ဝင်ငွေမရှိ တဲ့ မိသားစု (၂၇၃) စုအတွက် နိုင်ငံတော်က  ဒုတိယအကြိမ် ထောက်ပံ့ငွေ (၅၄၆၀၀၀၀)ကျပ် ကို  ကျေးရွာအုပ်စု အုပ်ချုပ်ရေးမှုး ဦးတင်မောင်ဝင်းက ဒေသခံတွေကို မပေးဘဲ အလွဲသုံးစား လုပ်ခဲ့တာကြောင့် မြောင်းမြမြို့နယ်ဒုတိယမြို့နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှုး ဦးမျိုးခိုင်က တရားလိုပြုလုပ် တိုင်တန်းခဲ့တာ  ဖြစ်တယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။

"ဦးတင်မောင်ဝင်းကို စစ်ဆေးတဲ့အခါမှာ ငွေ သုံးသောင်း ပဲ သူ့မှာကျန်တော့တယ်။  လေးဆယ့်ကိုးသိန်းကို ဓါတ်မြေဩဇာဖိုးပေး ချေတယ်။ ငါးသိန်းသုံးသောင်းကို သုံးစွဲထားတယ်လို့ ပေါ်ပေါက်ခဲ့တယ်။"လို့ မြောင်းမြမြို့မရဲစခန်းက တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

အဲ့ဒါကြောင့် ကံဘဲ့လေးကျေးရွာအုပ်စု အုပ်ချုပ်ရေးမှုး ဦးတင်မောင်ဝင်းကို (ပ) ၁၇/၂၀၂၀၊ ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ(၄၀၉)နဲ့ မြောင်းမြမြိုမရဲစခန်းက အမှုဖွင့် အရေးယူ ဆောင်ရွက်ထားတယ်လို့ သိရပါတယ်။

သတင်း- ဘိုဘို(မြောင်းမြ)။ One News Myanmar
https://www.facebook.com/onenewsmyan

ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်မှာ မိုင်း‌ပေါက်ကွဲပြီး ကလေးငယ်တစ်ဦးသေဆုံး လေးဦးဒဏ်ရာရ

ကွတ်ခိုင်မြို့နယ် ခိုတင်ကျေးရွာတွင် ဇူလိုင်လ ၃၀ ရက်နေ့ညနေက မိုင်းပေါက်ကွဲပြီး ဒဏ်ရာရခဲ့သည့် ကလေးငယ်များကို လားရှိုးမြို့ဆေးရုံသို့ ပို့ဆောင်စဉ်။ Photo: Khan Thar/RFA
ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း ကွတ်ခိုင်မြို့အထွက် လွိုင်ဆမ်ဆစ်တောင်အနီးက ခိုတင်ကျေးရွာမှာ ဇူလိုင်လ ၃၀ ရက်နေ့ ညနေ ငါးနာရီလောက်က မိုင်းတစ်လုံးပေါက်ကွဲပြီး ကလေးငယ်ငါးဦး ဒဏ်ရာ အပြင်းအထန် ရရှိပြီး အဲဒီထဲက တစ်ဦးက ဆေးရုံမှာ သေဆုံးသွားပါတယ်။

ကျေးရွာတွင်းက နေအိမ်ရှေ့မှာ ဆော့ကစားနေကြချိန်မှာ မိုင်းပေါက်ကွဲတာဖြစ်ပြီး ကလေးခုနှစ်ဦးထဲက ငါးဦး ဒဏ်ရာရသွားခဲ့တာလို့ မိသားစုဝင်တွေက ပြောပါတယ်။

အသက်ငါးနှစ်ကနေ ခုနှစ်နှစ်အရွယ် ကလေးငါးဦး ဒဏ်ရာရသွားခဲ့တာဖြစ်ပြီး၊ အသက်ငါးနှစ်အရွယ် ကိန်းခမ်းအမည်ရှိ မိန်းကလေးတစ်ဦးကတော့ ဒဏ်ရာပြင်းထန်တဲ့အတွက် ဆေးရုံကို ပို့ဆောင်ခဲ့ပေမယ့် ည ၉ နာရီ မိနစ် ၄၀ မှာ သေဆုံးသွားတယ်လို့ ဆေးရုံမှာ လိုက်ပါ ကူညီပေးနေတဲ့ ကိုဇော်ဝင်းနောင်က ပြောပါတယ်။ ကျန်တဲ့ကလေးသုံးဦးကို ဒီကနေ့ညပိုင်းမှာ လားရှိုးဆေးရုံကို ပို့ဆောင်လိုက်ပြီး ဒဏ်ရာသိပ်မပြင်းထန်တဲ့ နောက်တစ်ယောက်ကိုတော့ ကွတ်ခိုင်ဆေးရုံမှာ ကုသပေးနေပါတယ်။

ပေါက်ကွဲမှုဖြစ်တဲ့နေအိမ်ဟာ လွန်ခဲ့တဲ့ဆယ်လလောက်က တပ်မတော်သားတွေ ဝင်ရောက် နေရာယူခဲ့ဖူးပြီး ကျေးရွာမှာ ပစ်ခတ်မှုတွေလည်း ဖြစ်ခဲ့ဖူးတယ်လို့ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။ ဒီကနေ့ပေါက်ကွဲတဲ့ မိုင်းဟာ ကျေးရွာထဲက နေအိမ်ရှေ့မှာတင် မြှုပ်ထားတဲ့မိုင်းဖြစ်တယ်လို့ ယူဆရပြီး ဘယ်အဖွဲ့ကမိုင်းလည်း ဆိုတာကိုတော့ တိတိကျကျ မသိဘူးလို့ ဒေသခံက ပြောပါတယ်။

ခိုတင်ကျေးရွာ အပါအဝင် အနီးအနားကျေးရွာတွေ တဝိုက်မှာ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်က တပ်မတော်နဲ့ တအာင်းအမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ (TNLA) အကြား တိုက်ပွဲတွေ ဖြစ်ပွားခဲ့တယ်လို့ဒေသခံကပြောပါတယ်။ တိုက်ပွဲကြောင့် ဒေသခံတွေ နေရပ်စွန့်ခွာခဲ့ရဖူးတယ်လို့လည်း ပြောပါတယ်။

ဇူလိုင်လ ၈ ရက်နေ့ကလည်း ကွတ်ခိုင်မြို့နယ် ပန်ကိုင်ကျေးရွာအုပ်စု နမ့်ခွမ်ရွာက တောင်ယာလုပ်ငန်းခွင်မှာ လက်နက်ကျည်ဟောင်းတစ်လုံး ပေါက်ကွဲတဲ့အတွက် အမျိုးသားနှစ်ဦး၊ အမျိုးသမီးနှစ်ဦး စုစုပေါင်း ခုနှစ်ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။ ဇူလိုင်လ ၁၀ ရက်နေ့ကလည်း သိန္နီမြို့နယ် ပန်တီးကျေးရွာမှာ မိုင်းဟောင်းတစ်လုံး ပေါက်ကွဲပြီး ကျောက်တုံးသယ်နေတဲ့ အမျိုးသားတစ်ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

ဇူလိုင်လ ၁၂ ရက်နေ့မှာ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ် မိုင်းယုလေးကျေးရွာက ဝါးခုတ်သွားတဲ့ အမျိုးသားတစ်ဦး မိုင်းနင်းမိလို့ ဒဏ်ရာ အပြင်းအထန် ရခဲ့ပါတယ်။
ဇူလိုင်လ ၁၄ ရက်နေ့ ညနေငါးနာရီလောက်က နမ့်ခမ်းမြို့နယ် လော့နော်ကျေးရွာမှာ မိုင်းနင်းမိတာကြောင့် သံဃာတစ်ပါးနဲ့ ရွာသားတစ်ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ကိုရင်တစ်ပါး မိုင်းစထိမှန် ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။

ဇူလိုင်လ ၂၄ရက်နေ့ကလဲ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ် ပါနင်ကျေးရွာက ကျွဲရောင်းဖို့သွားတဲ့ အသက် ၂၉ နှစ်အရွယ် ပါနင်ရွာသား မိုင်းအိုက်ဝေါင်းဟာ မန်လွယ်ရွာအနီးမှာ မိုင်းနင်းမိပြီး သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။ အလားတူပဲ ကျောက်မဲမြို့နယ် ကျောင်းကုန်းရွာအနီး တောင်ယာမှာ မိုင်းဟောင်းတစ်လုံး ပေါက်ကွဲလို့ အသက် ၅၉ နှစ် အရွယ် ဦးကြင်မောင်ဆိုသူ အမျိုးသားတစ်ဦး ပွဲချင်းပြီး သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။

RFA ပြုစုထားတဲ့စာရင်း‌တွေအရ ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း ကျောက်မဲ၊ ကွတ်ခိုင်၊ နမ့်ခမ်းနဲ့ သိန္နီမြို့နယ်တွေမှာ ဇူလိုင်လ ၁ ရက်နေ့ကနေ ၃၀ ရက်နေ့အတွင်း မိုင်းနဲ့စစ်လက်နက် အကြွင်းအကျန်တွေ ပေါက်ကွဲမှုကြောင့် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိမှု ခုနှစ်ကြိမ်၊ သေဆုံးသူ သံဃာတစ်ပါးနဲ့ အရပ်သားသုံးဦး၊ ဒဏ်ရာရသူ ၁၅ ဦး ရှိခဲ့ပါတယ်။ အဲ့ဒီထဲမှာ ကွတ်ခိုင်မြို့နယ်မှာ မိုင်းကြောင့် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရမှု အကြိမ်ရေ အများဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။

RFA Burmese
https://www.rfa.org/burmese/news/landmine-blast-in-kutkai-07302020120531.html
 

ရွေးကောက်ပွဲရက် ရွှေ့ဆိုင်းဖို့ သမ္မတ Trump ပြော

အမေရိကန် သမ္မတ Donald Trump
ဒီနှစ်ထဲ ကျင်းပဖို့ရှိတဲ့ အမေရိကန် သမ္မတ ရွေးကောက်ပွဲကို အချိန် ရွှေ့ဆိုင်းဖို့ သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က ပထမဆုံး အကြိမ်အဖြစ်ပြောလာနေပါတယ်။ ကြာသပတေးနေ့ မနက်ပိုင်းက သူ့ရဲ့ twitter မှာ စာတိုက်ကနေ မဲပေးမယ့်စနစ်ကြောင့် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ် သမ္မတ ရွေးကောက်ပွဲဟာ အမေရိကန် သမိုင်းမှာ မဲလိမ်မှုတွေနဲ့ မှားယွင်းရေတွက်မှုတွေ အများဆုံးရှိမယ့် ရွေးကောက်ပွဲလို့ အထောက်အထား မပါဘဲ ရေးသားထားပါတယ်။

အဲဒီလို ဖြစ်လာမယ်ဆိုရင် အမေရိကန် ပြည်ထောင်စုအတွက် ရှက်စရာ ဖြစ်တာကြောင့် လူတွေ ဘေးကင်း ရန်ကင်းနဲ့ မဲပေးနိုင် တဲ့ အချိန်အထိ ရွေးကောက်ပွဲကို ရွှေ့ဆိုင်းမလားလို့လည်း သူက မေးခွန်းထုတ်ထားပါတယ်။ နိုဝင်ဘာလ ၃ ရက်နေ့မှာ ကျင်းပမယ့် ရွေးကောက်ပွဲကို ရွှေ့ဆိုင်းနိုင်တဲ့ အခွင့်အာဏာ အမေရိကန် သမ္မတမှာ မရှိပါဘူး။ အခြေခံ ဥပဒေအရ ရွေးကောက်ပွဲရက်ကို ကွန်ဂရက်က သတ်မှတ် ပြဌာန်းရတာ ဖြစ်ပါတယ်။

Illinois ပြည်နယ်က အောက်လွှတ်တော် အမတ် Rodney Davis ကတော့ ဒီနှစ် ရွေးကောက်ပွဲ ရွှေ့ဆိုင်းမှာ မဟုတ်ဘူးဆိုပြီး တွစ်တာ မှာ တုံ့ပြန် ရေးသားလိုက်ပါတယ်။ ကွန်ဂရက်က ရက်ကို သတ်မှတ်တာဖြစ်လို့ ရက် မပြောင်းသင့်ဘဲ စီစဉ်ထားတဲ့အတိုင်း ဥပဒေ အရ နိုဝင်ဘာလ ၃ ရက်နေ့မှာ ရွေးကောက်ပွဲ လုပ်မယ်လို့ သူက ပြောပါတယ်။ ရစ်ပတ်ဘလင်ကန် အမတ် Rodney Davis ဟာ ရွေးကောက်ပွဲနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ တရားရေးကိစ္စတွေ ကိုင်တွယ်တဲ့ အောက်လွှတ်တော် စီမံ အုပ်ချုပ်ရေး ကော်မတီဝင် တစ်ဦးလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

သမ္မတ ထရမ့်ရဲ့ ရေးသားချက်ကို သူ့ရဲ့ ရစ်ပတ်ပလင်ကန် ပါတီသာမကဘဲ ပါတီကြီး နှစ်ခုစလုံးက အမတ်တွေက ဝေဖန်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။ New Mexico ပြည်နယ်က ဒီမိုကရက်တစ် အထက်လွှတ်တော်အမတ် Tom Udall က သမ္မတက အခုလို ပြောလာတာကိုက အတော်လေး စိုးရိမ်ပူပန်စရာ ဖြစ်သလို ဒီမိုကရေစီ ကျင့်စဉ်အပေါ် ကြက်သီး ထဖွယ်ရာ တိုက်ခိုက်မှု ဖြစ်တယ်လို့ ပြောပါတယ်။

COVID-19 ကြောင့် ရွေးကောက်ပွဲ ရွှေ့ဆိုင်းဖို့ အကြံပြုစကား ထွက်လာနေချိန်မှာပဲ သမ္မတ ဒေါ်နယ် ထရမ့် ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေ ညီလာခံကို လူကိုယ်တိုင် တက်ရောက် မိန့်ခွန်း ပြောကောင်း ပြောမယ်လို့ ကုလသမဂ္ဂ ဆိုင်ရာ အမေရိကန် အမြဲတမ်း ကိုယ်စားလှယ် Kelly Craft က ပြောပါတယ်။ ကမ္ဘာ့ခေါင်းဆောင်တွေ တက်ရောက်တဲ့ ဒီ ကုလသမဂ္ဂ ညီလာခံကြီးကို COVID-19 ကြောင့် အွန်လိုင်း ကနေ လုပ်ဖို့ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတွေက ပြီးခဲ့တဲ့ အပတ်ကပဲ ဆုံးဖြတ်ခဲ့တာပါ။

သံအမတ်ကြီး Kelly Craft က ကမ္ဘာ့ ခေါင်းဆောင်တွေထဲ သမ္မတ ထရမ့်တစ်ယောက်ပဲ ညီလာခံကို ကိုယ်တိုင်တက်ရောက် စကားပြောတဲ့လူ ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်လို့လည်း ပြောပါတယ်။ သမ္မတ အိမ်ဖြူတော်ကတော့ ဒီ အစီအစဉ်နဲ့ပတ်သက်လို့ အသေးစိတ် ထပ်မံ ပြောကြားတာ မရှိသေးပါဘူး။

ဗွီအိုအေ (မြန်မာပိုင်း)
https://burmese.voanews.com/a/trump-november-election-/5524392.html

ကန်လွှတ်တော်မှာ နှာခေါင်းစည်း မတပ်မနေရ အမိန့်ထုတ်

ဇွန် ၂၅ ရက်နေ့တုန်းက ကန်လွှတ်တော်ရှေ့ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲလုပ်
အမေရိကန်ကွန်ဂရက်လွှတ်တော်အတွင်းမှာ နှာခေါင်းစည်းမတပ်မနေရ စည်းကမ်းကို ကြာသပတေးနေ့က စတင်ချမှတ်လိုက်ပါတယ်။ နိုင်ငံ ရဲ့ အရေးကြီး ပုဂ္ဂိုလ်တွေစုဝေးရာ လွှတ်တော်တွင်း ကျန်းမာရေးအရ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းရှင်းရေး လုပ်ဆောင်ဖို့ ဖိအားတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်ရပြီးတဲ့နောက်မှာ အောက်လွှတ်တော် ဥက္ကဌ Nancy Pelosi က အခုလို အမိန့်ချမှတ် လိုက်တာပါ။

အမေရိကန် အောက်လွှတ်တော်အမတ် Louie Gohmert က COVID-19 ကူးစက်ခံရပြီးတဲ့နောက် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ နှောင်းပိုင်းမှာ Nancy Pelosi က အခုအမိန့်ကို ထုတ်ပြန်လိုက်တာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ လွှတ်တော်အမတ် Gohmert ဟာ လွှတ်တော်တွင်းနှာခေါင်းစည်း မဝတ်ဆင်ပဲနေ တာကိုလည်း မကြာသေးခင်ကပဲ တွေ့ခဲ့ကြရပါတယ်။ Gohmert ဟာ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တုန်းက သူ့ဇာတိပြည်နယ်Texas ကို သမ္မတ Donald Trump နဲ့ အတူသွားရောက်ဖို့အတွက် ဆေးစစ်ခံခဲ့တာဖြစ်ပြီး သူ့မှာ ရောဂါကူးစက်နေကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့တာပါ။

ပြီးခဲ့တဲ့ သီတင်းပတ်တုန်းက သူနှာခေါင်းစည်းတပ်ကြောင်းနဲ့ တပ်လိုက် ချွတ်လိုက်လုပ်တာကနေ နှာခေါင်းစည်းမှာ ရောဂါ ပိုးပါလာတာကို ရှုသွင်းမိတာဖြစ်နိုင်ကြောင်းဆေးစစ်တဲ့ ရလဒ်ထွက်လာအပြီးမှာ Gohmert က Texas KETK သတင်းဌာနကို ပြော ပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ လတုန်းက CNN သတင်းနဲ့တွေ့ဆုံမေးမြန်းခန်းတခုမှာတော့ သူက ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ရှိ၊ မရှိ ပုံမှန် စစ်ဆေးမှုခံယူနေတဲ့အတွက် နှာခေါင်းစည်း မတပ်တာလို့ Gohmert ကပြောခဲ့ဖူးပါတယ်။

အသက် ၆၆နှစ်ရှိပြီဖြစ်တဲ့ ရီပတ်ဗလစ်ကန်အမတ် Gohmert ဟာ ပြီးခဲ့တဲ့အင်္ဂါနေ့တုန်းက အောက်လွှတ်တော်တရားရေး ကော်မတီမှာ လုပ်ခဲ့တဲ့ ရှေ့နေချုပ် William Barr ရဲ့ ကြားနာပွဲကို တက်ရောက်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီကြားနာပွဲကို နှာခေါင်းစည်းမတပ်ပဲ တက်ရောက်တဲ့ ရီပတ်ဘလစ်ကန် အမတ်တော်တော်များများကိုလည်း သဘာပတိ Jerry Nadler က ဆူပူကြိမ်းမောင်း ပြောဆိုခဲ့ပါသေးတယ်။

ဗွီအိုအေ (မြန်မာပိုင်း)
https://burmese.voanews.com/a/us-congress-mandate-to-wear-mask-/5524794.html

၂၀၂၀ ရွေးကောက်ပွဲ-NLD ပါတီရဲ့အမာခံ ဒေါ်ဝင်းမြမြရဲ့ နိုင်ငံရေးဖြတ်သန်းမှု

ဒေါ်ဝင်းမြမြဟာ ထောင်ခဏခဏကျခံရပေမဲ့ တွန့်ဆုတ်မှုမရှိဘဲ NLD ပါတီတာဝန်တွေကို မပျက်မကွက်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပါတယ်။
ဒေါ်ဝင်းမြမြကို မန္တလေးတိုင်းမှာ NLD ပါတီရဲ့ အမာခံ သစ္စာရှိသူတစ်ဦးလို့ လူသိများသလို စစ်အစိုးရ လက်ထက် နိုင်ငံရေးဖိနှိပ်မှုတွေအောက် တစ်မိသားစုလုံး အကျဉ်းကျခံရသူ၊ နိုင်ငံရေးလုပ်လို့ ပိုင်ဆိုင်တဲ့စီးပွားရေး လုပ်ငန်းတွေ ထိခိုက်ခံခဲ့သူအဖြစ်လည်း သိကြပါတယ်။

