အရပ္သားေတြကို စစ္တပ္က ေျမျမႇဳပ္မိုင္း ေဖာ္ခိုင္းလို႔ တေယာက္ေသဆုံးတယ္လို႔ဆို

Reuters
Zawgyi
ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နားက ႐ြာတ႐ြာအနီးမွာ ေျမျမႇဳပ္မိုင္းေထာင္ထားတာကို တပ္မေတာ္စစ္ေၾကာင္း တခုက ေတြ႕ခဲ့ၿပီး အနီးအနားက အရပ္သား ၂ ေယာက္ကို မိုင္းေဖာ္ခိုင္းတဲ့အတြက္ တေယာက္ေသဆုံးၿပီး တေယာက္ ဒဏ္ရာရ သြားခဲ့တယ္လို႔ မ်က္ျမင္သက္ေသေတြက ဘီဘီစီ ကို ေျပာပါတယ္။

ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ရဲ႕ အေရွ႕ဘက္ တမိုင္အကြာေလာက္မွာရွိတဲ့ ႐ြာေဟာင္းေတာေက်း႐ြာ တံတားအနီးမွာ ေအာက္တိုဘာလ ၃၀ ရက္ မနက္ ၈ နာရီေလာက္က ဒီအျဖစ္အပ်က္ ျဖစ္ခဲ့တာလို႔ ေျပာပါတယ္။

ဒီျဖစ္ရပ္ကို အနီးကပ္ မ်က္ျမင္ေတြ႕ခဲ့သူ အရပ္သားတေယာက္က တပ္မေတာ္က တပ္ၾကပ္တေယာက္က အဲဒီ အရပ္သားႏွစ္ေယာက္ကို မိုင္းေဖာ္ခိုင္းတာလို႔ ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။

သူက "သူတို႔ (ေရာက္ေနတဲ့ေနရာ)နဲ႔ မိုင္းရွိတဲ့ေနရာနဲ႔ နီးတယ္၊ ကြၽန္ေတာ္တို႔က အေနာက္နားက်တယ္၊ အဲဒါသူတို႔ကို ေခၚၿပီး မိုင္းေဖာ္ခိုင္းတာ" လို႔ ေျပာပါတယ္။

ေဖာ္ခိုင္းတဲ့သူေတြက မျငင္းဘူးလားလို႔ ဆိုတဲ့ အေမးကိုေတာ့ စစ္တပ္က တပ္ၾကပ္က အဲဒီလူေတြကို "ခင္ဗ်ားတို႔ ဒါေတြလုပ္လည္းလုပ္တတ္တယ္၊ ေဖာ္လည္းေဖာ္တတ္တယ္၊ ေဖာ္ခိုင္းရင္ေဖာ္၊ မေဖာ္ရင္ ပစ္သတ္မယ္" လို႔ စြပ္စြဲၿခိမ္းေျခာက္တာေတြ ၾကားရတယ္လို႔ သူက ေျဖပါတယ္။

အရပ္သားကို မိုင္းေဖာ္ခိုင္းတယ္ဆိုတဲ့ျဖစ္ရပ္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အေနာက္ပိုင္းတိုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္က ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ဗိုလ္မႉးႀကီး ဝင္းေဇာ္ဦးကို ဘီဘီစီက ေမးျမန္းရာမွာေတာ့ သူက အဲဒီအေၾကာင္း သူမသိရေသးဘူး လို႔ ဆိုပါတယ္။

ေျမျမႇဳပ္မိုင္းေဖာ္ခိုင္းခံရၿပီး ေပါက္ကြဲလို႔ ေသဆုံးသူက အမ်ိဳးသားက ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ ေအာင္မဂၤလာရပ္ကြက္ကျဖစ္ၿပီး ေျမာက္ဦးကို အျပန္လမ္းမွာ အခုလို ျဖစ္ခဲ့တာလို႔ ရခိုင္ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးထြန္းသာစိန္က ေျပာပါတယ္။

ဒဏ္ရာေတြရသြားသူကေတာ့ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္ ပီေခ်ာင္း လင့္စင္႐ြာသစ္က ျဖစ္ၿပီး ေလးၿမိဳ႕ေခ်ာင္းမွာ ေက်ာက္သြားေကာက္ေနတဲ့သူ ျဖစ္တယ္လို႔ သူကေျပာပါတယ္။

