ဆန္သယ္ခြင့္ကန႔္သတ္ခံရလို႔ အမ္းက ႐ြာ ၃၀ ေက်ာ္ ရိကၡာခက္ခဲေန

(Zawgyi)⤵⤵⤵
ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္ AA နဲ႔ တပ္မေတာ္တို႔ တိုက္ပြဲေတြေၾကာင့္ စပါးမရိတ္ႏိုင္တဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ အမ္းၿမိဳ႕နယ္က ႐ြာအမ်ားအျပားဟာ ဆန္ဝယ္ယူသယ္ေဆာင္ရာမွာလည္း တပ္မေတာ္က ကန႔္သတ္ထားလို႔ ေဒသခံေတြ ရိကၡာခက္ခဲေနပါတယ္။

စားနပ္ရိကၡာ ျပတ္ေနလို႔ အစားေလွ်ာ့စားတာေတြ၊ ဒုကၡသည္စခန္းမွာ သြားေနသူေတြေတာင္ ရွိေနၿပီလို႔ ဒါးလက္႐ြာမ ေဒသခံတစ္ေယာက္က ေျပာပါတယ္။

“ဆန္သုံးဗူးစားတဲ့သူက ႏွစ္ဗူးပဲစားၿပီး ေလွ်ာ့စားတာမ်ိဳးေတြ၊ နည္းနည္းပါးပါးရွိတဲ့သူေတြဆီက မွ်ေခ်းဌားၿပီး ေျပလည္ရာေျပလည္ေၾကာင္း ေအာင့္အီးၿပီးခံေနရတယ္။ စားဝတ္ေနေရး အဆင္မေျပလို႔ အမ္းဘက္ကို ေ႐ႊ႕ေျပာင္းတဲ့သူေတြလည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားရွိေနၿပီ။ ဒါးလက္႐ြာေဟာင္းအထက္က အိမ္ေျခ ၂၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ စားဝတ္ေနေရး အဆင္မေျပလို႔ အမ္းဒုကၡသည္ စခန္းကို အကုန္ေရာက္ကုန္ၾကၿပီ“

ၿပီးခဲ့တဲ့ ဒီဇင္ဘာလကတည္းက အမ္းၿမိဳ႕နယ္ထဲက ကဇုကိုင္းတံတားမွာ တပ္စြဲထားတဲ့ တပ္မေတာ္ တပ္ရင္းက ဒါးလက္ေခ်ာင္းကို ျဖတ္သန္းခြင့္ မျပဳေတာ့တာေၾကာင့္ သြားလာခြင့္ ပိတ္ခံထားရတာ ႏွစ္လေက်ာ္ေနပါၿပီ။

ဒါးလက္ေခ်ာင္းေက်း႐ြာအုပ္စုက ႐ြာေပါင္း ၃၀ ေက်ာ္မွာ အိမ္ေျခ ႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္ရွိပါတယ္။ ဒီေက်း႐ြာေတြက စပါးစိုက္ပ်ိဳးေပမယ့္ တိုက္ပြဲေတြရွိေနလို႔ စပါးေတြ မရိတ္သိမ္းႏိုင္ဘဲ ျဖစ္ေနတာပါ။

ဒါေၾကာင့္ ဆန္ကို အမ္းၿမိဳ႕နယ္ကေန ဝယ္ယူစားေသာက္ေနရတာပါ။

ေရလမ္းေၾကာင္း အပိတ္ခံထားလို႔ ကုန္းလမ္းနဲ႔ သြားတဲ့အခါမွာလည္း တပ္မေတာ္က ဆန္ကို အကန႔္အသတ္နဲ႔သာ သယ္ခြင့္ေပးလို႔ အခက္ေတ့ြေနတယ္လို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာပါတယ္။

ဒီရက္ပိုင္းထဲ အမ္းၿမိဳ႕နယ္မွာ တိုက္ပြဲမျဖစ္ေပမယ့္ သြားလာခြင့္ေတြကိုေတာ့ ပိတ္ထားဆဲပါ။

ဆန္ တစ္အိတ္၊ ႏွစ္အိတ္ေလာက္ကို ကားငယ္ေတြနဲ႔ တင္လာတာမ်ိဳးရွိေပမယ့္ ဒီထက္မ်ားရင္ေတာ့ တပ္က သယ္ခြင့္မေပးဘူးလို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာပါတယ္။

ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္ AA ကို ဆန္ရိကၡာေတြ ပို႔မွာစိုးရိမ္လို႔ တပ္မေတာ္က အခုလို ပိတ္ပင္တာလို႔ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေဖသန္း က သုံးသပ္ပါတယ္။

“ရိကၡာေတြဟာ AA ကိုကူညီေနတယ္။ အဲဒီကိုေရာက္သြားတယ္လို႔ သူတို႔က အထင္နဲ႔ပိတ္တာေပါ့။ အဲဒီနည္းလမ္းက ျပည္သူေတြကို ပိုၿပီးထိခိုက္တယ္။ တစ္ဖက္ကိုထိခိုက္ မထိခိုက္ထက္ ေလာေလာဆယ္ အဲဒီေဒသမွာရွိတဲ့ ေဒသခံေတြကို တိုက္႐ိုက္သြားၿပီး ထိခိုက္တယ္။ အျခားနည္းတစ္နည္းနဲ႔ စစ္ေဆးတာတို႔ လုပ္သင့္တယ္။ ေဒသခံေတြအတြက္ အခက္အခဲ ျဖစ္ရေလာက္ေအာင္အထိ ဒါမ်ိဳးေတာ့ မလုပ္သင့္ဘူးလို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ ျမင္တယ္“

တပ္မေတာ္က ဆန္သယ္ယူခြင့္ပိတ္ထားတယ္ဆိုတဲ့ ေျပာဆိုခ်က္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး တပ္မေတာ္ သတင္းမွန္ ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႕ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဗိုလ္မႉးခ်ဳပ္ ေဇာ္မင္းထြန္းနဲ႔ အေနာက္ပိုင္းတိုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္ တိုင္းဦးစီး ဗိုလ္မႉးႀကီး ဝင္းေဇာ္ဦးတို႔ကို RFA က ဆက္သြယ္ေမးျမန္းေပမယ့္ ဖုန္းမကိုင္ပါဘူး။ ရခိုင္ျပည္နယ္က ႐ြာတခ်ိဳ႕ဟာ AA ကို ဆန္ေထာက္ပံ့တယ္လို႔ တပ္ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူေတြက မၾကာခဏ စြပ္စြဲေျပာေလ့ရွိပါတယ္။

လူ႔အခြင့္အေရး ျမႇင့္တင္သူမ်ားအဖြဲ႕က ဦးေအာင္ေဇာ္ဦးက ဂ်နီဗာကြန္ဗန္ရွင္းအရ တိုက္ပြဲနယ္ေျမထဲက ေဒသခံေတြရဲ႕ စားနပ္ရိကၡာနဲ႔ အသက္အႏၲရာယ္ကို လုံၿခဳံမႈေပးဖို႔ လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းတိုင္းမွာ တာဝန္ရွိတယ္လို႔ ေထာက္ျပပါတယ္။

“စားဝတ္ေနေရးဆိုတာ လူ႔ရဲ႕အသက္ရွင္ပိုင္ခြင့္ကို သြားၿပီးထိခိုက္ေနတယ္။ အဲဒီအသက္ရွင္ပိုင္ခြင့္ကို ထိခိုက္လာၿပီဆိုရင္ေတာ့ ဒါကေတာ့ လူ႔အခြင့္အေရးကို ႀကီးႀကီးမားမား ခ်ိဳးေဖာက္တဲ့အဆင့္ကို ေရာက္သြားတယ္“

အလားတူ ေက်ာက္ေတာ္နဲ႔ ပလက္၀ အစပ္မွာလည္း တပ္မေတာ္နဲ႔ ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္ AA တို႔ တိုက္ပြဲျဖစ္ေနတာ ၁၀ ရက္ေလာက္ရွိေနပါၿပီ။ ဒါေၾကာင့္ ကုလားတန္ျမစ္ေၾကာင္းမွာ စက္ေလွေတြ မသြားရဲဘဲ ရပ္နားထားရလို႔ ပလက္ဝၿမိဳ႕နယ္ထဲ ကုန္စည္စီးဆင္းမႈ ရပ္တန႔္ေနတာလည္း တစ္ပတ္ေက်ာ္ေနပါၿပီ။ ပလက္ဝၿမိဳ႕နယ္ထဲမွာလည္း အေျခခံစားေသာက္ကုန္ျဖစ္တဲ့ ဆန္ဝယ္ယူဖို႔ ခက္ခဲေနပါတယ္။

တိုက္ပြဲနယ္ေျမေတြမွာ ရိကၡာသယ္ယူခြင့္ေတြ မၾကာခဏပိတ္ေလ့ရွိတာ၊ နယ္ေျမမတည္ၿငိမ္လို႔ ကုန္စည္စီးဆင္းမႈ ရပ္တန႔္ေနတာဟာ လက္ေတ့ြမွာေတာ့ ေဒသခံျပည္သူေတြကိုသာ ထိခိုက္ေစတာျဖစ္လို႔ ႏွစ္ဖက္လက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕ေတြကို ျပစ္တင္ေဝဖန္ေနၾကပါတယ္။

RFA Burmese
https://www.rfa.org
------------
(Unicode)⤵⤵⤵
ဆန်သယ်ခွင့်ကန့်သတ်ခံရလို့ အမ်းက ရွာ ၃၀ ကျော် ရိက္ခာခက်ခဲနေ

ရက္ခိုင့်တပ်တော် AA နဲ့ တပ်မတော်တို့ တိုက်ပွဲတွေကြောင့် စပါးမရိတ်နိုင်တဲ့ ရခိုင်ပြည်နယ် အမ်းမြို့နယ်က ရွာအများအပြားဟာ ဆန်ဝယ်ယူသယ်ဆောင်ရာမှာလည်း တပ်မတော်က ကန့်သတ်ထားလို့ ဒေသခံတွေ ရိက္ခာခက်ခဲနေပါတယ်။

စားနပ်ရိက္ခာ ပြတ်နေလို့ အစားလျှော့စားတာတွေ၊ ဒုက္ခသည်စခန်းမှာ သွားနေသူတွေတောင် ရှိနေပြီလို့ ဒါးလက်ရွာမ ဒေသခံတစ်ယောက်က ပြောပါတယ်။

“ဆန်သုံးဗူးစားတဲ့သူက နှစ်ဗူးပဲစားပြီး လျှော့စားတာမျိုးတွေ၊ နည်းနည်းပါးပါးရှိတဲ့သူတွေဆီက မျှချေးဌားပြီး ပြေလည်ရာပြေလည်ကြောင်း အောင့်အီးပြီးခံနေရတယ်။ စားဝတ်နေရေး အဆင်မပြေလို့ အမ်းဘက်ကို ရွှေ့ပြောင်းတဲ့သူတွေလည်း တော်တော်များများရှိနေပြီ။ ဒါးလက်ရွာဟောင်းအထက်က အိမ်ခြေ ၂၀၀ ကျော်လောက် စားဝတ်နေရေး အဆင်မပြေလို့ အမ်းဒုက္ခသည် စခန်းကို အကုန်ရောက်ကုန်ကြပြီ“

ပြီးခဲ့တဲ့ ဒီဇင်ဘာလကတည်းက အမ်းမြို့နယ်ထဲက ကဇုကိုင်းတံတားမှာ တပ်စွဲထားတဲ့ တပ်မတော် တပ်ရင်းက ဒါးလက်ချောင်းကို ဖြတ်သန်းခွင့် မပြုတော့တာကြောင့် သွားလာခွင့် ပိတ်ခံထားရတာ နှစ်လကျော်နေပါပြီ။

ဒါးလက်ချောင်းကျေးရွာအုပ်စုက ရွာပေါင်း ၃၀ ကျော်မှာ အိမ်ခြေ နှစ်ထောင်ကျော်ရှိပါတယ်။ ဒီကျေးရွာတွေက စပါးစိုက်ပျိုးပေမယ့် တိုက်ပွဲတွေရှိနေလို့ စပါးတွေ မရိတ်သိမ်းနိုင်ဘဲ ဖြစ်နေတာပါ။

ဒါကြောင့် ဆန်ကို အမ်းမြို့နယ်ကနေ ဝယ်ယူစားသောက်နေရတာပါ။

ရေလမ်းကြောင်း အပိတ်ခံထားလို့ ကုန်းလမ်းနဲ့ သွားတဲ့အခါမှာလည်း တပ်မတော်က ဆန်ကို အကန့်အသတ်နဲ့သာ သယ်ခွင့်ပေးလို့ အခက်တေ့ွနေတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

ဒီရက်ပိုင်းထဲ အမ်းမြို့နယ်မှာ တိုက်ပွဲမဖြစ်ပေမယ့် သွားလာခွင့်တွေကိုတော့ ပိတ်ထားဆဲပါ။

ဆန် တစ်အိတ်၊ နှစ်အိတ်လောက်ကို ကားငယ်တွေနဲ့ တင်လာတာမျိုးရှိပေမယ့် ဒီထက်များရင်တော့ တပ်က သယ်ခွင့်မပေးဘူးလို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

ရက္ခိုင့်တပ်တော် AA ကို ဆန်ရိက္ခာတွေ ပို့မှာစိုးရိမ်လို့ တပ်မတော်က အခုလို ပိတ်ပင်တာလို့ ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် ဦးဖေသန်း က သုံးသပ်ပါတယ်။

“ရိက္ခာတွေဟာ AA ကိုကူညီနေတယ်။ အဲဒီကိုရောက်သွားတယ်လို့ သူတို့က အထင်နဲ့ပိတ်တာပေါ့။ အဲဒီနည်းလမ်းက ပြည်သူတွေကို ပိုပြီးထိခိုက်တယ်။ တစ်ဖက်ကိုထိခိုက် မထိခိုက်ထက် လောလောဆယ် အဲဒီဒေသမှာရှိတဲ့ ဒေသခံတွေကို တိုက်ရိုက်သွားပြီး ထိခိုက်တယ်။ အခြားနည်းတစ်နည်းနဲ့ စစ်ဆေးတာတို့ လုပ်သင့်တယ်။ ဒေသခံတွေအတွက် အခက်အခဲ ဖြစ်ရလောက်အောင်အထိ ဒါမျိုးတော့ မလုပ်သင့်ဘူးလို့ ကျွန်တော်တို့ကတော့ မြင်တယ်“

တပ်မတော်က ဆန်သယ်ယူခွင့်ပိတ်ထားတယ်ဆိုတဲ့ ပြောဆိုချက်နဲ့ပတ်သက်ပြီး တပ်မတော် သတင်းမှန် ပြန်ကြားရေးအဖွဲ့ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဗိုလ်မှူးချုပ် ဇော်မင်းထွန်းနဲ့ အနောက်ပိုင်းတိုင်း စစ်ဌာနချုပ် တိုင်းဦးစီး ဗိုလ်မှူးကြီး ဝင်းဇော်ဦးတို့ကို RFA က ဆက်သွယ်မေးမြန်းပေမယ့် ဖုန်းမကိုင်ပါဘူး။ ရခိုင်ပြည်နယ်က ရွာတချို့ဟာ AA ကို ဆန်ထောက်ပံ့တယ်လို့ တပ်ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူတွေက မကြာခဏ စွပ်စွဲပြောလေ့ရှိပါတယ်။

လူ့အခွင့်အရေး မြှင့်တင်သူများအဖွဲ့က ဦးအောင်ဇော်ဦးက ဂျနီဗာကွန်ဗန်ရှင်းအရ တိုက်ပွဲနယ်မြေထဲက ဒေသခံတွေရဲ့ စားနပ်ရိက္ခာနဲ့ အသက်အန္တရာယ်ကို လုံခြုံမှုပေးဖို့ လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းတိုင်းမှာ တာဝန်ရှိတယ်လို့ ထောက်ပြပါတယ်။

“စားဝတ်နေရေးဆိုတာ လူ့ရဲ့အသက်ရှင်ပိုင်ခွင့်ကို သွားပြီးထိခိုက်နေတယ်။ အဲဒီအသက်ရှင်ပိုင်ခွင့်ကို ထိခိုက်လာပြီဆိုရင်တော့ ဒါကတော့ လူ့အခွင့်အရေးကို ကြီးကြီးမားမား ချိုးဖောက်တဲ့အဆင့်ကို ရောက်သွားတယ်“

အလားတူ ကျောက်တော်နဲ့ ပလက်၀ အစပ်မှာလည်း တပ်မတော်နဲ့ ရက္ခိုင့်တပ်တော် AA တို့ တိုက်ပွဲဖြစ်နေတာ ၁၀ ရက်လောက်ရှိနေပါပြီ။ ဒါကြောင့် ကုလားတန်မြစ်ကြောင်းမှာ စက်လှေတွေ မသွားရဲဘဲ ရပ်နားထားရလို့ ပလက်ဝမြို့နယ်ထဲ ကုန်စည်စီးဆင်းမှု ရပ်တန့်နေတာလည်း တစ်ပတ်ကျော်နေပါပြီ။ ပလက်ဝမြို့နယ်ထဲမှာလည်း အခြေခံစားသောက်ကုန်ဖြစ်တဲ့ ဆန်ဝယ်ယူဖို့ ခက်ခဲနေပါတယ်။

တိုက်ပွဲနယ်မြေတွေမှာ ရိက္ခာသယ်ယူခွင့်တွေ မကြာခဏပိတ်လေ့ရှိတာ၊ နယ်မြေမတည်ငြိမ်လို့ ကုန်စည်စီးဆင်းမှု ရပ်တန့်နေတာဟာ လက်တေ့ွမှာတော့ ဒေသခံပြည်သူတွေကိုသာ ထိခိုက်စေတာဖြစ်လို့ နှစ်ဖက်လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့တွေကို ပြစ်တင်ဝေဖန်နေကြပါတယ်။

RFA Burmese
https://www.rfa.org

ဝူဟန္ျပန္ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူေတြ ေနရပ္ျပန္ၿပီ

(Zawgyi)⤵⤵⤵
တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ဝူဟန္ကေန ျပန္ေခၚလာတဲ့ ေက်ာင္းသား ၅၉ ေယာက္၊ သြားေခၚတုန္းက က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္ဖို႔ လိုက္ပါသြားတဲ့ က်န္းမာေရးဝန္ထမ္း သုံးေယာက္၊ ေလယာဥ္ဝန္ထမ္း ကိုးေယာက္တို႔ကို ေစာင့္ေရွာက္ကာလ အတြင္း က်န္းမာေရးေကာင္းတာေၾကာင့္ ဒီေန႔ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၆ မနက္ပိုင္းမွာ ေနအိမ္ေတြကို ျပန္ခြင့္ျပဳလိုက္ပါၿပီ။

မႏၲေလးၿမိဳ႕က ကန္ေတာ္နဒီေဆး႐ုံနဲ႔ ရန္ကုန္က ေဝဘာဂီေဆး႐ုံမွာ ႏွစ္ပတ္ၾကာ ေစာင့္ၾကည့္ခဲ့တာ ၿပီးဆုံးသြားၿပီ ျဖစ္လို႔ ျပန္ၾကၿပီလို႔ က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာန ျပည္သူက်န္းမာေရးဦးစီးဌာန ဗဟိုကူးစက္ေရာဂါ တိုက္ဖ်က္ေရး ဌာနခြဲ ဒုတိယၫႊန္ၾကားမႉး ေဒါက္တာခင္ခင္ႀကီးက RFA ကို ေျပာပါတယ္။

“ေဝဘာဂီေဆး႐ုံမွာ ေလယာဥ္အမႈထမ္းနဲ႔ အင္ဂ်င္နီယာ ငါးေယာက္ရယ္၊ အိမ္မွာေစာင့္ၾကည့္တဲ့ ေလယာဥ္မႉးႀကီး အပါအဝင္ အင္ဂ်င္နီယာရယ္၊ တြဲဖက္ေလယာဥ္မႈးရယ္ ေလးေယာက္ေပါ့ေနာ္၊ အားလုံးေစာင့္ၾကည့္ကာလ ၿပီးဆုံးသြားပါၿပီ”

ေစာင့္ၾကည့္ကာလၿပီးသြားလို႔ အိမ္ျပန္ခြင့္ရၿပီဆိုေပမယ့္လည္း ဂ႐ုစိုက္ဖို႔ လိုအပ္ေနပါေသးတယ္။

အိမ္ျပန္ေရာက္လို႔ ဖ်ားနာတာမ်ိဳးရွိလာရင္ ခ်က္ခ်င္းအေၾကာင္းၾကားဖို႔ လိုတယ္လို႔ မႏၲေလး စိတ္က်န္းမာေရး ေဆး႐ုံႀကီးက သူနာျပဳ ဦးမ်ိဳးလြင္ဦးက ေျပာပါတယ္။

“အိမ္မွာေနရင္း ထူးျခားတာရွိရင္ ခ်က္ခ်င္းအေၾကာင္းၾကားဖို႔ မွာလိုက္ပါတယ္။ အိမ္မွာေနရင္လည္း ကိုယ့္ဘာသာ ဂ႐ုစိုက္ေနဖို႔ မွာလိုက္ပါတယ္။“

ဦးမ်ိဳးလြင္ဦးဟာ ေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူေတြကို ဝူဟန္ၿမိဳ႕ကေန ျမန္မာျပည္ျပန္ေခၚတုန္းက က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္ဖို႔ လိုက္ပါခဲ့သူေတြထဲက တစ္ဦးပါ။

မႏၲေလးၿမိဳ႕ ကန္ေတာ္နဒီေဆး႐ုံမွာ ေက်ာင္းသားေတြရဲ႕က်န္းမာေရးေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ ထားတဲ့အခ်ိန္တုန္းက ေဆး႐ုံကို ကန႔္သတ္ဧရိယာသတ္မွတ္ၿပီး ဘယ္သူ႔ကိုမွ ဝင္ေရာက္ခြင့္ မျပဳခဲ့ပါဘူး။

ခြင့္ျပဳခ်က္မရွိဘဲ ဝင္ေရာက္လာရင္လည္း ထိထိေရာက္ေရာက္ အေရးယူမယ္ဆိုၿပီး တိုင္းအစိုးရအဖြဲ႕က ေၾကညာ ခဲ့ပါတယ္။ ေစာင့္ၾကည့္ထားတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြနဲ႔ က်န္းမာေရးဝန္ထမ္းေတြကိုလည္း သီးသန႔္အခန္းေလးေတြနဲ႔ ထားတာျဖစ္ၿပီး ျပင္ပလူေတြနဲ႔ ထိေတြ႕ခြင့္ လုံးဝမေပးခဲ့ဘူးလို႔ ေဒါက္တာခင္ခင္ႀကီးက ေျပာပါတယ္။

ေဆး႐ုံထဲမွာ ေနရတဲ့ကာလအတြင္း က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ ခံခဲ့ရတဲ့အေျခအေနကို ေျပာျပတာက ဝူဟန္ကေန ျပန္လာတဲ့ ေဒါက္တာေထြးသီရိေက်ာ္ပါ။

“ညီမတို႔ကို ႏွစ္ေယာက္ကို တစ္ခန္းထားတယ္။ မနက္စာ၊ ေနလယ္စာ၊ ညစာေတြ စားခ်ိန္ဆိုရင္ ေအာက္ကိုလာယူဖို႔ေခၚတယ္။ အရမ္းကို ေသေသခ်ာခ်ာေလးကို စီစဥ္ေပးထားတာပါ။ ညီမတို႔က အားလုံးအဆင္ေျပတယ္။ ညီမတို႔ကို မနက္တစ္ခါ ညတစ္ခါ ကိုယ္အပူခ်ိန္လာတိုင္းေပးတယ္။ စိတ္ပူစရာလည္း မလိုဘူးေလ“

ေဆး႐ုံမွာေနရတဲ့ ေက်ာင္းသားေတြနဲ႔ က်န္းမာေရးဝန္ထမ္းေတြကေတာ့ မိသားစုနဲ႔ဆက္သြယ္ဖို႔ အင္တာနက္လူမႈကြန္ရက္၊ ဖုန္းေတြသာ အသုံးျပဳခဲ့ၾကရပါတယ္။

အိမ္ျပန္ခြင့္ရတဲ့သူ တစ္ေယာက္ခ်င္းစီအတြက္ ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ကင္းစင္တဲ့အေၾကာင္း က်န္းမာေရး ေထာက္ခံစာေတြ ရရွိခဲ့တယ္လို႔လည္း ေက်ာင္းသားေတြက ေျပာပါတယ္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ဝူဟန္ၿမိဳ႕မွာ ပညာသင္သြားခဲ့ၾကတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံသား ၆၂ ေယာက္ကို ျမန္မာအစိုးရက ေဖေဖာ္ဝါရီ ၂ ရက္ကေလယာဥ္နဲ႔ သြားေခၚခဲ့ေပမယ့္ ေက်ာင္းသား ႏွစ္ေယာက္က ကိုယ္အပူခ်ိန္ျမင့္ေနတာေၾကာင့္ က်န္ေနခဲ့ရတာပါ။

သူတို႔အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ မေန႔ညကအထိ ေစာင့္ၾကည့္လူနာ ၃၅ ဦးရွိခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီထဲက ၂၆ ေယာက္မွာ ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ မေတြ႕ဘူးလို႔ ဓာတ္ခြဲခန္းအေျဖရထားတဲ့အေၾကာင္း က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာနက သတင္းထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။ က်န္တဲ့အထဲက ငါးေယာက္ရဲ႕ အေျဖကိုေတာ့ မရေသးဘဲ ေလးေယာက္ရဲ႕ ဓာတ္ခြဲနမူနာကို ရည္ၫႊန္းဓာတ္ခြဲခန္းကိုပို႔ဖို႔ စီစဥ္ေနတုန္းျဖစ္ပါတယ္။

နစ္ေကးေအးရွန္းသတင္းဌာနရဲ႕ ေဆာင္းပါးတစ္ပုဒ္မွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ႏိုင္ငံေတြထဲမွာ ဒီဗိုင္းရပ္စ္ပိုးျပန႔္ပြားမႈကို ရင္ဆိုင္ဖို႔ျပင္ဆင္မႈ အနည္းဆုံးႏိုင္ငံစာရင္းမွာ ပါဝင္ေနတယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

RFA Burmese
https://www.rfa.org
-------------
(Unicode)⤵⤵⤵
ဝူဟန်ပြန် ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူတွေ နေရပ်ပြန်ပြီ

တရုတ်နိုင်ငံ ဝူဟန်ကနေ ပြန်ခေါ်လာတဲ့ ကျောင်းသား ၅၉ ယောက်၊ သွားခေါ်တုန်းက ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်ဖို့ လိုက်ပါသွားတဲ့ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်း သုံးယောက်၊ လေယာဉ်ဝန်ထမ်း ကိုးယောက်တို့ကို စောင့်ရှောက်ကာလ အတွင်း ကျန်းမာရေးကောင်းတာကြောင့် ဒီနေ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ မနက်ပိုင်းမှာ နေအိမ်တွေကို ပြန်ခွင့်ပြုလိုက်ပါပြီ။

မန္တလေးမြို့က ကန်တော်နဒီဆေးရုံနဲ့ ရန်ကုန်က ဝေဘာဂီဆေးရုံမှာ နှစ်ပတ်ကြာ စောင့်ကြည့်ခဲ့တာ ပြီးဆုံးသွားပြီ ဖြစ်လို့ ပြန်ကြပြီလို့ ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာန ပြည်သူကျန်းမာရေးဦးစီးဌာန ဗဟိုကူးစက်ရောဂါ တိုက်ဖျက်ရေး ဌာနခွဲ ဒုတိယညွှန်ကြားမှူး ဒေါက်တာခင်ခင်ကြီးက RFA ကို ပြောပါတယ်။

“ဝေဘာဂီဆေးရုံမှာ လေယာဉ်အမှုထမ်းနဲ့ အင်ဂျင်နီယာ ငါးယောက်ရယ်၊ အိမ်မှာစောင့်ကြည့်တဲ့ လေယာဉ်မှူးကြီး အပါအဝင် အင်ဂျင်နီယာရယ်၊ တွဲဖက်လေယာဉ်မှုးရယ် လေးယောက်ပေါ့နော်၊ အားလုံးစောင့်ကြည့်ကာလ ပြီးဆုံးသွားပါပြီ”

စောင့်ကြည့်ကာလပြီးသွားလို့ အိမ်ပြန်ခွင့်ရပြီဆိုပေမယ့်လည်း ဂရုစိုက်ဖို့ လိုအပ်နေပါသေးတယ်။