NLD ပါတီက နိုဝင်ဘာရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်ဖို့ ရွေးချယ်ထားတဲ့ ကိုယ်စားလှယ်လောင်း ၁၁၃၂ ဦးထဲမှာ မန္တလေးက နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသူဟောင်း ဒေါ်ဝင်းမြမြ ပါဝင်ခဲ့ပါတယ်။

ဖိနှိပ်မှုတွေအောက် ထောင်အကြိမ်ကြိမ်ကျခဲ့ပေမဲ့ ထောင်က ပြန်ထွက်လာတိုင်း ထောက်လှမ်းရေးတွေ မပြတ်တမ်းစောင့်ကြည့်နေတဲ့ကြားက NLD ပါတီကို အဝင်အထွက်မပျက်၊ ပါတီအလုပ်တွေ မပြတ်တမ်း လုပ်ခဲ့တဲ့သူဖြစ်ပါတယ်။

ထောင်မကြောက်တန်းမကြောက်ဘဲ သူယုံကြည်ရာကို ရဲရဲဝံ့ဝံ့လုပ်ခဲ့တာကြောင့် ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှာ ဒေါ်ဝင်းမြမြကို လွှတ်တော်အမတ်အဖြစ် NLD ပါတီက ရွေးချယ်ယှဉ်ပြိုင်စေမယ်လို့ အများက မျှော်လင့်ထားခဲ့ကြပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ဒေါ်ဝင်းမြမြ ရွေးကောက်ပွဲမဝင်ခဲ့ပါဘူး။

အဲဒီအချိန်တုန်းက ဒေါ်ဝင်းမြမြအပါအဝင် အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်တွေကို NLD က ကိုယ်စားလှယ်လောင်းအဖြစ် မရွေးချယ်ခဲ့ဘူးဆိုတဲ့ သတင်းတွေ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ထွက်ပေါ်ခဲ့တာပါ။

ပါတီဘက်ကတော့ ဒါနဲ့ပတ်သက်လို့ မူဝါဒ ရှိတယ်လို့ ထုတ်ပြန်ပြောဆိုတာ မရှိခဲ့ပါဘူး။

ဒေါ်ဝင်းမြမြကတော့ ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ကိုယ်စားလှယ်လောင်း လျှောက်လွှာတင်ခဲ့ပေမဲ့ တခြားလုပ်ငန်းတစ်ခုကို ဦးစားပေး လုပ်ချင်တာကြောင့် နောက်ပိုင်းမှာ လျှောက်လွှာကို ပြန်ရုပ်သိမ်းခဲ့တယ်လို့ ပြောပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ အထက်မှာဆိုခဲ့သလို အစ္စလာမ်ဘာသာဝင်မို့ အဲဒီတုန်းက ကိုယ်စားလှယ်လောင်းစာရင်းမှာ ကျန်ခဲ့တာမျိုးလားလို့ မေးတဲ့အခါမှာ ဒေါ်ဝင်းမြမြက

"ကျွန်မတို့ ပါတီမူဝါဒကတော့ ဒီလိုမရှိပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အခြေအနေအကြောင်းကြောင်းကြောင့် ကျွန်မတို့ပါတီ၊ ကျွန်မတို့ ခေါင်းဆောင်က ချန်ခဲ့တာ ရှိကောင်းရှိမယ်။ ဒါပေမဲ့ ကျွန်မတို့ခေါင်းဆောင်သည် နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံလုံးအရေးကို သူက ဦးဆောင်နေရတဲ့ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်ပါတယ်။ သူ့အနေနဲ့ ဘက်စုံက အခြေအနေ အရပ်ရပ်ကို စဉ်းစားပြီး ဆိုးကျိုးကောင်းကျိုးအားလုံးကို စဉ်းစားပြီး လုပ်တယ်လို့ မြင်တယ်။ ကျွန်မတို့ဟာ နဂိုတည်းက ပါတီကိုရော ကျွန်မတို့ခေါင်းဆောင်ကိုရော ယုံကြည်တယ်။ ကျွန်မတို့ ခေါင်းဆောင်က ကျွန်မတို့ကို ဘာတာဝန်ပေးမတုန်း၊ ဘာခိုင်းမတုန်း၊ ကျွန်မတို့ခေါင်းဆောင် လိုအပ်တာကိုဖြည့်ဆည်းဖို့ နောက်လိုက်အနေနဲ့ရှိနေပါတယ်။ အဲဒီတော့ ကျွန်မတို့မှာတော့ ဒီလိုမျိုးရှိခဲ့လည်း ဘယ်လိုမှမအောက်မေ့ပါဘူး။ ကျွန်မတို့ သဘောပေါက်ပါတယ်" လို့ ဆိုပါတယ်။

NLD ပါတီကို ဘာကြောင့် ဝင်ခဲ့တာလဲ

ဒေါ်ဝင်းမြမြဟာ ၁၉၈၈ ခုနှစ် မတိုင်ခင်အထိ သာမန်အရပ်သူတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဘာနိုင်ငံရေးမှမလုပ်ခဲ့သလို ဘယ်ပါတီဘယ်အဖွဲ့စည်းမှ မဝင်ခဲ့သူပါ။

၁၉၈၈ ခုနှစ်မှာ ဒီမိုကရေစီအရေးတော်ပုံနဲ့အတူ နိုင်ငံတစ်ဝန်း ဒီမိုကရေစီနဲ့ လူ့အခွင့်အရေး တောင်းဆို လှုပ်ရှားမှုတွေမှာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပေါ်ထွန်းလာပြီး အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ကို ထူထောင် တယ်လို့ ကြားကြားချင်းမှာပဲ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အပေါ် ယုံကြည်စိတ်၊ အာဏာရှင်စနစ် ကျဆုံးပြီး ပြည်သူတွေရဲ့ လူ့အခွင့်အရေးတွေ၊ ဒီမိုကရေစီအရေးတွေကို ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကသာ စွမ်းဆောင်ပေးနိုင်မယ်လို့ ယုံကြည်စိတ်နဲ့ NLD ပါတီကို ဝင်ခဲ့တယ်လို့ ဒေါ်ဝင်းမြမြက ပြောပါတယ်။
ခေါင်းဆောင်အပေါ် သစ္စာရှိစွာနဲ့ ပါတီတာဝန်တွေကို ဆက်လက်ထမ်းဆောင်ခဲ့တယ်လို့ ဒေါ်ဝင်းမြမြက ဆိုပါတယ်။
၁၉၉၀ ပြည့်လွန် နှစ်ကာလတွေဟာ NLD ပါတီ ဆိုင်းဘုတ်ထောင်ရင်၊ ပါတီဝင်တွေဆိုရင် အကြောင်း အမျိုးမျိုးပြပြီး ထောင်ချခံနေရချိန်ပါ။

ဒေါ်ဝင်းမြမြကတော့ ပါတီဝင်စဖြစ်ကတည်းက မြို့နယ် စည်းရုံးရေးကော်မတီတွေဖွဲ့စည်းပြီး ပါတီ ရုံးထိုင် ဆောင်ရွက်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ စစချင်းမှာ မြို့နယ်အဆင့်မှာ ပါတီရဲ့ ယာယီဘဏ္ဍာရေးမှူး အဖြစ်နဲ့ ပါတီ လုပ်ငန်းတွေ ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်။

၁၉၉၅ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာမှာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နေအိမ်အကျယ်ချုပ်က လွတ်လာချိန်မှာတော့ တိုင်း နဲ့ပြည်နယ် ပါတီစည်းရုံးရေးအဖွဲ့တွေမှာ လူအင်အား လျော့နည်းနေတာကို ပြန်ဖြည့်ဖို့ ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီမှာ ဒေါ်ဝင်းမြမြဟာ မန္တလေးတိုင်းအတွင်း စည်းရုံးရေးတွေလုပ်ဖို့ NLD ပါတီရဲ့ တိုင်းအလုပ်အမှုဆောင် ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။

၂၀၁၃ ခုနှစ်မှာတော့ တိုင်းနဲ့ပြည်နယ်အဆင့် NLD ပါတီဖွဲ့စည်းမှုကို ညီလာခံခေါ်ယူပြီး ဖွဲ့စည်းတဲ့အခါ မန္တလေးတိုင်းလုပ်ငန်းကော်မတီ ဒုဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် ရွေးချယ် တင်မြှောက်ခံခဲ့ရပါတယ်။

ဒီတာဝန်ကို အခုချိန်ထိ ထမ်းဆောင်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

တစ်မိသားစုလုံး ထောင်ချခံရ

၁၉၈၉ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ကာလတွေ စတင်ချိန်ကစလို့ ဒေါ်ဝင်းမြမြအပါအဝင် ပါတီဝင်တွေအများစုဟာ ထောက်လှမ်း ရေးတွေရဲ့ မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့်တာခံခဲ့ရပါတယ်။

ထောက်လှမ်းရေးတွေဟာ ဒေါ်ဝင်းမြမြကို မကြာခဏ ခေါ်ယူစစ်ဆေးမေးမြန်းခဲ့ကြပါတယ်။ တိုင်းအလုပ် အမှုဆောင်ဖြစ်လာချိန် ၁၉၉၅ ခုနှစ်မှာတော့ စတင်ခေါ် ယူထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရပါတယ်။
ဒေါ်ဝင်းမြမြဟာ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
NLD ပါတီအနိုင်ရခဲ့တဲ့ ၁၉၉၀ ၊ မေလ မှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ရွေးကောက်ပွဲအောင်နိုင်ခဲ့တဲ့နေ့နဲ့ NLD ပါတီ စတင် တည်ထောင်တဲ့ စက်တင်ဘာလတွေဆို ထောက်လှမ်းရေး တွေက သူအပါအဝင် တိုင်းအလုပ်အမှုဆောင်တွေကို ခေါ်ထိန်းသိမ်းလေ့ရှိတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

"တစ်နှစ်ကို နှစ်ကြိမ် နှစ်ကြိမ် ခေါ်ထိန်းသိမ်းတယ်။ ရက်အနေနဲ့ကတော့နှစ်လ၊ သုံးလ၊ လေးလ ဖြစ်ရင် ဖြစ်မယ်။ ကျွန်မတင်မကဘူး။ တိုင်းအလုပ်အမှုဆောင် တွေအကုန်လုံးက ထိန်းသိမ်းခံရတယ်။ အကြိမ်ကြိမ်ပဲ။ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်ထိ အဲဒီလို ထိန်းသိမ်းခံရတယ်။ ၂၀၀၀ မှာ ကျွန်မကို ခေါ်ထိန်းသိမ်းတော့ မန္တလေး အကျဉ်းထောင်ထဲရောက်တယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ မန္တလေးထောင်ထဲမှာ ကျွန်မအစ်ကိုရယ်၊ ကျွန်မ ညီမ သုံးယောက်ရယ်က Yellow Campaign လှုပ်ရှားမှုကြောင့်မို့လို့ နှစ်ရှည်ပြစ်ဒဏ်တွေကျပြီး ရောက်နှင့်ပြီးသား။ သို့သော် ကျွန်မတစ်ယောက်တည်း ကျန်နေပေမဲ့ လို့လည်း ကျွန်မကိုပါ ထိန်းသိမ်းတဲ့အလုပ်ကို သူတို့ အပျက်မခံဘူး" လို့ ဒေါ်ဝင်းမြမြကပြောပါတယ်။

တစ်ထောင်တည်းမှာ မောင်နှမတွေရောက်နေပေမဲ့ တစ်ဦးနဲ့တစ်ဦး တွေ့ခွင့်မရသလို တစ်အုပ်စုလုံးကို အရေးကြီးအုပ်စုအဖြစ် သတ်မှတ်စောင့်ကြည့်ခံခဲ့ရတယ်လို့ သူက ဆက်ပြောပါတယ်။

၂၀၀၁ ခုနှစ်၊ မန္တလေးအကျဉ်းထောင်ကနေ ပြန်လွတ်လွတ်ချင်းမှာပဲ ပါတီတာဝန်တွေကို ဆက်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

ဒီပဲယင်းနဲ့ ရွှေဝါရောင်အတွေ့အကြုံ

၂၀၀၁ ခုနှစ်နောက်ပိုင်းမှာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နဲ့ စစ်အစိုးရတို့အကြား တွေ့ဆုံမှုတွေ လုပ်လာခဲ့တာကြောင့် ၂၀၀၃ ခုနှစ် ဒီပဲယင်းအရေးအခင်းမတိုင်ခင်ထိ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ရဲ့ စည်းရုံရေးခရီးစဉ်တွေ တော်တော်များများလုပ်ခွင့်ရခဲ့ပါတယ်။

အထူးသဖြင့် အထက်မြန်မာပြည်ခရီးစဉ်တော်တော်များများမှာ တိုင်းအလုပ်အမှုဆောင်အဖြစ် ဒေါ်ဝင်းမြမြအနေနဲ့ ခရီးစဉ်တွေချောမွေ့ရေးအပါအဝင် တာဝန်တော်တော်များများ အပေးခံခဲ့ရပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ၂၀၀၃ ဒီပဲယင်းဖြစ်စဉ်ကြောင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အပါအဝင်၊ ပါတီဝင်တွေ၊ မန္တလေးတိုင်းအဆင့် တာဝန်ရှိသူတွေ အကုန် ထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရပါတယ်။

အဲဒီနောက် ဒေါ်ဝင်းမြမြဟာ ၂၀၀၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၆ မှာ ပြန်လွတ်လာချိန်မှာ ပါတီ တာဝန်တွေဆက်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပါတယ်။

"အဲဒီလိုတွေ အလုပ်လုပ်နေရင်းက ၂၀၀၇ မှာရွှေဝါရောင်တော်လှန်ရေးမှာ တစ်ခါပြန်ဖမ်းခံရတယ်။ ၂၀၀၈ ခုနှစ်မှာ ထောင်ထဲမှာရှိတဲ့ အထူးခုံရုံးတင်တယ်။ နှစ်ရှည်ပြစ်ဒဏ် ၁၂ နှစ်ချတယ်လို့ သိရတယ်။ နောက် လေးနှစ် အယူခံပေးတယ်လို့လည်း သိရပြန်တယ်။ အဲဒီကနေ ကျွန်မကို ပူတာအိုအကျဉ်းထောင်ကို ပို့လိုက်ပါတယ်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီ ၁၃ မှာတော့ ကျွန်မ ပူတာအိုအကျဉ်းထောင်ကနေပြန်လွတ်ပြီး ပါတီတာဝန်တွေထမ်းဆောင်ပါတယ်" လို့ ဒေါ်ဝင်းမြမြကပြောပြပါတယ်။

နိုင်ငံရေးခရီးကြမ်းကို ဘာကြောင့် ဒူပေနာပေ ခံနိုင်ခဲ့သလဲ

ထောင်တွေ ခဏခဏချခံရပြီး ထောင်နှုတ်ခမ်းနင်း နိုင်ငံရေးလုပ်ကြတဲ့ ဒီမိုကရေစီခရီးကြမ်းကို ခံနိုင်ရည်ရှိရှိ ဖြတ်သန်းခဲ့တာဟာ ခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် အပေါ် ယုံကြည်စိတ်အပြည့်ရှိလို့ဖြစ်တယ်လို့ ဒေါ်ဝင်းမြမြကပြောပါတယ်။
မန္တလေးတိုင်းဝန်ကြီးချုပ်နဲ့အတူ ယခင် အခမ်းအနားတစ်ခုမှာ တွေ့ရတဲ့ ဒေါ်ဝင်းမြမြ
စစ်အာဏာရှင်လက်အောက်က လွတ်မြောက်ရေး၊ ပြည်သူလူထုရဲ့ လူ့အခွင့်အရေးနဲ့ အခွင့်အရေးတွေကို ပေးနိုင်မယ့် ဥပဒေတွေဖန်တီးပေးရေးနဲ့ ပြည်တွင်းငြိမ်းချမ်း ရေးကို ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကသာလျှင် ဖန်တီးပေးနိုင်မယ်လို့ ယုံကြည်ချက်ကြောင့် ဘယ်လိုအခက်အခဲအကြပ်အတည်းကိုမဆို ခံနိုင်ရည်ရှိတယ်လို့လည်း သူက ဆက်ပြောပါတယ်။

"အားလုံး သဟဇာတဖြစ်ရေးကိုလည်း ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်က ဦးဆောင်ပြီးတော့မှ ပါတီ စတည် ထောင်ကတည်းက မိန့်ခွန်းထဲမှာ ဒီစကားတွေပါတယ်။ အဲဒီတော့ ကျွန်မတို့သည် တစ်ချိန်ချိန်မှာ ကျွန်မတို့နိုင်ငံသည် ဒါက အခုတော့ ကျွန်မတို့ပါတီ ငါးနှစ်သက်တမ်းအတွင်းမှာ ကျွန်မတို့ပါတီက တစ်ပိုင်းတစ်စ တော်တော်လေးကို တိုးတက်တဲ့အပိုင်း ရောက်သွားပါပြီ။ ဒါကြောင့် ဒီလိုမျိုးအခြေအနေတစ်ရပ်ကို ကျွန်မတို့က တစ်ချိန်ချိန်မှာ ဖြစ်လာလိမ့်မယ်လို့ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် လုပ်ရင် ဖြစ်လိမ့်မယ်လို့ ကျွန်မတို့က ယုံကြည်တဲ့အတွက် ဘယ်အကြပ်အတည်းကိုမဆို ခံနိုင်သွားတယ်"

ထောက်လှမ်းရေးခေတ်ကတည်းက သူအပါအဝင် NLD ပါတီဝင်တွေကို ပါတီကနေ နုတ်ထွက်ကြဖို့ အမျိုးစုံဖိအားပေးခံခဲ့ရပေမဲ့ နုတ်ထွက်ဖို့ မစဉ်းစားခဲ့သလို ခေါင်းဆောင်အပေါ် သစ္စာရှိစွာနဲ့ ပါတီတာဝန်တွေကို ဆက်လက်ထမ်းဆောင်ခဲ့တယ်လို့ ဒေါ်ဝင်းမြမြက ဆက်ပြောပါတယ်။

ဒေါ်ဝင်းမြမြဟာ လာမယ့် ၂၀၂၀ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲမှာ မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ စဉ့်ကိုင်မြို့နယ်၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com/burmese/burma-53591453

မြောက်ဦးအနီးတိုက်ပွဲ အပြင်းထန်ဖြစ် ၊အဝေးပြေးလမ်းမမှာ ကားတွေ ပိတ်မိနေ

မြောက်ဦးမြို့နဲ့ တစ်မိုင်ခွဲ အကွာမှာတိုက်ပွဲဖြစ်နေ
ရခိုင်ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းဒေသ မြောက်ဦးမြို့နယ်အတွင်းမှာ ဇူလိုင် ၃၀ ရက် မနက်ပိုင်းကစပြီး တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားနေတဲ့အတွက် ရန်ကုန် စစ်တွေ အဝေးပြေးကားလမ်းမ မြောက်ဦး ကျောက်တော် လမ်းပိုင်းကို ပိတ်ထားရတယ်လို့ ကားသမားတွေဆီကနေ သိရပါတယ်။

နေ့လယ်ပိုင်းမှာတော့ တိုက်ပွဲက ပိုပြင်းထန်လာပြီး တပ်မတော်ဘက်က လေယာဉ် နှစ်စီးနဲ့ နာရီဝက်နီးပါး လာရောက် ပစ်ခတ်တာတွေလည်း ရှိတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