ဒဏ္ရာရသူကို ေျမာက္ဦးေဆး႐ုံကို ပို႔လိုက္ၾကတယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ဦး၊ မင္းျပား၊ ရေသ့ေတာင္၊ ဘူးသီးေတာင္ ေနရာေတြမွာ အခုရက္ပိုင္းအတြင္း ျမန္မာ့တပ္မေတာ္နဲ႔ ရခိုင့္တပ္ေတာ္ ေအေအတို႔အၾကား တိုက္ပြဲေတြ ျဖစ္ပြားေနၾကပါတယ္။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
----------------
Unicode
အရပ်သားတွေကို စစ်တပ်က မြေမြှုပ်မိုင်း ဖော်ခိုင်းလို့ တယောက်သေဆုံးတယ်လို့ဆို

ဓာတ်ပုံ မူပိုင် Reuters

ရခိုင်ပြည်နယ် မြောက်ဦးမြို့နားက ရွာတရွာအနီးမှာ မြေမြှုပ်မိုင်းထောင်ထားတာကို တပ်မတော်စစ်ကြောင်း တခုက တွေ့ခဲ့ပြီး အနီးအနားက အရပ်သား ၂ ယောက်ကို မိုင်းဖော်ခိုင်းတဲ့အတွက် တယောက်သေဆုံးပြီး တယောက် ဒဏ်ရာရ သွားခဲ့တယ်လို့ မျက်မြင်သက်သေတွေက ဘီဘီစီ ကို ပြောပါတယ်။

မြောက်ဦးမြို့ရဲ့ အရှေ့ဘက် တမိုင်အကွာလောက်မှာရှိတဲ့ ရွာဟောင်းတောကျေးရွာ တံတားအနီးမှာ အောက်တိုဘာလ ၃၀ ရက် မနက် ၈ နာရီလောက်က ဒီအဖြစ်အပျက် ဖြစ်ခဲ့တာလို့ ပြောပါတယ်။

ဒီဖြစ်ရပ်ကို အနီးကပ် မျက်မြင်တွေ့ခဲ့သူ အရပ်သားတယောက်က တပ်မတော်က တပ်ကြပ်တယောက်က အဲဒီ အရပ်သားနှစ်ယောက်ကို မိုင်းဖော်ခိုင်းတာလို့ ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

သူက "သူတို့ (ရောက်နေတဲ့နေရာ)နဲ့ မိုင်းရှိတဲ့နေရာနဲ့ နီးတယ်၊ ကျွန်တော်တို့က အနောက်နားကျတယ်၊ အဲဒါသူတို့ကို ခေါ်ပြီး မိုင်းဖော်ခိုင်းတာ" လို့ ပြောပါတယ်။

ဖော်ခိုင်းတဲ့သူတွေက မငြင်းဘူးလားလို့ ဆိုတဲ့ အမေးကိုတော့ စစ်တပ်က တပ်ကြပ်က အဲဒီလူတွေကို "ခင်ဗျားတို့ ဒါတွေလုပ်လည်းလုပ်တတ်တယ်၊ ဖော်လည်းဖော်တတ်တယ်၊ ဖော်ခိုင်းရင်ဖော်၊ မဖော်ရင် ပစ်သတ်မယ်" လို့ စွပ်စွဲခြိမ်းခြောက်တာတွေ ကြားရတယ်လို့ သူက ဖြေပါတယ်။

အရပ်သားကို မိုင်းဖော်ခိုင်းတယ်ဆိုတဲ့ဖြစ်ရပ်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး အနောက်ပိုင်းတိုင်း စစ်ဌာနချုပ်က ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဗိုလ်မှူးကြီး ဝင်းဇော်ဦးကို ဘီဘီစီက မေးမြန်းရာမှာတော့ သူက အဲဒီအကြောင်း သူမသိရသေးဘူး လို့ ဆိုပါတယ်။

မြေမြှုပ်မိုင်းဖော်ခိုင်းခံရပြီး ပေါက်ကွဲလို့ သေဆုံးသူက အမျိုးသားက မြောက်ဦးမြို့ အောင်မင်္ဂလာရပ်ကွက်ကဖြစ်ပြီး မြောက်ဦးကို အပြန်လမ်းမှာ အခုလို ဖြစ်ခဲ့တာလို့ ရခိုင်ပြည်နယ်လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် ဦးထွန်းသာစိန်က ပြောပါတယ်။

ဒဏ်ရာတွေရသွားသူကတော့ ကျောက်တော်မြို့နယ် ပီချောင်း လင့်စင်ရွာသစ်က ဖြစ်ပြီး လေးမြို့ချောင်းမှာ ကျောက်သွားကောက်နေတဲ့သူ ဖြစ်တယ်လို့ သူကပြောပါတယ်။