အိမ်ပြန်ရောက်လို့ ဖျားနာတာမျိုးရှိလာရင် ချက်ချင်းအကြောင်းကြားဖို့ လိုတယ်လို့ မန္တလေး စိတ်ကျန်းမာရေး ဆေးရုံကြီးက သူနာပြု ဦးမျိုးလွင်ဦးက ပြောပါတယ်။

“အိမ်မှာနေရင်း ထူးခြားတာရှိရင် ချက်ချင်းအကြောင်းကြားဖို့ မှာလိုက်ပါတယ်။ အိမ်မှာနေရင်လည်း ကိုယ့်ဘာသာ ဂရုစိုက်နေဖို့ မှာလိုက်ပါတယ်။“

ဦးမျိုးလွင်ဦးဟာ ကျောင်းသား၊ ကျောင်းသူတွေကို ဝူဟန်မြို့ကနေ မြန်မာပြည်ပြန်ခေါ်တုန်းက ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်ဖို့ လိုက်ပါခဲ့သူတွေထဲက တစ်ဦးပါ။

မန္တလေးမြို့ ကန်တော်နဒီဆေးရုံမှာ ကျောင်းသားတွေရဲ့ကျန်းမာရေးစောင့်ကြည့်ဖို့ ထားတဲ့အချိန်တုန်းက ဆေးရုံကို ကန့်သတ်ဧရိယာသတ်မှတ်ပြီး ဘယ်သူ့ကိုမှ ဝင်ရောက်ခွင့် မပြုခဲ့ပါဘူး။

ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ ဝင်ရောက်လာရင်လည်း ထိထိရောက်ရောက် အရေးယူမယ်ဆိုပြီး တိုင်းအစိုးရအဖွဲ့က ကြေညာ ခဲ့ပါတယ်။ စောင့်ကြည့်ထားတဲ့ ကျောင်းသားတွေနဲ့ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းတွေကိုလည်း သီးသန့်အခန်းလေးတွေနဲ့ ထားတာဖြစ်ပြီး ပြင်ပလူတွေနဲ့ ထိတွေ့ခွင့် လုံးဝမပေးခဲ့ဘူးလို့ ဒေါက်တာခင်ခင်ကြီးက ပြောပါတယ်။

ဆေးရုံထဲမှာ နေရတဲ့ကာလအတွင်း ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ခံခဲ့ရတဲ့အခြေအနေကို ပြောပြတာက ဝူဟန်ကနေ ပြန်လာတဲ့ ဒေါက်တာထွေးသီရိကျော်ပါ။

“ညီမတို့ကို နှစ်ယောက်ကို တစ်ခန်းထားတယ်။ မနက်စာ၊ နေလယ်စာ၊ ညစာတွေ စားချိန်ဆိုရင် အောက်ကိုလာယူဖို့ခေါ်တယ်။ အရမ်းကို သေသေချာချာလေးကို စီစဉ်ပေးထားတာပါ။ ညီမတို့က အားလုံးအဆင်ပြေတယ်။ ညီမတို့ကို မနက်တစ်ခါ ညတစ်ခါ ကိုယ်အပူချိန်လာတိုင်းပေးတယ်။ စိတ်ပူစရာလည်း မလိုဘူးလေ“

ဆေးရုံမှာနေရတဲ့ ကျောင်းသားတွေနဲ့ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းတွေကတော့ မိသားစုနဲ့ဆက်သွယ်ဖို့ အင်တာနက်လူမှုကွန်ရက်၊ ဖုန်းတွေသာ အသုံးပြုခဲ့ကြရပါတယ်။

အိမ်ပြန်ခွင့်ရတဲ့သူ တစ်ယောက်ချင်းစီအတွက် ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကင်းစင်တဲ့အကြောင်း ကျန်းမာရေး ထောက်ခံစာတွေ ရရှိခဲ့တယ်လို့လည်း ကျောင်းသားတွေက ပြောပါတယ်။

တရုတ်နိုင်ငံ ဝူဟန်မြို့မှာ ပညာသင်သွားခဲ့ကြတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသား ၆၂ ယောက်ကို မြန်မာအစိုးရက ဖေဖော်ဝါရီ ၂ ရက်ကလေယာဉ်နဲ့ သွားခေါ်ခဲ့ပေမယ့် ကျောင်းသား နှစ်ယောက်က ကိုယ်အပူချိန်မြင့်နေတာကြောင့် ကျန်နေခဲ့ရတာပါ။

သူတို့အပြင် မြန်မာနိုင်ငံမှာ မနေ့ညကအထိ စောင့်ကြည့်လူနာ ၃၅ ဦးရှိခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီထဲက ၂၆ ယောက်မှာ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် မတွေ့ဘူးလို့ ဓာတ်ခွဲခန်းအဖြေရထားတဲ့အကြောင်း ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနက သတင်းထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ ကျန်တဲ့အထဲက ငါးယောက်ရဲ့ အဖြေကိုတော့ မရသေးဘဲ လေးယောက်ရဲ့ ဓာတ်ခွဲနမူနာကို ရည်ညွှန်းဓာတ်ခွဲခန်းကိုပို့ဖို့ စီစဉ်နေတုန်းဖြစ်ပါတယ်။

နစ်ကေးအေးရှန်းသတင်းဌာနရဲ့ ဆောင်းပါးတစ်ပုဒ်မှာတော့ မြန်မာနိုင်ငံဟာ အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံတွေထဲမှာ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးပြန့်ပွားမှုကို ရင်ဆိုင်ဖို့ပြင်ဆင်မှု အနည်းဆုံးနိုင်ငံစာရင်းမှာ ပါဝင်နေတယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။

RFA Burmese
https://www.rfa.org
 

Aleppo အနီးေက်းရြာေတြကို ဆီးရီးယားအစိုးရ ျပန္လည္ထိန္းခ်ဳပ္


(Zawgyi/Unicode)

ဆီးရီးယားႏိုင္ငံ Aleppo ၿမိဳ႕ အေနာက္ေျမာက္ပိုင္းက ႐ြာေပါင္း ၁၂ ႐ြာေက်ာ္ကို အစိုးရတပ္ေတြ ျပန္လည္ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ၿပီလို႔ ဆီးရီးယားစစ္တပ္က ေျပာပါတယ္။

ဆီးရီးယားျပည္တြင္းစစ္ပြဲ အေစာပိုင္းကာလထဲက သူပုန္ေတြ သိမ္းပိုက္ခဲ့တဲ့ ေဒသကို အစိုးရတပ္ေတြက ျပန္လည္ထိန္းခ်ဳပ္ႏုိင္ဖုိ႔ ႀကိဳးစားေနခ်ိန္မွာ ခုလို ျပန္လည္ သိမ္းပိုက္ႏုိင္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အိမ္နီးခ်င္း Idlib နယ္ထဲက Khan Sheikhoun ၿမိဳ႕နားက ႐ြာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကိုလည္း သမၼတ Bashar al-Assad ကို သစၥာခံတဲ့တပ္ေတြက သိမ္းယူႏုိင္ခဲ့တယ္လို႔ ေဒသတြင္း သတင္းဇစ္ျမစ္ေတြက ေျပာပါတယ္။

တနဂၤေႏြေန႔တုန္းက ဆီးရီးယား အစိုးရတပ္ေတြနဲ႔ သူပုန္ေတြ၊ ဂ်ီဟဒ္စစ္ပြဲဆင္ႏဲႊေနၾကတဲ့ စစ္ေသြးႂကြေတြနဲ႔ တုိက္ပြဲျပင္းထန္ခဲ့တယ္လို႔ လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ဆီးရီးယားေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖဲြ႔က ေျပာပါတယ္။

ႏိုင္ငံထဲက တျခားလက္နက္ကိုင္အဖဲြ႔အားလံုးကို အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႔ေတြလုိ႔ ေျပာတဲ့ အစိုးရဖက္ကေတာ့ Aleppo အေနာက္ေျမာက္ပိုင္းနဲ႔ Idlib နယ္ေနရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႔ေတြနဲ႔ တိုက္ပဲြမွာ အစိုးရတပ္ေတြဘက္က ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ ေ႐ွ႕တိုးထိုး စစ္ဆင္ႏိုင္ခဲ့တယ္လို႔ အစိုးရပိုင္ SANA သတင္းက ေဖာ္ျပပါတယ္။

ႏိုင္ငံေတာင္ပိုင္း Damascus ၿမိဳ႕ေတာ္နဲ႔ ေျမာက္ပိုင္းက Aleppo ၿမိဳ႕ကို ဆက္သြယ္ထားတဲ့ M5 အေဝးေျပးလမ္းမႀကီးကို အစိုးရတပ္ေတြဘက္က ထိန္းခ်ဳပ္လိုက္ၿပီးေနာက္မွာ ခုလို တိုက္ပြဲေတြျဖစ္ပြားခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

[Unicode Version]

Aleppo အနီးကျေးရွာတွေကို ဆီးရီးယားအစိုးရ ပြန်လည်ထိန်းချုပ်

ဆီးရီးယားနိုင်ငံ Aleppo မြို့ အနောက်မြောက်ပိုင်းက ရွာပေါင်း ၁၂ ရွာကျော်ကို အစိုးရတပ်တွေ ပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ပြီလို့ ဆီးရီးယားစစ်တပ်က ပြောပါတယ်။

ဆီးရီးယားပြည်တွင်းစစ်ပွဲ အစောပိုင်းကာလထဲက သူပုန်တွေ သိမ်းပိုက်ခဲ့တဲ့ ဒေသကို အစိုးရတပ်တွေက ပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ဖို့ ကြိုးစားနေချိန်မှာ ခုလို ပြန်လည် သိမ်းပိုက်နိုင်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

အိမ်နီးချင်း Idlib နယ်ထဲက Khan Sheikhoun မြို့နားက ရွာတော်တော်များများကိုလည်း သမ္မတ Bashar al-Assad ကို သစ္စာခံတဲ့တပ်တွေက သိမ်းယူနိုင်ခဲ့တယ်လို့ ဒေသတွင်း သတင်းဇစ်မြစ်တွေက ပြောပါတယ်။

တနင်္ဂနွေနေ့တုန်းက ဆီးရီးယား အစိုးရတပ်တွေနဲ့ သူပုန်တွေ၊ ဂျီဟဒ်စစ်ပွဲဆင်နွဲှနေကြတဲ့ စစ်သွေးကြွတွေနဲ့ တိုက်ပွဲပြင်းထန်ခဲ့တယ်လို့ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ ဆီးရီးယားစောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့က ပြောပါတယ်။

နိုင်ငံထဲက တခြားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အားလုံးကို အကြမ်းဖက်အဖွဲ့တွေလို့ ပြောတဲ့ အစိုးရဖက်ကတော့ Aleppo အနောက်မြောက်ပိုင်းနဲ့ Idlib နယ်နေရာတော်တော်များများမှာ အကြမ်းဖက်အဖွဲ့တွေနဲ့ တိုက်ပွဲမှာ အစိုးရတပ်တွေဘက်က မြန်မြန်ဆန်ဆန် ရှေ့တိုးထိုး စစ်ဆင်နိုင်ခဲ့တယ်လို့ အစိုးရပိုင် SANA သတင်းက ဖော်ပြပါတယ်။

နိုင်ငံတောင်ပိုင်း Damascus မြို့တော်နဲ့ မြောက်ပိုင်းက Aleppo မြို့ကို ဆက်သွယ်ထားတဲ့ M5 အဝေးပြေးလမ်းမကြီးကို အစိုးရတပ်တွေဘက်က ထိန်းချုပ်လိုက်ပြီးနောက်မှာ ခုလို တိုက်ပွဲတွေဖြစ်ပွားခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

VOA (Burmese)
https://burmese.voanews.com

ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္နဲ႔ ေသဆံုးသူ ၁၈၀၀ ထိတိုးလာ


(Zawgyi/Unicode)

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွာ Coronavirus ပိုးကူးစက္သူ ၇ ေသာင္းေက်ာ္သြားၿပီး ေသဆုံးသူ ၁၈၀၀နီးပါး႐ွိသြားၿပီလို႔ တ႐ုတ္က်န္းမာေရးတာဝန္႐ွိသူေတြက ဒီကေန႔ ေျပာၾကားပါတယ္။ ပုိးကူးစက္ခဲ့သူေတြထဲက ၁၁၀၀၀ ေလာက္ကေတာ့ ျပန္လည္ေနေကာင္းသြားၾကၿပီျဖစ္ပါတယ္။

Coronavirus ပိုးကူးစက္မႈစတင္တဲ့ Hubei ျပည္နယ္မွာ ဒီကေန႔ ေသဆံုးသူ ၁၀၀ ေက်ာ္႐ွိပါတယ္။ ပိုးကူးစက္ေနသူေတြ ေရာဂါျဖစ္ေနသူကို ေစာင့္ေ႐ွာက္ဖုိ႔ က်န္းမာေရး ဝန္ထမ္းေတြလည္း Hubei ျပည္နယ္ကို ေနာက္ထပ္ ေရာက္႐ွိလာၾကပါတယ္။

ကုိ႐ုိနာဗုိင္းရပ္စ္ တုိက္ဖ်က္ေရး WHO နဲ႔ ပူးတဲြအစီအစဥ္ သီတင္းပတ္ကုန္စမည္ သတင္း ဖတ္႐ႈနားဆင္ႏုိင္ပါတယ္။

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံျပင္ပမွာ ပိုးကူးစက္သူအမ်ားဆံုးကို ေတြ႔႐ွိတာကေတာ့ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ Yokohama ဆိပ္ကမ္းမွာ သီးျခားခြဲေစာင့္ၾကည့္ခံေနရတဲ့ ဇိမ္ခံအေပ်ာ္စီးသေဘၤာႀကီးေပၚမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီ Diamond Princess သေဘၤာႀကီးေပၚက အေမရိကန္ႏိုင္ငံသား ၃၀၀ ေက်ာ္ကိုေတာ့ အေမရိကန္အစိုးရက ေလယာဥ္ ၂ စင္းနဲ႔ ကယ္ထုတ္ခဲ့ပါတယ္။ ခရီးသည္ေတြကို သယ္ေဆာင္လာတ့ဲ ပထမေလယာဥ္ကေတာ့ ဒီေန႔ တနလၤာေန႔ အေစာပိုင္းက California ျပည္နယ္ထဲက Travis ေလတပ္အေျခစိုက္စခန္းကို ေရာက္႐ွိလာခဲ့ပါတယ္။

ေနာက္တစင္းကလည္း Texas ျပည္နယ္ထဲက Lackland ေလတပ္စခန္းကို နာရီပိုင္းအၾကာမွာပဲ ဆိုက္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီခရီးသည္ေတြထဲက ၁၄ ေယာက္မွာ Coronavirus ပိုးကူးစက္ေနေပမယ့္ ေရာဂါလကၡ႑ာေတြ မျပတဲ့အတြက္ ေလယာဥ္ေပၚတက္ခြင့္ျပဳခဲ့ေပမဲ့ တျခားခရီးသည္ေတြနဲ႔ သီးျခားခြဲထားခဲ့ပါတယ္။ သေဘၤာေပၚကေန ျပန္ေခၚလာတဲ့ အေမရိကန္အားလံုးကို ၁၄ ရက္ သီးျခားခြဲေစာင့္ၾကည့္မွာျဖစ္ပါတယ္။

Diamond Princess ဇိမ္ခံသေဘၤာႀကီးေပၚမွာ ေနာက္ထပ္ပိုးကူးသူ ၉၉ ေယာက္ ဒီကေန႔ထပ္ေတြ႔တာေၾကာင့္ စုစုေပါင္း ပိုးကူးစက္ေနသူ ၄၅၄ ေယာက္႐ွိသြားပါၿပီ။ အဲဒီသေဘၤာႀကီးေပၚမွာ႐ွိေနတဲ့ Australia ႏိုင္ငံသားေတြကို ကယ္ထုတ္မယ္လို႔ Australia ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က ဒီကေန႔ ေၾကညာခဲ့ပါတယ္။ Canada, Italy, ေတာင္ Korea နဲ႔ ေဟာင္ေကာင္ကလည္း သူတို႔ႏုိင္ငံသားေတြကို သေဘၤာေပၚကေန ကယ္ထုတ္ဖုိ႔ ျပင္ဆင္ေနၾကပါတယ္။

.............

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်နဲ့ သေဆုံးသူ ၁၈၀၀ ထိတိုးလာ

(Unicode)

တရုတ်နိုင်ငံမှာ Coronavirus ပိုးကူးစက်သူ ၇ သောင်းကျော်သွားပြီး သေဆုံးသူ ၁၈၀၀နီးပါးရှိသွားပြီလို့ တရုတ်ကျန်းမာရေးတာဝန်ရှိသူတွေက ဒီကနေ့ ပြောကြားပါတယ်။ ပိုးကူးစက်ခဲ့သူတွေထဲက ၁၁၀၀၀ လောက်ကတော့ ပြန်လည်နေကောင်းသွားကြပြီဖြစ်ပါတယ်။

Coronavirus ပိုးကူးစက်မှုစတင်တဲ့ Hubei ပြည်နယ်မှာ ဒီကနေ့ သေဆုံးသူ ၁၀၀ ကျော်ရှိပါတယ်။ ပိုးကူးစက်နေသူတွေ ရောဂါဖြစ်နေသူကို စောင့်ရှောက်ဖို့ ကျန်းမာရေး ဝန်ထမ်းတွေလည်း Hubei ပြည်နယ်ကို နောက်ထပ် ရောက်ရှိလာကြပါတယ်။

တရုတ်နိုင်ငံပြင်ပမှာ ပိုးကူးစက်သူအများဆုံးကို တွေ့ရှိတာကတော့ ဂျပန်နိုင်ငံ Yokohama ဆိပ်ကမ်းမှာ သီးခြားခွဲစောင့်ကြည့်ခံနေရတဲ့ ဇိမ်ခံအပျော်စီးသင်္ဘောကြီးပေါ်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

အဲဒီ Diamond Princess သင်္ဘောကြီးပေါ်က အမေရိကန်နိုင်ငံသား ၃၀၀ ကျော်ကိုတော့ အမေရိကန်အစိုးရက လေယာဉ် ၂ စင်းနဲ့ ကယ်ထုတ်ခဲ့ပါတယ်။ ခရီးသည်တွေကို သယ်ဆောင်လာတဲ့ ပထမလေယာဉ်ကတော့ ဒီနေ့ တနင်္လာနေ့ အစောပိုင်းက California ပြည်နယ်ထဲက Travis လေတပ်အခြေစိုက်စခန်းကို ရောက်ရှိလာခဲ့ပါတယ်။

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် တိုက်ဖျက်ရေး WHO နဲ့ ပူးတွဲအစီအစဉ် သီတင်းပတ်ကုန်စမည် သတင်း ဖတ်ရှုနားဆင်နိုင်ပါတယ်။

နောက်တစင်းကလည်း Texas ပြည်နယ်ထဲက Lackland လေတပ်စခန်းကို နာရီပိုင်းအကြာမှာပဲ ဆိုက်ရောက်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီခရီးသည်တွေထဲက ၁၄ ယောက်မှာ Coronavirus ပိုးကူးစက်နေပေမယ့် ရောဂါလက္ခဏ္ဍာတွေ မပြတဲ့အတွက် လေယာဉ်ပေါ်တက်ခွင့်ပြုခဲ့ပေမဲ့ တခြားခရီးသည်တွေနဲ့ သီးခြားခွဲထားခဲ့ပါတယ်။ သင်္ဘောပေါ်ကနေ ပြန်ခေါ်လာတဲ့ အမေရိကန်အားလုံးကို ၁၄ ရက် သီးခြားခွဲစောင့်ကြည့်မှာဖြစ်ပါတယ်။

Diamond Princess ဇိမ်ခံသင်္ဘောကြီးပေါ်မှာ နောက်ထပ်ပိုးကူးသူ ၉၉ ယောက် ဒီကနေ့ထပ်တွေ့တာကြောင့် စုစုပေါင်း ပိုးကူးစက်နေသူ ၄၅၄ ယောက်ရှိသွားပါပြီ။ အဲဒီသင်္ဘောကြီးပေါ်မှာရှိနေတဲ့ Australia နိုင်ငံသားတွေကို ကယ်ထုတ်မယ်လို့ Australia ဝန်ကြီးချုပ်က ဒီကနေ့ ကြေညာခဲ့ပါတယ်။ Canada, Italy, တောင် Korea နဲ့ ဟောင်ကောင်ကလည်း သူတို့နိုင်ငံသားတွေကို သင်္ဘောပေါ်ကနေ ကယ်ထုတ်ဖို့ ပြင်ဆင်နေကြပါတယ်။

VOA (Burmese)
https://burmese.voanews.com
 

လက္သည္မေပၚေသးတဲ့ မဲေဆာက္ၿမိဳ႕က KNU ေခါင္းေဆာင္ပဒိုမန္းရွာ လုပ္ႀကံမႈ

ကရင္အမ်ိဳးသား အစည္းအ႐ုံး ေကအန္ယူရဲ႕ အတြင္းေရးမႉးေဟာင္း ပဒိုမန္းရွာလန္းဖန္း

(Zawgyi)⤵⤵⤵
တိုက္တိုက္ဆိုင္ဆိုင္ပဲ အဲ့ဒီေန႔က ခ်စ္သူမ်ားေန႔၊ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၄ ရက္ေန႔၊၂၀၀၈ ခုႏွစ္ျဖစ္ပါတယ္။ အဲ့ဒီရက္စြဲေၾကာင့္ ပိုၿပီးအမွတ္ရစရာ ျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။ အဲ့ဒီေန႔ဟာ ထိုင္းႏိုင္ငံမဲေဆာက္ၿမိဳ႕မွာ ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ုံး ေကအန္ယူရဲ႕ အတြင္းေရးမႉးေဟာင္း ပဒိုမန္းရွာလန္းဖန္း လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ခံရတဲ့ေန႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

သူဟာ လက္မ႐ြံ႕ လူသတ္သမားႏွစ္ေယာက္ လက္ခ်က္နဲ႔ ထိုင္းႏိုင္ငံမဲေဆာက္ၿမိဳ႕က ေနအိမ္မွာ ပြဲခ်င္းၿပီးေသဆုံးခဲ့ပါတယ္။ ေသြးေအးေအးနဲ႔ အနီးကပ္ ပစ္သတ္ခံခဲ့ရတာပါ။

၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၄ ရက္ေန႔က ဒီအျဖစ္အပ်က္ကို ျပန္ေတြးရင္ မေန႔တစ္ေန႔ကလိုပဲ ခံစားရတယ္လို႔ ပဒိုမန္းရွာ လုပ္ႀကံခံရတဲ့ေန႔က ေနအိမ္မွာ အတူရွိခဲ့တဲ့ သားျဖစ္သူ ေစာေစးေစး က ဘီဘီစီ ကိုေျပာပါတယ္။

အဲ့ဒီေန႔က အသီးအႏွံေတြအျပည့္ ထည့္ထားတဲ့ျခင္း ကိုင္ေဆာင္လာသူ လူတစ္ေယာက္က သူ႔အေဖာ္တစ္ေယာက္နဲ႔အတူ ပဒိုမန္းရွာအိမ္ကို လာပါတယ္။ ေန႔လည္ထမင္းစားၿပီး အနားယူေနတဲ့ ပဒိုမန္းရွာ ရွိတဲ့အိမ္အေပၚထပ္ကို တက္လာၿပီး "မဂၤလာပါ ဦးေလး" လို႔ ကရင္စကားနဲ႔ ႏႈတ္ဆက္ၿပီး ေသနတ္ထုတ္ၿပီး ဘယ္ဘက္ရင္အုံကို တစ္ခ်က္ပစ္ လိုက္ပါတယ္။

ထိုင္ေနရာ ကုလားထိုင္ေပၚကေန ပဒိုမန္းရွာ ၾကမ္းျပင္ကို လဲက်တဲ့အခ်ိန္မွာ ေနာက္ထပ္ ေသနတ္သမားတစ္ေယာက္ကလည္း ထပ္ၿပီး ပစ္ခတ္ခဲ့ပါတယ္။ ေသြးအိုင္ထဲမွာ လဲေလ်ာင္းက်ေနတဲ့ ပဒိုမန္းရွာဟာ ပြဲခ်င္းၿပီး ေသဆုံးခဲ့တယ္လို႔ သားျဖစ္သူ ေစာေစးေစး က ေျပာပါတယ္။

၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၄ ရက္ေန႔ဟာ ကရင္လူမ်ိဳးေတြသာမက တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕ေတြ၊ ျပည္ပေရာက္ ျမန္မာအတိုက္အခံေတြအတြက္ ဝမ္းနည္းစရာေန႔တစ္ေန႔ ျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။ ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအ႐ုံး ေကအန္ယူအဖြဲ႕အစည္းအတြက္လည္း အစားထိုးမရတဲ့ ဆုံးရႈံးမႈတစ္ခု ျဖစ္ခဲ့ရတယ္လို႔ ေကအန္ယူအပါအဝင္ တျခားတိုင္းရင္းသားအဖြဲ႕ေခါင္းေဆာင္ေတြက ေျပာပါတယ္။

"ဒါက ရန္သူေတြရဲ႕ လုပ္ႀကံမႈပါ။ ဒီအတြက္ ကရင္လူမ်ိဳးကို အသုံးခ်ခဲ့တယ္။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဒါေတြသိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ကရင္လူမ်ိဳးအခ်င္းခ်င္းမို႔လို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔က သူတို႔ကို အျပစ္မတင္ပါဘူး။ အမွန္တရားကို သိခ်င္လို႔ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ေဖာ္ထုတ္ဖို႔လိုမယ္။ ဒါေပမဲ့ အျပစ္ေပး အေရးယူတာေတြ မလုပ္ပါဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ရန္သူက သူတို႔ကိုအသုံးခ်ၿပီး ကြၽန္ေတာ့္အေဖကို လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ခဲ့တာပါ" လို႔ ပဒိုမန္းရွာရဲ႕ သားျဖစ္သူ ေစာေစးေစး က ေျပာပါတယ္။

ဒီဆုံးရႈံးမႈဟာ ကရင္လူမ်ိဳးတို႔ရဲ႕ လက္နက္ကိုင္ေတာ္လွန္ေရးသမိုင္းမွာ ႀကီးမားတဲ့ ဆုံးရႈံးမႈေတြထဲက တစ္ခုအပါအဝင္ ျဖစ္တယ္လို႔ ကရင္ လက္နက္ကိုင္ေခါင္းေဆာင္ေတြက ေျပာပါတယ္။ ကရင္ေတာ္လွန္ေရးသမိုင္း တစ္ေလွ်ာက္မွာ အခ်င္းခ်င္းတိုက္ခိုက္မႈ၊ အျပန္အလွန္ သတ္ျဖတ္မႈေတြ အရင္ကတည္းက ရွိခဲ့တာပါ။

၁၉၉၄-၉၅ ခုႏွစ္မွာလည္း ဗုဒၶဘာသာဝင္ ကရင္ေတြ စုေပါင္းဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ "ဒီမိုကရက္တစ္ တိုးတက္ေသာ ဗုဒၶဘာသာ ကရင္တပ္မေတာ္" ဆိုတဲ့နာမည္နဲ႔ မိခင္ ေကအန္ယူအဖြဲ႕အစည္းကေနခြဲထြက္ၿပီး ျမန္မာတပ္မေတာ္ရဲ႕ အကူအညီနဲ႔ မိခင္အဖြဲ႕ကို စစ္ဆင္ေရးလုပ္ခဲ့တဲ့အတြက္ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္မွာ ေကအန္ယူရဲ႕ ဌာနခ်ဳပ္ေဟာင္းျဖစ္တဲ့ မာနယ္ပေလာ က်ဆုံးခဲ့တဲ့အျဖစ္အပ်က္ရွိခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီတုံးကလည္း ကရင္စစ္သားေတြ အခ်င္းခ်င္း တိုက္ခိုက္ ေသေၾကခဲ့ရပါတယ္။ ေကအန္ယူ တပ္စခန္းေတြ၊ နယ္ေျမေတြလည္း ဆုံးရႈံးခဲ့ရပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္တုံးကလည္း ေနာက္ထပ္ ကရင္လက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ ျဖစ္တဲ့ KNU/KNLA ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေကာင္စီကလည္း မိခင္ ေကအန္ယူအဖြဲ႕ ကေန ခြဲထြက္ခဲ့ပါတယ္။ အဲ့ဒီေနာက္ပိုင္းမွာလည္း ေကအန္ယူ တပ္မဟာ ၇ နယ္ေျမေတြမွာ ခြဲထြက္အဖြဲ႕နဲ႔ ေကအန္ယူတပ္ဖြဲ႕ေတြ အၾကား တိုက္ပြဲေတြ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