တိုက်ပွဲဟာ မနက်ပိုင်း ၅နာရီခွဲလောက်က စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့တာဖြစ်ပြီး မြောက်ဦးမြို့နဲ့ တစ်မိုင်ခွဲလောက်သာ ကွာဝေးတဲ့ အုတ်ဖိုကန်ကျေးရွာအနီးက သရက်တစ်ပင် ကောက်ကွေ့မှာ တပ်မတော်နဲ့ ရက္ခိုင့်တပ်တော် အေအေတို့ နှစ်ဖက် အပြန်အလှန် တိုက်ခိုက်နေကြတာလို့ အုတ်ဖိုကန်ကျေးရွာသားတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားတဲ့နေရာဟာ အဘောင်တော်ဆည်နဲ့ တောင်ဖြူဆည်အကြား အဝေးပြေးကားလမ်းမရဲ့ အရှေ့ဘက်ခြမ်း ငရုတ်ကောင်းခင်းထဲမှာ ဖြစ်ပွားနေကြတာဖြစ်ပြီး တပ်မတော်ကားတွေ ရပ်တန့်နေတာကိုမြင်နေရပြီး အဝေးပြေးကားတွေလည်း ရပ်တန့်နေရတယ်လို့ မြောက်ဦးမြို့ခံ ကားသမားတစ်ဦးက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။
ဇူလိုင် ၃၀ ရက်မနကအစောပိုင်းက စပြီးပိတ်မိနေ
တိုက်ပွဲတွေဖြစ်ပွားနေတဲ့အတွက် အဝေးပြေးကားလမ်းမပေါ်မှာ သွားလာနေတဲ့ ကားတွေဟာ မနက် ၆ နာရီလောက်ကတည်းက ရပ်တန့်နေကြရပြီး နေ့လည်ပိုင်းအထိ တိုက်ပွဲတွေ ဆက်ရှိနေသေးတဲ့အတွက် သွားလာခွင့်မရရှိသေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

"မနက်ပိုင်း ၆ နာရီလောက်မှာ မြောက်ဦးတောင်ဖြူနားမှာ ။ တပ်မတော်ယာဉ်တန်းနဲ့ ရက္ခိုင့်တပ်တော်တို့ တိုက်ပွဲဖြစ်တယ်လို့ သိရတယ်။ ဒီဘက်မှာဆိုရင် မြောက်ဦးကားဂိတ်နားက ရပ်ထားတယ်။ ဟိုဘက်မှာဆိုရင် ဝေသာလီနားက ရပ်ထားတယ်။ ခရီးသည်တွေကတော့ မန္တလေး၊ ရန်ကုန်သွားတဲ့ ကားတွေမှာတော့ ဒီတိုင်းပဲ ကားပေါ်မှာနေကြရတာပေါ့။ ကျွန်တော်တို့ မြောက်ဦးစစ်တွေသွားတဲ့ ကားတွေဆိုတော့ ပြန်လှည့်လာလိုက်ရတာပေါ့"လို့ မြောက်ဦး-စစ်တွေ ပြေးဆွဲနေတဲ့ ခရီးသည်ပို့ဆောင်ရေးကားပိုင်ရှင်တစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

မြောက်ဦးဘက်က ထွက်လာခဲ့တဲ့ ကားတွေဟာ မြို့ပြင်မှာ ရပ်တန့်နေကြရပြီး စစ်တွေဘက်က ထွက်လာခဲ့တဲ့ ကားတွေကတော့ ဝေသာလီကျေးရွာအနီးမှာ ရပ်တန့်နေကြရတယ်လို့ ကားသမားတွေကပြောပါတယ်။

မြောက်ဦး-စစ်တွေလမ်းပိုင်းတစ်လျှောက်မှာ အခုလိုမျိုး တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားတာတွေ မကြာခဏဆိုသလို ကြုံနေရပြီး ကားတွေလည်း ရပ်တန့်နေကြရတဲ့အတွက် စိုးရိမ်ကြောက်လန့်မှုတွေနဲ့ စောင့်ဆိုင်းနေကြရတယ်လို့ ကားသမားတွေက ပြောပါတယ်။

ဒါ့အပြင် နေပြည်တော်၊ ရန်ကုန်နဲ့ မန္တလေးစတဲ့နေရာတွေက လာခဲ့ကြတဲ့ခရီးသည်တွေဟာလည်း နေ့လည်ပိုင်းအထိ တိုက်ပွဲတွေပြင်းထန်နေတဲ့အတွက် ကားလမ်းတွေပိတ်နေဆဲဖြစ်တာကြောင့် ခရီးသည်အများစုကတော့ မြောက်ဦးမြို့မှာရပ်နားနေကြရပါတယ်။
ခရီးသည်အများစုကတော့ မြောက်ဦးမြို့မှာရပ်နားနေကြ
တချို့ကားတွေနဲ့ ခရီးသည်တွေကတော့ ဖြတ်သန်းခွင့်ရမလားဆိုပြီး တိုက်ပွဲပြီးမယ့်အချိန်တွေကို စောင့်ဆိုင်းနေကြတာတွေကိုလည်း တွေ့ခဲ့ရတယ်လို့ ပိတ်မိနေတဲ့ ရောက်နေတဲ့ ကျောက်တော်မြို့နယ် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဦးဦးထွန်းဝင်းက ပြောပါတယ်။

မနက်ပိုင်းကတော့ လက်နက်ကြီးပစ်ခတ်သံတွေကိုပါ ကြားခဲ့ရပေမဲ့ အခုနေ့လယ်ပိုင်းမှာတော့ လက်နက်ကြီးပစ်ခတ်တာတွေ မရှိတော့ပေမဲ့ လက်နက်ငယ်တွေနဲ့ အပြန်အလှန်ပစ်ခတ်မှုတွေရှိနေပြီး တိုက်ပွဲအတွင်းက ပစ်ခတ်လိုက်တဲ့ ကျည်တွေဟာ အဲ့ဒီနေရာနဲ့အနီးဆုံးဖြစ်တဲ့ အုတ်ဖိုကန်ကျေးရွာအတွင်းကို ကျရောက်ပြီး နေအိမ်တွေကိုလည်း ထိမှန်တာတွေရှိနေတယ်လို့ သိရပါတယ်။

ကျေးရွာအနီးဝန်းကျင်မှာ တိုက်ပွဲတွေ အပြင်းအထန်ဖြစ်ပွားနေတဲ့အတွက် အုတ်ဖိုကန်၊ မောင်ရွှီကန်၊ သံချောင်း စတဲ့ကျေးရွာသားတွေဟာ ဘေးလွတ်ရာနေရာတွေကို ထွက်ပြေးနေကြရတယ်လို့ဆိုပါတယ်။

၂၀၂၀ ခုနှစ်အတွင်း ပြီးခဲ့တဲ့လပိုင်းကလည်း အဲ့ဒီသရက်တစ်ပင်ကောက်ကွေ့အနီးမှာ တပ်မတော်ယာဉ်တန်းတစ်ခု မိုင်းဆွဲတိုက်ခိုက်ခံခဲ့ရဖူးပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com/burmese/burma-53595058

နဂိုကအားနည်းတဲ့ မြန်မာ့ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ကိုဗစ်ကြောင့် ပိုအခက်တွေ့

ရန်ကုန်မြို့ရှိ Quarantine စင်တာတခုမှာ လုပ်အားပေး လုပ်ကိုင်နေသော စေတနာ့ ဆရာဝန်တချို့။ (မေ ၀၈၊ ၂၀၂၀)
မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု စနစ်နဲ့ ပတ်သက်လို့ စိုးရိမ်ကြောင်း ကုလသမဂ္ဂက ဒီကနေ့ ရက်စွဲနဲ့ ထုတ်ပြန်တဲ့ အစီရင်ခံစာအပေါ် ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းတွေရဲ့ သဘောထားတုံ့ပြန်ချက်တွေကို ဗွီအိုအေမြန်မာပိုင်း သတင်းထောက်စုစုက ပြောပြပေးပါမယ်။

“အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံတွေမှာ COVID- 19 ကြောင့် သက်ရောက်မှု” လို့အမည်ပေးထားတဲ့ ကုလသမဂ္ဂရဲ့ အစီရင်ခံစာထဲမှာ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ ကပ်ရောဂါကာလ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုအခြေအနေ နိမ့်ကျတဲ့အပေါ်စိုးရိမ်ကြောင်း ဖော်ပြထားတာပါ။ COVID- 19 ကပ်ရောဂါ မတိုင်ခင်ကတည်းက ပဋိပက္ခတွေနဲ့ သဘာဝဘေးအန္တရာယ်တွေကြောင့် လူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာ အကြပ်အတည်းတွေ ကြုံနေရတဲ့ နိုင်ငံတနိုင်ငံအဖြစ် စိုးရိမ်စရာတွေ ရှိနေတယ်လို့ ဆိုထားပါတယ်။

ကပ်ရောဂါကာလ စေတနာ့ဝန်ထမ်း အကူအညီပေးနေတဲ့ Community Fever Clinic Network က ဒေါက်တာသစ်လွင်ကတော့ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု အားနည်းချက်တွေကြောင့် အရေးပေါ် အခြေအနေနဲ့ ကြုံရတဲ့ အခါမျိုးမှာ အခက်အခဲတွေ ပိုကြံုရတယ်လို့ VOA ကိုပြောပါတယ်။

“ဒီကိုဗစ်ကာလအတွင်းမှာ ဆိုရင်လည်း ကျနော်တို့က အဓိကအဲ့ပြဿနာတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်ရတာပဲပေါ့။ Social Distancing တို့ဘာတို့ ဒီကိစ္စတွေမှာ နည်းနည်းလေး ခဲယဉ်းလာတာတွေ့မယ်။ အလုပ်ခွင်မှာလည်း ဒီအတိုင်းရှိမယ်။ ကျန်တဲ့ လူအများကြီး စုဝေးနေတဲ့နေရာပေါ့။ ဥပမာ- ကျူးကျော်တဲလိုနေရာမျိုးတွေ။ အဲလိုကိစ္စမျိုးတွေမှာဆို အဲပြဿနာတွေက များတာပဲပေါ့နော်။ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းဘက်ကို ကြည့်လိုက်မယ်ဆိုရင်လည်း ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းအင်အားနည်းတာတော့ အမှန်ပဲ။ အဲတော့ Fever Clinic တွေ ကျနော်တို့ဖွင့်ဖြစ်ရတဲ့ အကြောင်းရင်းကလည်း အဓိကအဲဒါပဲပေါ့။”

မြန်မာနိုင်ငံမှာ လူဦးရေလူ ၁၀,၀၀၀ လောက်အတွက် ဆေးရုံမှာ လူနာကုတင် ၉ လုံးနှုန်းသာရှိပြီး ကမ္ဘာပေါ်မှာ ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှု အဆင့်အနိမ့်ဆုံးစာရင်းဝင် နိုင်ငံတနိုင်ငံအဖြစ် ရှိနေဆဲ ဖြစ်ကြောင်းလည်း ကုလသမဂ္ဂရဲ့ အစီရင်ခံစာမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အရှေ့တောင်အာရှ ၁၁ နိုင်ငံမှာ မြန်မာနိုင်ငံဟာ သားဖွားသူနာပြု အနည်းဆုံးနိုင်ငံတနိုင်ငံအဖြစ် အဆင့် ၁၀ မှာရှိနေပြီး ဖိလစ်ပိုင်ကတော့ အဆင့် ၁၁ နဲ့ အောက်ဆုံးမှာရှိနေသလို၊ စင်္ကာပူနိုင်ငံကတော့ ထိပ်ဆုံးနေရာမှာ ရှိနေတယ်လို့လည်း ပြောပါတယ်။

ကျန်းမာရေးနဲ့ အားကစားဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ တနိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာနဲ့ ဆေးရုံပေါင်း ၁,၁၆၈ ရုံအပါအဝင်၊ ကျန်းမာရေးဌာနခွဲပေါင်း ၁၀,၉၉၀ ရှိနေပြီး၊ ဆေးပေးခန်းကတော့ ၂၅၄ ခု ရှိပါတယ်။

ကလေးအထူးကုဆရာဝန်ကြီး ပါမောက္ခဒေါက်တာစောဝင်းကတော့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုတွေနဲ့ ကျန်းမာရေး ပညာပေးရေး လုပ်ငန်းတွေမှာ အားနည်းချက်တွေ ရှိနေတယ်ဆိုတာကို လက်ခံပေမဲ့ လတ်တလော ကြုံနေရတဲ့ ကပ်ရောဂါနဲ့ ပတ်သက်လို့ ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းမှုတွေမှာတော့ အားရစရာကောင်းတယ်လို့ ပြောပါတယ်။

“ကျန်းမာရေးပြဿနာတွေတော့ ရှိပါတယ်။ ကျနော်တို့ကျန်းမာရေး ဘတ်ဂျက်အရမလုံလောက်တာ၊ ဒီကျန်းမာရေးဝန်ထမ်း အင်အားနည်းတာ။ ကျနော်တို့ရဲ့ ကလေးအသေအပျောက်နှုန်းတို့ ဒါတွေက ပတ်ဝန်းကျင်နိုင်ငံတချို့နဲ့ စာရင်တော့ မကောင်းတာတွေရှိတယ်။ တချို့ထက်လည်း ကောင်းတာရှိတယ်ပေါ့နော်။ ဒီပြဿနာလေးတွေတော့ ရှိပါတယ်။ ဒီဟာတွေကို ကျနော်တို့ ရှင်းနေရတာပေါ့လေ။ သို့သော် ဒီကိုဗစ်ကို ကိုင်တွယ်ပုံနဲ့ ပတ်သက်လို့တော့ ကျနော်တို့ဆီကို မကောင်းဘူးလို့ ပြောတာကို ကျနော်တို့ လက်မခံနိုင်ဘူး။”

ကုလသမဂ္ဂရဲ့ အစီရင်ခံစာမှာပဲ လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခတွေရှိနေတဲ့ ရခိုင်ပြည်နယ်လို ဒေသမျိုးတွေမှာ ရောဂါကူးစက်မှု ထိန်းချုပ်ရေးနဲ့ နောက်ဆက်တွဲ လူမှုစီးပွားအကြပ်အတည်းတွေ ကြုံရနိုင်သလို၊ ကပ်ရောဂါထိန်းချုပ်ဖို့ ကြိုးစားနေရတဲ့ အချိန်မှာ လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်မှုတွေနဲ့အတူ ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ လုံခြံုရေးဆိုင်ရာစိုးရိမ်စရာတွေ ရှိနေတယ်လို့လည်း သတိပေးထားပါတယ်။

စုစု  / ဗွီအိုအေ ( မြန်မာပိုင်း)
https://burmese.voanews.com/a/covid-myanmar-un-statement/5523514.html

လူငယ်နဲ့ အမျိုးသမီးတွေရဲ့ အမြင်သစ်တွေကြောင့် တိုင်းပြည်ဖွံ့ဖြိုးနိုင်မယ်လို့ ယူဆ

အင်အားကြီးနိုင်ငံရေးပါတီကြီးတွေ အပါအဝင် နိုင်ငံရေးပါတီ အများအပြားရဲ့ ကိုယ်စားလှယ်လောင်းတွေ ရွေးချယ်တဲ့ထဲမှာ လူငယ်နဲ့ အမျိုးသမီးတွေကို ရွေးချယ်ထားမှုဟာ ရာခိုင်နှုန်းအားဖြင့် အရင် ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲ နဲ့ယှဉ်ရင် ဒီနှစ်မှာ ပိုများလာတာတွေ့ရပါတယ်။

အာဏာရပါတီ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ကလည်း ပြီးခဲ့တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲမှာ အမျိုးသမီး ၁၃ ရာခိုင်နှုန်းပဲ ပါဝင်ပေမယ့် ဒီတခါတော့ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိ တိုးပြီးရွေးချယ်ထားပါတယ်။

NLD ပါတီရဲ့ ဗဟိုပြန်ကြားရေးကော်မတီ အတွင်းရေးမှူး မုံရွာအောင်ရှင် ကတော့ အမျိုးသမီးလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်လောင်းတွေကို ပါတီရဲ့မူအရ ထည့်သွင်းတာဖြစ်တဲ့အပြင် သူတို့ရဲ့စွမ်းဆောင်ရည်ဟာ စိတ်ချရတဲ့ အနေအထားရှိတာကြောင့်ဖြစ်တယ်လို့ ပြောပါတယ်။

"၂၀၁၅ တုန်းကတော့ အမျိုးသမီးကိုယ်စားလှယ်တွေလည်း ဦးစားပေးရမယ်ဆိုတဲ့ဟာ ရှိတယ်လေ၊ မူရှိတယ်၊ ထို့အတူပဲ ဒီ ၂၀၂၀ မှာလည်း ဒီမူပါပဲ ဆက်ပြီးတော့ ကျွန်တော်တို့ ကျင့်သုံးပါတယ်၊ ၂၀၂၀ ကျတော့ မြို့နယ် တော်တော်များများက အမျိုးသမီးကိုယ်စားလှယ်တွေ ပါလာကြတယ်လေ၊ ပါလာကြတော့ ကျွန်တော်တို့အနေ နဲ့ ဒါအမျိုးသမီးကိုယ်စားလှယ်တွေ ပါရမယ်ဆိုတဲ့မူနဲ့ပဲ တကယ်အရည်အချင်းလည်းရှိတယ် တကယ်စွမ်း ဆောင်ရည်ရှိတယ်ဆိုရင်ကတော့ ကျွန်တော်တို့ ထည့်ပေးတဲ့သဘောပါပဲ၊ လွှတ်တော်ထဲမှာ မေးခွန်းတွေ အများဆုံးမေးတာ အဲဒါ အမျိုးသမီးကိုယ်စားလှယ်တွေများပါတယ်၊ ဒီဟာ ကျေနပ်စရာကောင်းတဲ့အဖြေပါပဲ၊ အဲဒါကြောင့် ဒီအမျိုးသမီးကိုယ်စားလှယ်တွေရဲ့ စွမ်းဆောင်ရည်ဟာ စိတ်ချရတဲ့အနေအထားရှိတယ်လို့ပဲ ပြောချင်ပါတယ်။"

ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှာ အောင်နိုင်ခဲ့တဲ့ အမျိုးသမီးလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်တွေဟာ လွှတ်တော်ထဲမှာ မေးခွန်းအများဆုံး မေးတဲ့သူတွေလည်းဖြစ်တယ်လို့ မုံရွာအောင်ရှင်က ဆိုပါတယ်။

လူငယ်နဲ့အမျိုးသမီးတွေရဲ့ အတွေးအခေါ်သစ် အမြင်သစ်တွေနဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရင် နိုင်ငံဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မယ် ဆိုတဲ့ အမြင်နဲ့ ပိုမိုရွေးချယ်တာဖြစ်တယ်လို့ ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနဲ့ ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဦးသိန်းထွန်းဦးက ပြောပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲမှာ လူငယ်နဲ့ အမျိုးသမီး ကိုယ်စားလှယ်လောင်း နှစ်ခုပေါင်း ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါး ရွေးခဲ့ ပေမယ့် အခုရွေးကောက်ပွဲအတွက်ကိုတော့ နှစ်ခုပေါင်း ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းနီးပါးအထိ တိုးပြီး ရွေးချယ်ထားကြောင်း၊ လူငယ် ၁၄ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ အမျိုးသမီး ၁၅ ရာခိုင်နှုန်းဖြစ်တယ်လို့  ဦးသိန်းထွန်းဦးက ဆိုပါတယ်။

"သူတို့မှာ အတွေးအခေါ်အသစ် အမြင်အသစ်များစွာနဲ့ လူကြီးတွေရဲ့ အတွေ့အကြုံနဲ့ ပေါင်းစပ်လိုက်လို့ရှိရင် ကျွန်တော်တို့နိုင်ငံ ပိုပြီးတော့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်လိ့မ်မယ်ဆိုတဲ့ ဒီလိုအမြင်မျိုးတွေနဲ့ ကျွန်တော်တို့က လူငယ် အမျိုးသမီးပိုင်းဆိုင်ရာတွေကိုလည်းပဲ ဦးစားပေးလာတာဖြစ်တယ်ဗျ၊ အမျိုးသမီးပိုင်းဆိုင်ရာဆိုရင်လည်းပဲ ကမ္ဘာမှာဆိုရင်လည်း ကြည့်လိုက်မယ်ဆိုရင် အမျိုးသမီးတွေဟာ အမျိုးသားတွေနဲ့တန်းတူ လှုပ်လှုပ်ရှားရှား ဖြစ်နေတာကိုလည်း တွေ့မြင်ရလိမ့်မယ်၊ ဒါကြောင့်မလို့ သူ့နေရာနဲ့သူပေါ့နော်၊ အမျိုးသမီးဆိုရင် အမျိုးသမီး အချင်းချင်းဆွေးနွေးနိုင်အောင် ဆွေးနွေးကြရအောင်၊ သူတို့ရဲ့အခွင့်အရေးတွေလည်းပဲ ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ ဆွေးနွေးနိုင်အောင်၊ အမျိုးသမီးက အမျိုးသမီးကဏ္ဍ ပိုပြီးကျွမ်းကျင်တာပေါ့၊ ကဏ္ဍအလိုက်တွေကို ပိုပြီး တာဝန်ပေးနိုင်အောင်လို့လည်းပါတယ်၊ ကျွန်တော်တို့ စဉ်းစားတဲ့အထဲမှာ သူတို့ရဲ့ နိုးကြားတက်ကြွမှုတွေ လည်းပါတယ်"