ဒဏ်ရာရသူကို မြောက်ဦးဆေးရုံကို ပို့လိုက်ကြတယ်လို့လည်း သိရပါတယ်။

ရခိုင်ပြည်နယ် မြောက်ဦး၊ မင်းပြား၊ ရသေ့တောင်၊ ဘူးသီးတောင် နေရာတွေမှာ အခုရက်ပိုင်းအတွင်း မြန်မာ့တပ်မတော်နဲ့ ရခိုင့်တပ်တော် အေအေတို့အကြား တိုက်ပွဲတွေ ဖြစ်ပွားနေကြပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com

ထိုင္း-ျမန္မာ နယ္စပ္တံတားသစ္နဲ႔ နယ္စပ္ႀကီးၾကပ္ေရးဇုန္ဖြင့္လွစ္

ထိုင္း-ျမန္မာ နယ္စပ္တံတားသစ္နဲ႔ နယ္စပ္ႀကီးၾကပ္ေရးဇုန္ဖြင့္လွစ္

(Zawgyi/Unicode)

ထိုင္းျမန္မာနယ္စပ္ ေသာင္ရင္းျမစ္ကိုျဖတ္ျပီး ကရင္ျပည္နယ္ျမ၀တီနဲ႔ ထုိင္းႏုိင္ငံ၊ တာ့ခရိုင္က မဲေဆာက္ျမိဳ႕နယ္္ ဆက္သြယ္ေပးထားတဲ့ထုိင္း-ျမန္မာခ်စ္ႀကည္ေရး တံတားအမွတ္ ၂ ဖြင့္ပြဲြနဲ႔ နယ္စပ္ ထိန္းခ်ဳပ္ေရးဇုန္ု (Border Control Facilities Zone) ကုိ ဒီကေန႔ ေအာက္တိုဘာလ ၃၀ရက္ မနက္မွာ စတင္ဖြင့္လွစ္ပါၿပီ။ ဒီတံတားဟာ အေရွ ့ေတာင္အာရွ ငါးနိုင္ငံျဖစ္တဲ့ ျမန္မာ-ထိုင္း-လာအို- ကေမၻာဒီးယား-ဗီယက္နမ္ စတဲ့ ႏုိင္ငံေတြရဲ ့ ကုန္သြယ္ေရး ပိုမို တိုးတက္ေကာင္းမြန္လာဖို ့ရည္ရြယ္တယ္လို႔ ထုိင္းအစုိးရက ေျပာသလုိ၊ ဒီတံတားဖြင့္တာဟာ ျမန္မာနဲ႔ထုိင္း ပင္လယ္ ဆိပ္ကမ္းျမိဳ႕ေတြအထိ ကုန္သြယ္မူစံနစ္ေတြကုိ ခ်ိိတ္ဆက္သြားမယ့္ အစီစဥ္ျဖစ္တယ္လို႔လည္း ျမန္မာအာဏာပိုင္ေတြက ေျပာပါတယ္။ အျပည့္အစုံကုိေတာ့ ထုိင္းအေျခစုိက္သတင္းေထာက္ မေအးေအးမာက သတင္းေပးပို႔ထားပါတယ္။

ထိုင္းႏို္င္ငံ၊ တာ့ခ္ခရိုင္အတြင္းက မဲေဆာက္ျမိဳ ့ ထဆိုင္လြတ္ Tha Sai Luat နယ္စပ္ေနရာနဲ႔ ျမန္မာဘက္အျခမ္းက ျမ၀တီျမိဳ႕ကုိ ခ်ိတ္ဆက္ထားတဲ့ ႏွစ္ႏိုင္ငံ ခ်စ္ႀကည္ေရးတံတားအမွတ္ ၂ ကို ထိုင္းႏုိင္ငံ ပုိ႔ေဆာင္ဆက္သြယ္ေရး၀န္ၾကီး Saksayam Chidchob ဆပ္စရန္ခ်စ္ေခ်ာ့နဲ ့ ျမန္မာနိုင္ငံက ေဆာက္လုပ္ေရးန္ၾကီး ဦးဟန္ေဇာ္တို ့တက္ေရာက္ဖြင့္လွစ္ေပးခဲ့ၾကပါတယ္။