"ကြၽန္ေတာ္တို႔ ကရင္လူမ်ိဳးေတြက ႏိုင္ငံေရးအသိပညာ နိမ့္က်ေနေသးလို႔ အခုလို အျပန္အလွန္ အခ်င္းခ်င္း လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ၾကတာ ျဖစ္တယ္လို႔ ကြၽန္ေတာ္ျမင္ပါတယ္။ ကရင္လူမ်ိဳး အခ်င္းခ်င္း ဒီလို လုပ္ႀကံ သတ္ျဖတ္တာက မျဖစ္သင့္ဘူးလို႔ ကြၽန္ေတာ္ျမင္ပါတယ္" လို႔ ပဒိုမန္းရွာရဲ႕ သားျဖစ္သူ ေစာေစးေစး က ေျပာပါတယ္။

ပဒိုမန္းရွာကို လုပ္ႀကံခဲ့သူေတြဟာ ထိုင္းႏိုင္ငံသား ပိုင္ဆိုင္တဲ့ ကားတစ္စီးနဲ႔အတူ ထိုင္းျမန္မာနယ္စပ္ကတဆင့္ မဲေဆာက္ၿမိဳ႕ကေန ထြက္ခြာသြားခဲ့ၾကပါတယ္။ ဒီသက္ေသ အေထာက္အထားေတြ၊ သဲလြန္စေတြ ရွိခဲ့ေပမဲ့ ပဒိုမန္းရွာ လုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္ခံရမႈဟာ အေမ့ခံလို ျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။ ၁၂ ႏွစ္ ၾကာၿပီးျဖစ္တဲ့ ဒီလုပ္ႀကံသတ္ျဖတ္မႈအတြက္ တရားမွ်တမႈဟာ အခုခ်ိန္ထိ အရိပ္အေယာင္ မေတြ႕ရေသးဘဲ ျဖစ္ေနဆဲပါ။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
-----------
(Unicode)⤵⤵⤵
လက်သည်မပေါ်သေးတဲ့ မဲဆောက်မြို့က KNU ခေါင်းဆောင်ပဒိုမန်းရှာ လုပ်ကြံမှု
စောရန်နိုင် ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်း

ဓာတ်ပုံ မူပိုင် Phan Foundation
Image caption ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး ကေအန်ယူရဲ့ အတွင်းရေးမှူးဟောင်း ပဒိုမန်းရှာလန်းဖန်း

တိုက်တိုက်ဆိုင်ဆိုင်ပဲ အဲ့ဒီနေ့က ချစ်သူများနေ့၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၄ ရက်နေ့၊၂၀၀၈ ခုနှစ်ဖြစ်ပါတယ်။ အဲ့ဒီရက်စွဲကြောင့် ပိုပြီးအမှတ်ရစရာ ဖြစ်စေခဲ့ပါတယ်။ အဲ့ဒီနေ့ဟာ ထိုင်းနိုင်ငံမဲဆောက်မြို့မှာ ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး ကေအန်ယူရဲ့ အတွင်းရေးမှူးဟောင်း ပဒိုမန်းရှာလန်းဖန်း လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခံရတဲ့နေ့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

သူဟာ လက်မရွံ့ လူသတ်သမားနှစ်ယောက် လက်ချက်နဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံမဲဆောက်မြို့က နေအိမ်မှာ ပွဲချင်းပြီးသေဆုံးခဲ့ပါတယ်။ သွေးအေးအေးနဲ့ အနီးကပ် ပစ်သတ်ခံခဲ့ရတာပါ။

၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၄ ရက်နေ့က ဒီအဖြစ်အပျက်ကို ပြန်တွေးရင် မနေ့တစ်နေ့ကလိုပဲ ခံစားရတယ်လို့ ပဒိုမန်းရှာ လုပ်ကြံခံရတဲ့နေ့က နေအိမ်မှာ အတူရှိခဲ့တဲ့ သားဖြစ်သူ စောစေးစေး က ဘီဘီစီ ကိုပြောပါတယ်။

အဲ့ဒီနေ့က အသီးအနှံတွေအပြည့် ထည့်ထားတဲ့ခြင်း ကိုင်ဆောင်လာသူ လူတစ်ယောက်က သူ့အဖော်တစ်ယောက်နဲ့အတူ ပဒိုမန်းရှာအိမ်ကို လာပါတယ်။ နေ့လည်ထမင်းစားပြီး အနားယူနေတဲ့ ပဒိုမန်းရှာ ရှိတဲ့အိမ်အပေါ်ထပ်ကို တက်လာပြီး "မင်္ဂလာပါ ဦးလေး" လို့ ကရင်စကားနဲ့ နှုတ်ဆက်ပြီး သေနတ်ထုတ်ပြီး ဘယ်ဘက်ရင်အုံကို တစ်ချက်ပစ် လိုက်ပါတယ်။

ထိုင်နေရာ ကုလားထိုင်ပေါ်ကနေ ပဒိုမန်းရှာ ကြမ်းပြင်ကို လဲကျတဲ့အချိန်မှာ နောက်ထပ် သေနတ်သမားတစ်ယောက်ကလည်း ထပ်ပြီး ပစ်ခတ်ခဲ့ပါတယ်။ သွေးအိုင်ထဲမှာ လဲလျောင်းကျနေတဲ့ ပဒိုမန်းရှာဟာ ပွဲချင်းပြီး သေဆုံးခဲ့တယ်လို့ သားဖြစ်သူ စောစေးစေး က ပြောပါတယ်။

၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၄ ရက်နေ့ဟာ ကရင်လူမျိုးတွေသာမက တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တွေ၊ ပြည်ပရောက် မြန်မာအတိုက်အခံတွေအတွက် ဝမ်းနည်းစရာနေ့တစ်နေ့ ဖြစ်စေခဲ့ပါတယ်။ ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံး ကေအန်ယူအဖွဲ့အစည်းအတွက်လည်း အစားထိုးမရတဲ့ ဆုံးရှုံးမှုတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့ရတယ်လို့ ကေအန်ယူအပါအဝင် တခြားတိုင်းရင်းသားအဖွဲ့ခေါင်းဆောင်တွေက ပြောပါတယ်။

"ဒါက ရန်သူတွေရဲ့ လုပ်ကြံမှုပါ။ ဒီအတွက် ကရင်လူမျိုးကို အသုံးချခဲ့တယ်။ ကျွန်တော်တို့ ဒါတွေသိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကရင်လူမျိုးအချင်းချင်းမို့လို့ ကျွန်တော်တို့က သူတို့ကို အပြစ်မတင်ပါဘူး။ အမှန်တရားကို သိချင်လို့ ကျွန်တော်တို့ ဖော်ထုတ်ဖို့လိုမယ်။ ဒါပေမဲ့ အပြစ်ပေး အရေးယူတာတွေ မလုပ်ပါဘူး။ ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုတော့ ရန်သူက သူတို့ကိုအသုံးချပြီး ကျွန်တော့်အဖေကို လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခဲ့တာပါ" လို့ ပဒိုမန်းရှာရဲ့ သားဖြစ်သူ စောစေးစေး က ပြောပါတယ်။

ဒီဆုံးရှုံးမှုဟာ ကရင်လူမျိုးတို့ရဲ့ လက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေးသမိုင်းမှာ ကြီးမားတဲ့ ဆုံးရှုံးမှုတွေထဲက တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်တယ်လို့ ကရင် လက်နက်ကိုင်ခေါင်းဆောင်တွေက ပြောပါတယ်။ ကရင်တော်လှန်ရေးသမိုင်း တစ်လျှောက်မှာ အချင်းချင်းတိုက်ခိုက်မှု၊ အပြန်အလှန် သတ်ဖြတ်မှုတွေ အရင်ကတည်းက ရှိခဲ့တာပါ။

    တပ်မတော်က သမ္မတ လက်အောက်မှာ ရှိလား - ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောဂျော်နီ

၁၉၉၄-၉၅ ခုနှစ်မှာလည်း ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ကရင်တွေ စုပေါင်းဖွဲ့စည်းထားတဲ့ "ဒီမိုကရက်တစ် တိုးတက်သော ဗုဒ္ဓဘာသာ ကရင်တပ်မတော်" ဆိုတဲ့နာမည်နဲ့ မိခင် ကေအန်ယူအဖွဲ့အစည်းကနေခွဲထွက်ပြီး မြန်မာတပ်မတော်ရဲ့ အကူအညီနဲ့ မိခင်အဖွဲ့ကို စစ်ဆင်ရေးလုပ်ခဲ့တဲ့အတွက် ၁၉၉၅ ခုနှစ်မှာ ကေအန်ယူရဲ့ ဌာနချုပ်ဟောင်းဖြစ်တဲ့ မာနယ်ပလော ကျဆုံးခဲ့တဲ့အဖြစ်အပျက်ရှိခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီတုံးကလည်း ကရင်စစ်သားတွေ အချင်းချင်း တိုက်ခိုက် သေကြေခဲ့ရပါတယ်။ ကေအန်ယူ တပ်စခန်းတွေ၊ နယ်မြေတွေလည်း ဆုံးရှုံးခဲ့ရပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ၂၀၀၇ ခုနှစ်တုံးကလည်း နောက်ထပ် ကရင်လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ ဖြစ်တဲ့ KNU/KNLA ငြိမ်းချမ်းရေး ကောင်စီကလည်း မိခင် ကေအန်ယူအဖွဲ့ ကနေ ခွဲထွက်ခဲ့ပါတယ်။ အဲ့ဒီနောက်ပိုင်းမှာလည်း ကေအန်ယူ တပ်မဟာ ၇ နယ်မြေတွေမှာ ခွဲထွက်အဖွဲ့နဲ့ ကေအန်ယူတပ်ဖွဲ့တွေ အကြား တိုက်ပွဲတွေ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။

"ကျွန်တော်တို့ ကရင်လူမျိုးတွေက နိုင်ငံရေးအသိပညာ နိမ့်ကျနေသေးလို့ အခုလို အပြန်အလှန် အချင်းချင်း လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ကြတာ ဖြစ်တယ်လို့ ကျွန်တော်မြင်ပါတယ်။ ကရင်လူမျိုး အချင်းချင်း ဒီလို လုပ်ကြံ သတ်ဖြတ်တာက မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ ကျွန်တော်မြင်ပါတယ်" လို့ ပဒိုမန်းရှာရဲ့ သားဖြစ်သူ စောစေးစေး က ပြောပါတယ်။

ပဒိုမန်းရှာကို လုပ်ကြံခဲ့သူတွေဟာ ထိုင်းနိုင်ငံသား ပိုင်ဆိုင်တဲ့ ကားတစ်စီးနဲ့အတူ ထိုင်းမြန်မာနယ်စပ်ကတဆင့် မဲဆောက်မြို့ကနေ ထွက်ခွာသွားခဲ့ကြပါတယ်။ ဒီသက်သေ အထောက်အထားတွေ၊ သဲလွန်စတွေ ရှိခဲ့ပေမဲ့ ပဒိုမန်းရှာ လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခံရမှုဟာ အမေ့ခံလို ဖြစ်ခဲ့ရပါတယ်။ ၁၂ နှစ် ကြာပြီးဖြစ်တဲ့ ဒီလုပ်ကြံသတ်ဖြတ်မှုအတွက် တရားမျှတမှုဟာ အခုချိန်ထိ အရိပ်အယောင် မတွေ့ရသေးဘဲ ဖြစ်နေဆဲပါ။

BBC Burmese
https://www.bbc.com

စစ္တပ္က စြဲထားတဲ့ အမႈရွစ္မႈမွာ ေလးမႈ ဆက္ရင္ဆိုင္ရဖို႔ရွိ

 ေထာင္ဒဏ္က်ခံေနရတဲ့ ဒီထဲက မဆုရတနာျမင့္(အေပၚလယ္)၊ ကိုပိုင္ၿဖိဳးမင္း(အေပၚယာအစြန္)နဲ႔ မေကခိုင္ထြန္း(ေအာက္အလယ္)တို႔ကို ေထာင္ေျခာက္လ ထပ္ခ်လိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။
(Zawgyi)⤵⤵⤵
တပ္မေတာ္ကို သံခ်ပ္ထိုးေဝဖန္ခဲ့တယ္ ဆိုတဲ့ ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ ၃ ဦးကို ဆက္သြယ္ေရး ဥပေဒပုဒ္မ ၆၆ ဃနဲ႔ ေထာင္ေျခာက္လ ထပ္ခ်ခဲ့ပါတယ္။

ဒီကေန႔ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၇ ရက္မွာ ဗိုလ္တေထာင္တရား႐ုံးက အခုလို အမိန႔္ခ်ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ေတြ ျဖစ္တဲ့ ကိုေဇယ်ာလြင္ ၊ ကိုပိုင္ၿဖိဳးမင္း၊ ကိုပိုင္ရဲသူ၊ ကိုေဇာ္မင္းထြဋ္၊ ကိုၿငိမ္းခ်မ္းစိုး၊ မဆုရတနာျမင့္နဲ႔ မေကခိုင္ထြန္းတို႔ကို ဒီပုဒ္မနဲ႔ တရားစြဲတာျဖစ္ၿပီး သူတို႔ထဲက ကိုပိုင္ၿဖိဳးမင္း၊ မဆုရတနာျမင့္နဲ႔ မေကခိုင္ထြန္းတို႔ကို အခုလို ေထာင္ခ်ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

က်န္ေလးဦးကိုေတာ့ တရားေသလႊတ္ေပးခဲ့ပါတယ္။
 ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ေတြအမ်ားစုဟာ လူငယ္ေတြျဖစ္ပါတယ္။

ဒီကေန႔အမိန႔္ဟာ တရားမွ်တမႈ မရွိဘူးလို႔ ျပစ္ဒဏ္ခ်ခံရတဲ့ မဆုရတနာျမင့္က ဘီဘီစီကိုေျပာပါတယ္။

"ဒါ ပထမဆုံးတစ္ေခါက္ေတာ့မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါ မတရားမႈဆိုတာက်ိန္းေသတယ္။ ဒီ ၆၆ ဃနဲ႔ မရမ္းကုန္းမွာစြဲတုန္းက သက္ေသေတြကိုပဲ ဒီဗိုလ္တေထာင္မွာ ျပန္တင္တယ္။ ဒီျဖစ္စဥ္ဒီအမႈနဲ႔ပဲ ကြၽန္မကို တပ္က စြဲလို႔မရမ္းကုန္းမွာ ေထာင္ေျခာက္လ က်ၿပီးၿပီ။ ဒါေပမဲ့ အခု ဗိုလ္တေထာင္မွာထပ္ခ်တယ္ဆိုေတာ့ ဘယ္လိုမွလက္သင့္ခံႏိုင္စရာအေၾကာင္းမရွိဘူး" လို႔ သူက ေျပာပါတယ္။

ဒီကေန႔ ဗိုလ္တေထာင္တရား႐ုံးက ၆၆ ဃ နဲ႔စြဲထားတဲ့ ၇ ဦးထဲမွာ ကိုၿငိမ္းခ်မ္းစိုးက လြဲလို႔ က်န္တဲ့ ၆ ဦးဟာ တပ္က စြဲထားတဲ့ပုဒ္မ ၅၀၅(က)ႏွစ္မႈ၊ ၆၆ ဃ တစ္မႈနဲ႔ ယခင္တည္းက ေထာင္ဒဏ္အသီးသီး က်ခံေနရတာပါ။

အခု ေျခာက္လ ထပ္က်တဲ့သုံးေယာက္မွာ ကိုပိုင္ၿဖိဳးမင္းက အရင္အမႈသုံးခုရဲ႕ ျပစ္ဒဏ္ေတြနဲ႔ေပါင္းရင္ စုစုေပါင္း ေထာင္ဒဏ္သုံးႏွစ္ ရွိသြားၿပီျဖစ္ၿပီး မဆုရတနာျမင့္က ေထာင္ႏွစ္ႏွစ္နဲ႔ မေကခိုင္ထြန္းက ေထာင္ႏွစ္ႏွစ္ခြဲ ရွိသြားပါၿပီ။

ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁၇ ရက္ ဒီကေန႔မွာ ဗိုလ္တေထာင္တရား႐ုံး က ခ်မွတ္လိုက္တဲ့ အမႈမွာေတာ့ ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္ သံခ်ပ္ထိုးတဲ့ပုံေတြ ဗီဒီယိုဖိုင္ေတြကို ဒီသံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ သုံးေယာက္က သူတို႔ရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္လူမႈကြန္ရက္အေကာင့္မွာ မွ်ေဝခဲ့တာေၾကာင့္ အခုလို စြဲခံရတာျဖစ္ပါတယ္။

ကိုၿငိမ္းခ်မ္းစိုးကေတာ့ ယခင္အမႈေတြမွာတည္းက တရားေသလြတ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

၆၆ ဃ ပုဒ္မဟာ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူလူငယ္ေတြ၊ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြကို ၿခိမ္းေျခာက္ေနတဲ့ပုဒ္မျဖစ္ၿပီး လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ကို ခ်ိဳးေဖာက္ေနတဲ့ပုဒ္မလည္း ျဖစ္တယ္လို႔ မဆုရတနာျမင့္က တရားခြင္အၿပီးမွာ ေဝဖန္ေျပာၾကားပါတယ္။

"ဒီပုဒ္မရွိေနျခင္းအားျဖင့္ ႏိုင္ငံေရးအာဏာ ရွိသူေတြက သူတို႔ မေက်နပ္တဲ့သူကို အခ်ိန္မေ႐ြး ေထာင္ခ်ပစ္လို႔ ရတယ္။ တရားစြဲခံရရင္လည္း တရားစြဲခံရသူကေထာ င္က်ခံရတယ္။ ေရွ႕မွာလည္း သက္ေသေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ ဒီ ဆက္သြယ္ေရးပုဒ္မက မရွိသင့္တဲ့ ဖ်က္သိမ္းသင့္တဲ့ ပုဒ္မပဲ" လို႔ သူကေျပာပါတယ္။

သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ေတြဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ကုန္ပိုင္း ႐ုံးခ်ိန္းမွာကတည္းက တရား႐ုံးကို မပူးေပါင္းတဲ့အေနနဲ႔ သူတို႔ရဲ႕ ေရွ႕ေနပါဝါကို ႐ုတ္သိမ္းခဲ့ၿပီး ျပန္လွန္ေမးခြန္းေတြေမးျမန္းတာ၊ ေျဖၾကားတာ မလုပ္ဖို႔ ဆုံးျဖတ္ထားတာျဖစ္ပါတယ္။
 ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္သံခ်ပ္ ထိုးေနစဥ္
"အဓိကက အမႈကို ျမန္ျမန္ျဖတ္ခ်င္တယ္။ ဘယ္လိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္ အမႈတိုင္းက ဒီပုံစံအတိုင္းပဲ သြားေနတယ္။ ေလွ်ာက္လဲခ်က္ေပးလည္း မထူးဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ေရွ႕ေနပါဝါ ႐ုတ္လိုက္တာ" လို႔ အမႈကေန တရားေသျပန္လြတ္လာတဲ့ သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ ကိုၿငိမ္းခ်မ္းစိုးက ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ သၾကၤန္ကာလမွာ တပ္မေတာ္ကို ေဝဖန္တိုက္ခိုက္တဲ့ စာသားေတြနဲ႔ သံခ်ပ္ထိုးခဲ့တာေၾကာင့္ ဆိုၿပီး တပ္မေတာ္က စုစုေပါင္း အမႈ ရွစ္မႈနဲ႔ သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ေတြကို တရားစြဲခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ရန္ကုန္တိုင္းမွာ ၄ မႈနဲ႔ ဧရာဝတီတိုင္းမွာ ၄ မႈ စုစုေပါင္း ၈ မႈ စြဲထားတဲ့အနက္ ရန္ကုန္က မရမ္းကုန္းနဲ႔ ဗိုလ္တေထာင္တရား႐ုံးတို႔မွာ စြဲဆိုထားတဲ့ ပုဒ္မ ၅၀၅ (က) ႏွစ္မႈစီနဲ႔ ဆက္သြယ္ေရးပုဒ္မ ၆၆ (ဃ) ႏွစ္မႈစီ ကို အမိန႔္ခ်ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ ပုဒ္မ ၅၀၅(က) ႏွစ္မႈလုံးကို ေထာင္တစ္ႏွစ္စီ ခ်ထားၿပီး ၆၆ ဃနဲ႔ကေတာ့ ေထာင္ေျခာက္လစီ ခ်ထားတာျဖစ္ပါတယ္။

လက္ရွိမွာ သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ေတြကို အင္းစိန္ေထာင္မွာပဲ ထားရွိထားပါတယ္။

မေကခိုင္ထြန္း အပါအဝင္ သုံးဦးကို ဗိုလ္တေထာင္တရား႐ုံးက ေထာင္ေျခာက္လ ထပ္ခ်လိုက္
ဧရာဝတီတိုင္းမွာ စြဲဆိုထားတဲ့ ေလးမႈလုံးကေတာ့ ခုခ်ိန္ထိ ႐ုံးခ်ိန္းလည္း မေခၚေသးလို႔ ႐ုံးတင္မတင္ မသိရေသးဘူးလို႔ ဆိုပါတယ္။

ဒီလို တရားစြဲဆို ေထာင္ခ်မႈေတြ ရွိေနေပမယ့္ လာမယ့္သၾကၤန္ကာလမွာ သံခ်ပ္ေတြ ဆက္ထြက္သြားမွာျဖစ္ၿပီး တပ္မေတာ္ကို ထိုက္သင့္တဲ့ ေျပာဆိုေဝဖန္မႈ ေတြ ဆက္လုပ္သြားမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

"သၾကၤန္မွာ သံခ်ပ္က ဆက္ထြက္ၿမဲ ထြက္မွာျဖစ္တယ္။ အျပင္မွာရွိတဲ့လူေတြ ဆက္ထြက္မွာပါ။ တပ္မေတာ္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေရွာင္ထိုးစရာေတာ့မရွိ။ ေျပာသင့္တာေတာ့ ေျပာမယ္။ အဲဒီထဲကမွ ဝါသနာပါလို႔ ဝင္ထိုးၿပီး ေၾကာက္တဲ့သူေတြ အတြက္ေတာ့ အႏၲရာယ္ျဖစ္ေလာက္တဲ့ စာသားေတြ ေရွာင္ေပးဖို႔ရွိတယ္" လို႔ ကိုၿငိမ္းခ်မ္းစိုးက ေျပာပါတယ္။

ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္ သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ေတြကို ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ကုန္ပိုင္းက ပုဒ္မ ၅၀၅ (က) နဲ႔ မရမ္းကုန္းနဲ႔ ဗိုလ္တေထာင္တရား႐ုံးတို႔က ေထာင္တစ္ႏွစ္စီ ခ်ခဲ့သလို ၆၆ ဃ နဲ႔ ေျခာက္လ က်ခံေနရပါတယ္။

ပုဒ္မ ၅၀၅ (က) က တပ္မေတာ္ကို ၿပိဳကြဲေအာင္၊ တပ္မေတာ္မွာ အလုပ္ကိစၥေတြကိုမေဆာင္႐ြက္ေစလိုေအာင္ ရည္႐ြယ္ခ်က္နဲ႔ ေကာလာဟလလႊင့္သူေတြကို တရားစြဲတဲ့ပုဒ္မျဖစ္တယ္လို႔ ေဒါင္းတို႔ မ်ိဳးဆက္ သံခ်ပ္အဖြဲ႕ရဲ႕ ယခင္ေရွ႕ေန ေဒၚစန္းစန္းျမင့္က ရွင္းျပပါတယ္။

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး အတြင္း သၾကၤန္ကာလမွာ ေဖ်ာ္ေျဖမယ့္ သံခ်ပ္ေတြကို သက္ဆိုင္ရာ စိစစ္ေရး အဖြဲ႕ကို တင္ျပၿပီး ဆင္ဆာအဖြဲ႕က စိစစ္ၿပီးမွ ခြင့္ျပဳမယ္လို႔ အာဏာပိုင္ေတြက ၫႊန္ၾကားခဲ့ပါတယ္။

ဒါေပမဲ့ ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္ကေတာ့ သံခ်ပ္စာသားေတြကို ဆင္ဆာမတင္ခဲ့ပါဘူး။ အခုလာမယ့္ သၾကၤန္ကာလမွာလည္း သံခ်ပ္ထြက္တဲ့အခါ စာသားေတြကို ဆင္ဆာတင္မွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္ သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ေတြက ေျပာၾကားထားပါတယ္။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
------------
(Unicode)⤵⤵⤵
စစ်တပ်က စွဲထားတဲ့ အမှုရှစ်မှုမှာ လေးမှု ဆက်ရင်ဆိုင်ရဖို့ရှိ

ဓာတ်ပုံ မူပိုင် ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်
Image caption ထောင်ဒဏ်ကျခံနေရတဲ့ ဒီထဲက မဆုရတနာမြင့်(အပေါ်လယ်)၊ ကိုပိုင်ဖြိုးမင်း(အပေါ်ယာအစွန်)နဲ့ မကေခိုင်ထွန်း(အောက်အလယ်)တို့ကို ထောင်ခြောက်လ ထပ်ချလိုက်တာ ဖြစ်ပါတယ်။

တပ်မတော်ကို သံချပ်ထိုးဝေဖန်ခဲ့တယ် ဆိုတဲ့ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင် ၃ ဦးကို ဆက်သွယ်ရေး ဥပဒေပုဒ်မ ၆၆ ဃနဲ့ ထောင်ခြောက်လ ထပ်ချခဲ့ပါတယ်။

ဒီကနေ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ ရက်မှာ ဗိုလ်တထောင်တရားရုံးက အခုလို အမိန့်ချခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေ ဖြစ်တဲ့ ကိုဇေယျာလွင် ၊ ကိုပိုင်ဖြိုးမင်း၊ ကိုပိုင်ရဲသူ၊ ကိုဇော်မင်းထွဋ်၊ ကိုငြိမ်းချမ်းစိုး၊ မဆုရတနာမြင့်နဲ့ မကေခိုင်ထွန်းတို့ကို ဒီပုဒ်မနဲ့ တရားစွဲတာဖြစ်ပြီး သူတို့ထဲက ကိုပိုင်ဖြိုးမင်း၊ မဆုရတနာမြင့်နဲ့ မကေခိုင်ထွန်းတို့ကို အခုလို ထောင်ချခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ကျန်လေးဦးကိုတော့ တရားသေလွှတ်ပေးခဲ့ပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ မူပိုင် ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်
Image caption ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေအများစုဟာ လူငယ်တွေဖြစ်ပါတယ်။

ဒီကနေ့အမိန့်ဟာ တရားမျှတမှု မရှိဘူးလို့ ပြစ်ဒဏ်ချခံရတဲ့ မဆုရတနာမြင့်က ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

"ဒါ ပထမဆုံးတစ်ခေါက်တော့မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါ မတရားမှုဆိုတာကျိန်းသေတယ်။ ဒီ ၆၆ ဃနဲ့ မရမ်းကုန်းမှာစွဲတုန်းက သက်သေတွေကိုပဲ ဒီဗိုလ်တထောင်မှာ ပြန်တင်တယ်။ ဒီဖြစ်စဉ်ဒီအမှုနဲ့ပဲ ကျွန်မကို တပ်က စွဲလို့မရမ်းကုန်းမှာ ထောင်ခြောက်လ ကျပြီးပြီ။ ဒါပေမဲ့ အခု ဗိုလ်တထောင်မှာထပ်ချတယ်ဆိုတော့ ဘယ်လိုမှလက်သင့်ခံနိုင်စရာအကြောင်းမရှိဘူး" လို့ သူက ပြောပါတယ်။

ဒီကနေ့ ဗိုလ်တထောင်တရားရုံးက ၆၆ ဃ နဲ့စွဲထားတဲ့ ၇ ဦးထဲမှာ ကိုငြိမ်းချမ်းစိုးက လွဲလို့ ကျန်တဲ့ ၆ ဦးဟာ တပ်က စွဲထားတဲ့ပုဒ်မ ၅၀၅(က)နှစ်မှု၊ ၆၆ ဃ တစ်မှုနဲ့ ယခင်တည်းက ထောင်ဒဏ်အသီးသီး ကျခံနေရတာပါ။

အခု ခြောက်လ ထပ်ကျတဲ့သုံးယောက်မှာ ကိုပိုင်ဖြိုးမင်းက အရင်အမှုသုံးခုရဲ့ ပြစ်ဒဏ်တွေနဲ့ပေါင်းရင် စုစုပေါင်း ထောင်ဒဏ်သုံးနှစ် ရှိသွားပြီဖြစ်ပြီး မဆုရတနာမြင့်က ထောင်နှစ်နှစ်နဲ့ မကေခိုင်ထွန်းက ထောင်နှစ်နှစ်ခွဲ ရှိသွားပါပြီ။

ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက် ဒီကနေ့မှာ ဗိုလ်တထောင်တရားရုံး က ချမှတ်လိုက်တဲ့ အမှုမှာတော့ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက် သံချပ်ထိုးတဲ့ပုံတွေ ဗီဒီယိုဖိုင်တွေကို ဒီသံချပ်အဖွဲ့ဝင် သုံးယောက်က သူတို့ရဲ့ ကိုယ်ပိုင်လူမှုကွန်ရက်အကောင့်မှာ မျှဝေခဲ့တာကြောင့် အခုလို စွဲခံရတာဖြစ်ပါတယ်။

ကိုငြိမ်းချမ်းစိုးကတော့ ယခင်အမှုတွေမှာတည်းက တရားသေလွတ်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

၆၆ ဃ ပုဒ်မဟာ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူလူငယ်တွေ၊ နိုင်ငံရေးသမားတွေကို ခြိမ်းခြောက်နေတဲ့ပုဒ်မဖြစ်ပြီး လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်ကို ချိုးဖောက်နေတဲ့ပုဒ်မလည်း ဖြစ်တယ်လို့ မဆုရတနာမြင့်က တရားခွင်အပြီးမှာ ဝေဖန်ပြောကြားပါတယ်။

"ဒီပုဒ်မရှိနေခြင်းအားဖြင့် နိုင်ငံရေးအာဏာ ရှိသူတွေက သူတို့ မကျေနပ်တဲ့သူကို အချိန်မရွေး ထောင်ချပစ်လို့ ရတယ်။ တရားစွဲခံရရင်လည်း တရားစွဲခံရသူကထော င်ကျခံရတယ်။ ရှေ့မှာလည်း သက်သေတွေ အများကြီးရှိတယ်။ ဒီ ဆက်သွယ်ရေးပုဒ်မက မရှိသင့်တဲ့ ဖျက်သိမ်းသင့်တဲ့ ပုဒ်မပဲ" လို့ သူကပြောပါတယ်။

သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေဟာ ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်ကုန်ပိုင်း ရုံးချိန်းမှာကတည်းက တရားရုံးကို မပူးပေါင်းတဲ့အနေနဲ့ သူတို့ရဲ့ ရှေ့နေပါဝါကို ရုတ်သိမ်းခဲ့ပြီး ပြန်လှန်မေးခွန်းတွေမေးမြန်းတာ၊ ဖြေကြားတာ မလုပ်ဖို့ ဆုံးဖြတ်ထားတာဖြစ်ပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ မူပိုင် Alamy
Image caption ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ် ထိုးနေစဉ်

"အဓိကက အမှုကို မြန်မြန်ဖြတ်ချင်တယ်။ ဘယ်လိုပဲ ဖြစ်ဖြစ် အမှုတိုင်းက ဒီပုံစံအတိုင်းပဲ သွားနေတယ်။ လျှောက်လဲချက်ပေးလည်း မထူးဘူး။ ဒါကြောင့် ရှေ့နေပါဝါ ရုတ်လိုက်တာ" လို့ အမှုကနေ တရားသေပြန်လွတ်လာတဲ့ သံချပ်အဖွဲ့ဝင် ကိုငြိမ်းချမ်းစိုးက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့နှစ် သင်္ကြန်ကာလမှာ တပ်မတော်ကို ဝေဖန်တိုက်ခိုက်တဲ့ စာသားတွေနဲ့ သံချပ်ထိုးခဲ့တာကြောင့် ဆိုပြီး တပ်မတော်က စုစုပေါင်း အမှု ရှစ်မှုနဲ့ သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေကို တရားစွဲခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ရန်ကုန်တိုင်းမှာ ၄ မှုနဲ့ ဧရာဝတီတိုင်းမှာ ၄ မှု စုစုပေါင်း ၈ မှု စွဲထားတဲ့အနက် ရန်ကုန်က မရမ်းကုန်းနဲ့ ဗိုလ်တထောင်တရားရုံးတို့မှာ စွဲဆိုထားတဲ့ ပုဒ်မ ၅၀၅ (က) နှစ်မှုစီနဲ့ ဆက်သွယ်ရေးပုဒ်မ ၆၆ (ဃ) နှစ်မှုစီ ကို အမိန့်ချပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ ပုဒ်မ ၅၀၅(က) နှစ်မှုလုံးကို ထောင်တစ်နှစ်စီ ချထားပြီး ၆၆ ဃနဲ့ကတော့ ထောင်ခြောက်လစီ ချထားတာဖြစ်ပါတယ်။

လက်ရှိမှာ သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေကို အင်းစိန်ထောင်မှာပဲ ထားရှိထားပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ မူပိုင် THINZAR KHINE FACEBOOK
Image caption မကေခိုင်ထွန်း အပါအဝင် သုံးဦးကို ဗိုလ်တထောင်တရားရုံးက ထောင်ခြောက်လ ထပ်ချလိုက်

ဧရာဝတီတိုင်းမှာ စွဲဆိုထားတဲ့ လေးမှုလုံးကတော့ ခုချိန်ထိ ရုံးချိန်းလည်း မခေါ်သေးလို့ ရုံးတင်မတင် မသိရသေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

ဒီလို တရားစွဲဆို ထောင်ချမှုတွေ ရှိနေပေမယ့် လာမယ့်သင်္ကြန်ကာလမှာ သံချပ်တွေ ဆက်ထွက်သွားမှာဖြစ်ပြီး တပ်မတော်ကို ထိုက်သင့်တဲ့ ပြောဆိုဝေဖန်မှု တွေ ဆက်လုပ်သွားမယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

"သင်္ကြန်မှာ သံချပ်က ဆက်ထွက်မြဲ ထွက်မှာဖြစ်တယ်။ အပြင်မှာရှိတဲ့လူတွေ ဆက်ထွက်မှာပါ။ တပ်မတော်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ရှောင်ထိုးစရာတော့မရှိ။ ပြောသင့်တာတော့ ပြောမယ်။ အဲဒီထဲကမှ ဝါသနာပါလို့ ဝင်ထိုးပြီး ကြောက်တဲ့သူတွေ အတွက်တော့ အန္တရာယ်ဖြစ်လောက်တဲ့ စာသားတွေ ရှောင်ပေးဖို့ရှိတယ်" လို့ ကိုငြိမ်းချမ်းစိုးက ပြောပါတယ်။

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက် သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေကို ပြီးခဲ့တဲ့နှစ်ကုန်ပိုင်းက ပုဒ်မ ၅၀၅ (က) နဲ့ မရမ်းကုန်းနဲ့ ဗိုလ်တထောင်တရားရုံးတို့က ထောင်တစ်နှစ်စီ ချခဲ့သလို ၆၆ ဃ နဲ့ ခြောက်လ ကျခံနေရပါတယ်။

ပုဒ်မ ၅၀၅ (က) က တပ်မတော်ကို ပြိုကွဲအောင်၊ တပ်မတော်မှာ အလုပ်ကိစ္စတွေကိုမဆောင်ရွက်စေလိုအောင် ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ ကောလာဟလလွှင့်သူတွေကို တရားစွဲတဲ့ပုဒ်မဖြစ်တယ်လို့ ဒေါင်းတို့ မျိုးဆက် သံချပ်အဖွဲ့ရဲ့ ယခင်ရှေ့နေ ဒေါ်စန်းစန်းမြင့်က ရှင်းပြပါတယ်။

ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး အတွင်း သင်္ကြန်ကာလမှာ ဖျော်ဖြေမယ့် သံချပ်တွေကို သက်ဆိုင်ရာ စိစစ်ရေး အဖွဲ့ကို တင်ပြပြီး ဆင်ဆာအဖွဲ့က စိစစ်ပြီးမှ ခွင့်ပြုမယ်လို့ အာဏာပိုင်တွေက ညွှန်ကြားခဲ့ပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်ကတော့ သံချပ်စာသားတွေကို ဆင်ဆာမတင်ခဲ့ပါဘူး။ အခုလာမယ့် သင်္ကြန်ကာလမှာလည်း သံချပ်ထွက်တဲ့အခါ စာသားတွေကို ဆင်ဆာတင်မှာ မဟုတ်ဘူးလို့ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက် သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေက ပြောကြားထားပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com

ခြင့္ျပဳခ်က္ရမွ ဒုကၡသည္စခန္း ဖြင့္ရမယ္ဆိုတဲ့ အစိုးရကန႔္သတ္ခ်က္ ေဝဖန္ခံေနရ

(Zawgyi)⤵⤵⤵
ရခိုင္ျပည္နယ္ ၿမိဳ႕နယ္အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ တိုက္ပြဲေတြေၾကာင့္ နယ္ေျမလုံၿခဳံမႈမရွိလို႔ ေနရပ္စြန႔္ခြာ ထြက္ေျပးေန ၾကရတဲ့ စစ္ေဘးဒုကၡသည္ေတြကို အစိုးရ အသိအမွတ္မျပဳဘဲ ဒုကၡသည္စခန္းေတြ မဖြင့္ဖို႔ တားျမစ္လိုက္တဲ့အေပၚ ေဝဖန္ေနၾကပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇန္နဝါရီ ၂၅ ရက္ေန႔ က ေျမပုံၿမိဳ႕နယ္ စညႇင္းေက်း႐ြာမွာ ဖြင့္လွစ္ထားတဲ့ဒုကၡသည္စခန္းကို ပိတ္သိမ္းဖို႔ တပ္မေတာ္က ဖိအားေပးေစခိုင္းခဲ့ၿပီးေနာက္ပိုင္း အစိုးရခြင့္ျပဳခ်က္ မရဘဲ ဒုကၡသည္စခန္း မဖြင့္ဖို႔ တားျမစ္လိုက္ တာပါ။

စညႇင္းဒုကၡသည္စခန္းကို အစိုးရက အသိအမွတ္မျပဳသလို ေထာက္ပံ့တာလည္း မရွိဘူးလို႔ အဲဒီစခန္း တာဝန္ခံ ဦးဇင္း အာရကၡ က မိန႔္ပါတယ္။

“အစိုးရက ဒီေနရာကို အသိအမွတ္ျပဳတာမ်ိဳး အေၾကာင္းမၾကားဘူး ေထာက္ပံ့တာလည္းမရွိဘူး။ ICRC ကို ကမ္းလွမ္းတယ္ သူတို႔က အထက္ကိုတင္ျပတာ ခြင့္ျပဳခ်က္မရလို႔ဆိုၿပီး အခုခ်ိန္ထိ ဘာမွမရေသးဘူး”

တိုက္ပြဲျဖစ္ပြားတဲ့ၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ အစိုးရက ဒုကၡသည္စခန္းေတြ ဖြင့္လွစ္ေပးထားၿပီး အဲဒီစခန္းေတြကိုသာ လာေရာက္ခိုလႈံၾကရမယ္လို႔ ျပည္နယ္ အစိုးရက ေျပာပါတယ္။

အဆင္ေျပတဲ့ေနရာမွာပဲ အလြယ္တကူ ဒုကၡသည္စခန္းဖြင့္ၿပီး ေနၾကတာဟာ နယ္ေျမလုံၿခဳံေရးအရ စိုးရိမ္ရ တာေၾကာင့္ တားျမစ္လိုက္တာလို႔ ရခိုင္ျပည္နယ္ စည္ပင္သာယာေရးဝန္ႀကီး ဦးဝင္းျမင့္က ေျပာပါတယ္။

“ဟုတ္တယ္ေလ အဲဒါက စစ္ေရွာင္စခန္းေတြကို ေဆာက္တဲ့ေနရာမွာ ေဘးလႊတ္ကင္းတဲ့ ေနရာမွာေဆာက္ဖို႔။ စစ္နဲ႔နီးစပ္တဲ့ ေနရာေတြမွာေဆာက္ရင္ ျပည္သူေတြလည္း အႏၲရာယ္ျဖစ္ႏိုင္လို႔ ေဘးလႊတ္ကင္းတဲ့ ေနရာမွာေဆာက္ဖို႔။ ဌာနဆိုင္ရာေတြကို စစ္ေရွာင္စခန္းေဆာက္ရင္ အမွန္ေအးခ်မ္းတဲ့ ေနရာမွာေဆာက္ဖို႔ ေအးခ်မ္းတဲ့ေနရာမွာပဲ ထားသင့္တယ္ေလ”

အစိုးရခြင့္ျပဳခ်က္မရွိဘဲ ဖြင့္လွစ္ထားတဲ့ စစ္ေရွာင္စခန္းေတြကို ရိကၡာေထာက္ပံ့မွာ မဟုတ္ဘူးလို႔လည္း ျပည္နယ္အစိုးရက ေျပာထားပါတယ္။

အခ်ိန္မေ႐ြး၊ ေနရာမေ႐ြးျဖစ္ပြားေနတဲ့ တိုက္ပြဲေတြေၾကာင့္ အိုးအိမ္ေတြစြန႔္ၿပီး ႐ုတ္တရက္ ထြက္ေျပးရတဲ့ ေဒသခံေတြဟာ အစိုးရ ဖြင့္ေပးထားတဲ့ ဒုကၡသည္စခန္းေတြအထိသြားဖို႔ ခက္ခဲေနပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ အစိုးရ ဖြင့္ထားတဲ့ စခန္းေတြက ၿမိဳ႕ေပၚေတြမွာျဖစ္လို႔ အလွမ္းေဝးလြန္းတာေၾကာင့္လို႔ ေျပာၾကပါတယ္။

အစိုးရက လုံၿခဳံေရးအေၾကာင္းျပၿပီး ကန႔္သတ္တယ္ဆိုေပမယ့္ တကယ့္လက္ေတြ႕မွာေတာ့ ဒုကၡသည္ေတြကို ပိုၿပီးခက္ခဲေစတယ္လို႔ ရခိုင္မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ား အစည္းအ႐ုံး REC ဥကၠ႒ ဦးေ႐ႊေဘာ္စိန္ က  ေျပာလိုက္ပါတယ္။

“နယ္ေျမလုံၿခဳံေရး အေၾကာင္းျပတာျဖစ္ျဖစ္ အစိုးရခြင့္ျပဳခ်က္ရမွ ေဆာက္ရမွာျဖစ္ျဖစ္။  လက္ရွိမွာ သူတို႔ ဘယ္လိုေနထိုင္ၾကလဲ ဘယ္လိုအခက္အခဲႀကဳံေနၾကလဲ သူတို႔ရိကၡာဘယ္လို လိုအပ္ေနလဲ ဒါကိုမၾကည့္ပဲ အေဝးကေန ေျပာေနရင္ လူသားခ်င္းစာနာေထာက္ထားမႈဆိုတာ စာ႐ြက္ေပၚမွာပဲရွိေနတယ္၊  လက္ေတြ႕မွာ ျပည္သူရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ အခက္အခဲနဲ႔ ဘယ္လိုမွမဆိုင္ဘူး”

ဒုကၡသည္ေတြကို ၿမိဳ႕ေပၚက စခန္းေတြကို ေခၚမယ္ဆိုရင္ စားဝတ္ေနေရးအကုန္ စီစဥ္ေပးႏိုင္ဖို႔ လိုတယ္လို႔ ေျမပုံၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေဖသန္းက ေထာက္ျပပါတယ္။

“အစိုးရသတ္မွတ္ေပးတဲ့ ဒုကၡသည္စခန္းမွာပဲ ေနရမယ္ဆိုရင္ သူတို႔အတြက္ အစားအေသာက္အေနထိုင္ အားလုံးစီစဥ္ေပးမွ အဆင္ေျပလိမ့္မယ္။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ဒုကၡသည္ျဖစ္လာရင္ အစိုးရက ကူညီဖို႔ တာဝန္ရွိတယ္၊ ဟိုေနရာမွာေနမွ ဒီေနရာမွာေနမွဆိုတာ အဆင္မေျပဘူးထင္တယ္”

ဒုကၡသည္ေတြ ထြက္ေျပးေရာက္ရွိေနတဲ့ ေနရာမွာ ဒုကၡသည္စခန္း အေရးေပၚဖြင့္ဖို႔ အစိုးရက စီစဥ္ေပးရမယ့္ တာဝန္ ပ်က္ကြက္ေနတယ္လို႔ ေဝဖန္လိုက္တာက ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚခင္ေစာေဝပါ။

“အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးေတြကို သူတို႔ေျပာတာရွိတယ္။ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးက တဆင့္ေပါ့ေလ သူတို႔အိမ္မွာေနတာေတာ့ မပါဘူးေပါ့။ ဒါေပမဲ့ အဲလိုစည္းနဲ႔လည္း လုပ္ခြင့္မျပဳေတာ့ သူတို႔အခက္ေတြ႕တယ္။ အစိုးရသည္ ႏိုင္ငံေတာ္မွာ တာဝန္အရွိဆုံးပုဂၢိဳလ္ စစ္ေဘးေရွာင္ေတြအတြက္လည္း သူတို႔မွာ တာဝန္ရွိေနတယ္ စစ္ေဘးေရွာင္ေတြ ေရာက္လာရင္ စစ္ေဘးေရွာင္စခန္းဖြင့္ကို ဖြင့္ေပးရမွာ သူတို႔တာဝန္” လို႔ ေျပာပါတယ္။

အရပ္ဖက္အဖြဲ႕ေတြ၊ လူမႈေရးအဖြဲ႕ေတြက ကူညီေပးေနတာကို တားျမစ္တာ မျဖစ္သင့္ဘူးလို႔ ကန႔္ကြက္တာက ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေအာင္ေသာင္းေ႐ႊပါ။

“ကြၽန္ေတာ္တို႔ ဒီလိုဒုကၡေရာက္ၿပီးလာတဲ့သူေတြ ေနဖို႔ကိုေတာင္ မေနရဘူးဆိုတာ ေတာ္ေတာ္လြန္ေနၿပီ၊ အစိုးရက ဒီေနရာမွာေနပါ ဒါေတြလုပ္ပါဆိုတာ သူတို႔စီစဥ္ေပးရမွာ၊ သူတို႔ပ်က္ကြက္ေနတာကို ျပည္သူေတြလုပ္ေပးေနတာကို ဒီလိုလုပ္တာ ဒါကေတာ္ေတာ္လြန္တယ္” လို႔ ေျပာပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ တစ္ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာျမင့္ေနၿပီျဖစ္တဲ့ တိုက္ပြဲေတြေၾကာင့္ ေနရပ္စြန႔္ခြာထြက္ေျပးေနရတဲ့ စစ္ေဘးဒုကၡသည္ တစ္သိန္းေျခာက္ေထာင္ေက်ာ္ရွိေနပါၿပီ။

ဒီစာရင္းဟာ ဒုကၡသည္ေတြအေရး ကူညီေပးေနတဲ့ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား မ်ိဳးႏြယ္စုအစည္းအ႐ုံး REC က ျပဳစုထားတာပါ။ ဒီစာရင္းဟာ အစိုးရမွာရွိတဲ့ ဒုကၡသည္အေရအတြက္နဲ႔ ထက္ဝက္ေက်ာ္ ကြာဟေနပါတယ္။ အစိုးရဆီက စာရင္းဟာ သက္ဆိုင္ရာ ေက်း႐ြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးေတြဆီက တင္ျပတဲ့ စာရင္းပါ။ တကယ့္လက္ေတြ႕ေျမျပင္မွာေတာ့ ဒုကၡသည္က ႏွစ္ဆေလာက္ ရွိေနတာပါ။

အစိုးရမွာရွိတဲ့ စာရင္းအရပဲ လူမႈဝန္ထမ္း ကယ္ဆယ္ေရးနဲ႔ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးဝန္ႀကီးဌာနက ဆန္ရိကၡာေထာက္ပံ့တဲ့အျပင္ ႏိုင္ငံတကာၾကက္ေျခနီအဖြဲ႕နဲ႔ ကမာၻ႔စားနပ္ရိကၡာအစီအစဥ္ကလည္း ကူညီေထာက္ပံ့တာပါ။

လက္ရွိအခ်ိန္ထိ ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္ AA နဲ႔ တပ္မေတာ္တို႔ မင္းျပား၊ ေက်ာက္ေတာ္နဲ႔ ပလက္၀ ၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ တိုက္ပြဲျပင္းထန္ေနဆဲပါပဲ။ အခုလို တိုက္ပြဲကာလၾကာလာတာနဲ႔အမွ် ဒုကၡသည္ အေရအတြက္ တစ္ေန႔တစ္ျခား တိုးလာေနေပမယ့္ အစိုးရဆီ စာရင္းမေရာက္လို႔ ရိကၡာအကူအညီ မရတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြ မ်ားစြာရွိေနပါတယ္။

ဒီဒုကၡသည္ေတြဟာ လူမႈေရးအဖြဲ႕ေတြ၊ အရပ္ဖက္အဖြဲ႕ေတြရဲ႕ အကူအညီနဲ႔သာ ရပ္တည္ေနရလို႔ စားနပ္ရိကၡာ ခက္ခဲေနပါတယ္။

RFA Burmese
https://www.rfa.org
-------------
(Unicode)⤵⤵⤵
ခွင့်ပြုချက်ရမှ ဒုက္ခသည်စခန်း ဖွင့်ရမယ်ဆိုတဲ့ အစိုးရကန့်သတ်ချက် ဝေဖန်ခံနေရ

ရခိုင်ပြည်နယ် မြို့နယ်အတော်များများမှာ တိုက်ပွဲတွေကြောင့် နယ်မြေလုံခြုံမှုမရှိလို့ နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးနေ ကြရတဲ့ စစ်ဘေးဒုက္ခသည်တွေကို အစိုးရ အသိအမှတ်မပြုဘဲ ဒုက္ခသည်စခန်းတွေ မဖွင့်ဖို့ တားမြစ်လိုက်တဲ့အပေါ် ဝေဖန်နေကြပါတယ်။

ပြီးခဲ့တဲ့ ဇန်နဝါရီ ၂၅ ရက်နေ့ က မြေပုံမြို့နယ် စညှင်းကျေးရွာမှာ ဖွင့်လှစ်ထားတဲ့ဒုက္ခသည်စခန်းကို ပိတ်သိမ်းဖို့ တပ်မတော်က ဖိအားပေးစေခိုင်းခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း အစိုးရခွင့်ပြုချက် မရဘဲ ဒုက္ခသည်စခန်း မဖွင့်ဖို့ တားမြစ်လိုက် တာပါ။

စညှင်းဒုက္ခသည်စခန်းကို အစိုးရက အသိအမှတ်မပြုသလို ထောက်ပံ့တာလည်း မရှိဘူးလို့ အဲဒီစခန်း တာဝန်ခံ ဦးဇင်း အာရက္ခ က မိန့်ပါတယ်။

“အစိုးရက ဒီနေရာကို အသိအမှတ်ပြုတာမျိုး အကြောင်းမကြားဘူး ထောက်ပံ့တာလည်းမရှိဘူး။ ICRC ကို ကမ်းလှမ်းတယ် သူတို့က အထက်ကိုတင်ပြတာ ခွင့်ပြုချက်မရလို့ဆိုပြီး အခုချိန်ထိ ဘာမှမရသေးဘူး”

တိုက်ပွဲဖြစ်ပွားတဲ့မြို့နယ်တွေမှာ အစိုးရက ဒုက္ခသည်စခန်းတွေ ဖွင့်လှစ်ပေးထားပြီး အဲဒီစခန်းတွေကိုသာ လာရောက်ခိုလှုံကြရမယ်လို့ ပြည်နယ် အစိုးရက ပြောပါတယ်။

အဆင်ပြေတဲ့နေရာမှာပဲ အလွယ်တကူ ဒုက္ခသည်စခန်းဖွင့်ပြီး နေကြတာဟာ နယ်မြေလုံခြုံရေးအရ စိုးရိမ်ရ တာကြောင့် တားမြစ်လိုက်တာလို့ ရခိုင်ပြည်နယ် စည်ပင်သာယာရေးဝန်ကြီး ဦးဝင်းမြင့်က ပြောပါတယ်။

“ဟုတ်တယ်လေ အဲဒါက စစ်ရှောင်စခန်းတွေကို ဆောက်တဲ့နေရာမှာ ဘေးလွှတ်ကင်းတဲ့ နေရာမှာဆောက်ဖို့။ စစ်နဲ့နီးစပ်တဲ့ နေရာတွေမှာဆောက်ရင် ပြည်သူတွေလည်း အန္တရာယ်ဖြစ်နိုင်လို့ ဘေးလွှတ်ကင်းတဲ့ နေရာမှာဆောက်ဖို့။ ဌာနဆိုင်ရာတွေကို စစ်ရှောင်စခန်းဆောက်ရင် အမှန်အေးချမ်းတဲ့ နေရာမှာဆောက်ဖို့ အေးချမ်းတဲ့နေရာမှာပဲ ထားသင့်တယ်လေ”

အစိုးရခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ ဖွင့်လှစ်ထားတဲ့ စစ်ရှောင်စခန်းတွေကို ရိက္ခာထောက်ပံ့မှာ မဟုတ်ဘူးလို့လည်း ပြည်နယ်အစိုးရက ပြောထားပါတယ်။

အချိန်မရွေး၊ နေရာမရွေးဖြစ်ပွားနေတဲ့ တိုက်ပွဲတွေကြောင့် အိုးအိမ်တွေစွန့်ပြီး ရုတ်တရက် ထွက်ပြေးရတဲ့ ဒေသခံတွေဟာ အစိုးရ ဖွင့်ပေးထားတဲ့ ဒုက္ခသည်စခန်းတွေအထိသွားဖို့ ခက်ခဲနေပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ အစိုးရ ဖွင့်ထားတဲ့ စခန်းတွေက မြို့ပေါ်တွေမှာဖြစ်လို့ အလှမ်းဝေးလွန်းတာကြောင့်လို့ ပြောကြပါတယ်။

အစိုးရက လုံခြုံရေးအကြောင်းပြပြီး ကန့်သတ်တယ်ဆိုပေမယ့် တကယ့်လက်တွေ့မှာတော့ ဒုက္ခသည်တွေကို ပိုပြီးခက်ခဲစေတယ်လို့ ရခိုင်မျိုးနွယ်စုများ အစည်းအရုံး REC ဥက္ကဋ္ဌ ဦးရွှေဘော်စိန် က  ပြောလိုက်ပါတယ်။

“နယ်မြေလုံခြုံရေး အကြောင်းပြတာဖြစ်ဖြစ် အစိုးရခွင့်ပြုချက်ရမှ ဆောက်ရမှာဖြစ်ဖြစ်။  လက်ရှိမှာ သူတို့ ဘယ်လိုနေထိုင်ကြလဲ ဘယ်လိုအခက်အခဲကြုံနေကြလဲ သူတို့ရိက္ခာဘယ်လို လိုအပ်နေလဲ ဒါကိုမကြည့်ပဲ အဝေးကနေ ပြောနေရင် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုတာ စာရွက်ပေါ်မှာပဲရှိနေတယ်၊  လက်တွေ့မှာ ပြည်သူရင်ဆိုင်နေရတဲ့ အခက်အခဲနဲ့ ဘယ်လိုမှမဆိုင်ဘူး”

ဒုက္ခသည်တွေကို မြို့ပေါ်က စခန်းတွေကို ခေါ်မယ်ဆိုရင် စားဝတ်နေရေးအကုန် စီစဉ်ပေးနိုင်ဖို့ လိုတယ်လို့ မြေပုံမြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် ဦးဖေသန်းက ထောက်ပြပါတယ်။

“အစိုးရသတ်မှတ်ပေးတဲ့ ဒုက္ခသည်စခန်းမှာပဲ နေရမယ်ဆိုရင် သူတို့အတွက် အစားအသောက်အနေထိုင် အားလုံးစီစဉ်ပေးမှ အဆင်ပြေလိမ့်မယ်။ ဘယ်လိုပဲဖြစ်ဖြစ် ဒုက္ခသည်ဖြစ်လာရင် အစိုးရက ကူညီဖို့ တာဝန်ရှိတယ်၊ ဟိုနေရာမှာနေမှ ဒီနေရာမှာနေမှဆိုတာ အဆင်မပြေဘူးထင်တယ်”

ဒုက္ခသည်တွေ ထွက်ပြေးရောက်ရှိနေတဲ့ နေရာမှာ ဒုက္ခသည်စခန်း အရေးပေါ်ဖွင့်ဖို့ အစိုးရက စီစဉ်ပေးရမယ့် တာဝန် ပျက်ကွက်နေတယ်လို့ ဝေဖန်လိုက်တာက ရသေ့တောင်မြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် ဒေါ်ခင်စောဝေပါ။