ပဋိပက္ခတွေများတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ မိခင်စိတ်ရှိတဲ့ အမျိုးသမီးတွေ ပါဝင်လာတာဟာ ပြဿနာတွေကို ဖြေရှင်းဖို့ အတွက် အထောက်ကူပြုနိုင်တယ်လို့ ၈၈ မျိုးဆက်နိုင်ငံရေးသမားတွေ ဦးဆောင်တဲ့ ပြည်သူ့ပါတီ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးကိုကိုကြီးက RFA ကို ပြောပါတယ်။

"အခုကတော့ အမျိုးသမီးတွေဆိုတာက အခြေခံအားဖြင့် မိခင်စိတ်ရှိတယ်ပေါ့နော်၊ အဲတော့ ဒီလိုမျိုး ပဋိပက္ခများတဲ့နိုင်ငံမှာ အမျိုးသမီးတွေရဲ့ ပညာရပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်မှု အရည်အချင်းတွေ ပါလာသလို အခြေခံမိခင်စိတ်ဟာလည်းပဲ ပဋိပက္ခတွေဖြေရှင်းဖို့အတွက် အများကြီး အထောက်အကူဖြစ်မယ်လို့ ကျွန်တော်တို့က မျှော်လင့်ပါတယ်။"

ပြည်သူ့ပါတီအနေနဲ့ ကိုယ်စားလှယ်လောင်း အမည်စာရင်းကို မထုတ်ပြန်ထားသေးပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အမျိုးသမီးတွေ အနည်းဆုံး ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းအထက် ပါဝင်လာအောင် တိုက်တွန်းထားတယ်လို့  ဦးကိုကိုကြီးက ဆိုပါတယ်။

NLD ပါတီက ထွက်လာခဲ့တဲ့ လွှတ်တော်အမတ်တချို့ ဦးဆောင်ပါဝင်တဲ့ ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီရဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်သက်သက်ခိုင်က လူငယ်နဲ့အမျိုးသမီးတွေကို သူတို့ပါတီရဲ့ ဦးဆောင်မှု အခန်းကဏ္ဍမှာ ပါဝင်နိုင်အောင် ပါတီရဲ့မူဝါဒမှာပါ ထည့်သွင်းရေးဆွဲထားတယ်လို့ RFA ကိုပြောပါတယ်။

"ကျွန်မတို့ပါတီမှာ အသိပညာ အတတ်ပညာရှိတဲ့ပုဂ္ဂိုလ်တွေပြီးလို့ရှိရင် အတွေ့အကြုံရင့်ကျတ်တဲ့ပုဂ္ဂိုလ်တွေ ကို ကျွန်မတို့ဦးစားပေးမယ်၊ ပြီးလို့ရှိရင် ကျွန်မတို့က လူငယ်တွေအများကြီးကို လက်ခံတဲ့အတွက်ကြောင့်မလို့ ဆိုလို့ရှိရင် လူငယ်တွေ အမျိုးသမီးတွေ တိုင်းရင်းသားတွေ ပါဝင်ကြတဲ့ပါတီဖြစ်ပါတယ်၊ ကျွန်မတို့ပါတီ ဖွဲ့ စည်းပုံစည်းမျဉ်းအရကို လူငယ်တွေ အမျိုးသမီးတွေ တိုင်းရင်းသားရေးရာ စိတ်ပါဝင်စားသူတွေက ပါတီရဲ့ မြို့နယ်အဆင့်ဖြစ်ဖြစ် တိုင်းဒေသကြီးပြည်နယ်မှာဖြစ်ဖြစ် ဗဟိုမှာဖြစ်ဖြစ် ပါတီရဲ့ဦးဆောင်မှု အခန်းကဏ္ဍမှာ ပါဝင်လို့ရအောင် ကျွန်မတို့ပါတီ ဖွဲ့စည်းပုံစည်းမျဉ်းကို ရေးဆွဲထားပါတယ်ရှင့်။"

ပြည်သူ့ရှေ့ဆောင်ပါတီရဲ့ ပါတီဝင်ထဲမှာလည်း အမျိုးသမီးက ၄၅ ရာခိုင်နှုန်း ပါဝင်တဲ့အပြင် အသက် ၃၅ နှစ် အောက် လူငယ် ၃၇ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ပါဝင်တယ်လို့ ဒေါ်သက်သက်ခိုင်က ဆိုပါတယ်။

တိုင်းရင်းသားပါတီတွေထဲက မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီကလည်း ကိုယ်စားလှယ်လောင်းရွေးချယ်ရာမှာ အမျိုးသမီး ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းနဲ့ လူငယ် ၄၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ထည့်သွင်းထားပါတယ်။

အလားတူ ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် SNLD ပါတီကလည်း လူငယ်နဲ့အမျိုးသမီးကို ၃၀ ရာခိုင်နှုန်း အထိ ပါဝင်အောင် ရွေးချယ်မယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

အမျိုးသမီးတွေရဲ့  ပါဝင်မှုအခန်းကဏ္ဍကို အားပေးတဲ့အနေနဲ့ရယ် အမျိုးသမီးထုရဲ့ မဲကိုရနိုင်ဖို့ရယ်ကြောင့် အခုလို ရွေးချယ်လာကြတာဖြစ်တယ်လို့ ရွေးကောက်ပွဲစောင့်ကြည့်လေ့လာရေးအဖွဲ့တစ်ခုဖြစ်တဲ့ နယူးမြန်မာ ဖောင်ဒေးရှင်းရဲ့ ရွေးကောက်ပွဲဆိုင်ရာ အကြံပေး ဒေါ်မြနန္ဒာသင်းက ပြောပါတယ်။

လူငယ်တွေနဲ့ အမျိုးသမီးတွေ ပါလာလို့ မဲပိုရမယ်လို့ ပြောလို့မရပေမယ့် အမျိုးသမီးတွေရဲ့ အားသာချက်က အမျိုးသမီးထုရဲ့မဲတစ်ချို့ကို ပိုရနိုင်သလို စည်းရုံးရေးအရ ပြောဆိုမှုတွေမှာ ပိုကောင်းနိုင်တာကြောင့် အခုလို ရွေးချယ်လာကြတာဖြစ်တယ်လို့လည်း ဒေါ်မြနန္ဒာသင်းကဆိုပါတယ်။

"အဓိကကတော့ အခုဒီနောက်ပိုင်းမှာ လူငယ်တို့ အမျိုးသမီးတို့ရဲ့ ပါဝင်မှုပေါ့နော်၊ ပါဝင်မှုအခန်းကဏ္ဍကို ပိုပြီးတော့မှ နိုင်ငံရေးပါတီတွေက ဦးစားပေးလာတာကို တွေ့တယ်ပေါ့နော်၊ အဓိကကတော့ ဘာလဲဆိုတော့ အမျိုးသမီးအုပ်စုရဲ့မဲကိုလည်း သူတို့ရနိုင်တယ်လေ၊ ဥပမာ လူငယ်ဆို လူငယ်ရဲ့မဲ၊ အမျိုးသမီးရွေးတယ်ဆို လည်း ဒီအမျိုးသမီးကို ဦးတည်တဲ့အုပ်စုပေါ့၊ ဥပမာ ကျွန်မတို့နိုင်ငံမှာဆိုရင်ကျတော့ အမျိုးသမီးမဲဆန္ဒရှင် ကလည်း များတာကိုနော်၊ မဲပေးတဲ့သူရာခိုင်နှုန်းရဲ့  ငါးဆယ်ရာခိုင်နှုန်းကျော်က အမျိုးသမီးတွေလေ၊ ဒီဟာကိုရည်ရွယ်ပြီးတော့မှ လုပ်တယ်လို့ထင်တယ်၊ နောက်ပြီးတော့ အမျိုးသမီးတွေရဲ့ပါဝင်မှုကို အားပေး တဲ့အနေနဲ့ လုပ်တယ်လို့လည်း ထင်ပါတယ်။"

မြန်မာနိုင်ငံမှာမဲပေးခွင့်ရှိသူတွေရဲ့ ငါးဆယ်ရာခိုင်နှုန်းကျော်ဟာ အမျိုးသမီးတွေဖြစ်ပါတယ်။

လက်ရှိ လွှတ်တော်သုံးရပ်စလုံးမှာ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် အယောက် ၁၁၅၀ ရှိတဲ့အထဲ အမျိုးသမီး ကိုယ်စားလှယ်ပါဝင်မှုဟာ ပြည်သူ့လွှတ်တော်မှာ ၄၄ ယောက်နဲ့ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်း၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်မှာ ၂၃ ယောက်နဲ့ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်၊ တိုင်းဒေသကြီးနဲ့ ပြည်နယ်လွှတ်တော်တွေမှာ ၈၄ ယောက်နဲ့ ၉ ရာခိုင်နှုန်းကျော် ရှိပါတယ်။

အသက် ၃၅ အောက် လူငယ် ပါဝင်မှုအနေနဲ့ကတော့ ပြည်သူ့လွှတ်တော်မှာ ၂၉ ယောက်နဲ့ ခြောက်ရာခိုင်နှုန်း ကျော်၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်မှာ ၁၄ ယောက်နဲ့ ခြောက်ရာခိုင်နှုန်းကျော်အထိ ပါဝင်ပါနေပါတယ်။

သန့်ဇင်ဦး / RFA Burmese
https://www.rfa.org/burmese/program_2/more-young-men-and-women-participate-in-2020-election-07302020070106.html


တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း စာမေးပွဲအောင်စာရင်းတွေကို အွန်လိုင်းက အရင်ထုတ်ပြန်မယ်

၂၀၁၉ ဇွန် ၈ရက်နေ့ မနက်အစောပိုင်းက အောင်စာရင်းကြည့်ရှုနေသူများ
တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းအောင်စာရင်းတွေကို သြဂုတ် ၉ ရက်နေ့ မနက်အစောပိုင်းမှာ ပညာရေး ဝန်ကြီးဌာနရဲ့ဝဘ်ဆိုဒ်ကနေ ကြေညာပေးသွားမယ်လို့ တိုင်းဒေသကြီးနဲ့ ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့တွေကို အကြောင်းကြားထားကြောင်း ကရင်ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ကနေ သိရပါတယ်။

တက္ကသိုလ်ဝင်စာမေးပွဲ အောင်စာရင်းကို ပုံမှန် ဇွန်လကုန်မှာ ထုတ်ပြန်လေ့ရှိပေမဲ့ ကိုဗစ်ကပ်ရောဂါ ကြောင့် အဖြေလွှာတွေကို စစ်ဆေးတာ ပုံမှန်ထက်နောက်ကျခဲ့သလို အောင်စာရင်းကိုလည်း ပုံမှန်ထက် တစ်လကျော် နောက်ကျပြီးမှ ထုတ်ပြန်မှာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

"သြဂုတ်လ ၈ ရက်နေ့ည ၁၂ နာရီ ခွဲပေါ့၊အွန်လိုင်းမှာ ထုတ်ပြန်မှာပါ။ ခါတိုင်းကတော့ သူတို့က အောင်စာရင်းစာရွက်တွေ ပို့တာရှိတယ်၊ ဒီနှစ်တော့ မရှိဘူး " လို့ ကရင်ပြည်နယ် လူမှုရေး ဝန်ကြီး ဦးစောဘိုဘိုဝေမောင်က ဘီဘီစီကို ပြောပြပါတယ်။

ပုံမှန်နှစ်တွေလို တိုင်းနဲ့ ပြည်နယ်အလိုက် အောင်စာရင်းတွေကို စာရွက်စာတမ်းနဲ့ ပေးပို့တာမျိုးမရှိတော့ဘဲ လူစုလူဝေးမဖြစ်စေဖို့ အွန်လိုင်းကနေကြေညာပြီးမှသာ ကျောင်းအလိုက် အောင်စာရင်းတွေကို အီးမေးလ်နဲ့ပေးပို့သွားမှာဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ် ။

အွန်လိုင်းအပြင် မြန်မာ့ရုပ်မြင်သံကြားက ကြေညာမယ်၊ ရေဒီယိုကကြေညာမယ် ၊နောက်တစ်နေ့ကြတော့မှ အောင်စာရင်းတွေကို သက်ဆိုင်ရာစာဖြေဌာနတွေမှာ ကပ်မယ် ၊လာကြည့်ချင်တဲ့သူတွေ ကြည့်လို့ရအောင် ခပ်ခွာခွာအနေအထားနဲ့ကြည့်လို့ရအောင် ထားမယ်၊မျက်နှာဖုံးတပ်မယ်၊ ကိုဗစ်စည်းကမ်းတွေ အတိုင်းကြည့်ဖို့စီစဥ်ထားတယ်လို့ အခြေခံပညာဦးစီးဌာန ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ်ဒေါက်တာ တင်မောင်ဝင်းက ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

မကြာခင်ထွက်ရှိတော့မယ့် ၂၀၁၉-၂၀၂၀ ပညာသင်နှစ် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်း စာမေးပွဲ အတွက် ဖြေဆိုသူ ကျောင်းသား ကျောင်းသူပေါင်း ကိုးသိန်းကျော်ရှိခဲ့ပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့၂၀၁၈ - ၂၀၁၉ ပညာသင်နှစ်အတွက် တက္ကသိုလ်ဝင်တန်းစာမေးပွဲဖြေဆိုသူ ရှစ်သိန်းငါးသောင်း ကျော်ရှိတဲ့အထဲမှာ နှစ်သိန်းခြောက်သောင်းကျော် အောင်မြင်ခဲ့ပြီး အောင်ချက်ရာခိုင်နှုန်း ၃၁ ဒဿမ ၄၄ ရာခိုင်နှုန်း ရှိခဲ့တယ်လို့ တရားဝင်စာရင်းတွေအရ သိရပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com/burmese/burma-53595057

အင်္ဂါဂြိုဟ် စူးစမ်းလေ့လာရေးယာဉ် ဒီကနေ့ NASA လွှတ်တင်မယ်

ဘီး ခြောက် ဘီးပါတဲ့ Perseverance အာကာသ စူးစမ်းလေ့လာရေးယာဉ်ကို ဖလော်ရီဒါပြည်နယ် Cape Canaveral မှာ တွေ့ရ။ (ဇူလိုင် ၂၉၊ ၂၀၂၀)
အမေရိကန် အာကာသစူးစမ်းလေ့လာရေး အေဂျင်စီ NASA ရဲ့ မျိုးဆက်သစ် အင်္ဂါဂြိုလ် စူးစမ်းလေ့လာရေးယာဉ် Perseverance ကို ဒီကနေ့ ကြာသပတေးနေ့မှာ ဖလော်ရီဒါပြည်နယ် Cape Canaveral ကနေလွှတ်တင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

အင်္ဂါဂြိုလ်ပေါ်မှာ သက်ရှိ သတ္တဝါတွေ ရှိခဲ့သလားဆိုတာကို ဒီယာဉ်ကို အသုံးပြု စူးစမ်းလေ့လာသွားဖို့ စီစဉ်ထားပါတယ်။ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၂.၄ ဘီလီယံ အကုန်ကျခံထားတဲ့ ဒီယာဉ်ငယ်ကို ကြာသပတေးနေ့ ဒေသစံတော်ချိန် မနက် ၇ နာရီ မိနစ် ၅၀ မှာ လွှတ်တင်မှာဖြစ်ပြီး အင်္ဂါဂြိုလ်ပေါ်ကို နောက်နှစ် ဖေဖော်ဝါရီလလောက်မှာ ရောက်မယ်လို့ မျှော်မှန်းထားပါတယ်။
ဘီး ခြောက် ဘီးပါတဲ့ Perseverance အာကာသ စူးစမ်းလေ့လာရေးယာဉ်ကို ဖလော်ရီဒါပြည်နယ် Cape Canaveral မှာ တွေ့ရ။ (ဇူလိုင် ၂၉၊ ၂၀၂၀)
ကားတစီး အရွယ်ရှိပြီး ဘီး ခြောက် ဘီးပါတဲ့ Perseverance အာကာသ စူးစမ်းလေ့လာရေးယာဉ်ကို Atlas 5 ရော့ကက်ဒုံးပျံနဲ့ ပစ်လွှတ်မှာဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ ဒုံးပျံကို Boeing နဲ့ Lockheed Martin ကုမ္ပဏီပူးတွဲတည်ထောင်ထားတဲ့ United Launch Alliance ကတည်ဆောက်ထားတာပါ။ ဒီ Perseverance ယာဉ်နဲ့အတူ Ingenuity လို့အမည်ပေးထားတဲ့ ရဟတ်ယာဉ်ငယ်တစီးကို သယ်ဆောင်သွားမှာဖြစ်ပြီး အနာဂါတ်ကာလ အင်္ဂါဂြိုလ်ခရီးစဉ်တွေအတွက် စူးစမ်းလေ့လာမှုတွေကို ပြုလုပ်သွားမှာဖြစ်ပါတယ်။

အဲဒီ Ingenuity ရဟတ်ယာဉ်ငယ်ကို မြန်မာနွယ်ဖွား အာကာသသိပ္ပံပညာရှင် ဒေါက်တာမီမီအောင် ဦးဆောင်တဲ့အဖွဲ့က ဖန်တီးတည်ဆောက်ထားတာပါ။

ဒီကနေ့ စူးစမ်းလေ့လာရေးယာဉ်ကို လွှတ်တင်ဖို့ ရာသီဥတု အခြေအနေလည်း ၈၀ ရာနှုန်းကောင်းမွန်တယ်လို့လည်း ခန့်မှန်းထားပါတယ်။ အင်္ဂါဂြိုလ်ပေါ်ကို United Arab Emirates နဲ့ တရုတ်နိုင်ငံတို့က တင်လွှတ်ခဲ့တဲ့ အာကာသစူးစမ်းရေးယာဉ်တွေ ပြီးနောက် အခု ဒီ Perseverance က နောက်ဆုံးတင်လွှတ်တဲ့ အာကာသ လေ့လာရေး ယာဉ်ဖြစ်ပါတယ်။

ဗွီအိုအေ (မြန်မာပိုင်း)
https://burmese.voanews.com/a/mars-launch/5523459.html

TikTok ကို အမေရိကန် အရေးယူတော့မလား


တရုတ်ပိုင် အက်ပလီကေးရှင်း APP TikTok ကို နိုင်ငံလုံခြုံရေး ကိစ္စအောက်မှာ အမေရိကန်အစိုးရက သုံးသပ်စစ်ဆေးနေပြီး ဒါနဲ့ ပတ်သက်လို့ သမ္မတ Donald Trump ကို လာမယ့် သီတင်းပတ်အတွင်း အကြံပြုတင်ပြဖို့ရှိကြောင်း ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး Steve Mnuchin ကပြောပါတယ်။

TikTok နဲ့ ပတ်သက်လို့ ဘယ်လိုကိုင်တွယ်မလဲဆိုတာ စဉ်းစားနေကြောင်း Trump ကလည်း ဗုဒ္ဓဟူးနေ့မှာ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

ဗွီဒီယိုဖိုင်တွေ တင်ပြလို့ရတဲ့ ဆိုရှယ်မီဒီယာ အက်ပလီကေရှင်းဟာ အမေရိကန်နဲ့ ကမ္ဘာတဝှမ်းမှာ အလွန်လူကြိုက်များနေတာပါ။ ကမ္ဘာတဝှမ်းကနေ အဲဒီမှာ တင်ထားတဲ့ ဗွီဒီယိုဖိုင်ပေါင်း ၂ ဘီလီယံလောက်ရှိပြီး အဲဒီထဲက ဗွီဒီယိုပေါင်း ၁၆၅ သန်းဟာ အမေရိကန်က ဖြစ်ပါတယ်။

TikTok အက်ပလီကေးရှင်းမှာ ဖျော်ဖြေရေး ဗွီဒီယိုတွေသာမက နိုင်ငံရေး၊ လူမျိုးရေးခွဲခြားမှု နဲ့ မကြာခင်ကျင်းပတော့မယ့် သမ္မတရွေးကောက်ပွဲ ဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲတွေ၊ စကားရည်လုပွဲတွေ စတာတွေလည်း ပါဝင်ပါတယ်။

TikTok ကုမ္ပဏီအနေနဲ့ သူအက်ပလီကေးရှင်း အသုံးပြုနေသူတွေရဲ့ အချက်အလက်တွေကို တရုတ်အစိုးရဆီ ပေးပို့နိုင်တဲ့ အနေအထား စိုးရိမ်ရတာကြောင့် လုံခြုံရေး ခြိမ်းခြောက်မှု တခုဖြစ်လာနိုင်တယ်လို့ အမေရိကန်အရာရှိတွေက စိုးရိမ်နေကြတာပါ။

TikTok ရဲ့ မိခင်ကုမ္ပဏီဖြစ်တဲ့ ByteDance ကတော့ သူတို့အနေနဲ့ တရုတ်အစိုးရဆီကို အက်ပလီကေးရှင်းသုံးသူတွေရဲ့အချက်အလက်တွေ မျှဝေခြင်းမရှိသလို၊ အမေရိကန်က အသုံးပြုနေသူတွေနဲ့ အချက်အလက်တွေကို အမေရိကန်နဲ့ စင်္ကာပူမှာသာ

စုဆောင်း သိုလှောင်ထားတာဖြစ်တယ်လို့ အကြောင်းပြန်ခဲ့ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် တရုတ်အစိုးရနဲ့ ဘာမှမဆိုင်ကြောင်းပြသတဲ့အနေနဲ့ Disney ကုမ္ပဏီ အမှုဆောင်ဟောင်းKevin Mayer ကို TikTokကုမ္ပဏီရဲ့ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ်အဖြစ် မကြာသေးခင်ကမှ ရွေးချယ်ခန့်အပ်ထားတာပါ။

အမေရိကန် ဘဏ္ဍာရေးဌာနက ဦးဆောင်တဲ့ အမေရိကန်အစိုးရရဲ့ နိုင်ငံခြားရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကော်မတီ (CFIUS) ကနေ TikTok နဲ့ ပတ်သက်လို့ စုံစမ်းမှုတွေ ပြုလုပ်မှာဖြစ်တယ်လို့ အမေရိကန် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး Mnuchin ကပြောပါတယ်။ဒီကော်မတီရဲ့ အလုပ်ဟာ နိုင်ငံခြားရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေကို ကြီးကြပ်ဖို့နဲ့ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိတဲ့ အမျိုးသားလုံခြုံရေးအန္တရာယ်တွေ အတွက်အကဲဖြတ်ဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။

ဗွီအိုအေ (မြန်မာပိုင်း)
https://burmese.voanews.com/a/tiktok-us-treasury-recommendation-to-trump-/5523222.html

ဟောင်ကောင်မှာ ကိုရိုနာ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှုတွေ မြင့်မားလာလို့ စိုးရိမ်နေရ

လူအုပ်စုလိုက် ကူးစက်မှုတွေများလာနိုင်တဲ့ အတွက် အိမ်ထဲမှာပဲ နေကြဖို့ကိုလည်း ကယ်ရီလမ်းတိုက်တွန်း
ကိုရိုနာ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှုတွေ မြင့်မားလာရင် ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှုစနစ် ပြိုလဲသွားနိုင်တယ်လို့ ဟောင်ကောင် အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ကယ်ရီလမ်းက သတိပေး ပြောကြားပါတယ်။

လူအုပ်စုလိုက် ကူးစက်မှုတွေများလာနိုင်တဲ့ အတွက် အိမ်ထဲမှာပဲ နေကြဖို့ကိုလည်း သူက တိုက်တွန်းခဲ့ပါတယ်။

ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက်နေ့ကနေစပြီး စားသောက်ဆိုင်တွေပိတ်ဖို့နဲ့ အပြင်သွားရင်လည်း နှာခေါင်းစည်း တပ်ဆင်ဖို့ အမိန့်တွေ ညွှန်ကြားချက်တွေကိုလည်း ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

အရင်က ဟောင်ကောင် အနေနဲ့ ကိုဗစ် ၁၉ ထိန်းချုပ်ရေးကို အောင်မြင်စွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ပေမဲ့ တစ်နေ့ကို ကူးစက်မှု လူနာသစ် ၁၀၀ လောက်ရှိကြောင်း သတင်းထုတ်ပြန်နေရပါပြီ။ ဇူလိုင်လ ၂၈ ရက်၊ အင်္ဂါနေ့က ထုတ်ပြန်တဲ့ ကြေညာချက်ထဲမှာ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှုတွေ များလာနိုင်တဲ့အတွက် ဟောင်ကောင်ရဲ့ ကျန်းမာရေး စနစ်ဟာ ပြိုလဲနိုင်ပြီး၊ လူ့အသက်များစွာ ဆုံးရှုံးနိုင်ပါတယ်။ အထူးသဖြင့် သက်ကြီးရွယ်အိုတွေ အတွက် အထူး စိုးရိမ်ရကြောင်း အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ကယ်ရီလမ်းက ပြောဆိုခဲ့တာပါ။

ဒါကြောင့် လူအချင်းချင်း ခပ်ခွာခွာ နေရေး အစီအစဥ်တွေကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် လိုက်နာဖို့နဲ့ အိမ်မှာပဲ တတ်နိုင်သမျှနေဖို့ သူက ပန်ကြားခဲ့ပါတယ်။

လူ ၁၀၆ ဦးမှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံထားရကြောင်း အဲဒီနေ့မှာ အတည်ပြုထားခဲ့ပြီးနောက်မှာ သူက အခုလို ပန်ကြားခဲ့တာလည်းဖြစ်ပါတယ်။

အဲဒီအရင် တနင်္လာနေ့တုန်းကလည်း လူ ၁၄၅ ဦး ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံထားရကြောင်း အတည်ပြုခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဇူလိုင် ၂၉ ရက် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ကစပြီး နေအိမ်မတူတဲ့ လူ ၂ ယောက်ထက် ပိုပြီး မတွေ့ဆုံဖို့၊ စားသောက်ဆိုင်တွေ ပိတ်ဖို့ ညွှန်ကြား လိုက်တာပါ။
ဒီလ အစောပိုင်းတုန်း က လူ၅၀ အထိ တွေ့ဆုံခွင့် ပေးခဲ့ပေမဲ့ရက်အနည်းငယ် အကြာမှာ ၄ယောက်ထိ တွေ့ခွင့်ရခဲ့ပါသေးတယ်။ အခုအခါမှာတော့ ၂ ယောက်ပဲ ခပ်ခွာခွာ ဆုံတွေ့ခွင့်ရှိ
ဒါဟာ အတင်းကျပ်ဆုံး စည်းမျဉ်း စည်းကမ်းတွေလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါ့အပြင် လူအများသွားလာတဲ့ နေရတွေမှာလည်း နှာခေါင်းစည်းကို မဖြစ်မနေ ဝတ်ဆင်ရမယ်လို့လည်း ညွှန်ကြားထားပါတယ်။

ဘားတွေ၊ အလှပြင်ဆိုင်တွေနဲ့ အားကစားခန်းမတွေကိုလည်း ပိတ်ထားဖို့ အရင်ကတည်းက ညွှန်ကြား ထားပြီး ဖြစ်ပေမဲ့ အခုအခါမှာ ပိတ်ရက်တွေ ထပ်တိုးဖို့ ထပ်မံ ညွှန်ကြားလိုက်တာပါ။

ဒီလ အစောပိုင်းတုန်းက လူ၅၀ အထိ တွေ့ဆုံခွင့် ပေးခဲ့ပေမဲ့ ရက်အနည်းငယ် အကြာမှာ ၄ယောက်အထိ တွေ့ခွင့်ရခဲ့ပါသေးတယ်။ အခုအခါမှာတော့ ၂ ယောက်ပဲ ခပ်ခွာခွာ ဆုံတွေ့ခွင့်ရှိကြောင်း ပြောင်းလဲ ကြေညာခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဟောင်ကောင်မှာ ကိုရိုနာ ဗိုင်းရပ်စ် အသစ်ကူးစက်မှု ၃၀၀၀ ကျော် ရှိပြီး နေ့စဉ် လူတစ်ရာမှာ အသစ်ကူးစက်မှုတွေ ရှိနေတာဖြစ်ပါတယ်။

ဗိုင်းရပ်စ်ကြောင့် သေဆုံးမှုကလည်း ၂၄ဦး အထိ ရှိနေပါပြီ။ ဒါဟာ သင်္ဘောသားတွေ၊ လေကြောင်းလိုင်း ဝန်ထမ်းစတဲ့ လူ နှစ်သိန်းလောက်ကို ကွာရန်တင်း မဝင်ဘဲ ကင်းလွတ်ခွင့်ပေးလိုက်တာ ကြောင့် ဖြစ်နိုင်တယ်လို့ ကျန်းမာရေး သုတေသီတွေက ပြောကြပါတယ်။

ဒါကို ခွင့်ပြုပေးခဲ့တဲ့ အစိုးရကိုလည်း လူတွေက ပြစ်တင် ဝေဖန်နေပါတယ်။ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှုတွေကြောင့် ဆေးရုံတွေရဲ့ သီးသန့်ခွဲခြား ထားရှိတဲ့ ခုတင် နေရာ ၇၈ ရာခိုင်နှုန်း ခန့်ဟာလူနာတွေနဲ့ ပြည့်နေပြီဖြစ်ပါတယ်။

ပြခန်းတစ်ခုကိုလည်း အရေးပေါ်ဆေးရုံအဖြစ် ဖန်းတီးထားရပါတယ်။ ဒီဆေးရုံမှာ မပြင်းထန်တဲ့ ကိုရိုနာ ဗိုင်းရပ်စ် လက္ခဏာရှိတဲ့ လူနာတွေကို ကုသမှု ပေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဟောင်ကောင်ဟာ ကိုရိုနာ ဗိုင်းရပ်စ်ထိန်းချုပ်ရေးမှာအကောင်းဆုံး ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ပြီး၊ တရုတ်နိုင်ငံနဲ့ ကူးလူး သွားလာမှုတွေကို လျှော့ချ နိုင်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ဗိုင်းရပ်စ် ကင်းစင်သွားပြီ ဆိုတဲ့ အယူအဆနဲ့ ပုံမှန်အခြေအနေ ပြန်လည် နေထိုင်ချိန်မှာ ပြည်တွင်းမှာကူးစက်မှုတွေ ပြန်လည် မြင့်တက်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဟောင်ကောင်ထဲ ဝင်ရောက်လာကြတဲ့ လူတွေကို တင်းကျပ်မှုလျှော့သွားတဲ့ အချိန်မှာ ဗိုင်းရပ်စ် ပါလာတဲ့လူတွေက တစ်ဆင့် ကူးစက်မှုတွေ မြင့်တက်လာတာ ဖြစ်နိုင်တယ်လို့ ကျန်းမာရေး သုတေသီတွေက သုံးသပ်ကြပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com/burmese/world-53585708

မွန်ဘိုင်းက ဆင်းရဲသား ထက်ဝက်ကျော်မှာ ကိုရိုနာ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံခဲ့ရ

မွန်ဘိုင်းမြို့က ဆင်းရဲသား ရပ်ကွက်
အိန္ဒိယ စီးပွားရေးမြို့ တော် မွန်ဘိုင်းမြို့က ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်ကြီး ၃ ခုမှာ နေထိုင်ကြသူတွေရဲ့ ထက်ဝက်ကျော်မှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်ကို တုံ့ပြန်တဲ့ ပဋိပစ္စည်းတွေ ရှိကြောင်း လေ့လာမှုတစ်ခုမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

တစ်နည်းအားဖြင့်ပြောရရင်တော့ သူတို့ဟာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်ကူးစက်ခံရသူ (သို့မဟုတ်) ကူးစက်ခံဖူးတဲ့သူတွေဖြစ်ပါတယ်။

ဒီဧရိယာအတွင်းမှာပဲ ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်ပြင်ပမှာ နေသူ ၁၆ ရာခိုင်နှုန်းလောက်ပဲ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံခဲ့ရတာ တွေ့ခဲ့ရပါတယ်။

လူဦးရေ ထူထပ်တဲ့ ဆင်းရဲသားရပ်ကွက် ၃ ခုက လူပေါင်း ၇၀၀၀ ဇူလိုင်လအစောပိုင်းတုန်းက စစ်ဆေးခဲ့ပြီးတဲ့နောက် ဒီရလဒ် ထွက်ပေါ်ခဲ့တာပါ။

မွန်ဘိုင်းမြို့မှာ ဇူလိုင်လ ၂၈ ရက်နေ့အထိ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ကူးစက်ခံထားရသူ ၁၁၀, ၀၀၀ ကျော်ရှိခဲ့ပြီး သေဆုံးသူပေါင်း ၆, ၁၈၇ ဦး ရှိခဲ့ပါတယ်။

ဒီလေ့လာမှုကို မွန်ဘိုင်းမြို့ ဒေသန္တရ အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့၊ နီတီ အာရွတ် (Niti Aayog) အစိုးရ အကြံပေးအဖွဲ့၊ တာတာ သုတေသန အင်စတီကျု (Tata Institute of Fundamental Research- TIFR) စတဲ့ဌာနတွေ ပူးပေါင်းပြီး ဆောင်ရွက်ခဲ့တာပါ။

ချမ်ဘာ (Chembur) ၊ မက်တွန်ဂါ (Matunga) နဲ့ ဒဟိရှာ (Dahisar) ဆင်းရဲသား ရပ်ကွက်တွေမှာ နေထိုင်ကြတဲ့ ဒေသခံ ၅၇ ရာခိုင်နှုန်း ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံထားတာကို တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။

မွန်ဘိုင်းမြို့ အလယ်ပိုင်း၊ အရှေ့ ပိုင်းနဲ့ အနောက်ပိုင်းတွေမှာ တည်ရှိတဲ့ အဲဒီ ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်ကြီး ၃ ခုမှာ လူပေါင်း ၁.၅ သန်းလောက် နေထိုင်ကြတာပါ။

ဒီရလဒ်တွေဟာ အိန္ဒိယနိုင်ငံတွင်း ကိုရိုနာ အဆိုးဆုံး ကူးစက်ခံထားရတဲ့ မြို့ တစ်မြို့ဖြစ်တဲ့ မွန်ဘိုင်းမြို့ရဲ့ ရောဂါကူးစက်ပျံ့နှံ့မှုဆိုင်ရာ အခြေအနေတချို့ကို ထောက်ပြတာဖြစ်တယ်လို့ ဒီလေ့လာမှုမှာ ပါဝင်ခဲ့တဲ့ သုတေသီတွေက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

ပထမ တစ်ချက်ကတော့ မွန်ဘိုင်းတစ်မြို့လုံး လူဦးရေ ၁၂.၅ သန်းထဲက ထက်ဝက်ကျော်လောက်နေထိုင်နေကြတဲ့ ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်တွေမှာ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ကူးစက်ပျံ့နှံ့မှုနှုန်း အစောပိုင်းတုန်းက တွက်ဆထားချက်ထက် ပိုပြီး ပျံ့နှံ့ခဲ့တာပါ။

ဒီကနဦး စမ်းသပ်မှုဟာ စာရင်းကိန်းဂဏန်းအရ မှန်ကန်တိကျပြီး အခြေအနေအမှန်ကို ထင်ဟပ်စေတယ်လို့လည်း သုတေသီတွေက ယူဆထားကြပါတယ်။

"စမ်းသပ်ဖို့အတွက် ကျွန်တော်တို့ ရွေးချယ်ထားတဲ့ နေရာသုံးခုမှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံရသူ အရေအတွက် မတူညီကြတာတွေ့ရပါတယ်။ အဲဒီမှာ ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်၊ လုံးချင်းအိမ်တွေနဲ့ တိုက်ခန်းတွေမှာ နေနေကြသူတွေကြား ရောဂါပျံ့နှံ့မှု မတူတာကိုတွေ့ရပါတယ်၊ အဓိက ကတော့ လူဦးရေ ထူထပ်မှုဟာ ရောဂါပျံ့ နှံ့မှုကို ဘယ်လို ပြောင်းလဲသက်ရောက်စေလဲဆိုတာကို သိချင်လို့ ပါ" လို့ TIFR အဖွဲ့က ဒေါက်တာ အူလာ့စ် အက်စ် ကုလ်သာက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

ဒီလေ့လာမှုဟာ မြို့ထဲမှာရှိတဲ့ ရပ်ကွက် ၂၄ ခုထဲက ၃ နေရာကိုပဲ စမ်းသပ်ခဲ့တာကြောင့် တစ်မြို့လုံးမှာ ရှိတဲ့ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ပျံ့နှံ့မှုအခြေအနေကို ကိုယ်စားမပြုဘူးလို့ လည်း သုတေသီတွေက ပြောပါတယ်။

"ဒါပေမဲ့ တခြားဒေသတွေက ဗိုင်းရပ်စ်ပျံ့နှံ့မှုနှုန်းဟာလည်း ဒီစစ်တမ်းမှာ တွေ့ရှိခဲ့တဲ့ အရေအတွက်နဲ အများကြီး မကွာနိုင်ဘူးဆိုတာ ကျွန်တော်တို့ ယုံကြည်ပါတယ်" လို့ TIFR အဖွဲ့က ဒေါက်တာဆန်ဒိ ဂျန်နီဂျာ က ပြောပါတယ်။
မွန်ဘိုင်းမှာ ကိုဗစ် ၁၉ ကူးစက်ခံထားရသူ ၁၁၀,၀၀၀ ကျော်သွားပြီဖြစ်
လူဦးရေ ထူထပ်ပေမဲ့ တခြားနိုင်ငံက မြို့ ကြီးတွေမှာတော့ ဗိုင်းရပ်ပျံ့နှံ့မှုနှုန်း နည်းတာကို တွေ့ရပါတယ်။ မေလနဲ့ ဇူလိုင်လမှာ အသီးသီး လုပ်ခဲ့တဲ့ စစ်တမ်းတွေအရ လန်ဒန်မြို့မှာ ခြောက်ယောက်မှာ တစ်ယောက်၊ နယူးယောက်ခ်မြို့ မှာ ငါးယောက်မှာ တစ်ယောက်၊ပဲ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံထားလို့ သွေးထဲမှာ ထွက်ပေါ်လာတဲ့ ပဋိပစ္စည်းတွေကို တွေ့ရှိရပါတယ်။

ဇူလိုင်လအတွင်း အိန္ဒိယ အစိုးရက လုပ်ခဲ့တဲ့ စစ်တမ်းမှာတော့ ဒေလီမြို့တော်မှာ ဒေသခံ လေး ဦးမှာ တစ်ဦး နီးပါး ကိုဗစ် ၁၉ ကူးစက်ခံထားရတာကို တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။

မွန်ဘိုင်းမြို့က ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်တွေမှာ ဗိုင်းရပ်စ်ပျံ့နှံ့မှုနှုန်း မြင့်တာက ဒေသခံတွေဟာအတူ တွဲအသုံးပြုရတာတွေများတာ ဥပမာ - အိမ်သာတွေကို အတူတွဲသုံးတာကြောင့်လည်း ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်ပါတယ်။

"လူဦးရေ ထူထပ်မှုဟာ ဗိုင်းရပ်စ်ပျံ့နှံ့မှုမှာ ဘယ်လို အဓိက ကျသလဲဆိုတာ ဒီရလဒ်တွေက ထောက်ပြလိုက်တာပဲ" လို့ ဒေါက်တာ ဂျန်နီဂျာ က ပြောပါတယ်။

ဒီရပ်ကွက်သုံးခုမှာ လူအများအပြား ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ကူးစက်ခံခဲ့ရပေမဲ့ ရောဂါလက္ခဏာ လုံး၀ မပြတဲ့သူ ဒါမှမဟုတ် နည်းနည်းပဲ ပြတဲ့သူတွေက အများစုဖြစ်ပြီး ပြန်လည်နာလန်ထူလာတာကြောင့် အသေအပျောက် နည်းပါးခဲ့တာဖြစ်ကြောင်းလည်း ဒီ လေ့လာမှုမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ သေဆုံးနှုန်းက ၁, ၀၀၀ မှာ တစ်ယောက် ကနေ၊ ၂, ၀၀၀ မှာ တစ်ယောက် နှုန်းလောက်သာရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ ကိုဗစ်ကြောင့် တစ်မြို့လုံးမှာ သေဆုံးတဲ့နှုန်းထက်စာရင် လျော့နည်းပါတယ်။