“အုပ်ချုပ်ရေးမှူးတွေကို သူတို့ပြောတာရှိတယ်။ အုပ်ချုပ်ရေးမှူးက တဆင့်ပေါ့လေ သူတို့အိမ်မှာနေတာတော့ မပါဘူးပေါ့။ ဒါပေမဲ့ အဲလိုစည်းနဲ့လည်း လုပ်ခွင့်မပြုတော့ သူတို့အခက်တွေ့တယ်။ အစိုးရသည် နိုင်ငံတော်မှာ တာဝန်အရှိဆုံးပုဂ္ဂိုလ် စစ်ဘေးရှောင်တွေအတွက်လည်း သူတို့မှာ တာဝန်ရှိနေတယ် စစ်ဘေးရှောင်တွေ ရောက်လာရင် စစ်ဘေးရှောင်စခန်းဖွင့်ကို ဖွင့်ပေးရမှာ သူတို့တာဝန်” လို့ ပြောပါတယ်။

အရပ်ဖက်အဖွဲ့တွေ၊ လူမှုရေးအဖွဲ့တွေက ကူညီပေးနေတာကို တားမြစ်တာ မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ ကန့်ကွက်တာက ဘူးသီးတောင်မြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် ဦးအောင်သောင်းရွှေပါ။

“ကျွန်တော်တို့ ဒီလိုဒုက္ခရောက်ပြီးလာတဲ့သူတွေ နေဖို့ကိုတောင် မနေရဘူးဆိုတာ တော်တော်လွန်နေပြီ၊ အစိုးရက ဒီနေရာမှာနေပါ ဒါတွေလုပ်ပါဆိုတာ သူတို့စီစဉ်ပေးရမှာ၊ သူတို့ပျက်ကွက်နေတာကို ပြည်သူတွေလုပ်ပေးနေတာကို ဒီလိုလုပ်တာ ဒါကတော်တော်လွန်တယ်” လို့ ပြောပါတယ်။

ရခိုင်ပြည်နယ်မှာ တစ်နှစ်ကျော်ကြာမြင့်နေပြီဖြစ်တဲ့ တိုက်ပွဲတွေကြောင့် နေရပ်စွန့်ခွာထွက်ပြေးနေရတဲ့ စစ်ဘေးဒုက္ခသည် တစ်သိန်းခြောက်ထောင်ကျော်ရှိနေပါပြီ။

ဒီစာရင်းဟာ ဒုက္ခသည်တွေအရေး ကူညီပေးနေတဲ့ ရခိုင်တိုင်းရင်းသားများ မျိုးနွယ်စုအစည်းအရုံး REC က ပြုစုထားတာပါ။ ဒီစာရင်းဟာ အစိုးရမှာရှိတဲ့ ဒုက္ခသည်အရေအတွက်နဲ့ ထက်ဝက်ကျော် ကွာဟနေပါတယ်။ အစိုးရဆီက စာရင်းဟာ သက်ဆိုင်ရာ ကျေးရွာအုပ်ချုပ်ရေးမှူးတွေဆီက တင်ပြတဲ့ စာရင်းပါ။ တကယ့်လက်တွေ့မြေပြင်မှာတော့ ဒုက္ခသည်က နှစ်ဆလောက် ရှိနေတာပါ။

အစိုးရမှာရှိတဲ့ စာရင်းအရပဲ လူမှုဝန်ထမ်း ကယ်ဆယ်ရေးနဲ့ ပြန်လည်နေရာချထားရေးဝန်ကြီးဌာနက ဆန်ရိက္ခာထောက်ပံ့တဲ့အပြင် နိုင်ငံတကာကြက်ခြေနီအဖွဲ့နဲ့ ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ်ကလည်း ကူညီထောက်ပံ့တာပါ။

လက်ရှိအချိန်ထိ ရက္ခိုင့်တပ်တော် AA နဲ့ တပ်မတော်တို့ မင်းပြား၊ ကျောက်တော်နဲ့ ပလက်၀ မြို့နယ်တွေမှာ တိုက်ပွဲပြင်းထန်နေဆဲပါပဲ။ အခုလို တိုက်ပွဲကာလကြာလာတာနဲ့အမျှ ဒုက္ခသည် အရေအတွက် တစ်နေ့တစ်ခြား တိုးလာနေပေမယ့် အစိုးရဆီ စာရင်းမရောက်လို့ ရိက္ခာအကူအညီ မရတဲ့ ဒုက္ခသည်တွေ များစွာရှိနေပါတယ်။

ဒီဒုက္ခသည်တွေဟာ လူမှုရေးအဖွဲ့တွေ၊ အရပ်ဖက်အဖွဲ့တွေရဲ့ အကူအညီနဲ့သာ ရပ်တည်နေရလို့ စားနပ်ရိက္ခာ ခက်ခဲနေပါတယ်။

RFA Burmese
https://www.rfa.org

ရခိုင္ေဒသ အင္တာနက္ျပန္ဖြင့္ေပးဖို႔ အရပ္ဘက္အဖြဲ႕ေတြ ေတာင္းဆို

(Zawgyi)⤵⤵⤵
အရပ္ဘက္အဖြဲ႕အစည္း ၁၀၅ ဖြဲ႕က ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းနဲ႔ ခ်င္းျပည္နယ္ ပလက္ဝၿမိဳ႕ကို အင္တာနက္ ျဖတ္ေတာက္ထားတာ ျပန္ဖြင့္ေပးဖို႔ အစိုးရကို ဒီကေန႔ ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္။

အင္တာနက္ျဖတ္လိုက္လို႔ ေဒသခံေတြရဲ႕ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး၊ သူတို႔ရဲ႕ အသက္အိုးအိမ္ လုံၿခဳံမႈ အကုန္လုံးအတြက္ စိုးရိမ္စရာ ရွိေနတယ္လို႔ စုေပါင္းေတာင္းဆိုတဲ့အဖြဲ႕ထဲမွာပါတဲ့ ဝံလက္ေဖာင္ေဒးရွင္း တည္ေထာင္သူ ဦးခိုင္ေကာင္းစံက ေျပာပါတယ္ ။

“လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ဖို႔အတြက္မ်ား ရည္႐ြယ္ခ်က္ရွိရွိ အင္တာနက္ ပိတ္တာလားေပါ့။ လုံၿခဳံေရးကို အေၾကာင္းျပၿပီး ပိတ္တယ္ဆိုရင္လည္း စစ္ေရးအရကိုပဲ ေျဖေလွ်ာ့ဖို႔အပိုင္းမွာ စဥ္းစားဖို႔လိုအပ္တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ လုံၿခဳံေရးလို႔ေျပာရင္ ျပည္သူေတြရဲ႕ လုံၿခဳံေရးကိုေရာ ထည့္သြင္းမစဥ္းစားဘူးလား ဆိုတာက ေျပာစရာ ျဖစ္ေနတယ္။"

လူေပါင္း တစ္သန္းေက်ာ္ေလာက္ရွိတဲ့ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းကို အစိုးရက လုံၿခဳံေရးအေၾကာင္းျပၿပီးေတာ့ အင္တာနက္ ျဖတ္ေတာက္ထားတာ အခုဆိုရင္ ရပ္ေပါင္း ၂၄၂ ရက္ရွိလာပါၿပီ။

တကယ္ေတာ့ အစိုးရက ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းက ဘူးသီးေတာင္၊ ရေသ့ေတာင္၊ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္တို႔ကို ၂၀၁၉ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလ ၁ ရက္ေန႔မွာ အင္တာနက္လိုင္း ျပန္ဖြင့္ေပးခဲ့ေပမယ့္ ၿပီးခဲ့တဲ့ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၃ ရက္ေန႔ ( ၅ ) လအၾကာမွာ ျပန္ျဖတ္ေတာက္ခဲ့ပါတယ္။

အင္တာနက္ျဖတ္ေတာက္မႈဟာ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားရာ ေဒသအတြင္း လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈကို ပိုၿပီး ျဖစ္ေစေအာင္ တြန္းအားေပးေနသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ အင္တာနက္ ျဖတ္ေတာက္တာခံရတဲ့ ေဒသေတြမွာ ႏွစ္ဘက္တိုက္ပြဲေတြေၾကာင့္ ေန႔တိုင္း ေဒသခံေတြ ထိခိုက္နစ္နာေနမႈေတြ ရွိေနတာလည္း စိတ္မခ်မ္းေျမ့ဖြယ္ရာ ျဖစ္ပါတယ္။

အင္တာနက္ျဖတ္ေတာက္ၿပီးေနာက္ပိုင္း တပ္မေတာ္နဲ႔ AA တို႔ တိုက္ပြဲျပင္းထန္လာတာေၾကာင့္ အရပ္သား ျပည္သူေတြ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံရမႈေတြ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရမႈေတြ တိုးလာတယ္လို႔ Fortify Rights အဖြဲ႕က ကိုနစ္ကီဒိုင္းမြန္းက သုံးသပ္ထားပါတယ္။

“အင္တာနက္ျဖတ္ေတာက္ၿပီးေနာက္ပိုင္းခ်ိန္ကစၿပီး စစ္တပ္ကဖိၿပီးေတာ့ စစ္ဆင္ေရးေတြလုပ္တယ္။ AA ကလည္း တန္ျပန္တိုက္ခိုက္တာေတြ ရွိတဲ့အတြက္ အရပ္သားျပည္သူေတြ ေတာက္ေလွ်ာက္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရတယ္။ လက္နက္ႀကီးထိမွန္လို႔ ထိခိုက္ဏ္ရာရတဲ့ကိစၥေတြ ေတြ႕ရတယ္။ အထူးသျဖင့္ အရပ္သားေတြ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရတဲ့ကိစၥေတြ ေတာက္ေလွ်ာက္ျဖစ္ေနတယ္။"

အင္တာနက္ပိတ္လိုက္လို႔ ရခိုင္ျပည္နယ္က မြတ္စလင္နဲ႔ ရခိုင္တိုင္းရင္းသား လူမႈအသိုင္းအဝိုင္းအားလုံး ေန႔စဥ္လူမႈဘဝမွာ နစ္နာမႈေတြရွိေနပါတယ္။

ဒီလထဲမွာပဲ တပ္မေတာ္ဘက္က ဒုတပ္ရင္းမႉး အဆင့္ရွိသူ ဗိုလ္မႉးတစ္ဦးနဲ႔ ဗိုလ္တစ္ဦး က်ဆုံးခဲ့တာကို မိသားစုဝင္ေတြက လူမႈကြန္ရက္ေပၚမွာ တင္လာၾကပါတယ္။

ရကၡိဳင့္တပ္ေတာ္ ေအေအနဲ႔ တပ္မေတာ္တို႔ၾကားမွာ တိုက္ပြဲေတြ ဆက္တိုက္ျဖစ္ပြားေနၿပီး၊ တိုက္ပြဲၾကားမွာ ဒါမွမဟုတ္ အေၾကာင္းမဲ့ပစ္ခတ္လို႔ အရပ္သားေတြ ထိခိုက္ဒဏ္ရာေတြ ေသဆုံးမႈေတြ ရွိေနပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၁၃ ရက္ ေန႔တုန္းကလည္း ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္က ခေမြေခ်ာင္ေက်း႐ြာ မူလတန္းေက်ာင္းထဲကို လက္နက္ႀကီးက်လို႔ ကေလးငယ္ ၂၁ ဦး ဒဏ္ရာ ရသြားခဲ့ပါတယ္။

AA က ဒီပစ္ခတ္မႈကို တပ္မေတာ္ရဲ႕ ဘူးသီးေတာင္တပ္ရင္းက ပစ္ခတ္တာျဖစ္တယ္လို႔ စြပ္စြဲပါတယ္။ အင္တာနက္ျဖတ္ေတာက္ၿပီးေတာ့ အျဖစ္မွန္ေတြကို ဖုံးကြယ္ေနတာေၾကာင့္ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအဝိုင္းအေနနဲ႔ NLD အစိုးရနဲ႔ တပ္မေတာ္ကို အေရးယူဖို႔ ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။

တစ္ႏွစ္ေက်ာ္လာတဲ့ ရခိုင္တိုက္ပြဲေၾကာင့္ ေနရပ္စြန႔္ခြာ ထြက္ေျပးရတဲ့ ရခိုင္စစ္ေဘးဒုကၡသည္ တစ္သိန္းေက်ာ္ ရွိေနပါၿပီ။

RFA Burmese
https://www.rfa.org
------------
(Unicode)⤵⤵⤵
ရခိုင်ဒေသ အင်တာနက်ပြန်ဖွင့်ပေးဖို့ အရပ်ဘက်အဖွဲ့တွေ တောင်းဆို


အရပ်ဘက်အဖွဲ့အစည်း ၁၀၅ ဖွဲ့က ရခိုင်ပြည်နယ် မြောက်ပိုင်းနဲ့ ချင်းပြည်နယ် ပလက်ဝမြို့ကို အင်တာနက် ဖြတ်တောက်ထားတာ ပြန်ဖွင့်ပေးဖို့ အစိုးရကို ဒီကနေ့ တောင်းဆိုလိုက်ပါတယ်။

အင်တာနက်ဖြတ်လိုက်လို့ ဒေသခံတွေရဲ့ ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေး၊ သူတို့ရဲ့ အသက်အိုးအိမ် လုံခြုံမှု အကုန်လုံးအတွက် စိုးရိမ်စရာ ရှိနေတယ်လို့ စုပေါင်းတောင်းဆိုတဲ့အဖွဲ့ထဲမှာပါတဲ့ ဝံလက်ဖောင်ဒေးရှင်း တည်ထောင်သူ ဦးခိုင်ကောင်းစံက ပြောပါတယ် ။

“လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်ဖို့အတွက်များ ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ အင်တာနက် ပိတ်တာလားပေါ့။ လုံခြုံရေးကို အကြောင်းပြပြီး ပိတ်တယ်ဆိုရင်လည်း စစ်ရေးအရကိုပဲ ဖြေလျှော့ဖို့အပိုင်းမှာ စဉ်းစားဖို့လိုအပ်တယ်လို့ ထင်ပါတယ်။ လုံခြုံရေးလို့ပြောရင် ပြည်သူတွေရဲ့ လုံခြုံရေးကိုရော ထည့်သွင်းမစဉ်းစားဘူးလား ဆိုတာက ပြောစရာ ဖြစ်နေတယ်။"

လူပေါင်း တစ်သန်းကျော်လောက်ရှိတဲ့ ရခိုင်မြောက်ပိုင်းကို အစိုးရက လုံခြုံရေးအကြောင်းပြပြီးတော့ အင်တာနက် ဖြတ်တောက်ထားတာ အခုဆိုရင် ရပ်ပေါင်း ၂၄၂ ရက်ရှိလာပါပြီ။

တကယ်တော့ အစိုးရက ရခိုင်မြောက်ပိုင်းက ဘူးသီးတောင်၊ ရသေ့တောင်၊ မောင်တောမြို့နယ်တို့ကို ၂၀၁၉ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁ ရက်နေ့မှာ အင်တာနက်လိုင်း ပြန်ဖွင့်ပေးခဲ့ပေမယ့် ပြီးခဲ့တဲ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၃ ရက်နေ့ ( ၅ ) လအကြာမှာ ပြန်ဖြတ်တောက်ခဲ့ပါတယ်။

အင်တာနက်ဖြတ်တောက်မှုဟာ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခဖြစ်ပွားရာ ဒေသအတွင်း လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုကို ပိုပြီး ဖြစ်စေအောင် တွန်းအားပေးနေသလို ဖြစ်နေပါတယ်။ အင်တာနက် ဖြတ်တောက်တာခံရတဲ့ ဒေသတွေမှာ နှစ်ဘက်တိုက်ပွဲတွေကြောင့် နေ့တိုင်း ဒေသခံတွေ ထိခိုက်နစ်နာနေမှုတွေ ရှိနေတာလည်း စိတ်မချမ်းမြေ့ဖွယ်ရာ ဖြစ်ပါတယ်။

အင်တာနက်ဖြတ်တောက်ပြီးနောက်ပိုင်း တပ်မတော်နဲ့ AA တို့ တိုက်ပွဲပြင်းထန်လာတာကြောင့် အရပ်သား ပြည်သူတွေ လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်ခံရမှုတွေ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရမှုတွေ တိုးလာတယ်လို့ Fortify Rights အဖွဲ့က ကိုနစ်ကီဒိုင်းမွန်းက သုံးသပ်ထားပါတယ်။

“အင်တာနက်ဖြတ်တောက်ပြီးနောက်ပိုင်းချိန်ကစပြီး စစ်တပ်ကဖိပြီးတော့ စစ်ဆင်ရေးတွေလုပ်တယ်။ AA ကလည်း တန်ပြန်တိုက်ခိုက်တာတွေ ရှိတဲ့အတွက် အရပ်သားပြည်သူတွေ တောက်လျှောက် လူ့အခွင့်အရေး ချိုးဖောက်ခံနေရတယ်။ လက်နက်ကြီးထိမှန်လို့ ထိခိုက်ဏ်ရာရတဲ့ကိစ္စတွေ တွေ့ရတယ်။ အထူးသဖြင့် အရပ်သားတွေ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရတဲ့ကိစ္စတွေ တောက်လျှောက်ဖြစ်နေတယ်။"

အင်တာနက်ပိတ်လိုက်လို့ ရခိုင်ပြည်နယ်က မွတ်စလင်နဲ့ ရခိုင်တိုင်းရင်းသား လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းအားလုံး နေ့စဉ်လူမှုဘဝမှာ နစ်နာမှုတွေရှိနေပါတယ်။

ဒီလထဲမှာပဲ တပ်မတော်ဘက်က ဒုတပ်ရင်းမှူး အဆင့်ရှိသူ ဗိုလ်မှူးတစ်ဦးနဲ့ ဗိုလ်တစ်ဦး ကျဆုံးခဲ့တာကို မိသားစုဝင်တွေက လူမှုကွန်ရက်ပေါ်မှာ တင်လာကြပါတယ်။

ရက္ခိုင့်တပ်တော် အေအေနဲ့ တပ်မတော်တို့ကြားမှာ တိုက်ပွဲတွေ ဆက်တိုက်ဖြစ်ပွားနေပြီး၊ တိုက်ပွဲကြားမှာ ဒါမှမဟုတ် အကြောင်းမဲ့ပစ်ခတ်လို့ အရပ်သားတွေ ထိခိုက်ဒဏ်ရာတွေ သေဆုံးမှုတွေ ရှိနေပါတယ်။ ပြီးခဲ့တဲ့ ၁၃ ရက် နေ့တုန်းကလည်း ဘူးသီးတောင်မြို့နယ်က ခမွေချောင်ကျေးရွာ မူလတန်းကျောင်းထဲကို လက်နက်ကြီးကျလို့ ကလေးငယ် ၂၁ ဦး ဒဏ်ရာ ရသွားခဲ့ပါတယ်။

AA က ဒီပစ်ခတ်မှုကို တပ်မတော်ရဲ့ ဘူးသီးတောင်တပ်ရင်းက ပစ်ခတ်တာဖြစ်တယ်လို့ စွပ်စွဲပါတယ်။ အင်တာနက်ဖြတ်တောက်ပြီးတော့ အဖြစ်မှန်တွေကို ဖုံးကွယ်နေတာကြောင့် နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းအနေနဲ့ NLD အစိုးရနဲ့ တပ်မတော်ကို အရေးယူဖို့ တောင်းဆိုထားပါတယ်။

တစ်နှစ်ကျော်လာတဲ့ ရခိုင်တိုက်ပွဲကြောင့် နေရပ်စွန့်ခွာ ထွက်ပြေးရတဲ့ ရခိုင်စစ်ဘေးဒုက္ခသည် တစ်သိန်းကျော် ရှိနေပါပြီ။

RFA Burmese
https://www.rfa.org

မူဆယ္ၿမိဳ႕နယ္ အတြင္းရွိ စကၠဴစက္ရံု မီးေလာင္ ဆံုး႐ံႈးမႈမ်ား

(Zawgyi)⤵⤵⤵
ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၇၊၂၀၂၀

သွ်မ္းျပည္ ေျမာက္ပုိင္း မူဆယ္ၿမိဳ႕နယ္ တိန္းလံု ေက်းရြာတြင္ စကၠဴစက္ရံု မီးေလာင္မႈျဖစ္ပြားကာ ဆံုးရံႈးမႈမ်ားေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။

ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၆ ရက္ မနက္ ၅နာရီ ဝန္းက်င္တြင္ မူဆယ္ၿမိဳ႕နယ္ တိန္းလံုေက်းရြာ ၌ ဝါယာေရွာ့ျဖစ္ပြားမႈေၾကာင့္ စကၠဴစက္ရံုမီးေလာင္မႈျဖစ္ပြားကာ ဆံုးရႈံးမႈ ၁၀သိန္း အထက္ရွိေၾကာင္း မူဆယ္ၿမိဳ႕ မီးသတ္တပ္ဖြဲ႔ မွ သတင္းရရွိသည္။

“ မနက္ မိုးမလင္းခင္ကတည္း စေလာင္တာပါ။ အလုပ္သမားေတြ ထလာေတာ့ မီးက ေတာ္ေတာ္ႀကီးေနၿပီ၊ စကၠဴလုပ္မယ့္ ပစၥည္းဆုိေတာ့ မီးေလာင္လြယ္တယ္” ဟု မီးသတ္တပ္ဖြဲ႔ဝင္ တဦးက သွ်မ္းသံေတာ္ဆင့္ သို႔ ေျပာသည္။

ဆက္လက္ၿပီး တိန္းလံု ေဒသခံ တဦး ျဖစ္သည့္ စိုင္းထြန္း က “ဝါယာေရွာ့ ျဖစ္တာကေန စေလာင္တာပါ။ မနက္ ၅နာရီ က စျဖစ္တယ္။ ၈နာရီ မွာ ေပါက္ကြဲသံၾကားရတယ္။ အလုပ္သမားေတြ ထလာတဲ့အခ်ိန္ မီးကေတာ္ေတာ္ေလာင္ေနၿပီ” ဟု သို႔ေျပာသည္။

လက္ရွိ တိန္းလံု ေက်းရြာ စကၠဴ စက္ရံု မီးေလာင္ကြ်မ္းမႈသည္ ဝါယာေရွာ့မွ စတင္ကာ ေလာင္ကြ်မ္းသျဖင့္ ေက်းရြာ ျပည္သူမ်ား လွ်ပ္စစ္မီး သံုးစြဲမႈကို ေသခ်ာ စိစစ္သင့္ေၾကာင္း၊ မိမိေနအိမ္ ဝါယာႀကိဳးမ်ားကို လည္း စစ္ေဆးရန္ လိုအပ္ေၾကာင္းလည္း စိုင္းထြန္း က ေျပာသည္။

ယခုရက္ပိုင္း သွ်မ္းျပည္နယ္ တဝွမ္း မီးေလာင္မႈ မၾကာခဏျဖစ္ပြားေနေၾကာင္း၊ မ်ားေသာအားျဖင့္ မီးေလာင္မႈသည္ ဝါယာေရွာ့ေၾကာင့္ စတင္သည့္ မီးေလာင္မႈျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

လြန္ခဲ့သည့္ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၃ရက္ ည ၁၀နာရီ ဝန္းက်င္တြင္ သွ်မ္းျပည္ ေတာင္ပိုင္း ပင္လံုၿမိဳ႕ ရဲစခန္းတြင္လည္း ဝါယာေရွာ့ေၾကာင့္ ရဲဝန္ထမ္း တန္းလ်ား မီးေလာင္ကြ်မ္းမႈ ျဖစ္ပြားခဲ့သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ မီးသတ္ဖြဲ႔ မွလည္း ေျခာက္ေသြ႔သည့္ ရာသီ ေရာက္ရွိလာၿပီ ျဖစ္သျဖင့္ မီးမ်ား အထူးသတိျပဳသံုးစြဲရန္၊ မိမိေနအိမ္၊ စက္ရံု၊ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္း၊ အလုပ္ရံုမ်ားတြင္ အသံုးျပဳသည့္ ဝါယာႀကိဳးမ်ား၊ ဆိုလာမ်ားကိုလည္း အထူး စိစစ္ၾကရန္ တိုက္တြန္း ေျပာဆိုထားသည္။

ေနအိမ္၊ စက္ရံုမ်ားတြင္ အသံုးျပဳသည့္ ဝါယာႀကိဳးမ်ား ေဟာင္းပါက အသစ္ျပန္လည္ လွဲရန္ ႏွင့္ ဝါယာႀကိဳး သြယ္တန္းသည့္ အခါတြင္လည္း မိမိသေဘာဆႏၵျဖင့္မျပဳလုပ္ဘဲ သက္ဆုိင္ရာကို အကူအညီေတာင္းရန္လည္း ျမန္မာႏုိင္ငံ မီးသတ္ အဖြဲ႔ မွ ေျပာသည္။

Panglong(Burmese)
https://www.facebook.com/PanglongBurmese-263707297055054/
-------------
(Unicode)⤵⤵⤵
မူဆယ်မြို့နယ် အတွင်းရှိ စက္ကူစက်ရုံ မီးလောင် ဆုံးရှုံးမှုများ

သျှမ်းသံတော်ဆင့်၊ နန်းဆိုင်နွမ်

ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇၊၂၀၂၀

သျှမ်းပြည် မြောက်ပိုင်း မူဆယ်မြို့နယ် တိန်းလုံ ကျေးရွာတွင် စက္ကူစက်ရုံ မီးလောင်မှုဖြစ်ပွားကာ ဆုံးရှုံးမှုများကြောင်း သတင်းရရှိသည်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ ရက် မနက် ၅နာရီ ဝန်းကျင်တွင် မူဆယ်မြို့နယ် တိန်းလုံကျေးရွာ ၌ ဝါယာရှော့ဖြစ်ပွားမှုကြောင့် စက္ကူစက်ရုံမီးလောင်မှုဖြစ်ပွားကာ ဆုံးရှုံးမှု ၁၀သိန်း အထက်ရှိကြောင်း မူဆယ်မြို့ မီးသတ်တပ်ဖွဲ့ မှ သတင်းရရှိသည်။

“ မနက် မိုးမလင်းခင်ကတည်း စလောင်တာပါ။ အလုပ်သမားတွေ ထလာတော့ မီးက တော်တော်ကြီးနေပြီ၊ စက္ကူလုပ်မယ့် ပစ္စည်းဆိုတော့ မီးလောင်လွယ်တယ်” ဟု မီးသတ်တပ်ဖွဲ့ဝင် တဦးက သျှမ်းသံတော်ဆင့် သို့ ပြောသည်။

ဆက်လက်ပြီး တိန်းလုံ ဒေသခံ တဦး ဖြစ်သည့် စိုင်းထွန်း က “ဝါယာရှော့ ဖြစ်တာကနေ စလောင်တာပါ။ မနက် ၅နာရီ က စဖြစ်တယ်။ ၈နာရီ မှာ ပေါက်ကွဲသံကြားရတယ်။ အလုပ်သမားတွေ ထလာတဲ့အချိန် မီးကတော်တော်လောင်နေပြီ” ဟု သို့ပြောသည်။

လက်ရှိ တိန်းလုံ ကျေးရွာ စက္ကူ စက်ရုံ မီးလောင်ကျွမ်းမှုသည် ဝါယာရှော့မှ စတင်ကာ လောင်ကျွမ်းသဖြင့် ကျေးရွာ ပြည်သူများ လျှပ်စစ်မီး သုံးစွဲမှုကို သေချာ စိစစ်သင့်ကြောင်း၊ မိမိနေအိမ် ဝါယာကြိုးများကို လည်း စစ်ဆေးရန် လိုအပ်ကြောင်းလည်း စိုင်းထွန်း က ပြောသည်။

ယခုရက်ပိုင်း သျှမ်းပြည်နယ် တဝှမ်း မီးလောင်မှု မကြာခဏဖြစ်ပွားနေကြောင်း၊ များသောအားဖြင့် မီးလောင်မှုသည် ဝါယာရှော့ကြောင့် စတင်သည့် မီးလောင်မှုဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

လွန်ခဲ့သည့် ဖေဖော်ဝါရီ ၁၃ရက် ည ၁၀နာရီ ဝန်းကျင်တွင် သျှမ်းပြည် တောင်ပိုင်း ပင်လုံမြို့ ရဲစခန်းတွင်လည်း ဝါယာရှော့ကြောင့် ရဲဝန်ထမ်း တန်းလျား မီးလောင်ကျွမ်းမှု ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။