နောက်ပြီး ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်ကဖြစ်စေ၊ ဆင်းရဲသားရပ်ကွက်ပြင်ပက ဖြစ်စေ အမျိုးသမီးတွေက ပိုပြီး ရောဂါ ကူးစက်ခံခဲ့ရတာကိုလည်း တွေ့ခဲ့ရပါတယ်။

"အကြောင်းအရင်းကို မသိပေမဲ့ ဒါဟာ သိပ်ကို စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းပါတယ်။ အကြောင်းရင်းက လူမှုပေါင်းသင်းဆက်ဆံပုံကနေ ဇီဝကမ္မ မတူညီမှုအထိ အားလုံး ဖြစ်နိုင်တယ်" လို့ ဒေါက်တာ ကုလ်သာ က ပြောပါတယ်။

မွန်ဘိုင်းမြို့မှာ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံရသူ အရေအတွက် တဖြည်းဖြည်း ကျဆင်း လာနေတာကြောင့် ဒီရောဂါပိုးကို သက်ဆိုင်ရာ လူထုက ခံနိုင်ရည်အား (herd immunity) ရှိသွားပြီလားဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေလည်း အခု စစ်တမ်းတွေ့ရှိချက်နဲ့ အတူ ပေါ်ပေါက်လာပါတယ်။

အင်္ဂါနေ့တုန်းက မွန်ဘိုင်းမှာ ဗိုင်းရပ်စ်ကူးစက်ခံထားရသူ အသစ် ၇၁၇ ဦး တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ ၃ လအတွင်း အနည်းဆုံး အရေအတွက်ပါ။

သက်ဆိုင်ရာ လူထုကြားမှာ ဗိုင်းရပ်စ်ကို ခံနိုင်ရည်အားရှိသွားတဲ့ လူဦးရေက လိုအပ်တဲ့အရေအတွက်ထိ ရောက်သွားပြီဆိုရင် အဲဒီ လူထုကြားမှာ ဒီရောဂါပိုးကို ခံနိုင်သွားပြီး ရောဂါ ဆက်လက်မပြန့်ပွားတာမျိုးလည်း ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။

"လောလောဆယ် အဖြေမရှိသေးပါဘူး။ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးကို ဘယ်လောက်ကြမှ ခံနိုင်ရည်ရှိမလဲဆိုတာ ကျွန်တော်တို့လည်း မသိပါဘူး။ ဆန်းစစ်လေ့လာမှုကို ထပ်တလဲလဲ လုပ်ပြီးမှပဲ အဖြေထွက်လာမှာပါ" လို့ ဒေါက်တာ ကုလ်သာက ပြောပါတယ်။

ဒီရပ်ကွက် (ဒေသ) ၃ ခုမှာ ကိုဗစ် ၁၉ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ပျံ့နှံ့မှု တိုးလာသလား၊ လျော့နည်းသွားသလဲဆိုတာ သိနိုင်ဖို့ ဩဂုတ်လအတွင်းမှာ နောက်တစ်ကြိမ် စစ်တမ်းကောက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
အိန္ဒိယမှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံရမှု အများဆုံး မွန်ဘိုင်းမြို့
ပဋိပစ္စည်း (antibodies) တွေခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ ရှိရုံနဲ့ ကိုဗစ်ရောဂါပိုးကို ထိထိရောက်ရောက် မကာကွယ်ပေးနိုင်ဘူးလို့လည်း သုတေသီတွေက ပြောပါတယ်။ ပဋိပစ္စည်းအရေအတွက် ဘယ်လောက်များများရှိမှ ရောဂါကို ကာကွယ်နိုင်စွမ်းရှိသလဲဆိုတာကိုလည်း သူတို့ လေ့လာရဦးမှာပါလို့ ဆိုပါတယ်။

နောက်ထပ် ပြဿနာတစ်ခုကတော့ ကိုဗစ်၁၉ ပဋိပစ္စည်းတွေရဲ့ အာနိသင်ဟာ ရက် ၉၀ အတွင်း ယုတ်လျော့သွားနိုင်တယ်ဆိုတဲ့ သတင်းတွေလည်း ထွက်နေတယ်လို့ သုတေသီတွေက ပြောပါတယ်။

ကျွန်တော်တို့ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ထိတွေ့ကူးစက်ကြပြီဆိုရင် ကျွန်တော်တို့ ကိုယ်ခံစွမ်းအားက ဗိုင်းရပ်စ်ကို ဘယ်လို တုံ့ပြန်နေလဲဆိုတာကို တိတိကျကျ မသိသေးတာဘဲလို့ အိန္ဒိယ ပြည်သူ့ကျန်းမာရေး ဖောင်ဒေးရှင်းရဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ၊ ဒေါက်တာ ကေ ဆရီနတ်ရက်ဒီက ပြောပါတယ်။

ကျွန်တော်တို့ လုပ်နိုင်တာကတော့ မျှော်လင့်ချက်နဲ့ စောင့်မျှော်နေရတာပါပဲလို့ ဒေါက်တာ ရက်ဒီက ဆိုပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com/burmese/world-53587597

လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တွေ ပေါင်းစည်းရေးကိစ္စ သဘောတူညီမှု မရနိုင်သေး

ဇူလိုင် ၂၈ ရက်နေ့က " EAO ကိုယ်စားလှယ်များ + အစိုးရ ကိုယ်စားလှယ်များနှုင့် UPDJC နိုင်ငံရေးပါတီ ကိုယ်စားလှယ်များ ဆွေးနွေးပွဲ '' (ဓါတ်ပုံ- Hla Maung Shwe fb)
မြန်မာအစိုးရနဲ့ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့တွေက ကိုယ်စားလှယ်တွေရဲ့ အစည်းအဝေး ဗုဒ္ဓဟူးနေ့က အဆုံးသတ်ခဲ့ရာမှာ အရေးကြီးတဲ့ အချက်တွေ ဆွေးနွေးဖို့ ကျန်နေတာကြောင့် လာမယ့် စနေနေ့မှာ ထပ်မံတွေ့ဆုံဖို့ သဘောတူခဲ့ကြတဲ့အကြောင်း ပြောပြပါမယ်။ ဒီသတင်းကို ကိုမိုးဇော်က ရန်ကုန်ကနေ သတင်းပေးပို့တာဖြစ်ပါတယ်။

ရှေ့လထဲ ကျင်းပဖို့ စီစဉ်ထားတဲ့ ပြည်ထောင်စုငြိမ်းချမ်းရေးညီလာခံ- ၂၁ရာစုပင်လုံ စတုတ္ထအစည်းအဝေးမှာ ဆွေးနွေးမယ့် ကိစ္စတွေကို အစိုးရနဲ့ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေ ကိုယ်စားလှယ်တွေ ၄ ရက်ကြာ ညှိနှိုင်းခဲ့ကြပေမယ့် လက်နက်ကိုင်တပ်တွေ ပေါင်းစည်းရေး အပါအဝင် တခြားအရေးကြီးတဲ့ အပိုင်းတွေ ကျန်နေသေးတဲ့အတွက် ထပ်မံတွေ့ဆုံဖို့ စီစဉ်ခဲ့ကြတာပါ။

ရန်ကုန်မြို့မှာ ဒီလ ၂၅ရက်နေ့က စတင်ဆွေးနွေးခဲ့တဲ့ အထဲမှာတော့ ပြည်ထောင်စုသဘောတူစာချုပ် ချုပ်ဆိုရေးအတွက် NCA အပစ်ရပ်စာချုပ်ဆိုင်ရာ မူဘောင် ပြန်လည်ညှိနှိုင်းရေး၊ ၂၀၂၀ ပြည့် ရွေးကောက်ပွဲ နောက်ပိုင်း အဆင့်လိုက်အကောင်အထည်ဖော်မှုနဲ့ ဖက်ဒရယ်အခြေခံမူ လမ်းညွှန်စတဲ့ အပိုင်း၃ပိုင်းနဲ့ ဆွေးနွေးခဲ့ကြတာဖြစ်ပါတယ်။

ဒီအထဲမှာ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့တွေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ပြန်လည်ပေါင်းစည်းရေး ကိစ္စအပါအဝင် အရေးကြီးတဲ့ အချက်တချို့ ညှိနှိုင်းဖို့ ကျန်နေဆဲဖြစ်ကြောင်း တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ ကိုယ်စားလှယ်တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ နိုင်အောင်မငေးက VOA ကို အခုလို ပြောပါတယ်။

“ မူဘောင်ဆိုရင် ၁၃ချက်ရပြီး ၃ချက်ကျန်သေးတယ်။ အဆင့်လိုက်မှာဆိုရင် လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ဇယား ၁ က ခေါင်းစဉ် ၈ခုကို ရပြီးတော့ ဇယား ၂မှာ ဆိုရင် လုံခြံုရေးပြန်လည်ပေါင်းစည်းခြင်းဆိုတဲ့ ခေါင်းစဉ်က နည်းနည်း ကျန်သေးတယ်။ အပိုင်း ၃မှာက ဖက်ဒရယ်တည်ဆောက်ရေးလမ်းညွှန် အခြေခံမူမှာတော့ ကျနော်တို့ ၂ချက် ရပြီးတော့ ဆက်လက် ဆွေးနွေးဖို့ အတွက်က ၆ချက် ကျန်သေးတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီ ၆ချက်ကျန်တာက လည်း တစ်ချက်နဲ့ တစ်ချက် ဆက်စပ်နေတော့ လာမယ့် သြဂုတ်လ ၁ရက်နေ့မှာ နေပြည်တော်မှာ နောက်ဆုံးအစည်းအဝေးပွဲလုပ်မယ်။ အဲလို အစီအစဉ်ရှိပါတယ် ခင်ဗျ။”

လာမယ့် စနေနေ့မှာ နောက်ထပ် ဆွေးနွေးပြီး ရရှိတဲ့အချက်တွေကို နှစ်ဖက်ကိုယ်စားလှယ်တွေက သက်ဆိုင်ရာ ခေါင်းဆောင်တွေထံကို တင်ပြဖို့ ရှိနေပြီး အဲဒီနောက်မှာ JICM ခေါ် NCA အကောင်အထည် ဖော်မူဆိုင်ရာ ညှိနှိုင်းအစည်းအဝေး နဲ့ UPDJC ခေါ် ပြည်ထောင်စုငြိမ်းချမ်းရေးဆွေးနွေးမှု ပူးတွဲကော်မတီ စတဲ့အစည်းအဝေးတွေမှာ အတည်ပြုချက် ရယူမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

ငြိမ်းချမ်းရေးကော်မရှင်ရဲ့ အကြံပေးအဖွဲ့ဝင် ဦးလှမောင်ရွှေကတော့ ရှေ့လထဲ ကျင်းပမယ့် ၂၁ ရာစုပင်လုံ ညီလာခံမှာ တိုးတက်မှုတွေ ရမယ်လို့ မျှော်လင့်ကြောင်း ပြောဆိုပါတယ်။

“ညီလာခံကိုတော့ သြဂုတ်လထဲမှာပဲ အောင်မြင်စွာကျင်းပဖို့ကိုတော့ အားလုံးက နှစ်ဘက်ပေါ့လေ အစိုးရဘက်ကော၊ EAO ဘက်ကော ရှိသလို နိုင်ငံရေးပါတီဘက်မှာလည်း ရှိတယ်။ ကျနော်တို့ တိုးတက်မှုတွေကတော့ အစည်းအဝေး တစ်ခုပြီးတိုင်းမှာ ရှိတယ်။ တိုးတက်မှုတွေကိုတော့ ထပ်ထပ်ပြီး ဒီထပ်ပိုပြီး အချက်အလက်တွေ ပိုရအောင်၊ သဘောတူညီချက်တွေ ပိုရဖို့တော့ အားလုံးက အာသီသရှိတဲ့အတွက် ညီလာခံကိုကတော့ သြဂုတ်လထဲမှာပဲ အောင်အောင်မြင်မြင် ကျင်းပနိုင်မယ်လို့ ကျနော်ကတော့ ယုံကြည်တယ်ခင်ဗျ။”

တပ်မတော်နဲ့ တိုက်ပွဲတွေ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ AA ရခိုင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ အပါအဝင် မြောက်ပိုင်းမဟာမိတ် အဖွဲ့တွေကလည်း ၂၁ ရာစု ပင်လုံ ဆွေးနွေးပွဲကို တက်ရောက်ဖို့ ဆန္ဒရှိကြောင်း မကြာသေးခင်ကပဲ ပူးတွဲကြေညာချက် ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ ညီလာခံကျင်းပတဲ့အခါ NCA စာချုပ်ကို လက်မှတ် မရေးထိုးသေးတဲ့ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေကို ဖိတ်ကြားဖို့အတွက်လည်း အစိုးရနဲ့ ဆွေးနွေးနေတဲ့ NCA လက်မှတ်ထိုးအဖွဲ့တွေက တိုက်တွန်းထားပါတယ်။

NCA လက်မှတ် မထိုးသေးတဲ့အဖွဲ့တွေကို ဖိတ်ကြားရေးနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဦးလှမောင်ရွှေက အခုလို ပြောပါတယ်။

“ဒီနေ့ အစည်းအဝေးမှာတော့ ဖိတ်ကြားမယ့် အထွေထွေကိစ္စကို ဒီနေ့ အစည်းအဝေးမှာ ကျနော်တို့ အနေနဲ့ ပြီးပြတ်အောင်တော့ အတည်မပြုနိုင်သေးဘူး။ နောက်ထပ်ဆွေးနွေးပွဲတွေမှာလည်း ဆက်ပြီး ဆောင်ရွက်ဖို့ ရှိမယ်။ အဲဒီအတည်ပြုချက်တွေအတိုင်းပဲ ဆက်ပြီးတော့ ဖိတ်မှာပါပဲ။ NCA လက်မှတ် မရေးထိုးရသေးတဲ့ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ခေါင်းဆောင်တွေကို ဖိတ်ဖို့ လျာထားချက်တွေကတော့ ရှိနေတယ်ပေါ့။ အတည်ပြုချက်တွေတော့ ကျနော်တို့ လိုမယ်ပေါ့။”

လက်ရှိ ကျင်းပပြီးစီးတဲ့ ညှိနှိုင်းအစည်းအဝေးဟာ အစိုးရနဲ့ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေအကြား ၆ကြိမ်မြောက်ဆွေးနွေးပွဲလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ သြဂုတ်လ ၁ရက်နေ့မှာ ကျင်းမယ့် ၇ကြိမ်မြောက် ဆွေးနွေးပွဲကိုတော့ နေပြည်တော်မှာ ကျင်းပမှာပါ။

ဒီညှိနှိုင်းဆွေးနွေးပွဲတွေ ပြီးပြတ်ရင်၂နှစ်ကျော် ရပ်ဆိုင်းနေတဲ့ ပြည်ထောင်စု ငြိမ်းချမ်းရေးညီလာခံ - ၂၁ရာစုပင်လုံ စတုတ္တအစည်းအဝေးကို ကျင်းပနိုင်မှာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

ပြည်ထောင်စု ငြိမ်းချမ်းရေးညီလာခံ ၂နှစ်ကျော် ရပ်ဆိုင်းရတာဟာ လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ ပြန်လည်ပေါင်းစည်းရေးနဲ့ ပြည်ထောင်စုက ခွဲမထွက်ရေးဆိုတဲ့အချက်တွေအပေါ်မှာ အကျေအလည် မဆွေးနွေးနိုင်တာကြောင့်လို့လည်း သုံးသပ်တာတွေ ရှိနေတာပါ။

မိုးဇော်  / ဗွီအိုအေ ( မြန်မာပိုင်း)
https://burmese.voanews.com/a/myanmar-peace-process-/5522802.html

လာမယ့်ရွေးကောက်ပွဲမှာ ရှမ်းပါတီနှစ်ခု ကိုယ်စားလှယ်လောင်း ၂၂၀ ကျော်ယှဉ်ပြိုင်မည်

၂၀၁၅ ခုနှစ် ရွေးကောက်ပွဲတုန်းက ရှမ်းတိုင်းရင်းသူ မဲဆန္ဒရှင်တဦး ရန်ကုန်မြို့ရှိ မဲရုံတခုမှာ မဲပေးနေတဲ့ မြင်ကွင်း။ (မေ ၁၅၊ ၂၀၁၅)
လာမယ့်ရွေးကောက်ပွဲမှာ ရှမ်းတိုင်းရင်းသား အဓိကနိုင်ငံရေးပါတီ နှစ် ခုက လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်နေရာ ၂၀၀ ကျော်အတွက် ယှဉ်ပြိုင်ဖို့ ပြင်ဆင်နေတဲ့အကြောင်း ပြောပြပါမယ်။ ဗွီအိုအေမြန်မာပိုင်းသတင်းထောက် ကိုနိုင်ကွန်းအိန်က သတင်းပေးပို့ထားပါတယ်။

နိုဝင်ဘာ ၈ ရက်နေ့မှာ ကျင်းပမယ့် ရွေးကောက်ပွဲမှာ ရှမ်းနိုင်ငံရေးပါတီကြီးတွေ ဖြစ်ကြတဲ့ ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် SNLD နဲ့ ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ တိုးတက်ရေးပါတီ SNDP တို့က လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်နေရာ ၂၂၀ ကျော်အတွက် ယှဉ်ပြိုင်ဖို့ စီစဉ်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် SNLD ကတော့ ရှမ်းပြည်နယ်မှာ အများစု အပါအဝင် ကိုယ်စားလှယ် ၁၂၅ နေရာအတွက် ယှဉ်ပြိုင်ဖို့ ရည်ရွယ်ထားကြောင်း ပါတီပြောခွင့်ရ စိုင်းလိတ်ကပြောပါတယ်။

“ဒီနေ့အထိတော့ ကျနော်တို့ စီစစ်ထားတာ ၁၂၅ ယောက်ရှိတယ်လေ။ ရှမ်းပြည်နယ်ထဲမှာ ရာခိုင်နှုန်းအားဖြင့် ၈၀ နီးပါးဝင်မယ်လို့ ပြောလို့ရတယ်။ ကချင်ပြည်နယ်နည်းနည်းရယ်၊ ကယားပြည်နယ်နည်းနည်းရယ်၊ မန္တလေးတိုင်းက ရှမ်းရေးရာ ဝန်ကြီးရယ် ဒါပဲရှိတယ်။ နောက်ပအိုဝ်ထဲမှာတော့ ဆီဆိုင်ဝင်မယ် ဟိုပုံးတခြမ်း ဝင်မယ်၊ ပြီးရင်ပင်လောင်းပေါ့နော်။ ကိုးကန့်ရယ်၊ ပလောင်ရယ်၊ ဓနုရယ်၊ အဲဒီကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ သုံး ခု ကျနော်တို့ မဝင်ဘုူး။”

၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှာ ကိုယ်စားလှယ်နေရာ တတိယအများဆုံးရခဲ့တဲ့ SNLD ပါတီက ဒီတကြိမ်ရွေးကောက်ပွဲအတွက် ရွေးချယ်ထားတဲ့ ကိုယ်စားလှယ်လောင်းတွေထဲမှာတော့ လူသစ်တဝက်ကျော် ပါဝင်တယ်လို့လည်း စိုင်းလိတ်က ပြောပါတယ်။ SNLD ပါတီဥက္ကဋ္ဌ ခွန်ထွန်းဦး အပါအဝင် ထိပ်တန်းခေါင်းဆောင်တွေကတော့ ရွေးကောက်ပွဲမှာ ယှဉ်ပြိုင်ကြမှာ မဟုတ်ပါဘူး။

နောက်ထပ် ရှမ်းတိုင်းရင်းသား နိုင်ငံရေးပါတီတခုဖြစ်တဲ့ ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများတိုးတက်ရေးပါတီ SNDP ကလည်း လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် နေရာ ၁၀၀ ကျော် ယှဉ်ပြိုင်ဖို့ ရည်ရွယ်ထားကြောင်း ပါတီဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းအိုက်ပေါင်းကပြောပါတယ်။