မြန်မာနိုင်ငံ မီးသတ်ဖွဲ့ မှလည်း ခြောက်သွေ့သည့် ရာသီ ရောက်ရှိလာပြီ ဖြစ်သဖြင့် မီးများ အထူးသတိပြုသုံးစွဲရန်၊ မိမိနေအိမ်၊ စက်ရုံ၊ ဘုန်းကြီးကျောင်း၊ အလုပ်ရုံများတွင် အသုံးပြုသည့် ဝါယာကြိုးများ၊ ဆိုလာများကိုလည်း အထူး စိစစ်ကြရန် တိုက်တွန်း ပြောဆိုထားသည်။

နေအိမ်၊ စက်ရုံများတွင် အသုံးပြုသည့် ဝါယာကြိုးများ ဟောင်းပါက အသစ်ပြန်လည် လှဲရန် နှင့် ဝါယာကြိုး သွယ်တန်းသည့် အခါတွင်လည်း မိမိသဘောဆန္ဒဖြင့်မပြုလုပ်ဘဲ သက်ဆိုင်ရာကို အကူအညီတောင်းရန်လည်း မြန်မာနိုင်ငံ မီးသတ် အဖွဲ့ မှ ပြောသည်။

Panglong(Burmese)
https://www.facebook.com/PanglongBurmese-263707297055054/

လားရႈိးၿမိဳ႕ ေရွာင္လမ္း ကုန္တင္ကားတိမ္းေမွာက္ လူ၂ဦးေသ

(Zawgyi)⤵⤵⤵
ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၇၊ ၂၀၂၀

သွ်မ္းျပည္ ေျမာက္ပိုင္းလားရႈိးၿမိဳ႕ ေရွာင္လမ္း တြင္ ကုန္တင္ကား တိမ္းေမွာက္ကာ လူ ၂ဦးေသဆံုးခဲ့ေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။

ျဖစ္စဥ္မွာ ယေန႔ (ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၇ )ရက္ မြန္လြဲ ၃နာရီ ခြဲေက်ာ္တြင္ ကုန္တင္ကားတိမ္းေမွာက္မႈေၾကာင့္ ယာဥ္ေမာင္း တဦး ႏွင့္ ယာဥ္ေနာက္လုိုက္တဦး ပြဲခ်င္းၿပီး ေသဆံုးခဲ့ေၾကာင္း လားရႈိးလူငယ္မ်ား လူမႈကူညီေရး အသင္း မွ စိုင္းဝသုန္ထြန္း က သွ်မ္းသံေတာ္ဆင့္ သို႔ ေျပာသည္။

“ အေျခအေန ဘယ္လို ေၾကာင့္ဆုိတာ ေတာ့ အေသးစိတ္မသိရေသးဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ ကားထဲကေန ဆြဲထုတ္လာရတယ္။ ယာဥ္ေမာင္းနဲ႔ယာဥ္ေနာက္လိုက္ေသဆံုးတာေတာ့ အတည္ျပဳလုိ႔ရတယ္” ဟု စိုင္းဝသုန္ထြန္းက ဆုိသည္။

လက္ရွိမွာ ယာဥ္တိမ္းေမွာက္မႈေၾကာင့္ ေသဆံုးသြားသည့္ သူ ၂ဦး ကို လားရႈိးေဆးရံု ရင္ခြဲရံု သို႔ ပို႔ေဆာင္ထားေၾကာင္းလညး္ စိုင္းဝသုန္ထြန္း က ေျပာသည္။

ထို ကုန္တင္ကား ယာဥ္တိမ္းေမွာက္မႈသည္ ကားဘရိတ္ေပါက္ရာမွ စတင္ျဖစ္ပြားေၾကာင္း၊ ထိုကုန္တင္ကားသည္ မူဆယ္ဘက္မွ လာသည့္ ကားျဖစ္ၿပီး၊ အထည္လိပ္မ်ားတင္လာေၾကာင္းလည္း လူမႈကြန္ရက္စာမ်က္ႏွာတြင္ ေရးသားထားသည္ ကို ေတြ႔ရသည္။

Panglong(Burmese)
https://www.facebook.com/PanglongBurmese-263707297055054/
------------
(Unicode)⤵⤵⤵
လားရှိုးမြို့ ရှောင်လမ်း ကုန်တင်ကားတိမ်းမှောက် လူ၂ဦးသေ

သျှမ်းသံတော်ဆင့်၊ နန်းဆိုင်နွမ်

ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇၊ ၂၀၂၀

သျှမ်းပြည် မြောက်ပိုင်းလားရှိုးမြို့ ရှောင်လမ်း တွင် ကုန်တင်ကား တိမ်းမှောက်ကာ လူ ၂ဦးသေဆုံးခဲ့ကြောင်း သတင်းရရှိသည်။

ဖြစ်စဉ်မှာ ယနေ့ (ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ )ရက် မွန်လွဲ ၃နာရီ ခွဲကျော်တွင် ကုန်တင်ကားတိမ်းမှောက်မှုကြောင့် ယာဉ်မောင်း တဦး နှင့် ယာဉ်နောက်လိုက်တဦး ပွဲချင်းပြီး သေဆုံးခဲ့ကြောင်း လားရှိုးလူငယ်များ လူမှုကူညီရေး အသင်း မှ စိုင်းဝသုန်ထွန်း က သျှမ်းသံတော်ဆင့် သို့ ပြောသည်။

“ အခြေအနေ ဘယ်လို ကြောင့်ဆိုတာ တော့ အသေးစိတ်မသိရသေးဘူး။ ကျနော်တို့ ကားထဲကနေ ဆွဲထုတ်လာရတယ်။ ယာဉ်မောင်းနဲ့ယာဉ်နောက်လိုက်သေဆုံးတာတော့ အတည်ပြုလို့ရတယ်” ဟု စိုင်းဝသုန်ထွန်းက ဆိုသည်။

လက်ရှိမှာ ယာဉ်တိမ်းမှောက်မှုကြောင့် သေဆုံးသွားသည့် သူ ၂ဦး ကို လားရှိုးဆေးရုံ ရင်ခွဲရုံ သို့ ပို့ဆောင်ထားကြောင်းလည်း စိုင်းဝသုန်ထွန်း က ပြောသည်။

ထို ကုန်တင်ကား ယာဉ်တိမ်းမှောက်မှုသည် ကားဘရိတ်ပေါက်ရာမှ စတင်ဖြစ်ပွားကြောင်း၊ ထိုကုန်တင်ကားသည် မူဆယ်ဘက်မှ လာသည့် ကားဖြစ်ပြီး၊ အထည်လိပ်များတင်လာကြောင်းလည်း လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာတွင် ရေးသားထားသည် ကို တွေ့ရသည်။

Panglong(Burmese)
https://www.facebook.com/PanglongBurmese-263707297055054/

တ႐ုတ္ဧည့္ကိစၥ ခရီးသြားအဖဲြ႕ထုတ္ျပန္ခ်က္ က်န္းမာေရးတာ၀န္ရွိသူေတြ မသိရွိ


(Zawgyi/Unicode)

တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကေန လာေရာက္လည္ပတ္မယ့္ ဧည့္သည္ေတြဆီကေန က်န္းမာေရးေကာင္းမြန္ေၾကာင္း အာမခံခ်က္ရယူၿပီး ဆက္လက္ေဆာင္႐ြက္ရန္ ဆိုတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံခရီးသြားလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းထုတ္ျပန္ခ်က္အေပၚမွာ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးဦးစီးဌာန တာဝန္ရွိသူတခ်ိဳ႕က ဒီအစီအစဥ္ကို မသိထားေၾကာင္း နဲ႔ ၫႊန္ၾကားထားတာလည္း မရွိေသးေၾကာင္း ျငင္းဆိုလိုက္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း အျပည့္အစုံကို ဗြီအိုေအ ျမန္မာပိုင္းသတင္းေထာက္ ကိုေဇာ္ထက္က ေမးျမန္းေပးပို႔ထားပါတယ္။

တ႐ုတ္ခရီးသြားေတြရဲ႕ ႀကိဳတင္စီစဥ္ထားတဲ့ ခရီးစဥ္ေတြကို ဖ်က္သိမ္းလိုက္ပါက ေလ်ာ္ေၾကးနဲ႔ နစ္နာေၾကးေတြ ေပးရဖို႔ ျဖစ္လာႏိုင္တဲ့အတြက္ ဝန္ႀကီးဌာနရဲ႕ ၫႊန္ၾကားအေပၚမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ခရီးသြားလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းတာဝန္ရွိသူေတြက အခုလို စာထုတ္ျပန္တာျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ျမန္မာႏိုင္ငံခရီးသြားလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္း နာယက ဦးသက္လြင္တိုးက ေျပာပါတယ္။

“ ဝန္ႀကီးဌာနကလည္း tour ေတြဘာေတြ ဖ်က္တာျပဳတာေတြ၊ အေလ်ာ္အစားေတြျဖစ္မွာလည္း သူစိုးရိမ္တာလည္း ျဖစ္မွာေပါ့။ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ကေတာ့ ဝိတ္ကို ခ်ိန္ရမွာေပါ့။ သူက က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာနရဲ႕ ၫႊန္ၾကားခ်က္နဲ႔အညီလုပ္ေနတာလည္း မွန္ပါတယ္။ က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးကို တ႐ုတ္သံအမတ္ႀကီးက သြားေတြ႕တယ္၊ သူကလည္း ဘာေတြဘယ္လို တင္ျပခဲ့လည္းေတာ့မသိဘူးေပါ့၊ အဲဒီေတာ့ က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာနကလည္း ဒါဆိုရင္ေတာ့ ဒီလိုမ်ိဳး အေထာက္အထား တခုျပရင္ေတာ့ ေပးဝင္မယ္ဆိုတဲ့ ပုံစံမ်ိဳးနဲ႔ သူတို႔ေရးတာလည္း ျဖစ္မွာေပါ့ေနာ္။”

ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ေၾကာင့္ ေသဆုံးမႈေတြတက္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ တ႐ုတ္ဧည့္သည္ ဝင္ေရာက္မႈေတြကို တရားဝင္ဗီဇာနဲ႔ျဖစ္ေစ၊ နယ္စပ္က ဝင္လာသူေတြျဖစ္ေစ ဝင္ေရာက္ခြင့္ကို ျဖတ္ေတာက္ထားသင့္တယ္လို႔ ဦးသက္လြင္တိုးကေျပာပါတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ က်န္းမာေရး ေကာင္းမြန္ေၾကာင္း အာမခံခ်က္ရယူၿပီး ဆက္လက္ေဆာက္႐ြက္သြားဖို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံခရီးသြားလုပ္ငန္းရွင္မ်ားအသင္းက ခရီးသြားေအဂ်င္စီေတြကို အေၾကာင္းၾကားထားပါတယ္။

က်န္းမာေရးႏွင့္ အားကစားဝန္ႀကီးဌာနဘက္ကလည္း ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လို႔ တိုက္႐ိုက္ၫႊန္ၾကားထားတာမ်ိဳးမရွိေၾကာင္း မႏၲေလးတိုင္းေဒသႀကီး ျပည္သူ႔က်န္းမာေရး ဦးစီးဌာန ဒုတိယ ၫႊန္ၾကားေရးမႉးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာသန္းသန္းျမင့္ ကေျပာပါတယ္။

“ မရွိဘူးရွင့္ က်န္းမာေရးဝန္ႀကီးဌာနက ထုတ္ျပန္ထားတာ၊ က်မတို႔ ေပးလည္းမေပးႏိုင္ဘူး အဲဒါမ်ိဳးကေတာ့ေနာ့။ ထုတ္ျပန္ရင္လည္း က်မတို႔ကို အေၾကာင္းၾကားမွာေပါ့ေနာ္။”

နယ္စပ္ဝင္ေပါက္ေတြမွာလည္း ျပည္သူ႔က်န္းမာေရးဝန္ထမ္းေတြကို ဒီလိုၫႊန္ၾကားခ်က္မ်ိဳး မေပးထားေၾကာင္းနဲ႔ ဝင္ထြက္ေနတဲ့ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသား ေတြကလည္း ျပည္တြင္းမွာ အလုပ္လုပ္ေနတဲ့သူေတြသာ ျဖစ္ေၾကာင္း ကခ်င္ျပည္နယ္၊ ဝိုင္းေမာ္ၿမိဳ႕ ျပည္သူ႔က်န္းမာေရး ဦးစီးမႉး ေဒါက္တာသိန္းၿမိဳ႕ က ေျပာပါတယ္။

“ က်ေနာ္တို႔ ဌာနနဲ႔ေတာ့ တိုက္႐ိုက္ က်ေနာ္တို႔ဆီစာလာတာ မရွိပါဘူခင္ဗ်။ ဒီဘက္ထဲေရာက္ေနတဲ့ ( တ႐ုတ္) ငွက္ေပ်ာလုပ္သားေတြ၊ ပတ္စပို႔ သက္တမ္းကုန္ရင္ တုံးထုတယ္၊ ျပန္ဝင္တယ္၊ အဲဒီလိုလူေတြပဲ။ ဟိုအထဲ ( တ႐ုတ္ျပည္က ) လာတဲ့သူေတြ မဟုတ္ဘူး။”

တ႐ုတ္သံအမတ္ႀကီး မစၥတာ Chen Hai နဲ႔ က်န္းမာေရးႏွင့္အားကစား ဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ေဒါက္တာ ျမင့္ေထြးဟာ ေဖေဖာဝါရီ ၁၄ရက္ ေနျပည္ေတာ္မွာေတြ႕ဆုံခဲ့ၿပီး ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ COVID 19 ေၾကာင့္ျဖစ္လာတဲ့ ေရာဂါအေျခအေနေတြကို ႏွစ္ႏိုင္ငံ ပူးေပါင္းေဆာင္႐ြက္မယ့္ အေျခအေန ေတြကို ေဆြးေႏြးခဲ့ပါတယ္။

စကၤာပူကေတာ့ တ႐ုတ္ဗီဇာနဲ႔ဝင္လာတဲ့ မည္သူမဆို ႏိုင္ငံဝင္ေရာက္ခြင့္ ယာယီပိတ္ထားလိုက္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေတာ့ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသားေတြကို ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁ရက္ကစၿပီး ဆိုက္ေရာက္ဗီဇာရပ္နားထားပါတယ္။

ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ covid 19 ကူးစက္ခံရသူဟာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွာ ၇၀၀၀၀ နဲ႔ အမ်ားဆုံးျဖစ္ၿပီး ဂ်ပန္ႏိုင္ငံက အေယာက္ ၄၀၀ နဲ႔ ဒုတိယ အမ်ားဆုံး ျဖစ္ပါတယ္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ဝူဟန္ၿမိဳ႕ကေန စတင္ျပန႔္ပြားလာတဲ့ ဒီဗိုင္းရပ္စ္ပိုးဟာ ေဒသတြင္းႏိုင္ငံေတြ၊ ဥေရာပနဲ႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအပါအဝင္ ႏိုင္ငံေပါင္း ၂၈ ႏိုင္ငံကို ကူးစက္ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနပါတယ္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသား ၁၈၀၀ နီးပါး ေသဆုံးခဲ့ၿပီး ဂ်ပန္၊ ေဟာင္ေကာင္၊ ထိုင္ဝမ္၊ ဖိလစ္ပိုင္ စတဲ့ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ တေယာက္စီ ေသဆုံးခဲ့ပါတယ္။

..................

တရုတ်ဧည့်ကိစ္စ ခရီးသွားအဖွဲ့ထုတ်ပြန်ချက် ကျန်းမာရေးတာဝန်ရှိသူတွေမသိရှိ
(Unicode)

တရုတ်နိုင်ငံကနေ လာရောက်လည်ပတ်မယ့် ဧည့်သည်တွေဆီကနေ ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်ကြောင်း အာမခံချက်ရယူပြီး ဆက်လက်ဆောင်ရွက်ရန် ဆိုတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံခရီးသွားလုပ်ငန်းရှင်များအသင်းထုတ်ပြန်ချက်အပေါ်မှာ ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးဦးစီးဌာန တာဝန်ရှိသူတချို့က ဒီအစီအစဉ်ကို မသိထားကြောင်း နဲ့ ညွှန်ကြားထားတာလည်း မရှိသေးကြောင်း ငြင်းဆိုလိုက်ပါတယ်။ ဒီအကြောင်း အပြည့်အစုံကို ဗွီအိုအေ မြန်မာပိုင်းသတင်းထောက် ကိုဇော်ထက်က မေးမြန်းပေးပို့ထားပါတယ်။

တရုတ်ခရီးသွားတွေရဲ့ ကြိုတင်စီစဉ်ထားတဲ့ ခရီးစဉ်တွေကို ဖျက်သိမ်းလိုက်ပါက လျော်ကြေးနဲ့ နစ်နာကြေးတွေ ပေးရဖို့ ဖြစ်လာနိုင်တဲ့အတွက် ဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ညွှန်ကြားအပေါ်မှာ မြန်မာနိုင်ငံ ခရီးသွားလုပ်ငန်းရှင်များအသင်းတာဝန်ရှိသူတွေက အခုလို စာထုတ်ပြန်တာဖြစ်နိုင်ကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံခရီးသွားလုပ်ငန်းရှင်များအသင်း နာယက ဦးသက်လွင်တိုးက ပြောပါတယ်။

“ ဝန်ကြီးဌာနကလည်း tour တွေဘာတွေ ဖျက်တာပြုတာတွေ၊ အလျော်အစားတွေဖြစ်မှာလည်း သူစိုးရိမ်တာလည်း ဖြစ်မှာပေါ့။ ဒါပေမဲ့ ကျနော်တို့ကတော့ ဝိတ်ကို ချိန်ရမှာပေါ့။ သူက ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ညွှန်ကြားချက်နဲ့အညီလုပ်နေတာလည်း မှန်ပါတယ်။ ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးကို တရုတ်သံအမတ်ကြီးက သွားတွေ့တယ်၊ သူကလည်း ဘာတွေဘယ်လို တင်ပြခဲ့လည်းတော့မသိဘူးပေါ့၊ အဲဒီတော့ ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနကလည်း ဒါဆိုရင်တော့ ဒီလိုမျိုး အထောက်အထား တခုပြရင်တော့ ပေးဝင်မယ်ဆိုတဲ့ ပုံစံမျိုးနဲ့ သူတို့ရေးတာလည်း ဖြစ်မှာပေါ့နော်။”

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ်ကြောင့် သေဆုံးမှုတွေတက်နေတဲ့အချိန်မှာ တရုတ်ဧည့်သည် ဝင်ရောက်မှုတွေကို တရားဝင်ဗီဇာနဲ့ဖြစ်စေ၊ နယ်စပ်က ဝင်လာသူတွေဖြစ်စေ ဝင်ရောက်ခွင့်ကို ဖြတ်တောက်ထားသင့်တယ်လို့ ဦးသက်လွင်တိုးကပြောပါတယ်။ သူတို့ရဲ့ ကျန်းမာရေး ကောင်းမွန်ကြောင်း အာမခံချက်ရယူပြီး ဆက်လက်ဆောက်ရွက်သွားဖို့ မြန်မာနိုင်ငံခရီးသွားလုပ်ငန်းရှင်များအသင်းက ခရီးသွားအေဂျင်စီတွေကို အကြောင်းကြားထားပါတယ်။

ကျန်းမာရေးနှင့် အားကစားဝန်ကြီးဌာနဘက်ကလည်း ဒီကိစ္စနဲ့ပတ်သက်လို့ တိုက်ရိုက်ညွှန်ကြားထားတာမျိုးမရှိကြောင်း မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး ပြည်သူ့ကျန်းမာရေး ဦးစီးဌာန ဒုတိယ ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် ဒေါက်တာသန်းသန်းမြင့် ကပြောပါတယ်။

“ မရှိဘူးရှင့် ကျန်းမာရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ထားတာ၊ ကျမတို့ ပေးလည်းမပေးနိုင်ဘူး အဲဒါမျိုးကတော့နော့။ ထုတ်ပြန်ရင်လည်း ကျမတို့ကို အကြောင်းကြားမှာပေါ့နော်။”

နယ်စပ်ဝင်ပေါက်တွေမှာလည်း ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းတွေကို ဒီလိုညွှန်ကြားချက်မျိုး မပေးထားကြောင်းနဲ့ ဝင်ထွက်နေတဲ့ တရုတ်နိုင်ငံသား တွေကလည်း ပြည်တွင်းမှာ အလုပ်လုပ်နေတဲ့သူတွေသာ ဖြစ်ကြောင်း ကချင်ပြည်နယ်၊ ဝိုင်းမော်မြို့ ပြည်သူ့ကျန်းမာရေး ဦးစီးမှူး ဒေါက်တာသိန်းမြို့ က ပြောပါတယ်။

“ ကျနော်တို့ ဌာနနဲ့တော့ တိုက်ရိုက် ကျနော်တို့ဆီစာလာတာ မရှိပါဘူခင်ဗျ။ ဒီဘက်ထဲရောက်နေတဲ့ ( တရုတ်) ငှက်ပျောလုပ်သားတွေ၊ ပတ်စပို့ သက်တမ်းကုန်ရင် တုံးထုတယ်၊ ပြန်ဝင်တယ်၊ အဲဒီလိုလူတွေပဲ။ ဟိုအထဲ ( တရုတ်ပြည်က ) လာတဲ့သူတွေ မဟုတ်ဘူး။”

တရုတ်သံအမတ်ကြီး မစ္စတာ Chen Hai နဲ့ ကျန်းမာရေးနှင့်အားကစား ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဒေါက်တာ မြင့်ထွေးဟာ ဖေဖောဝါရီ ၁၄ရက် နေပြည်တော်မှာတွေ့ဆုံခဲ့ပြီး ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် COVID 19 ကြောင့်ဖြစ်လာတဲ့ ရောဂါအခြေအနေတွေကို နှစ်နိုင်ငံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မယ့် အခြေအနေ တွေကို ဆွေးနွေးခဲ့ပါတယ်။

စင်္ကာပူကတော့ တရုတ်ဗီဇာနဲ့ဝင်လာတဲ့ မည်သူမဆို နိုင်ငံဝင်ရောက်ခွင့် ယာယီပိတ်ထားလိုက်ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံမှာတော့ တရုတ်နိုင်ငံသားတွေကို ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက်ကစပြီး ဆိုက်ရောက်ဗီဇာရပ်နားထားပါတယ်။

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် covid 19 ကူးစက်ခံရသူဟာ တရုတ်နိုင်ငံမှာ ၇၀၀၀၀ နဲ့ အများဆုံးဖြစ်ပြီး ဂျပန်နိုင်ငံက အယောက် ၄၀၀ နဲ့ ဒုတိယ အများဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။ တရုတ်နိုင်ငံ ဝူဟန်မြို့ကနေ စတင်ပြန့်ပွားလာတဲ့ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးဟာ ဒေသတွင်းနိုင်ငံတွေ၊ ဥရောပနဲ့ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုအပါအဝင် နိုင်ငံပေါင်း ၂၈ နိုင်ငံကို ကူးစက်ပျံ့နှံ့နေပါတယ်။ တရုတ်နိုင်ငံသား ၁၈၀၀ နီးပါး သေဆုံးခဲ့ပြီး ဂျပန်၊ ဟောင်ကောင်၊ ထိုင်ဝမ်၊ ဖိလစ်ပိုင် စတဲ့နိုင်ငံတွေမှာတော့ တယောက်စီ သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။

ေဇာ္ထက္/ VOA (Burmese)
https://burmese.voanews.com

ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း စစ္ေဆးႏိုင္ၿပီ

ေဖေဖာ္၀ါရီ ၄ ရက္တုန္းက ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကို ရုရားႏိုင္ငံရွိ ဓါတ္ခြဲခန္းအတင္းစစ္ေနစဥ္

(Zawgyi/Unicode)

ျမန္မာႏုိင္ငံက အမ်ိဳးသားက်န္းမာေရး ဓာတ္ခြဲမႈဆုိင္ရာဌာန NHL မွာ COVID- 19 ေရာဂါ ရွိ မရွိ စစ္ေဆးႏိုင္ၿပီလို႔ ဗဟုိကူးစက္ေရာဂါ တုိက္ဖ်က္ေရးဌာန တာဝန္ရွိသူကေျပာပါတယ္။ လူနာေတြဆီက ဓာတ္ခြဲနမူနာေတြကုိ ရယူၿပီး ေရာဂါပိုး ရွိ မရွိ ဆုိတာကို NHL မွာစစ္ေဆးတဲ့ရလဒ္နဲ႔ ကမာၻ႕က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ရဲ႕ ရည္ညႊန္းဓာတ္ခြဲခန္းေတြဆီကရလဒ္ဟာ ကုိက္ညီမႈရွိတာကိုလည္း ေတြ႕ရတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ အျပည့္အစံုကုိ ဗီြအုိေအျမန္မာပုိင္း သတင္းေထာက္စုစုက ေျပာျပသြားမွာပါ။

COVID- 19 ေရာဂါ ရွိ မရွိဆိုတာကို ျမန္မာႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ အမ်ိဳးသားက်န္းမာေရး ဓာတ္ခြဲမႈဆုိင္ရာဌာန NHL မွာ စတင္စစ္ေဆးႏုိင္ၿပီလို႔ ဗဟုိကူးစက္ေရာဂါ တုိက္ဖ်က္ေရးဌာနက ဒုတိယညႊန္ၾကားေရးမွဴး ေဒါက္တာခင္ခင္ႀကီးကေျပာပါတယ္။

“လူနာေတြရဲ႕ ဓာတ္ခြဲနမူနာေတြမွာ COVID 19 ဗုိင္းရပ္စ္ပုိး ရွိ မရွိကို စစ္ေဆးႏုိင္ၿပီျဖစ္ပါတယ္။ စစ္ေဆးတဲ့အခါမွာ က်မတုိ႔ႏုိင္ငံမွာလည္း စစ္ေဆးသလိုပဲ ကမာၻ႕က်န္းမာေရး အသိအမွတ္ျပဳ Reference ျဖစ္တဲ့ ထုိင္းႏို္င္ငံ NIH မွာလည္း တခါတည္းေပးပို႔ၿပီးေတာ့ စစ္ေဆးတာရွိပါတယ္။ အဲဒီက ရတဲ့အေျဖေတြဟာဆိုရင္ ကိုက္ညီမႈရွိတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါကေတာ့ တနည္းအားျဖင့္ က်မတို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ National Health Laboratory ရဲ႕ ေအာင္ျမင္မႈလည္း ျဖစ္ပါတယ္။”

COVID- 19 သံသယနဲ႔ ေစာင့္ၾကည့္လူနာေတြရဲ႕ ဓာတ္ခြဲနမူနာေတြကုိ ကမာၻ႕က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ရဲ႕ ရည္ညႊန္းဓာတ္ခြဲခန္းေတြထဲက တခုျဖစ္တဲ့ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ ဓာတ္ခြဲခန္းဆီကုိသာ ေပးပို႔ၿပီး အတည္ျပဳခ်က္ရယူခဲ့တာပါ။ ဒါေပမယ့္ မေန႕က ေစာင့္ၾကည့္လူနာ ၂ဦးရဲ႕ ေရာဂါရွိ မရွိ ဓာတ္ခြဲအေျဖမွာ ရည္ညႊန္းဓာတ္ခြဲခန္းဆီက ရလဒ္နဲ႔ NHL ကရလဒ္ အတူတူျဖစ္တာကို ေတြ႕ရတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

အခုလို ျမန္မာႏုိင္ငံက NHL မွာ စစ္ေဆးႏုိင္ဖို႔အတြက္ ကမာၻ႕က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ရဲ႕ ခ်ိတ္ဆက္ေပးမႈနဲ႔ ထုိင္းႏုိင္ငံနဲ႔ ဂ်ပန္ႏုိင္ငံတို႔ကေန လိုအပ္တဲ့ ဓာတ္ခြဲပစၥည္းေတြကုိ လက္ခံရရွိၿပီး လူနာေတြရဲ႕ ဓာတ္ခြဲနမူနာေတြမွာ COVID- 19 ဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါပိုး ရွိ မရွိဆုိတာကို ရည္ညႊန္းဓာတ္ခြဲခန္းနဲ႔ တၿပိဳင္နက္တည္း စစ္ေဆးေနတယ္လို႔ က်န္းမာေရးနဲ႔ အားကစားဝန္ႀကီး ဌာနကလည္း သတင္းထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ COVID- 19 သံသယလူနာ မေတြ႕ရွိေသးဘဲ ေစာင့္ၾကည့္လူနာကေတာ့ ၁၀ဦးရွိၿပီး အဲဒီထဲက ၂ဦးမွာ ေရာဂါပိုးမရွိေၾကာင္း မေန႕က ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၆ရက္ ညပုိင္းမွာ ရည္ညႊန္းဓာတ္ခြဲခန္းက ျပန္ၾကားလာတယ္လို႔ ေဒါက္တာခင္ခင္ႀကီးက ေျပာပါတယ္။