“၁၀၀ ကျော်ရွေးမယ်ဗျ။ မြို့နယ်ပေါင်းက ၃၅ မြို့နယ်။ ရှမ်းပြည်နယ်မှာ ၃၁ မြို့နယ်၊ ကချင်မှာ ၃ မြို့နယ်၊ နောက် မန္တလေးတိုင်းက တမြို့နယ်ပေါ့။ အခြေအနေကောင်းမှာပါ။ ကျနော်တို့ ကျားဖြူကိုတမ်းတနေပြီလေ။ ပြန်ပြီးတော့ မျှော်လင့်နေပြီးလေ။”

၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှာတော့ SNDP ပါတီက လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် တစ် နေရာသာ အနိုင်ရရှိခဲ့တာပါ။

ဒီတကြိမ်ရွေးကောက်ပွဲမှာ အာဏာရအမျိုးသားဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်က ရခိုင်နဲ့ရှမ်းပြည်နယ်တွေက မဲဆန္ဒနယ်မြေတွေမှာ ယှဉ်ပြိုင်မယ့် ကိုယ်စားလှယ် အရေအတွက်ကို လျှော့ချထားသလို၊ တိုင်းရင်းသားနယ်မြေတွေမှာ ဒေသခံပါတီတွေ အားကောင်းနိုင်တယ်လို့ ခန့်မှန်းမှုတွေလည်း ရှိနေပါတယ်။

SNDP ပါတီ ဥက္ကဋ္ဌ စိုင်းအိုက်ပေါင်းကတော့ တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးပါတီတွေ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်နေရာတွေ ပိုရလာခဲ့မယ်ဆိုရင် နိုင်ငံရေးအရအပြောင်းအလဲတွေ ဖြစ်လာမယ်လို့ မျှော်လင့်နေပါတယ်။

“တိုင်းရင်းသားပါတီတွေ လွှတ်တော်ထဲမှာ တော်တော်များများ နိုင်သွားရင် တပါတီတည်း နဲ့ အစိုးရဖွဲ့လို့ မရတော့ဘူးလေ။ တိုင်းရင်းသားပါတီနဲ့ ဘယ်သူပဲ ဖြစ်ဖြစ်ပေါင်းရတော့မယ်လေ။ နိုင်ငံရေးတော့ အပြောင်းလဲဖြစ်သွားမှာပေါ့။”

ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် SNLD ပြောခွင့်ရစိုင်းလိတ်ကလည်း တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးပါတီတွေ အားကောင်းလာတာနဲ့အမျှ အပြောင်းအလဲတွေ ဖြစ်လာနိုင်တယ်ဆိုတာကို လက်ခံထားပါတယ်။

“လွှတ်တော်ကနေတဆင့် သက်ဆိုင်ရာအစိုးရများကို ပိုမိုပြီးတော့ထိန်းကြောင်းလာနိုင်မယ်ပေါ့နော်။ အကယ်လို့များ လွှတ်တော် ဥက္ကဋ္ဌ နေရာတွေမှာ တိုင်းရင်းသားပါတီထဲကပဲ အရွေးခံရပြီးမှ ထိထိမိမိလုပ်ကိုင်နိုင်ကြမယ်ဆိုရင် ပြည်နယ် တွေအတွက်ကတော့ ပိုပြီးတော့အကျိုးများလာနိုင်စရာရှိတယ်။”

ချင်းပြည်နယ်မှာလည်း ဒေသခံတိုင်းရင်းသား နိုင်ငံရေးပါတီတခုဖြစ်တဲ့ ဇိုမီးဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (ZCD) က တွန်းဇံ တီးတိန်နဲ့ စစ်ကိုင်းတိုင်း ကလေးမြို့နယ်တွေက လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ၁၂ နေရာအတွက် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်သွားမှာပါ။

၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှာ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ခြောက် နေရာ အနိုင်ရရှိခဲ့တဲ့ ဇိုမီးဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (ZCD) ကတော့ ဒီတကြိမ် ရွေးကောက်ပွဲမှာ တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေး ပါတီတွေ ပိုအားကောင်းလာမယ်လို့ မျှော်လင့်ထားကြောင်း ပါတီပြန်ကြားရေးတာဝန်ခံ ကိုပန်ထော်နီကပြောပါတယ်။

“တွန်းဇံမှာ တီးတိန်မှာ ကလေးမြို့မှာ ၁၂ ယောက်ပဲ ပြိုင်တော့မယ်ပေါ့လေ။ မြိုင်ဆိုင်မှုတော့အားကြီးမှာပေါ့လေနော်။ ဒီချင်းပါတီတွေဆိုတာကလဲ ပေါင်းပြီးတော့မှ ပြိုင်လာတယ်။ NLD ကလည်း သူကလက်ရှိအစိုးရဆိုတော့ ဇိုမီးပါတီကလည်း သူ့ဒေသမှာအားကောင်းတယ်ဆိုတာပေါ့လေ။ ဆိုတော့ပြိုင်ဆိုင်မှုက အားရှိပါလိမ့်မယ်။”

NLD ပါတီဦးဆောင်တဲ့ လက်ရှိအစိုးရ သက်တမ်းအတွင်း တိုင်းရင်းသားဒေသတွေမှာ ဖွံ့ဖြိုးမှုတွေ သိသိသာသာ မတွေ့ရတာ၊ အမျိုးသားခေါင်းဆောင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း အထိမ်းအမှတ် ရုပ်တုတွေ၊ တံတားတွေ တည်ဆောက်မှုတွေကို တိုင်းရင်းသား ဒေသတွေမှာ ကန့်ကွက်တာတွေ ကြုံခဲ့ရတဲ့အတွက် ဒီတကြိမ်ရွေးကောက်ပွဲမှာ တိုင်းရင်းသား နိုင်ငံရေးပါတီတွေကို ထောက်ခံမှုတွေ တိုးလာနိုင်တယ်လို့လည်း အကဲခတ်တွေက ခန့်မှန်းနေကြပါတယ်။

ကိုနိုင်ကွန်းအိန်  / ဗွီအိုအေ ( မြန်မာပိုင်း)
https://burmese.voanews.com/a/shan-parties-prepare-for-2020-election-/5521910.html

ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်(PNO) ရှမ်း၊ မွန်၊ ကရင်၊ ကယားနဲ့ ပဲခူးတိုင်းတို့မှာ ဝင်ပြိုင်မယ်

ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်
လာမယ့် ၂၀၂၀ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲမှာ ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်(PNO) ပါတီဟာ ပအိုဝ်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသပြင်ပ ရှမ်းပြည်နယ်၊ မွန်ပြည်နယ်၊ ကရင်ပြည်နယ်၊ ကယားပြည်နယ်နဲ့ ပဲခူးတိုင်းက မဲဆန္ဒနယ်တချို့က ပအိုဝ်းတိုင်းရင်းသားအများစုရှိတဲ့ ဒေသတွေမှာပါ ရွေးကောက်ပွဲ ဝင်ပြိုင်တော့မယ်လို့ ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်(PNO)ကပြောခွင့်ရ ခွန်သိန်းဖေက ပြောပါတယ်။

၂၀၁၀ နဲ့ ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲတွေမှာတော့ ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်(PNO) ဟာ ပအိုဝ်းကိုယ်ပိုင် အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသတွေမှာပဲ ဝင်ပြိုင်ခဲ့တာလည်းဖြစ်ပါတယ်။

၂၀၂၀ ရွေးကောက်ပွဲမှာ ဒီလိုပြိုင်ဖို့အတွက် ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်(PNO) ဟာ ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီနဲ့ ရွေးကောက်ပွဲဆိုင်ရာ မဟာမိတ် ညှိနှိုင်းမှုကို ရပ်ဆိုင်းခဲ့တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။

ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်(PNO) ဟာ အရင်ကတော့ စစ်အစိုးရအဖွဲ့ဝင်ဟောင်းတွေပါတဲ့ ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီနဲ့ နီးကပ်တဲ့ ဆက်ဆံရေးတွေရှိခဲ့ပါတယ်။
ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်(PNO) ကိုယ်စားလှယ်လောင်းတွေမှာ လူငယ်တွေပါဝင်လာ
ဒေသခံလူထုရဲ့ဆန္ဒအရ ပအိုဝ်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသထဲက ဆီဆိုင်၊ ဟိုပုံးနဲ့ ပင်လောင်းသုံးမြို့နယ်အပြင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသပြင်ပက ပအိုဝ်းတိုင်းရင်းသားအများစုနေထိုင်တဲ့ မဲဆန္ဒနယ်တွေကို ဝင်ပြိုင်ဖို့ ဆုံးဖြတ်လိုက်တာဖြစ်တယ်လို့ PNO ပြောခွင့်ရ ခွန်သိန်းဖေက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

အခုလို ဆုံးဖြတ်ချက်ကြောင့် ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီနဲ့ ရေရှည် မဟာမိတ် ဆက်ဆံရေးကို ထိခိုက်စရာမရှိသလို သဘောထားတူညီတဲ့ အရေးကိစ္စတွေမှာ ဆက်လက်ပူးပေါင်းသွားမယ်လို့ ခွန်သိန်းဖေက ပြောပါတယ်။

အခု PNO ဝင်ပြိုင်တော့မယ့် မဲဆန္ဒနယ်တွေမှာ အင်အားကြီးပါတီကြီးတချို့ရှိပြီးတော့ သူတို့ ဝင်ပြိုင်လာတဲ့အတွက် ပအိုဝ်းမဲတွေကိုတော့ ပါတီကြီးတွေက ရတော့မှာမဟုတ်ဘူးလို့လည်း ခွန်သိန်းဖေက ရှင်းပြပါတယ်။

ဒေသခံတိုင်းရင်းသားတွေရဲ့ ဆန္ဒအရ ခုလို ဆုံးဖြတ်တဲ့ PNO ရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို တားမြစ်ပိုင်ခွင့်မရှိ သလို မဟာမိတ်ဆက်ဆံရေးကို ထိခိုက်စရာမရှိဘူးလို့ ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီပြောခွင့်ရသူ ဒေါက်တာ နန္ဒာလှမြင့်က ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

PNOက ကြံ့ခိုင်ရေးနဲ့ ညှိနှိုင်းပြီး ဝင်မပြိုင်ခဲ့တဲ့ ဒေသတွေမှာ ၂၀၁၀ ရွေးကောက်ပွဲတုန်းက ကြံ့ခိုင်ရေးနိုင်ခဲ့ပြီး ၂၀၁၅ ရွေးကောက်ပွဲမှာတော့ NLD နိုင်ထားတာဖြစ်ပါတယ်။

အခု PNO နေရာ အချို့မှာတိုးပြီး ဝင်ပြိုင်မယ်ဆိုတဲ့အတွက် ကြံ့ခိုင်ရေးပါတီရဲ့ ရွေးကောက်ပွဲအောင်နိုင်ရေး အတွက် အပြောင်းအလဲကြီးကြီးမားမားမရှိဘူးလို့လည်း ဒေါက်တာနန္ဒာလှမြင့်က ပြောပါတယ်။
ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်(PNO) ဗဟိုကော်မတီ အစည်းအဝေး
PNO ဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ရွေးကောက်ပွဲနှစ်ကြိမ်လုံးမှာ ပအိုဝ်းကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသတွေမှာ အနိုင်ရထားတာဖြစ်ပြီး အခု ဝင်ပြိုင်မယ့် ပအိုဝ်းတိုင်းရင်းသား အများစုနေထိုင်တဲ့ ရှမ်းပြည်နယ်၊ မွန်ပြည်နယ်၊ ကရင်ပြည်နယ်၊ ကယားပြည်နယ်နဲ့ ပဲခူးတိုင်းက မဲဆန္ဒနယ်တချို့မှာပါ အနိုင်ရဖို့ ယုံကြည်တယ်လို့ ခွန်သိန်းဖေက ပြောကြားခဲ့ပါတယ် ။

လာမယ်ရွေးကောက်ပွဲမှာ မဲဆန္ဒနယ် ပေါင်း၃၅ နယ် အထိဝင်ပြိုင်မှာဖြစ်ပြီး ကိုယ်စားလှယ်လောင်းတွေထဲမှာလူငယ် ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းပါဝင်တယ်လို့လည်း PNO ရဲ့ထုတ်ပြန်ချက်တွေ အရသိရပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရပြီးတဲ့ အချိန်ကစပြီးပအိုဝ်းတိုင်းရင်းသားပါတီတစ်ခုအနေနဲ့ မဲဆန္ဒနယ် အများဆုံးဝင်ပြိုင်တာဖြစ်ကြောင်းနဲ့ အမျိူးသမီးကိုယ်စားလှယ်ပါဝင်မှုက ၁၅ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ရှိတယ်လို့လည်း PNO ကပြောပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com/burmese/burma-53582699

လေးနှစ်အတွင်း ရခိုင်စစ်တိုင်းမှူး လေးဦးပြောင်း


ရခိုင်ပြည်နယ်အခြေစိုက် အနောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် (နပခ) တိုင်းမှူး ဗိုလ်ချုပ်ဖုန်းမြတ်ကို နယ်စပ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယ ဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်လိုက်တဲ့အတွက် လေးနှစ်တာကာလအတွင်း ရခိုင်စစ်တိုင်းမှူး လေး ဦးထိပြောင်းလဲလာတာတွေ့ရပါတယ်။

ရခိုင်ပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းမှာ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ ပဋိပက္ခာတွေကြောင့် အနောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် (နပခ) တိုင်းမှူး ဗိုလ်ချုပ်မောင်မောင်စိုးကို ၂၀၁၇ ခုနှစ်မှာ တိုင်းမှူးရာထူးက ဖယ်ရှားကာ ဗိုလ်ချုပ်စိုးတင့်နိုင်ကို အနောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် (နပခ)  တိုင်းမှုး အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့ပါတယ်။

အဲဒီနောက် ၂၀၁၉ ခုနှစ် မေလဆန်းမှာ ရခိုင် စစ်တိုင်းမှူး ဗိုလ်ချုပ် စိုးတင့်နိုင်ကို အနောက်မြောက်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူးအဖြစ် ပြောင်းလဲခန့်အပ်ခဲ့ပြီး ဗိုလ်ချုပ်ဖုန်းမြတ်ကို အနောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူး အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့ပါတယ်။

ဗိုလ်ချုပ်ဖုန်းမြတ်ကို အနောက်ပိုင်းတိုင်း စစ်ဌာနချုပ်တိုင်းမှူးတာဝန်ယူပြီး တစ်နှစ်ကျော်ကျော်မှာ ပဲ နယ်စပ်ရေးရာ ဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယ ဝန်ကြီး အဖြစ် ပြောင်းလဲခန့်အပ်ခဲ့ပြီး သူနေရာကို နောက်ထပ် စစ်တိုင်းမှူးတစ်ဦးခန့်အပ် လိုက်တဲ့အတွက် လေးနှစ် တာ ကာလအတွင်း ရခိုင်ပြည်နယ် အခြေစိုက် စစ်တိုင်းမှူး လေး ဦးထိပြောင်းလဲ ခန့်အပ်လာတာဖြစ်ပါတယ်။

ဗိုလ်ချုပ်ဖုန်းမြတ်ကို နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာန ဒုတိယ ဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်ကြောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတက ဇူလိုင်လ ၂၇ ကအမိန့်ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။

အသက် ၆၀ မပြည့်သေးတဲ့ ဗိုလ်ချုပ်ဖုန်းမြတ်ဟာ အနောက်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူး မတိုင်ခင် ရှမ်းပြည်နယ် မြောက်ပိုင်း လားရှိုးမြို့ အခြေစိုက် အရှေ့မြောက်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူးနဲ့မုံရွာမြို့ အခြေစိုက် အနောက် မြောက်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ် တိုင်းမှူးတာဝန်တွေကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သူပါ။

ရခိုင်ပြည်နယ်မှာ တပ်မတော်နဲ့အေအေ ရက္ခိုင့်တပ်တော်တို့ကြား တိုက်ပွဲတွေ ဖြစ်ပွားခဲ့တဲ့ အချိန်က စလို့ရခိုင်ပြည်နယ် အတွင်းစစ်တိုင်းမှူးတွေ ပြောင်းလဲခန့်အပ်လာတာကို တွေ့လာရတာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်း / BBC Burmese
https://www.facebook.com/BBCnewsBurmese

ကိုဗစ်က ရာသီတုပ်ကွေးနဲ့ မတူကြောင်း WHO ပြော

ဇူလိုင် ၂၈ ရက်နေ့က NIH (National Institute of Allergy and Infectious Diseases/NIAID) တွေ့ရှိချက်အရ COVID လူနာမှာ တွေ့ရတဲ့ အနီရောင် SARS-CoV-2 ပိုး ပုံ။
COVID 19 ကပ်ရောဂါဟာ တစ်ကြိမ်တစ်ခါသာ လာတဲ့ အသွင်ကြီးမားတဲ့ လှိုင်းလုံးကြီး တစ်ခုဖြစ်သလို ဗိုင်းရပ်စ် အသစ်တစ်မျိုး ဖြစ် တာကြောင့် နှစ်စဉ်ဖြစ်တဲ့ ရာသီတုပ်ကွေးတွေနဲ့ မတူဘူးလို့ ကမ္ဘာ့ ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ WHO က တာဝန်ရှိသူ တစ်ဦးက အင်္ဂါနေ့က ပြောပါတယ်။

“လူတွေက ရာသီတွေအလိုက် စဉ်းစားနေကြပါတယ်။ တကယ်တော့ ဒီ ဗိုင်းရပ်စ်က အသစ်ဖြစ်တယ် ဆိုတာကို ကျွန်မတို့ နားလည်ဖို့ လိုသလို တမူထူး ခြားတဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်လည်း ဖြစ်ပါတယ်” လို့ WHO အဖွဲ့ ပြောခွင့်ရ Margaret Harris က ဂျီနီဗာမြို့မှာ ဗွီဒီယိုကတဆင့် လုပ်တဲ့ သတင်းစာ ရှင်းလင်းပွဲမှာ ပြောပါတယ်။

ဒီ ဗိုင်းရပ်စ်က ရာသီအလိုက်ဖြစ်တာ မဟုတ်တာကြောင့် ကမ္ဘာ့မြောက်ဘက်ခြမ်းက နိုင်ငံတွေအနေနဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်တယ် ဆိုပြီး နွေရာသီမှာ ပေါ့ပေါ့ဆဆ မနေဖို့ကိုလည်း သူက သတိပေး လိုက်ပါတယ်။

လောလောဆယ် ဟောင်ကောင်မှာ COVID-19 ပြန်ကူးစက် ဖြစ်ပွားနေတာမျိုးကို ဒုတိယလှိုင်းအဖြစ် ခေါ်ဝေါ်နေတာက ဒီဗိုင်းရပ်စ်ကို လူသားတွေ မထိန်းချုပ်နိုင်ဘူးဆိုတဲ့ အဓိပ္ပါယ် သက်ရောက် နေတာကြောင့် WHO တာဝန်ရှိသူတွေက နောက်တစ်ကြိမ်လှိုင်းလုံးအဖြစ် သုံးစွဲ ခေါ်ဝေါ် တာကို ရှောင်ရှားလိုက်တာ ဖြစ်ပါတယ်။ ရောဂါတားဆီးရေးကို အားလုံးက တစ်ပြိင်နက်တည်းလုပ်ဆောင်ရင် ကူးစက်မှုကို နှေးကွေးအောင် လုပ်နိုင်တာကြောင့်လည်း ဖြစ်ပါတယ်။

Margaret Harris က “ကျွန်မတို့ အခုအချိန်အထိ ပထမ လှိုင်းမှာပဲ ရှိနေသေးကြောင်း” ထပ်ခါတစ်လဲလဲ ပြောကြားခဲ့ပြီး အခုကြုံတွေ့နေရတဲ့ လှိုင်းက အတော်ကြီးမားမယ့် လှိုင်းဖြစ်သလို အတက်အကျတွေလည်း ရှိမယ်လို့လည်း ပြောပါတယ်။

အမေရိကန်နိုင်ငံမှာ နွေရာသီ အလယ်မှာ ရောဂါ ကူးစက်မှုနှုန်း မြင့်တက်နေတာကို ထောက်ပြပြီး လူစုလူဝေးကို ရှောင်ရှားဖို့နဲ့ ရောဂါ တားဆီး ကာကွယ်ရေးတွေ လုပ်ဆောင်ဖို့ကိုလည်း သူက တိုက်တွန်းလိုက်ပါတယ်။ နွေရာသီက ပြဿနာတစ်ခုဖြစ်လာနေကြောင်းနဲ့ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်က ရာသီအားလုံးကို ပျော်မွေ့တဲ့ ဗိုင်းရပ်စ် ဖြစ်တယ်လည်း Margaret Harris က ပြောပါတယ်။