“အခုလက္ရွိမွာေတာ့ က်မတို႔ႏုိင္ငံမွာ သံသယလူနာ ေတြ႕ရွိျခင္း မရွိေသးပါဘူး။ မေန႕ကညအထိ ဆုိလို႔ရွိရင္ေတာ့ လူနာ ၁၀ဦးကို ေဆးရံုခန္းမွာ ဆက္လက္ၿပီးေတာ့ ေစာင့္ၾကပ္ကုသမႈေပးေနပါတယ္။ သူတုိ႔ဆီကေနၿပီးေတာ့ ဓာတ္ခြဲနမူနာေတြကုိလည္း က်မတို႔က ရည္ညႊန္းဓာတ္ခြဲခန္းဆီ ေပးပို႔တဲ့အခါ မေန႕ကဆုိလို႔ရွိရင္ အေျဖျပန္လာပါတယ္။ မုိင္းျဖတ္ၿမိဳ႕နယ္ေဆးရံုက အသက္ ၃၆ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသားတဦးနဲ႔ မိုးကုတ္ၿမိဳ႕နယ္ေဆးရံုက အသက္ ၂၁ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသမီးတဦး။ ဒီလူနာႏွစ္ဦးရဲ႕ ဓာတ္ခြဲအေျဖမွာ ဆုိလို႔ရွိရင္ COVID 19 ဗုိင္းရပ္စ္ေရာဂါပိုး မရွိပါေၾကာင္းဆိုၿပီးေတာ့ မေန႔ကညပိုင္းမွာ ေပးပို႔လာတာကို ေဖာ္ျပထားၿပီးျဖစ္ပါတယ္။”

က်န္ရွိေနေသးတဲ့ လူနာ ၈ဦးထဲက မႏၱေလးျပည္သူ႔ေဆးရံုႀကီးက အသက္ ၂၄ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသား၊ လားရိႈးၿမိဳ႕နယ္ေဆးရံုက အသက္ ၁၇ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသမီး၊ ေတာင္သာၿမိဳ႕နယ္ေဆးရံုက အသက္ ၃၈ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသား၊ ျမစ္သားၿမိဳ႕နယ္ေဆးရံုက အသက္ ၁၈ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသားနဲ႔ အသက္ ၃၄ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသား၊ သူတို႔ ၅ဦးရဲ႕ ဓာတ္ခြဲအေျဖရလဒ္ကုိ ေစာင့္ေနၿပီး၊ လားရိႈးၿမိဳ႕နယ္ေဆးရံုက အသက္ ၄၀အရြယ္ အမ်ိဳးသား၊ ေဝဘာဂီအထူးကုေဆးရံုက အသက္ ၃၈ႏွစ္အရြယ္အမ်ိဳးသားနဲ႔ ၄၉ႏွစ္အရြယ္ အမ်ိဳးသား၊ သူတုိ႔ ၃ဦးရဲ႕ ဓာတ္ခြဲနမူနာေတြကိုေတာ့ ရည္ညႊန္းဓာတ္ခြဲခန္းဆီ ေပးပိုိ႔ဖုိ႔ စီစဥ္ေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ COVID- 19 ရွိ မရွိ စစ္ေဆးလာႏုိင္ေပမယ့္ ကမာၻ႕က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ WHO ရဲ႕ ရည္ညႊန္းဓာတ္ခြဲခန္းဆီကိုေတာ့ လူနာေတြရဲ႕ ဓာတ္ခြဲနမူနာေတြကုိ ေပးပို႔ၿပီး သူတို႔ရဲ႕ရလဒ္ကုိသာ အတည္ျပဳ ခ်က္ ရယူရဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ COVID- 19 ကူးစက္မႈလံုးဝမရွိေသးေပမယ့္ ျပည္သူလူထုအေနနဲ႔ ကိုယ္ခံအားေကာင္းေအာင္ စားေသာက္ေနထုိင္ဖုိ႔၊ လူထူထပ္တဲ့ေနရာေတြကို ေရွာင္ၾကဥ္ၿပီး လက္ကိုစနစ္တက် မၾကာခဏေဆးေပးဖုိ႔ အပါအဝင္ ေခ်ာင္းဆုိးႏွာေခ်ရင္ ပါးစပ္အုပ္ဖုိ႔အတြက္ကိုလည္း က်န္းမာေရးနဲ႔ အားကစားဝန္ႀကီးဌာနက တုိက္တြန္းႏႈိးေဆာ္ထားပါတယ္။

COVID- 19 ကူးစက္ခံရသူဟာ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွာ ၇၀၀၀၀ နဲ႔ အမ်ားဆုံးျဖစ္ၿပီး ဂ်ပန္ႏိုင္ငံက အေယာက္ ၄၀၀ နဲ႔ ဒုတိယ အမ်ားဆုံး ျဖစ္ပါတယ္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံ ဝူဟန္ၿမိဳ႕ကေန စတင္ျပန႔္ပြားလာတဲ့ ဒီဗိုင္းရပ္စ္ပိုးဟာ ေဒသတြင္းႏိုင္ငံေတြ၊ ဥေရာပနဲ႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုအပါအဝင္ ႏိုင္ငံေပါင္း ၂၈ ႏိုင္ငံကို ကူးစက္ပ်ံ႕ႏွံ႔ေနပါတယ္။ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံသား ၁၈၀၀ နီးပါး ေသဆုံးခဲ့ၿပီး ဂ်ပန္၊ ေဟာင္ေကာင္၊ ထိုင္ဝမ္၊ ဖိလစ္ပိုင္ စတဲ့ႏိုင္ငံေတြမွာေတာ့ တေယာက္စီ ေသဆုံးခဲ့ပါတယ္။

................

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် မြန်မာနိုင်ငံတွင်းစစ်ဆေးနိုင်ပြီ

(Unicode)

မြန်မာနိုင်ငံက အမျိုးသားကျန်းမာရေး ဓာတ်ခွဲမှုဆိုင်ရာဌာန NHL မှာ COVID- 19 ရောဂါ ရှိ မရှိ စစ်ဆေးနိုင်ပြီလို့ ဗဟိုကူးစက်ရောဂါ တိုက်ဖျက်ရေးဌာန တာဝန်ရှိသူကပြောပါတယ်။ လူနာတွေဆီက ဓာတ်ခွဲနမူနာတွေကို ရယူပြီး ရောဂါပိုး ရှိ မရှိ ဆိုတာကို NHL မှာစစ်ဆေးတဲ့ရလဒ်နဲ့ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ရဲ့ ရည်ညွှန်းဓာတ်ခွဲခန်းတွေဆီကရလဒ်ဟာ ကိုက်ညီမှုရှိတာကိုလည်း တွေ့ရတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ အပြည့်အစုံကို ဗွီအိုအေမြန်မာပိုင်း သတင်းထောက်စုစုက ပြောပြသွားမှာပါ။

COVID- 19 ရောဂါ ရှိ မရှိဆိုတာကို မြန်မာနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ အမျိုးသားကျန်းမာရေး ဓာတ်ခွဲမှုဆိုင်ရာဌာန NHL မှာ စတင်စစ်ဆေးနိုင်ပြီလို့ ဗဟိုကူးစက်ရောဂါ တိုက်ဖျက်ရေးဌာနက ဒုတိယညွှန်ကြားရေးမှူး ဒေါက်တာခင်ခင်ကြီးကပြောပါတယ်။

“လူနာတွေရဲ့ ဓာတ်ခွဲနမူနာတွေမှာ COVID 19 ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ရှိ မရှိကို စစ်ဆေးနိုင်ပြီဖြစ်ပါတယ်။ စစ်ဆေးတဲ့အခါမှာ ကျမတို့နိုင်ငံမှာလည်း စစ်ဆေးသလိုပဲ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေး အသိအမှတ်ပြု Reference ဖြစ်တဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံ NIH မှာလည်း တခါတည်းပေးပို့ပြီးတော့ စစ်ဆေးတာရှိပါတယ်။ အဲဒီက ရတဲ့အဖြေတွေဟာဆိုရင် ကိုက်ညီမှုရှိတာကို တွေ့ရပါတယ်။ ဒါကတော့ တနည်းအားဖြင့် ကျမတို့ မြန်မာနိုင်ငံ National Health Laboratory ရဲ့ အောင်မြင်မှုလည်း ဖြစ်ပါတယ်။”

COVID- 19 သံသယနဲ့ စောင့်ကြည့်လူနာတွေရဲ့ ဓာတ်ခွဲနမူနာတွေကို ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ရဲ့ ရည်ညွှန်းဓာတ်ခွဲခန်းတွေထဲက တခုဖြစ်တဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံမှာရှိတဲ့ ဓာတ်ခွဲခန်းဆီကိုသာ ပေးပို့ပြီး အတည်ပြုချက်ရယူခဲ့တာပါ။ ဒါပေမယ့် မနေ့က စောင့်ကြည့်လူနာ ၂ဦးရဲ့ ရောဂါရှိ မရှိ ဓာတ်ခွဲအဖြေမှာ ရည်ညွှန်းဓာတ်ခွဲခန်းဆီက ရလဒ်နဲ့ NHL ကရလဒ် အတူတူဖြစ်တာကို တွေ့ရတယ်လို့ ပြောပါတယ်။

အခုလို မြန်မာနိုင်ငံက NHL မှာ စစ်ဆေးနိုင်ဖို့အတွက် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ရဲ့ ချိတ်ဆက်ပေးမှုနဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံနဲ့ ဂျပန်နိုင်ငံတို့ကနေ လိုအပ်တဲ့ ဓာတ်ခွဲပစ္စည်းတွေကို လက်ခံရရှိပြီး လူနာတွေရဲ့ ဓာတ်ခွဲနမူနာတွေမှာ COVID- 19 ဗိုင်းရပ်စ်ရောဂါပိုး ရှိ မရှိဆိုတာကို ရည်ညွှန်းဓာတ်ခွဲခန်းနဲ့ တပြိုင်နက်တည်း စစ်ဆေးနေတယ်လို့ ကျန်းမာရေးနဲ့ အားကစားဝန်ကြီး ဌာနကလည်း သတင်းထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာ COVID- 19 သံသယလူနာ မတွေ့ရှိသေးဘဲ စောင့်ကြည့်လူနာကတော့ ၁၀ဦးရှိပြီး အဲဒီထဲက ၂ဦးမှာ ရောဂါပိုးမရှိကြောင်း မနေ့က ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ရက် ညပိုင်းမှာ ရည်ညွှန်းဓာတ်ခွဲခန်းက ပြန်ကြားလာတယ်လို့ ဒေါက်တာခင်ခင်ကြီးက ပြောပါတယ်။

“အခုလက်ရှိမှာတော့ ကျမတို့နိုင်ငံမှာ သံသယလူနာ တွေ့ရှိခြင်း မရှိသေးပါဘူး။ မနေ့ကညအထိ ဆိုလို့ရှိရင်တော့ လူနာ ၁၀ဦးကို ဆေးရုံခန်းမှာ ဆက်လက်ပြီးတော့ စောင့်ကြပ်ကုသမှုပေးနေပါတယ်။ သူတို့ဆီကနေပြီးတော့ ဓာတ်ခွဲနမူနာတွေကိုလည်း ကျမတို့က ရည်ညွှန်းဓာတ်ခွဲခန်းဆီ ပေးပို့တဲ့အခါ မနေ့ကဆိုလို့ရှိရင် အဖြေပြန်လာပါတယ်။ မိုင်းဖြတ်မြို့နယ်ဆေးရုံက အသက် ၃၆နှစ်အရွယ် အမျိုးသားတဦးနဲ့ မိုးကုတ်မြို့နယ်ဆေးရုံက အသက် ၂၁နှစ်အရွယ် အမျိုးသမီးတဦး။ ဒီလူနာနှစ်ဦးရဲ့ ဓာတ်ခွဲအဖြေမှာ ဆိုလို့ရှိရင် COVID 19 ဗိုင်းရပ်စ်ရောဂါပိုး မရှိပါကြောင်းဆိုပြီးတော့ မနေ့ကညပိုင်းမှာ ပေးပို့လာတာကို ဖော်ပြထားပြီးဖြစ်ပါတယ်။”

ကျန်ရှိနေသေးတဲ့ လူနာ ၈ဦးထဲက မန္တလေးပြည်သူ့ဆေးရုံကြီးက အသက် ၂၄နှစ်အရွယ် အမျိုးသား၊ လားရှိုးမြို့နယ်ဆေးရုံက အသက် ၁၇နှစ်အရွယ် အမျိုးသမီး၊ တောင်သာမြို့နယ်ဆေးရုံက အသက် ၃၈နှစ်အရွယ် အမျိုးသား၊ မြစ်သားမြို့နယ်ဆေးရုံက အသက် ၁၈နှစ်အရွယ် အမျိုးသားနဲ့ အသက် ၃၄နှစ်အရွယ် အမျိုးသား၊ သူတို့ ၅ဦးရဲ့ ဓာတ်ခွဲအဖြေရလဒ်ကို စောင့်နေပြီး၊ လားရှိုးမြို့နယ်ဆေးရုံက အသက် ၄၀အရွယ် အမျိုးသား၊ ဝေဘာဂီအထူးကုဆေးရုံက အသက် ၃၈နှစ်အရွယ်အမျိုးသားနဲ့ ၄၉နှစ်အရွယ် အမျိုးသား၊ သူတို့ ၃ဦးရဲ့ ဓာတ်ခွဲနမူနာတွေကိုတော့ ရည်ညွှန်းဓာတ်ခွဲခန်းဆီ ပေးပို့ဖို့ စီစဉ်နေတယ်လို့ သိရပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာ COVID- 19 ရှိ မရှိ စစ်ဆေးလာနိုင်ပေမယ့် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ WHO ရဲ့ ရည်ညွှန်းဓာတ်ခွဲခန်းဆီကိုတော့ လူနာတွေရဲ့ ဓာတ်ခွဲနမူနာတွေကို ပေးပို့ပြီး သူတို့ရဲ့ရလဒ်ကိုသာ အတည်ပြု ချက် ရယူရဦးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာ COVID- 19 ကူးစက်မှုလုံးဝမရှိသေးပေမယ့် ပြည်သူလူထုအနေနဲ့ ကိုယ်ခံအားကောင်းအောင် စားသောက်နေထိုင်ဖို့၊ လူထူထပ်တဲ့နေရာတွေကို ရှောင်ကြဉ်ပြီး လက်ကိုစနစ်တကျ မကြာခဏဆေးပေးဖို့ အပါအဝင် ချောင်းဆိုးနှာချေရင် ပါးစပ်အုပ်ဖို့အတွက်ကိုလည်း ကျန်းမာရေးနဲ့ အားကစားဝန်ကြီးဌာနက တိုက်တွန်းနှိုးဆော်ထားပါတယ်။

COVID- 19 ကူးစက်ခံရသူဟာ တရုတ်နိုင်ငံမှာ ၇၀၀၀၀ နဲ့ အများဆုံးဖြစ်ပြီး ဂျပန်နိုင်ငံက အယောက် ၄၀၀ နဲ့ ဒုတိယ အများဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။ တရုတ်နိုင်ငံ ဝူဟန်မြို့ကနေ စတင်ပြန့်ပွားလာတဲ့ ဒီဗိုင်းရပ်စ်ပိုးဟာ ဒေသတွင်းနိုင်ငံတွေ၊ ဥရောပနဲ့ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုအပါအဝင် နိုင်ငံပေါင်း ၂၈ နိုင်ငံကို ကူးစက်ပျံ့နှံ့နေပါတယ်။ တရုတ်နိုင်ငံသား ၁၈၀၀ နီးပါး သေဆုံးခဲ့ပြီး ဂျပန်၊ ဟောင်ကောင်၊ ထိုင်ဝမ်၊ ဖိလစ်ပိုင် စတဲ့နိုင်ငံတွေမှာတော့ တယောက်စီ သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။

စုစု/ VOA (Burmese)
https://burmese.voanews.com

ဒင္းနစ္စ္မုန္တိုင္း-ၿဗိတိန္ကေဒသေပါင္း သုံးရာေက်ာ္မွာ သတိေပးခ်က္ေတြ ထုတ္ျပန္ထားဆဲ

ကယ္ဆယ္ရွာေဖြေရးေတြေတာ့ ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။
(Zawgyi)⤵⤵⤵
ေလတိုက္ႏႈန္းတစ္နာရီ ၉၁ မိုင္ခန႔္ရွိတဲ့ ဒင္းနစ္စ္ မုန္တိုင္း တိုက္လို႔ ၿဗိတိန္မွာ ႏိုင္ငံတစ္ဝန္း မိုးသည္းထန္စြာ႐ြာသြန္းခဲ့ၿပီး ေရႀကီးေရလွ်ံမႈေတြ ျဖစ္ေပၚခဲ့ပါတယ္။

မုန္တိုင္းေၾကာင့္ ေလေၾကာင္းနဲ႔ ရထားခရီးစဥ္ေတြ ဖ်က္သိမ္းခဲ့ၿပီး လမ္းမႀကီးတခ်ိဳ႕ ပိတ္ထားရပါတယ္။

ၿဗိတိန္က ေဒသေပါင္း သုံးရာေက်ာ္မွာ ေရႀကီးေရလွ်ံမႈ သတိေပးခ်က္ေတြ ထုတ္ျပန္ထားၿပီး ၿဗိတိန္ကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာနက အေနာက္ေယာ့ခ္ရႈိင္း ယားေဒသမွာရွိတဲ့ျပည္သူေတြကို ကူညီဖို႔ တပ္ဖြဲ႕ဝင္ေတြကို ေစလႊတ္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေဒသဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့သတင္းပတ္က Ciara မုန္တိုင္းဒဏ္ကို ဆိုးဆိုး႐ြား႐ြားခံထားရတဲ့ေနရာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

 သတိေပးခ်က္တခ်ိဳ႕
ေယာ့ခ္ၿမိဳ႕မွာဆိုရင္ Ouse ျမစ္အနီးမွာ သဲအိတ္ေပါင္း ေထာင္နဲ႔ခ်ီခ်ထားၿပီး ဒီျမစ္ရဲ႕စိုးရိမ္ေရမွတ္ဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္က တင္ခဲ့တဲ့စံခ်ိန္ကို ေရာက္လာႏိုင္တယ္လို႔ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ေအဂ်င္စီက သတိေပးထားပါတယ္။

စေကာ့တလန္က တံတားတခ်ိဳ႕မွာလည္း ယာဥ္ေၾကာပိတ္ဆို႔မႈေတြျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

ဟက္ဖို႔ရႈိင္းယားမွာေတာ့ ေဒသခံေတြမလိုအပ္ဘဲ ခရီးမသြားဖို႔ ၊ မိမိတို႔ရဲ႕အိမ္နီးခ်င္းေတြကို ေစာင့္ၾကည့္ေနဖို ေဒသအာဏာပိုင္ေတြက တိုက္တြန္းထားၿပီး ေျပာင္းေ႐ႊ႕ဖို႔ လိုအပ္သူေတြအတြက္ စင္တာေတြလည္း စီစဥ္ထားတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၆ ရက္ မေန႔ကအထိ ေဝလျပည္နယ္မွာ အသက္အႏၲရာယ္ရွိတဲ့ေရႀကီးေရလွ်ံမႈေတြ ျဖစ္ေပၚေနဆဲျဖစ္ပါတယ္။

ေဝၚဆက္စတာရႈိင္းယားေဒသမွာ အမ်ိဳးသားတစ္ဦးကို ကယ္ဆယ္ႏိုင္ခဲ့ၿပီးေဆး႐ုံကိုပို႔ေဆာင္ေပးခဲ့ေပမယ့္ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးကိုေတာ့ ဒီကေန႔ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁၇ ရက္မနက္ပိုင္းအထိ ရွာေဖြေနဆဲျဖစ္တယ္လို႔ ေဝလျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္းရဲတပ္ဖြဲ႕က ေျပာပါတယ္။

 ေရလႊမ္းေနတဲ့လမ္းမတခ်ိဳ႕
လူေသဆုံးမႈသတင္းတခ်ိဳ႕ ထြက္ေပၚေနေပမယ့္ ပ်က္စီးဆုံးရႈံးမႈနဲ႔ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရမႈ၊ ေသဆုံးမႈ စာရင္းတို႔ကို ၿဗိတိန္အစိုးရက အတိအက် မထုတ္ျပန္ေသးပါဘူး။

ကယ္ဆယ္ရွာေဖြေရးေတြေတာ့ ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။

ၿဗိတိန္သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးဝန္ႀကီးသစ္ George Eustice ကေတာ့ ဒီလိုအစြန္းေရာက္ဆိုး႐ြားတဲ့ရာသီဥတုျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္ ထိခိုက္သူတိုင္းကို အကာအကြယ္မေပးႏိုင္ခဲ့ဘူးလို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ဒီျဖစ္စဥ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အစိုးရအေပၚ ေဝဖန္မႈေတြကို သူက ျငင္းပယ္ခဲ့ၿပီး ဒီလိုျပင္းထန္တဲ့ရာသီဥတုေျပာင္းလဲမႈေတြကို ဘာမွမလုပ္ႏိုင္ခဲ့ေပမဲ့ လုပ္ခဲ့ၿပီးသမွ်အေျခအေနေတြအဆင့္ေတြကေတာ့ ဒီလို ရာသီဥတုဆိုးက်ိဳး သက္ေရာက္မႈေတြ နည္းပါးလာေစခဲ့တယ္လို႔ ေရႀကီးမႈဒဏ္အဆိုး႐ြားဆုံးခံခဲ့ရတဲ့ ေယာ့ခ္ေဒသကို လာေရာက္စဥ္ ဝန္ႀကီးကေျပာၾကားသြားခဲ့ပါတယ္။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
-------------
(Unicode)⤵⤵⤵
ဒင်းနစ်စ်မုန်တိုင်း-ဗြိတိန်ကဒေသပေါင်း သုံးရာကျော်မှာ သတိပေးချက်တွေ ထုတ်ပြန်ထားဆဲ

ဓာတ်ပုံ မူပိုင် PA Media
Image caption ကယ်ဆယ်ရှာဖွေရေးတွေတော့ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေပါတယ်။

လေတိုက်နှုန်းတစ်နာရီ ၉၁ မိုင်ခန့်ရှိတဲ့ ဒင်းနစ်စ် မုန်တိုင်း တိုက်လို့ ဗြိတိန်မှာ နိုင်ငံတစ်ဝန်း မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခဲ့ပြီး ရေကြီးရေလျှံမှုတွေ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပါတယ်။

မုန်တိုင်းကြောင့် လေကြောင်းနဲ့ ရထားခရီးစဉ်တွေ ဖျက်သိမ်းခဲ့ပြီး လမ်းမကြီးတချို့ ပိတ်ထားရပါတယ်။

ဗြိတိန်က ဒေသပေါင်း သုံးရာကျော်မှာ ရေကြီးရေလျှံမှု သတိပေးချက်တွေ ထုတ်ပြန်ထားပြီး ဗြိတိန်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနက အနောက်ယော့ခ်ရှိုင်း ယားဒေသမှာရှိတဲ့ပြည်သူတွေကို ကူညီဖို့ တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေကို စေလွှတ်ခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီဒေသဟာ ပြီးခဲ့တဲ့သတင်းပတ်က Ciara မုန်တိုင်းဒဏ်ကို ဆိုးဆိုးရွားရွားခံထားရတဲ့နေရာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။
Image caption သတိပေးချက်တချို့

ယော့ခ်မြို့မှာဆိုရင် Ouse မြစ်အနီးမှာ သဲအိတ်ပေါင်း ထောင်နဲ့ချီချထားပြီး ဒီမြစ်ရဲ့စိုးရိမ်ရေမှတ်ဟာ ပြီးခဲ့တဲ့ ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်က တင်ခဲ့တဲ့စံချိန်ကို ရောက်လာနိုင်တယ်လို့ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်အေဂျင်စီက သတိပေးထားပါတယ်။

စကော့တလန်က တံတားတချို့မှာလည်း ယာဉ်ကြောပိတ်ဆို့မှုတွေဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။

ဟက်ဖို့ရှိုင်းယားမှာတော့ ဒေသခံတွေမလိုအပ်ဘဲ ခရီးမသွားဖို့ ၊ မိမိတို့ရဲ့အိမ်နီးချင်းတွေကို စောင့်ကြည့်နေဖို ဒေသအာဏာပိုင်တွေက တိုက်တွန်းထားပြီး ပြောင်းရွှေ့ဖို့ လိုအပ်သူတွေအတွက် စင်တာတွေလည်း စီစဉ်ထားတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ဖေဖော်ဝါရီ ၁၆ ရက် မနေ့ကအထိ ဝေလပြည်နယ်မှာ အသက်အန္တရာယ်ရှိတဲ့ရေကြီးရေလျှံမှုတွေ ဖြစ်ပေါ်နေဆဲဖြစ်ပါတယ်။

ဝေါ်ဆက်စတာရှိုင်းယားဒေသမှာ အမျိုးသားတစ်ဦးကို ကယ်ဆယ်နိုင်ခဲ့ပြီးဆေးရုံကိုပို့ဆောင်ပေးခဲ့ပေမယ့် အမျိုးသမီးတစ်ဦးကိုတော့ ဒီကနေ့ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၇ ရက်မနက်ပိုင်းအထိ ရှာဖွေနေဆဲဖြစ်တယ်လို့ ဝေလပြည်နယ်တောင်ပိုင်းရဲတပ်ဖွဲ့က ပြောပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ မူပိုင် AFP/GETTY IMAGES
Image caption ရေလွှမ်းနေတဲ့လမ်းမတချို့

လူသေဆုံးမှုသတင်းတချို့ ထွက်ပေါ်နေပေမယ့် ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုနဲ့ ထိခိုက်ဒဏ်ရာရမှု၊ သေဆုံးမှု စာရင်းတို့ကို ဗြိတိန်အစိုးရက အတိအကျ မထုတ်ပြန်သေးပါဘူး။

ကယ်ဆယ်ရှာဖွေရေးတွေတော့ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေပါတယ်။

ဗြိတိန်သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဝန်ကြီးသစ် George Eustice ကတော့ ဒီလိုအစွန်းရောက်ဆိုးရွားတဲ့ရာသီဥတုဖြစ်စဉ်ကြောင့် ထိခိုက်သူတိုင်းကို အကာအကွယ်မပေးနိုင်ခဲ့ဘူးလို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

ဒီဖြစ်စဉ်နဲ့ပတ်သက်ပြီး အစိုးရအပေါ် ဝေဖန်မှုတွေကို သူက ငြင်းပယ်ခဲ့ပြီး ဒီလိုပြင်းထန်တဲ့ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုတွေကို ဘာမှမလုပ်နိုင်ခဲ့ပေမဲ့ လုပ်ခဲ့ပြီးသမျှအခြေအနေတွေအဆင့်တွေကတော့ ဒီလို ရာသီဥတုဆိုးကျိုး သက်ရောက်မှုတွေ နည်းပါးလာစေခဲ့တယ်လို့ ရေကြီးမှုဒဏ်အဆိုးရွားဆုံးခံခဲ့ရတဲ့ ယော့ခ်ဒေသကို လာရောက်စဉ် ဝန်ကြီးကပြောကြားသွားခဲ့ပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com

စိန္မင္းသမီး အေပ်ာ္စီးသေဘၤာက အေမရိကန္ႏိုင္ငံသားေတြကို ေခၚထုတ္

စိန္မင္းသမီး အေပ်ာ္စီးသေဘၤာက အေမရိကန္ႏိုင္ငံသားေတြကို ေခၚထုတ္
(Zawgyi)⤵⤵⤵
ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ကူးစက္ခံထားရသူေတြ ပါတဲ့အတြက္ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံ၊ တိုက်ိဳၿမိဳ႕အနီးက ယိုကိုဟားမားဆိပ္ကမ္းမွာ သီတင္းႏွစ္ပတ္ၾကာ သီးျခားခြဲၿပီး ဆိုက္ကပ္ထားရတဲ့ Diamond Princess အေပ်ာ္စီး သေဘၤာေပၚက အေမရိကန္ႏိုင္ငံသားေတြကို အေမရိကန္က ျပန္လာေခၚယူခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီအေပ်ာ္စီးသေဘၤာေပၚမွာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသား ၄၀ဝ ပါရွိၿပီး အေယာက္ ၄၀ ကေတာ့ ကို႐ိုနာဗိုင္းရပ္စ္ ေရာဂါ ကူးစက္ခံထားရပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ကူးစက္ခံထားရသူေတြက လြဲလို႔ က်န္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံသားေတြကိုေတာ့ အေမရိကန္ အစိုးရကေလယာဥ္ႏွစ္စီး ေစလႊတ္ၿပီး ျပန္ေခၚခဲ့ပါတယ္။