ဗွီအိုအေ (မြန်မာပိုင်း)
https://burmese.voanews.com/a/covid-is-not-sesonal-flu-/5521734.html

မန္တလေးစက်မှုဇုန်အတွင်းက သံရည်ကြိုစက်ရုံတွင် ပေါက်ကွဲမှု ဖြစ်ပွားပြီး လူငါးဦးဒဏ်ရာရ


မန္တလေး  ၂၉  ဇူလိုင်

မန္တလေးမြို့ ပြည်ကြီးတံခွန်မြို့နယ် စက်မှုဇုန်(၂)ရှိ ရွှေနန်းတော် သံရည်ကြိုစက်ရုံတွင် ယနေ့နံနက်ပိုင်းက သံရည်ကြိုနေစဉ် ပေါက်ကွဲမှုဖြစ်ပွားရာ လုပ်သားငါးဦး ထိခိုက်ဒဏ်ရာရရှိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

သံရည်ကြိုနေစဉ် လျှပ်စစ်မီးပြတ်တောက်သွားရာ ကြိုလက်စ သံရည်ပူများ ခဲသွားပြီး လျှပ်စစ်မီး ပြန်လည်ရရှိချိန်၌  လုံထဲတွင် ဖိအားများကာ ခဲနေသည့် သံတုံးကို တွန်းထုတ်ရာ သံရည်များ လွင့်စင်သွားခဲ့ရာမှ ပေါက်ကွဲမှုဖြစ်သွားကြောင်း သိရသည်။

“ဝန်ထမ်း အလုပ်သမား လေးယောက်ကတော့ ဆေးဝါးကုသမှုခံယူနေပါတယ်။ အားလုံးသတိရတယ်၊ အားလုံး အခြေအနေကောင်းပါတယ်။ အလုပ်သမားတစ်ယောက်ကတော့ မီးလောင်တဲ့ ဒဏ်ရာကြောင့် မို့လို့ အနည်းငယ် အော်ပရေးရှင်းလေး နည်းနည်းလုပ်ရမယ်လို့ သတင်းကြားပါတယ်” ဟု  စက်မှုဇုန် စီမံခန့်ခွဲရေးကော်မတီ ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ  ဦးနေဝင်းက ပြောသည်။

ထိခိုက်ဒဏ်ရာရသည့် အလုပ်သမား ၅ ယောက်ကို မန္တလေးအထွေထွေရောဂါကုဆေးရုံကြီးသို့ ပို့ဆောင်ထားပြီး မီးလောင်ဒဏ်ရရှိထားသူတစ်ဦးအား ခွဲစိတ်ရန်ပြင်ဆင်နေကြောင်း သိရသည်။

ဖြိုးအိ/ Myanmar Digital News
https://www.facebook.com/MyanmarDigitalNews/

စာရွက်စာတမ်းကိစ္စကြောင့် အလုပ်သမားတွေ ထိုင်းမှာ အလုပ်ပြန်ဝင်ဖို့ ခက်ခဲနေ

မြန်မာရွှေ့ပြောင်း အလုပ်သမားတွေ ပြန်လာအလုပ်လုပ်နိုင်ကြောင်း ထိုင်းနိုင်ငံက ခေါ်ထားပေမယ့် ကျန်းမာရေး စစ်ဆေးခ ကုန်ကျစရိတ်တွေကို ကျခံရမယ့်ကိစ္စ မပြတ်သားတာကြောင့် အလုပ်သမား ပြန်လည်စေလွှတ်ဖို့ ကြန့်ကြာနေရပါတယ်။

ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားတွေထဲမှာ စာရွက်စာတမ်းအပြည့်အစုံနဲ့ တရားဝင်ပြန်လာပြီး ထိုင်းနိုင်ငံကို ပြန်လည်သွားရောက်ခွင့်ရဖို့ စောင့်ဆိုင်းနေသူ ၆၉၂၀၀ ကျော်ရှိပြီး နှစ်နိုင်ငံ သဘောတူညီချက်နဲ့ သွားရောက်မယ့် အလုပ်သမား ၄၂၀၀၀ ကျော် စုစုပေါင်း တစ်သိန်းတစ်သောင်းကျော် ရှိနေပါတယ်။

မြန်မာရွှေ့ပြောင်း အလုပ်သမားတွေ ထိုင်းကိုပြန်သွားတဲ့အခါ  ခရီးသွားနိုင်ကြောင်း ကျန်းမာရေးထောက်ခံချက်နဲ့ ကျမ်းမာရေးအာမခံ လိုအပ်မှာဖြစ်ပြီး ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် စစ်ဆေးမှုခံယူပြီး ၁၄ ရက် ကြပ်မတ်စောင့်ကြည့် ခံရမှာဖြစ်ပါတယ်။

ကျန်းမာရေး အာမခံထားရှိရမှာဆိုပေမယ့် ထိုင်းမှာ လူမှုဖူလုံရေးကြေး ပေးသွင်းထားရင် ကျန်းမာရေး အာမခံထားစရာ မလိုတဲ့အတွက် စရိတ်သက်သာမှုရှိနိုင်ပါတယ်။

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် စစ်ဆေးဖို့ တစ်ဦးကို ဘတ် ၁၃၀၀၀ ကနေ ၁၉၀၀၀ အထိ ကျသင့်မှာဖြစ်ပြီး ၁၄ ရက် ကြပ်မတ်စောင့်ကြည့်မှု စရိတ်က ခန့်မှန်း ဘတ် ၁ သောင်းလောက် ကုန်ကျမှာဖြစ်ပါတယ်။

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် စစ်ဆေးစရိတ်နဲ့ ကြပ်မတ်စောင့်ကြည့်ကာလ ကုန်ကျစရိတ်ကို အလုပ်သမားတွေ ပြန်လည်ခေါ်ယူမယ့် အလုပ်ရှင်ဖက်ကကျခံဖို့ ထိုင်းအစိုးရက ညွှန်ကြားထားပါတယ်။

အလုပ်ရှင်တွေဖက်က စိုက်မထုတ်နိုင်ဖြစ်နေတယ်လို့ ရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမား အခွင့်အရေးကွန်ရက် ဥက္ကဋ္ဌ ဦးစိန်ဌေးက ပြောပါတယ်။

“အလုပ်ရှင်က အလုပ်သမားတစ်ယောက်ကို ဘတ် ၁၃၀၀၀ ကနေ ၁၉၀၀၀ အကုန်ခံရမယ်ဆိုရင် အလုပ်သမား ၁၀ ယောက်ဆိုရင် ဘတ် ၁ သိန်းကျော်ဆိုတာ ဒါကြီးက မဖြစ်နိုင်ဘူး၊ အခုက လမ်းစဉ်ပဲပြောထားတာ ကုန်ကျခံမယ်ဆိုရင်တောင် သွာလို့မဖြစ်သေးဘူး၊ ထိုင်းအစိုးရရော မြန်မာအစိုးရရော နှစ်နိုင်ငံ နယ်စပ်ပိတ် ထားတုန်းပဲ”

စရိတ်တွေကို စိုက်ထုတ်ကျခံဖို့အတွက် နှစ်နိုင်ငံ ညှိနှိုင်းနေဆဲဖြစ်တာကြောင့် အလုပ်သမား စေလွှတ်ဖို့ ကြန့်ကြာနေတာလို့ အလုပ်သမား လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေးနှင့် ပြည်သူ့အင်အားဝန်ကြီးဌာန အမြဲတမ်းအတွင်းဝန် ဦးမျိုးအောင်က ပြောပါတယ်။

“သူတို့က လာရင် အာမခံကြေးတွေပြရမယ်၊ အရင်က ဒေါ်လာ တစ်သိန်းတောင် ပြောထားတာ။ လာရင် ကွာရန်တင်းဝင်ရမယ့် ၁၄ ရက်စာကို အလုပ်ရှင်ဖက်က ကျခံမလို အလုပ်သမားဖက်ကပဲ ကျခံမရမလို။ အဲဒါတွေက ညှိတဲ့အဆင့်ပဲရှိသေးတယ်၊ သူတို့က ခေါ်ချင်နေတယ်ဆိုတာသိတယ် တကယ်တမ်း အလုပ်ရှင်ဖက်က ကျခံမယ်မကျခံဘူးဆိုတာ ဘာမှသဲသဲကွဲကွဲ မသိသေးဘူး”

မြန်မာ အပါအဝင် နိုင်ငံခြားသားရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမားတွေနဲ့ ပတ်သက်ရင် အရင်က ထိုင်းအစိုးရက ရပ်တည်ပေးမှု အားနည်းပြီး အလုပ်ရှင်တွေရဲ့ စာချုပ်ပါ အချက်အလက်ကို မကြာခဏဆိုသလို ဖောက်ဖျက်ခံနေရတာ ဖြစ်ပါတယ်။

အခု ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ပျံ့နှံ့မှု အတိုင်းအတာတစ်ခုထိ ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီး အလုပ်သမား ပြန်လည်ခေါ်ယူမှုမှာ မြန်မာအစိုးရဖက်က ထိုင်းအစိုးရနဲ့ တိကျတဲ့ သဘောတူညီချက်တွေကို ရယူဖို့ ကြိုးပမ်းလာတာကြောင့် မြန်မာအလုပ်သမားတွေ အရင်ကလောက် ဆိုးဝါးတဲ့ ခေါင်းပုံဖြတ်မှု မခံရလောက်တော့ဘူးလို့ ထိုင်းရောက် မြန်မာပြည်သားများအရေး ပူးတွဲလှုပ်ရှားမှု ကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးမိုးကြိုးက သုံးသပ်ပါတယ်။

“ထိုင်းဘက်က လိုအပ်တဲ့အလုပ်သမားစံနှုန်း၊ ရွေ့ပြောင်းအလုပ်သမားတွေအပေါ် ထားတဲ့သဘော ထားတွေ၊ ဥပဒေပါ ရပိုင်ခွင့်တွေပေးရင် မြန်မာဘက်က လိုက်လျောသွားမယ့် အနေအထားရှိပါတယ်။ မြန်မာအလုပ် သမားတွေ အရင်ရင်ကလို တစ်ဖက်သတ် ချိုးနှိမ်ခံရတာ လုပ်အားခ၊ အချိန်ပိုကြေး အပါအဝင် စာချုပ်ပါ အချက်အလက်တွေ ချိုးဖောက်ခံရတာ ချိုးနှိမ်ခံရတာတွေ အခုသွားကြသူတွေ လျော့သွားမယ်လို့ ထင်ပါတယ်”

ထိုင်းနိုင်ငံ စူဖမ်ပူလီမြို့က စက်ရုံအလုပ်သမားတစ်ယောက်ဖြစ်တဲ့ ကိုနေပိုင်က ပြီးခဲ့တဲ့ မတ်လက ကိုယ်ရေးကိုယ် တာ ကိစ္စကြောင့် မြန်မာပြည်ကို တရားဝင် ပြန်လာခဲ့တာဖြစ်ပြီး နောက်ပိုင်းမှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ပြဿနာကြောင့် ပြန်သွားလို့မရတော့ဘဲ အခုသွားရောက်ဖို့  စောင့်ဆိုင်းနေတယ်လို့ ပြောပါတယ်။

“သူတို့က ပြန်ခေါ်မယ်ပြောပြီး အခြေအနေစောင့်ကြည့်နေတယ်၊ ပြန်သွားရင်လည်း ဟိုမှာ ၁၄ ရက် စောင့် ကြည့်ခံရမယ်ပြောတယ်။ ဒီလကုန်လောက်တော့ ပြန်သွားနိုင်မယ်ထင်တယ်၊ အယောက်ဘယ်လောက်ဆိုလား ပြန်ဝင်ခွင့်ပေးမယ်ဆိုတာ ကြေညာထားတယ်”

ထိုင်းနိုင်ငံက ခရိုင် ၇၇ ခုမှာ မြန်မာရွှေ့ပြောင်းအလုပ်သမား ၃ သန်းကျော် ရှိနေပြီး မဟာချိုင်၊ မဲဆောက်၊ ရနောင်း စတဲ့ မြို့နယ်တွေမှာ အများဆုံး နေထိုင်လုပ်ကိုင်နေကြတာဖြစ်ပါတယ်။

ထိုင်းနိုင်ငံရဲ့ စက်ရုံအလုပ်ရုံတွေအတွက် လုပ်ခလစာ ဈေးပေါတဲ့ မြန်မာ၊ လာအို၊ ကမ္ဘောဒီးယား ရွှေ့ပြောင်းအလုပ် သမားတွေ မရှိမဖြစ် လိုအပ်နေတာဖြစ်ပါတယ်။

ဝေယံမိုးမြင့် / RFA Burmese
https://www.rfa.org/burmese/news/myanmar-workers-in-thai-07292020044151.html


ဗီယက်နမ် တစ်နိုင်ငံလုံး ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှာကို စိုးရိမ်လို့ အစိုးရ သတိပေး

ဒါနန်းမြို့ကို လော့ဒေါင်းချထား
ဗီယက်နမ် နိုင်ငံ ဒါနန်းမြို့က ကူးစက်မှုတွေနဲ့ ဆက်နွယ်ပြီး တစ်နိုင်ငံလုံး ကိုရိုနာ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှုတွေ ဖြစ်သွားနိုင်တယ် ဆိုပြီး အစိုးရက သတိပေးချက်တွေ ထုတ်ပြန်နေပါတယ်။

လွန်ခဲ့တဲ့ သုံးလအတွင်းမှာ ကိုရိုနာ ဗိုင်းရပ်စ် အသစ်ကူးစက်မှုတွေ မရှိခဲ့ရာက ဒါနန်းကမ်းခြေမြို့မှာ ကူးစက်ခံရသူ ၃၀ စံချိန်တင် တွေ့ရှိခဲ့ရတာဖြစ်ပါတယ်။

လောလောဆယ်မှာတော့ မြို့ကို ခရီးသွားတွေ လာရောက်မှုကို တားမြစ်ထားပြီး ပိတ်ဆို့မှုတွေ ချမှတ်ထားလိုက်ပါပြီ။

အဲဒီကို သွားရောက်လည်ပတ်ခဲ့သူတွေကိုလည် ခြေရာခံလိုက်ပြီး သီးခြား ခွဲခြား နေစေဖို့ တာဝန်ရှိသူ တွေက ကြိုးပမ်းနေပါတယ်။

ဗီယက်နမ် နိုင်ငံ မြို့တွေ၊ ရွာတွေဟာ အခုဆိုရင် ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက် နိုင်တဲ့အန္တရာယ်နဲ့ ရင်ဆိုင်နေရပြီလို့ ဇူလ ၂၉ ရက် ဒီကနေ့မှာ ဝန်ကြီးချုပ် ငုရင်ဆွမ်ဖုက သတိပေးပြောကြား ခဲ့ပါတယ်။

ကူးစက်မှု မပြန့်ပွားစေဖို့ ထိန်းချုပ်မှုတွေကို အလျင်အမြန်နဲ့ ထိထိရောက်ရောက်ဆောင်ရွက်ဖို့ လိုတယ် လို့လည်း ဝန်ကြီးချုပ်က နိုင်ငံပိုင် သတင်းမီဒီယာတွေမှာ ပြောဆိုသွားခဲ့ပါတယ်။

အခု ထပ်မံ တွေ့ရှိရတဲ့ ဗိုင်းရပ်စ်ဟာ ဒီနှစ် အစောပိုင်းက တွေ့ထားတဲ့ ဗိုင်းရပ်စ် လက္ခဏာနဲ့ ကွဲပြား တယ်လို့လည်း သူက အစိုးရတာဝန်ရှိသူတွေကို ပြောပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒါနန်းဒေသ အပါအဝင် တစ်နိုင်ငံလုံး သတိအနေအထားနဲ့ ရှိသင့်တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။

ဇူလိုင်လ ၂၉ ရက် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ ဒီကနေ့မှာ ဒါနန်း ဒေသအပါအဝင် တခြားမြို့တွေနဲ့ မြို့တော် ဟနွိုင်းမှာ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံရသူ လူနာသစ် ၈ ယောက် ရှိကြောင်း ကျန်းမာရေး ဝန်ကြီးဌာနက သတင်းထုတ် ပြန်ပါတယ်။

ဟနွိုင်းမြို့က လူတွေကို နှာခေါင်းစည်းတပ်ပြီး အပြင်ထွက်ဖို့ သတိပေးနေသလို၊ ဆေးရုံတွေမှာလည်း ကာကွယ်ကုသရေး အတွက် ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှုတွေ ဆောင်ရွက်ထားပါတယ်။
ပြည်တွင်း ခရီးသွား ၈ သောင်းလောက် ပြီးခဲ့တဲ့ရက်ပိုင်း က လာရောက်ခဲ့
ပြီးခဲ့တဲ့ တစ်ပတ်အတွင်း ဒါနန်းကို လာရောက်လည်ပတ်ခဲ့သူ ပြည်တွင်းခရီးသွား ၈ သောင်း အထိ ရှိခဲ့ပါတယ်။ ဗိုင်းရပ်စ်ကူးစက်မှု သတင်းကို အတည်ပြုခဲ့ပြီးနောက်မှာ ခရီးသွားတွေဟာ ကိုယ့်နေရပ် အသီးသီးကို ပြန်သွားခဲ့ကြတာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

ကူးစက်မှုတွေကို သတင်းပို့ဖို့ တာဝန်ရှိသူတွေက တိုက်တွန်းနေပြီး၊ သီးခြား ခွဲနေဖို့ကိုလည်း ညွှန်ကြားနေရတာပါ။ ဒါ့အပြင် ဘတ်စကား ဂိတ်တွေနဲ့ လေဆိပ်ကိုလည်း ပိတ်ထားလိုက်ပါပြီ။

အရင်က ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှုတွေကို ခြေရာကောက် လိုက်စစ်ဆေးပြီး ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့တဲ့ ဗီယက်နမ် အတွက် ဒါနန်းမှာ ဖြစ်တဲ့ ကူးစက်မှုအသစ်တွေကြောင့် ဗိုင်းရပ်စ် ထိန်းချုပ်ရေးမှာ ထိခိုက်မှုတွေ ရှိလာနိုင်ပါတယ်။

ဗီယက်နမ် ဟာ တခြား နိုင်ငံတွေနဲ့ မတူဘဲ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှု ရှိနေတယ်လို့ အတည်မပြု နိုင်ခင်ကတည်းက ထိန်းချုပ်မှုတွေကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် လုပ်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

နယ်စပ်တွေ၊ လေဆိပ်နဲ့ ဆိပ်ကမ်းတွေကို နိုင်ငံသားတွေ ပြန်လာတာကလွဲရင် ပြည်ပ ခရီးသွားတွေကို အစောဆုံး တားမြစ်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ နောက်ပြီး နိုင်ငံတွင်းကို ဝင်လာသူတွေကိုလည်း ၁၄ ရက်တာ အစိုးရ စီစဉ်ထားတဲ့ နေရာတွေမှာ ကွာရန်တင်း ဝင်စေပြီး စောင့်ကြည့်ခဲ့တာပါ။

ဒါနန်းမှာ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်မှုတွေ ဘယ်လိုဖြစ်ခဲ့သလဲ ဆိုတာ ရှင်းရှင်းလင်းလင်းတော့ မသိရသေးပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ ပထမဦးဆုံး အတည်ပြု လူနာသစ်ဟာ မြို့ကနေ ပြင်ပကို ခရီးသွားခဲ့ခြင်းလည်း မရှိဘူးလို့ သိရှိရပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com/burmese/world-53581701
အချိန်နဲ့တပြေးညီ သတင်းများ ဖတ်ရှုနိုင်ဖို့ facebook "like" ကို နှိပ်ပါ။ thithtoolwin9@gmail.com ကို လည်း သတင်းများ ဆက်သွယ်ပေးပို့နိုင်ပါသည်။
 

Advertisement

 

အသစ် တင်သမျှ သတင်းများ အလို အလျှောက်ပို့ ပေးပါမည်

ကျန်းမာရေးနှင့် ဖျော်ဖြေရေး

တစ်ပတ်အတွင်း စိတ်ဝင်စားဖွယ်ရာ သတင်းများ