ဒီစိန္မင္းသမီး (Diamond Princess) အေပ်ာ္စီးသေဘၤာမွာ ပါတဲ့ အမ်ိဳးသားတစ္ဦးဟာ ေဟာင္ေကာင္မွာ ဆင္းေနခဲ့စဥ္မွာ ကို႐ိုနာ ဗိုင္းရပ္စ္ ကူးစက္ခံရတာ ေတြ႕တဲ့အတြက္ အခုလို ယိုကိုဟားမားဆိပ္ကမ္းမွာ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၅ ရက္ေန႔က ဆိုက္ကပ္ေစၿပီး ေစာင့္ၾကည့္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
-------------
(Unicode)⤵⤵⤵
စိန်မင်းသမီး အပျော်စီးသင်္ဘောက အမေရိကန်နိုင်ငံသားတွေကို ခေါ်ထုတ်
(၃) စိန်မင်းသမီး အပျော်စီးသင်္ဘောက အမေရိကန်နိုင်ငံသားတွေကို ခေါ်ထုတ်

ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံထားရသူတွေ ပါတဲ့အတွက် ဂျပန်နိုင်ငံ၊ တိုကျိုမြို့အနီးက ယိုကိုဟားမားဆိပ်ကမ်းမှာ သီတင်းနှစ်ပတ်ကြာ သီးခြားခွဲပြီး ဆိုက်ကပ်ထားရတဲ့ Diamond Princess အပျော်စီး သင်္ဘောပေါ်က အမေရိကန်နိုင်ငံသားတွေကို အမေရိကန်က ပြန်လာခေါ်ယူခဲ့ပါတယ်။

အဲဒီအပျော်စီးသင်္ဘောပေါ်မှာ အမေရိကန်နိုင်ငံသား ၄၀ဝ ပါရှိပြီး အယောက် ၄၀ ကတော့ ကိုရိုနာဗိုင်းရပ်စ် ရောဂါ ကူးစက်ခံထားရပါတယ်။

ဒါကြောင့် ကူးစက်ခံထားရသူတွေက လွဲလို့ ကျန် အမေရိကန်နိုင်ငံသားတွေကိုတော့ အမေရိကန် အစိုးရကလေယာဉ်နှစ်စီး စေလွှတ်ပြီး ပြန်ခေါ်ခဲ့ပါတယ်။

ဒီစိန်မင်းသမီး (Diamond Princess) အပျော်စီးသင်္ဘောမှာ ပါတဲ့ အမျိုးသားတစ်ဦးဟာ ဟောင်ကောင်မှာ ဆင်းနေခဲ့စဉ်မှာ ကိုရိုနာ ဗိုင်းရပ်စ် ကူးစက်ခံရတာ တွေ့တဲ့အတွက် အခုလို ယိုကိုဟားမားဆိပ်ကမ်းမှာ ဖေဖော်ဝါရီ ၅ ရက်နေ့က ဆိုက်ကပ်စေပြီး စောင့်ကြည့်နေတာဖြစ်ပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com

ခႏၲီးနဲ႔ဟုမၼလင္းကို နာဂေဒသထဲထည့္ေရး ရွမ္းနီတိုင္းရင္းသားေတြ လက္မခံ


(Zawgyi)⤵⤵⤵
စစ္ကိုင္းတိုင္းအတြင္းက ခႏၲီးနဲ႔ ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္ေတြကို နာဂကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသထဲ ထည့္သြင္းေပးဖို႔ ေလရွီးၿမိဳ႕ခံတစ္ဦးက အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ထံ ေတာင္းဆိုထားမႈကို ရွမ္းနီတိုင္းရင္းသား အဖြဲ႕အစည္းေတြက အျပင္းအထန္ကန႔္ကြက္ေနၾကပါတယ္။

နာဂ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသထဲမွာ စစ္ကိုင္းတိုင္းအတြင္းက ခႏၲီးနဲ႔ ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္ေတြမပါလို႔ ျပန္ထည့္ေပးဖို႔ေတာင္းဆိုတာဟာ အေျခခံဥပေဒနဲ႔ မညီၫြတ္ဘူးလို႔ ရွမ္းစာေပနဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မတီက ဒီေန႔ထုတ္ျပန္ခ်က္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ 

ခႏၲီးနဲ႔ ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္ေတြဟာ ေရွးယခင္ထဲက ရွမ္းေစာ္ဘြားေတြ အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တဲ့ ၿမိဳ႕နယ္ေတြျဖစ္တယ္လို႔လည္း ဆိုပါတယ္။

ႏိုင္ငံေတာ္ နယ္နမိတ္ျပင္ဆင္သတ္မွတ္မယ္ဆိုရင္၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၅၁ (က) နဲ႔ (ခ)အရ သမၼတက ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ဆီ အေၾကာင္းၾကား ေဆာင္႐ြက္ရ မွာျဖစ္တယ္လို႔ တရားလႊတ္ေတာ္ေရွ႕ေန ဦးေရာဘတ္ဆန္းေအာင္က ေျပာပါတယ္။

“ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒ ပုဒ္မ ၅၂ (က) အရဆိုရင္ သမၼတက ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္ အႀကီးအမႉးဆီကို အေၾကာင္းၾကားရမယ္။ အေၾကာင္းၾကားၿပီးမွ လႊတ္ေတာ္ရဲ႕ အဆုံးအျဖတ္ကို ခံယူရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္မွာ ေဆြးေႏြးၿပီးေတာ့သာ ေဆာင္႐ြက္ဖို႔လိုတယ္။ ဒီအတိုင္းကေတာ့ ေဆာင္႐ြက္လို႔မရဘူး။”

အလားတူ ရွမ္းနီေသြးစည္းညီၫြတ္ေရးပါတီ SSPP၊ ရွမ္းတိုင္းရင္းသားမ်ား စာေပနဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မတီ၊ ရွမ္းနီႏြယ္ဖြား လူငယ္မ်ားအဖြဲ႕ခ်ဳပ္တို႔ကလည္း နာဂကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသထဲကို ဒီၿမိဳ႕နယ္ ႏွစ္ခုကို ထည့္သြင္းေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုခ်က္ကို ကန႔္ကြက္ေၾကာင္း ေၾကညာခ်က္ေတြကို ဒီရက္ပိုင္းအတြင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့ၾကပါတယ္။

လီဆူစာေပနဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈေကာ္မတီက ဒီေန႔ ေၾကညာခ်က္ထုတ္ျပန္ရာမွာေတာ့ သူတို႔တစ္ဦးထဲသေဘာအရ သေဘာမတူေသာ္လည္း အမ်ားသေဘာတူေဆာင္႐ြက္မယ္ဆိုရင္ သေဘာတူမွာျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဒီလိုမ်ိဳးေတာင္းဆိုတာေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေရး၊ လူမ်ိဳးေရး ပဋိပကၡေတြ ႀကဳံလာရႏိုင္တယ္လို႔ ရွမ္းအဖြဲ႕ေတြက ဆိုပါတယ္။

လက္ရွိမွာ နာဂကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသထဲမွာ နန္းယြန္း၊ ေလရွီးနဲ႔ လဟယ္ၿမိဳ႕နယ္ေတြ ရွိေနတာပါ။

ဒီကိစၥဟာ ထိလြယ္ရွလြယ္တဲ့ကိစၥျဖစ္ၿပီး ပဋိပကၡေတြျဖစ္ႏိုင္လို႔ ေဆာင္႐ြက္ဖို႔ မသင့္ဘူးလို႔  ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္ တိုင္းေဒသႀကီးလႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ဦးေက်ာ္ေဌးလြင္က ေျပာပါတယ္။

“ဒီကိစၥက ထိလြယ္ရွလြယ္တဲ့ တိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ ကိစၥ ဒီႏိုင္ငံကလည္း ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု စနစ္ကို တည္ေဆာက္ေနတဲ့အခ်ိန္ ဒီလိုမ်ိဳးကိစၥကေတာ့ မျဖစ္သင့္ဘူး။ ပဋိပကၡေတြလည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္ေလ။ စည္းလုံးညီၫြတ္မႈ ၿပိဳကြဲမႈေတြျဖစ္ႏိုင္တယ္။”

ခႏၲီးၿမိဳ႕ခံ ကိုေအာင္ဆန္းျမင့္ကလည္း ခႏၲီးၿမိဳ႕နယ္ဟာ တိုင္းရင္းသားမ်ိဳးႏြယ္စု တစ္ခုတည္းေနထိုင္ရာေနရာ မဟုတ္လို႔ အခုလိုေတာင္းဆိုတာဟာ မျဖစ္သင့္ဘူးလို႔ ေျပာပါတယ္။

“ေတာင္းတာကေတာ့ ေတာင္းမွာပဲ။ လူႀကီးလာတဲ့ခရီးစဥ္မွာ၊ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တို႔ကေတာ့ ဒီကိစၥက ဘယ္လိုမွ မျဖစ္သင့္ဘူးလို႔ ယူဆတယ္။ ဒီကိစၥကေတာ့ တစ္ဦးတစ္ေယာက္တည္းပိုင္တဲ့ ကိစၥလည္း မဟုတ္ဘူး။ ခႏၲီးဆိုတာက အခုလိုမ်ိဳး ေတာင္းဆိုလိုက္ျခင္းအားျဖင့္ တိုင္းရင္းသား အခ်င္းခ်င္းမွာ ေသြးကြဲေစတယ္ေပါ့။ ဒီလိုမ်ိဳး လုပ္ရပ္ေပၚမွာ”

ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇန္နဝါရီလကုန္ပိုင္းက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ စစ္ကိုင္းတိုင္းအတြင္းက ေလရွီး၊ ဗန္းေမာက္၊ ပင္လယ္ဘူး၊ နန္းယြန္းနဲ႔ တမူးၿမိဳ႕နယ္ေတြကို သြားေရာက္ခဲ့ပါတယ္။ ေလရွီးၿမိဳ႕က လူထုေတြ႕ဆုံပြဲမွာ ေဒသခံ ဦးေကရွီမႉး ဆိုသူက ခႏၲီးနဲ႔ ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္ေတြကို နာဂေဒသထဲ ထည့္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုခဲ့တာပါ။

“ႏိုင္ငံေတာ္ကေန ခြဲထြက္ဖို႔ႀကိဳးစားတာ ႏိုင္ငံေတာ္ကို ပုန္ကန္ဖို႔ႀကိဳးစားတာလည္း မဟုတ္ဘူး။ ယခင္ နာဂ ေတာင္တန္းခ႐ိုင္မွာပါဝင္တဲ့ ခႏၲီး၊ ဟုမၼလင္း၊ ေလရွီး၊ လဟယ္၊ နန္းယြန္းရယ္ ကခ်င္ျပည္နယ္က ဆြမ္ပရာ ၿမိဳ႕နယ္ခြဲတို႔ကို စုစည္းၿပီး လာမယ့္ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒေရးဆြဲတဲ့အခါ နာဂျပည္နယ္အျဖစ္ သတ္မွတ္ေပးဖို႔ စဥ္းစားေပးပါလို႔ ေလးစားစြာ တင္ျပပါတယ္။”

ေဒၚေအာင္ဆန္းၾကည္က စစ္မွန္တဲ့ ဖက္ဒရယ္ဒီမိုကေရစီျဖစ္ဖို႔ လိုအပ္တဲ့ အေျပာင္းအလဲေတြကို လုပ္မယ္လို႔ ေလးရွီးၿမိဳ႕ခံ ဦးေကရွီမႉးရဲ႕ ေမးျမန္းမႈအေပၚ ဇန္နဝါရီလ ၂၂ ရက္ေန႔က ေျဖၾကားခဲ့ပါတယ္။

“စစ္မွန္တဲ့ ဖက္ဒရယ္ ဒီမိုကေရစီ ျပည္ေထာင္စု တည္ေထာင္ဖို႔ လုပ္ေနတာျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒါက က်မတို႔ရဲ႕ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒနဲ႔လည္း ဆက္ႏြယ္ေနပါတယ္။ ေဒသတစ္ခုအတြက္၊ ျပည္နယ္တစ္ခုအတြက္ တိုင္းတစ္ခုအတြက္ဆိုၿပီးေတာ့ ခြဲျခားၿပီး ဒီအခ်ိန္မွာ စဥ္းစားလို႔မရပါဘူး။ ဖြဲ႕စည္းအုပ္ခ်ဳပ္ပုံ ေဘာင္အတြင္းက စစ္မွန္တဲ့ ဒီမိုကေရစီျဖစ္ဖို႔ လိုအပ္တဲ့ အေျပာင္းအလဲေတြကို က်မတို႔ လုပ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

ဒီေမးျမန္းမႈနဲ႔ ဆက္စပ္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရဲတပ္ဖြဲ႕ရဲခ်ဳပ္ကလည္း ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရ ေဒသ ငါးခုက ခ႐ိုင္အဆင့္နဲ႔ ေလ်ာ္ညီတဲ့အဖြဲ႕ေတြဖြဲ႕ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုတာေတြရွိၿပီး အဲဒီထဲမွာ နာဂ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသလည္း ပါဝင္ေၾကာင္းနဲ႔ အစိုးရအေနနဲ႔လည္း ဒီေတာင္းဆိုမႈေတြကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္႐ြက္ ေနတယ္လို႔ ေျပာခဲ့ပါတယ္။

စစ္ကိုင္းတိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရအဖြဲ႕ရဲ႕ စီမံကိန္းနဲ႔ ဘ႑ာေရးဝန္ႀကီး ဦးစိုးဦးက ေသခ်ာစဥ္းစားၿပီး လုပ္ေဆာင္ရမွာျဖစ္တယ္လို႔ RFA ကိုေျပာပါတယ္။

“စာတင္ၿပီးမွ ေျပာတာမဟုတ္ဘူး။ သူက လက္တန္းေခၚလိုက္တဲ့အခါမွာ ေရွ႕မွာထေျပာတာေလ။ တကယ္တမ္းက်ေတာ့ ဒါမ်ိဳးက ေသခ်ာကို စဥ္းစားၿပီးမွ ႏိုင္ငံေတာ္အဆင့္က စဥ္းစားရမွာေလ။ ဒါက ေပါ့ေပါ့တန္တန္လုပ္လို႔ မရဘူး။”

ခႏၲီးနဲ႔ ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ နာဂတိုင္းရင္းသားေတြအျပင္ ကခ်င္၊ ကယား၊ ကရင္၊ ခ်င္း၊ ဗမာ၊ ရွမ္း၊ လီဆူးနဲ႔ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားေတြလည္း ေနထိုင္ေနၾကတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ခႏၲီးၿမိဳ႕နယ္မွာ လူဦးေရ ၃၇၀၀၀ ေက်ာ္ရွိၿပီး နာဂက ၁၇၀၀၀ေက်ာ္ ၊ ဗမာတိုင္းရင္းသား ၉၅၀၀ ေက်ာ္၊ ရွမ္းတိုင္းရင္းသား ၇၆၀၀ ေက်ာ္နဲ႔ က်န္တိုင္းရင္းသားေတြ ရွိၾကပါတယ္။

ဟုမၼလင္းၿမိဳ႕နယ္အတြင္းမွာေတာ့ လူဦးေရ ၂၀၀၀၀၀ ေက်ာ္ရွိၿပီး ရွမ္းနီတိုင္းရင္းသားေတြက ၁၆၀၀၀၀ ေက်ာ္ရွိၿပီး နာဂတိုင္းရင္းသားက ၁၆၀၀ ဝန္းက်င္သာရွိတာျဖစ္ပါတယ္။

RFA Burmese
https://www.rfa.org
----------------
(Unicode)⤵⤵⤵
ခန္တီးနဲ့ဟုမ္မလင်းကို နာဂဒေသထဲထည့်ရေး ရှမ်းနီတိုင်းရင်းသားတွေ လက်မခံ

စစ်ကိုင်းတိုင်းအတွင်းက ခန္တီးနဲ့ ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်တွေကို နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသထဲ ထည့်သွင်းပေးဖို့ လေရှီးမြို့ခံတစ်ဦးက အတိုင်ပင်ခံပုဂ္ဂိုလ်ထံ တောင်းဆိုထားမှုကို ရှမ်းနီတိုင်းရင်းသား အဖွဲ့အစည်းတွေက အပြင်းအထန်ကန့်ကွက်နေကြပါတယ်။

နာဂ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသထဲမှာ စစ်ကိုင်းတိုင်းအတွင်းက ခန္တီးနဲ့ ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်တွေမပါလို့ ပြန်ထည့်ပေးဖို့တောင်းဆိုတာဟာ အခြေခံဥပဒေနဲ့ မညီညွတ်ဘူးလို့ ရှမ်းစာပေနဲ့ ယဉ်ကျေးမှုကော်မတီက ဒီနေ့ထုတ်ပြန်ချက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ 

ခန္တီးနဲ့ ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်တွေဟာ ရှေးယခင်ထဲက ရှမ်းစော်ဘွားတွေ အုပ်ချုပ်ခဲ့တဲ့ မြို့နယ်တွေဖြစ်တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။

နိုင်ငံတော် နယ်နမိတ်ပြင်ဆင်သတ်မှတ်မယ်ဆိုရင်၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၅၁ (က) နဲ့ (ခ)အရ သမ္မတက ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ဆီ အကြောင်းကြား ဆောင်ရွက်ရ မှာဖြစ်တယ်လို့ တရားလွှတ်တော်ရှေ့နေ ဦးရောဘတ်ဆန်းအောင်က ပြောပါတယ်။

“ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေ ပုဒ်မ ၅၂ (က) အရဆိုရင် သမ္မတက ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် အကြီးအမှူးဆီကို အကြောင်းကြားရမယ်။ အကြောင်းကြားပြီးမှ လွှတ်တော်ရဲ့ အဆုံးအဖြတ်ကို ခံယူရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ လွှတ်တော်မှာ ဆွေးနွေးပြီးတော့သာ ဆောင်ရွက်ဖို့လိုတယ်။ ဒီအတိုင်းကတော့ ဆောင်ရွက်လို့မရဘူး။”

အလားတူ ရှမ်းနီသွေးစည်းညီညွတ်ရေးပါတီ SSPP၊ ရှမ်းတိုင်းရင်းသားများ စာပေနဲ့ ယဉ်ကျေးမှုကော်မတီ၊ ရှမ်းနီနွယ်ဖွား လူငယ်များအဖွဲ့ချုပ်တို့ကလည်း နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသထဲကို ဒီမြို့နယ် နှစ်ခုကို ထည့်သွင်းပေးဖို့ တောင်းဆိုချက်ကို ကန့်ကွက်ကြောင်း ကြေညာချက်တွေကို ဒီရက်ပိုင်းအတွင်း ထုတ်ပြန်ခဲ့ကြပါတယ်။

လီဆူစာပေနဲ့ ယဉ်ကျေးမှုကော်မတီက ဒီနေ့ ကြေညာချက်ထုတ်ပြန်ရာမှာတော့ သူတို့တစ်ဦးထဲသဘောအရ သဘောမတူသော်လည်း အများသဘောတူဆောင်ရွက်မယ်ဆိုရင် သဘောတူမှာဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ဒီလိုမျိုးတောင်းဆိုတာကြောင့် နိုင်ငံရေး၊ လူမျိုးရေး ပဋိပက္ခတွေ ကြုံလာရနိုင်တယ်လို့ ရှမ်းအဖွဲ့တွေက ဆိုပါတယ်။

လက်ရှိမှာ နာဂကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသထဲမှာ နန်းယွန်း၊ လေရှီးနဲ့ လဟယ်မြို့နယ်တွေ ရှိနေတာပါ။

ဒီကိစ္စဟာ ထိလွယ်ရှလွယ်တဲ့ကိစ္စဖြစ်ပြီး ပဋိပက္ခတွေဖြစ်နိုင်လို့ ဆောင်ရွက်ဖို့ မသင့်ဘူးလို့  ဟုမ္မလင်းမြို့နယ် တိုင်းဒေသကြီးလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် ဦးကျော်ဌေးလွင်က ပြောပါတယ်။

“ဒီကိစ္စက ထိလွယ်ရှလွယ်တဲ့ တိုင်းရင်းသားတွေရဲ့ ကိစ္စ ဒီနိုင်ငံကလည်း ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စု စနစ်ကို တည်ဆောက်နေတဲ့အချိန် ဒီလိုမျိုးကိစ္စကတော့ မဖြစ်သင့်ဘူး။ ပဋိပက္ခတွေလည်း ဖြစ်နိုင်တယ်လေ။ စည်းလုံးညီညွတ်မှု ပြိုကွဲမှုတွေဖြစ်နိုင်တယ်။”

ခန္တီးမြို့ခံ ကိုအောင်ဆန်းမြင့်ကလည်း ခန္တီးမြို့နယ်ဟာ တိုင်းရင်းသားမျိုးနွယ်စု တစ်ခုတည်းနေထိုင်ရာနေရာ မဟုတ်လို့ အခုလိုတောင်းဆိုတာဟာ မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ ပြောပါတယ်။

“တောင်းတာကတော့ တောင်းမှာပဲ။ လူကြီးလာတဲ့ခရီးစဉ်မှာ၊ ဒါပေမဲ့ ကျနော်တို့ကတော့ ဒီကိစ္စက ဘယ်လိုမှ မဖြစ်သင့်ဘူးလို့ ယူဆတယ်။ ဒီကိစ္စကတော့ တစ်ဦးတစ်ယောက်တည်းပိုင်တဲ့ ကိစ္စလည်း မဟုတ်ဘူး။ ခန္တီးဆိုတာက အခုလိုမျိုး တောင်းဆိုလိုက်ခြင်းအားဖြင့် တိုင်းရင်းသား အချင်းချင်းမှာ သွေးကွဲစေတယ်ပေါ့။ ဒီလိုမျိုး လုပ်ရပ်ပေါ်မှာ”

ပြီးခဲ့တဲ့ ဇန်နဝါရီလကုန်ပိုင်းက ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ဟာ စစ်ကိုင်းတိုင်းအတွင်းက လေရှီး၊ ဗန်းမောက်၊ ပင်လယ်ဘူး၊ နန်းယွန်းနဲ့ တမူးမြို့နယ်တွေကို သွားရောက်ခဲ့ပါတယ်။ လေရှီးမြို့က လူထုတွေ့ဆုံပွဲမှာ ဒေသခံ ဦးကေရှီမှူး ဆိုသူက ခန္တီးနဲ့ ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်တွေကို နာဂဒေသထဲ ထည့်ပေးဖို့ တောင်းဆိုခဲ့တာပါ။

“နိုင်ငံတော်ကနေ ခွဲထွက်ဖို့ကြိုးစားတာ နိုင်ငံတော်ကို ပုန်ကန်ဖို့ကြိုးစားတာလည်း မဟုတ်ဘူး။ ယခင် နာဂ တောင်တန်းခရိုင်မှာပါဝင်တဲ့ ခန္တီး၊ ဟုမ္မလင်း၊ လေရှီး၊ လဟယ်၊ နန်းယွန်းရယ် ကချင်ပြည်နယ်က ဆွမ်ပရာ မြို့နယ်ခွဲတို့ကို စုစည်းပြီး လာမယ့် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေရေးဆွဲတဲ့အခါ နာဂပြည်နယ်အဖြစ် သတ်မှတ်ပေးဖို့ စဉ်းစားပေးပါလို့ လေးစားစွာ တင်ပြပါတယ်။”

ဒေါ်အောင်ဆန်းကြည်က စစ်မှန်တဲ့ ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီဖြစ်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ အပြောင်းအလဲတွေကို လုပ်မယ်လို့ လေးရှီးမြို့ခံ ဦးကေရှီမှူးရဲ့ မေးမြန်းမှုအပေါ် ဇန်နဝါရီလ ၂၂ ရက်နေ့က ဖြေကြားခဲ့ပါတယ်။

“စစ်မှန်တဲ့ ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီ ပြည်ထောင်စု တည်ထောင်ဖို့ လုပ်နေတာဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒါက ကျမတို့ရဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေနဲ့လည်း ဆက်နွယ်နေပါတယ်။ ဒေသတစ်ခုအတွက်၊ ပြည်နယ်တစ်ခုအတွက် တိုင်းတစ်ခုအတွက်ဆိုပြီးတော့ ခွဲခြားပြီး ဒီအချိန်မှာ စဉ်းစားလို့မရပါဘူး။ ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံ ဘောင်အတွင်းက စစ်မှန်တဲ့ ဒီမိုကရေစီဖြစ်ဖို့ လိုအပ်တဲ့ အပြောင်းအလဲတွေကို ကျမတို့ လုပ်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။”

ဒီမေးမြန်းမှုနဲ့ ဆက်စပ်လို့ မြန်မာနိုင်ငံ ရဲတပ်ဖွဲ့ရဲချုပ်ကလည်း ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသ ငါးခုက ခရိုင်အဆင့်နဲ့ လျော်ညီတဲ့အဖွဲ့တွေဖွဲ့ပေးဖို့ တောင်းဆိုတာတွေရှိပြီး အဲဒီထဲမှာ နာဂ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသလည်း ပါဝင်ကြောင်းနဲ့ အစိုးရအနေနဲ့လည်း ဒီတောင်းဆိုမှုတွေကို အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက် နေတယ်လို့ ပြောခဲ့ပါတယ်။

စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့ရဲ့ စီမံကိန်းနဲ့ ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး ဦးစိုးဦးက သေချာစဉ်းစားပြီး လုပ်ဆောင်ရမှာဖြစ်တယ်လို့ RFA ကိုပြောပါတယ်။

“စာတင်ပြီးမှ ပြောတာမဟုတ်ဘူး။ သူက လက်တန်းခေါ်လိုက်တဲ့အခါမှာ ရှေ့မှာထပြောတာလေ။ တကယ်တမ်းကျတော့ ဒါမျိုးက သေချာကို စဉ်းစားပြီးမှ နိုင်ငံတော်အဆင့်က စဉ်းစားရမှာလေ။ ဒါက ပေါ့ပေါ့တန်တန်လုပ်လို့ မရဘူး။”

ခန္တီးနဲ့ ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်တွေမှာ နာဂတိုင်းရင်းသားတွေအပြင် ကချင်၊ ကယား၊ ကရင်၊ ချင်း၊ ဗမာ၊ ရှမ်း၊ လီဆူးနဲ့ ရခိုင်တိုင်းရင်းသားတွေလည်း နေထိုင်နေကြတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ခန္တီးမြို့နယ်မှာ လူဦးရေ ၃၇၀၀၀ ကျော်ရှိပြီး နာဂက ၁၇၀၀၀ကျော် ၊ ဗမာတိုင်းရင်းသား ၉၅၀၀ ကျော်၊ ရှမ်းတိုင်းရင်းသား ၇၆၀၀ ကျော်နဲ့ ကျန်တိုင်းရင်းသားတွေ ရှိကြပါတယ်။

ဟုမ္မလင်းမြို့နယ်အတွင်းမှာတော့ လူဦးရေ ၂၀၀၀၀၀ ကျော်ရှိပြီး ရှမ်းနီတိုင်းရင်းသားတွေက ၁၆၀၀၀၀ ကျော်ရှိပြီး နာဂတိုင်းရင်းသားက ၁၆၀၀ ဝန်းကျင်သာရှိတာဖြစ်ပါတယ်။

RFA Burmese
https://www.rfa.org
အခ်ိန္နဲ ့တေျပးညီ သတင္းမ်ား ဖတ္ရႈႏိုင္ဖုိ ့ facebook "like" ကုိ ႏွိပ္ပါ။ thithtoolwin9@gmail.com ကုိ လည္း သတင္းမ်ား ဆက္သြယ္ေပးပုိ ့ႏိုင္ပါသည္။
ေနာက္ဆုံးရ သတင္းမ်ားကုိ ေအာက္ပါ Tweets မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ Tweets ရဲ ့ေဘးေဘာင္တန္းကုိ ဆဲြခ်ျပီ မိမိတုိ ့စိတ္၀င္စားတဲ့ သတင္းေခါင္းစဥ္ ေအာက္က Link ကုိ ႏွိပ္ျပီ အျပည့္အစုံဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္။
 

Advertisement

 

အသစ္ တင္သမွ် သတင္းမ်ား အလို အေလွ်ာက္ပုိ ့ ေပးပါမည္

က်န္းမာေရးႏွင့္ ေဖ်ာ္ေျဖေရး

တစ္ပတ္အတြင္း စိတ္ဝင္စားဖြယ္ရာ သတင္းမ်ား