ဒီတံတားသစ္ကေန ကူးသန္းသြားလာေရးအတြက္ ပုိၿပီး အဆင္ေျပေစလိမ့္မယ္လုိ႔ ထိုင္း ပို႔ေဆာင္ဆက္သြယ္ေရး ၀န္ၾကီး Saksayam Chidchob ဆပ္စရန္ခ်စ္ေခ်ာ့က တံတားဖြင့္ပြဲ အခမ္းအနားမွာ ေျပာပါတယ္။

"အခုလိုတံတားအမွတ္ ၂ ဖြင့္လွစ္ေပးနိုင္ခဲတဲ့အတြက္ ခ်စ္ႀကည္ေရးတံတားအမွတ္ ၁ ကေန ကူးသန္းသြားလာေနရတဲ့ အဆင္မေျပတဲ့ အခက္အခဲေတြကုိ ေက်ာ္လႊား နိုင္မွာျဖစ္ျပီး ႏွစ္နိုင္ငံကုန္သြယ္ေရး လမ္းေၾကာင္းမွာ တိုးတက္မႈေတြ ရလာေစပါမယ္။ ထိုင္း-ျမန္မာနယ္စပ္ ကုန္သြယ္ေရး ဟာ ၂၀၁၈ မွာ ပိုးမို တိုးတက္ေကာင္းလာခဲ့ျပီး ဘတ္ေငြ ဘီလီယံ ၂၀၀ နီးပါးအထိ ကုန္သြယ္ေရးပမာဏ တိုးတက္လာပါျပီ။ တနွစ္ကို ျဖတ္သန္းေနတဲ့ ကားေပါင္း ၂၃၀,၀၀၀ ေက်ာ္ရွိျပီး တေန ့ကို ကားအစင္းေရး ၆၃၀ ေက်ာ္ ျဖတ္သန္းေနရာမွာ ထိမ္းခ်ဳပ္မူေတြ အဆင္မေျပျဖစ္ရျပီးကားေတြ ျပည့္ၾကပ္ျပီး ကားတန္းရွည္နဲ ့ နာရီေပါင္းမ်ားစြာ ေစာင့္ဆိုင္းေနခဲ့ရပါတယ္။ အခုလို တံတာအမွတ္ ၂ ဖြင္လိုက္တဲ့ အတြက္ ကုန္စည္ပို ့ေဆာင္ေရးမွာ ေနွင့္ေနွး ၾကံ ့ၾကာမႈေတြ ေျဖရွင္းနိုင္ေတာ့မွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အေရွ ့ေတာင္အာရွ ငါးနိုင္ငံျဖစ္တဲ့ ျမန္မာ -ထိုင္း-လာအို- ကေမၻာဒီးယား-ဗီယက္နမ္တုိ႔နဲ႔ ကုန္သြယ္ေရး ပိုမို တိုးတက္ ေကာင္းမြန္လာေတာ့မွာျဖစ္ေၾကာင္း ၀န္ၾကီး စရမ္ခ်စ္ေခ်ာ ့က ထုိင္းဘာသာနဲ႔ ေျပာခဲ့တာပါ။"

တံတားအမွတ္ ၂ ဖြင့္ပဲြကို ျမန္မာဘက္က ေဆာက္လုပ္ေရးန္ၾကီး ဦးဟန္ေဇာ္အျပင္ မြန္နဲ႔ ကရင္ျပည္နယ္တုိ႔က ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ေတြနဲ့အတူ ျပည္နယ္အစိုးရ အဆင္ျမင့္အရာရွိေတြ တက္ေရာက္ခဲ့တာပါ။ ထုိင္း-ျမန္မာ ခ်စ္ႀကည္ေရးတံတားအမွတ္ ၂ ဖြင့္လွစ္ရတဲ့ရည္ရြယ္ခ်က္ကုိ ကရင္ျပည္နယ္၊ ျမ၀တီခရိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး ဦးေတဇာေအာင္က အခုလိုေျပာျပပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ကေတာ့ ဟိုဘက္ဒီဘက္ က်ေနာ္တို႔ဘက္ကဆိုရင္ ရန္ကုန္သီလ၀ါ ထိုင္းဘက္ဆိုရင္ ဘန္ေကာက္ဘန္းခ်ဘန္း ဟိုဘက္ ဒီဘက္ပင္လယ္ဆိပ္ကမ္း ၂ ခု ခ်ိတ္ဆက္မဲ့ပံုစံပါခင္ဗ်။”

ထုိင္းဘက္ထက္စာရင္ ျမန္မာဘက္က ကုန္သြယ္မႈ ပမာဏက နည္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေျပာင္းကုန္တင္ပို႔ႏိုင္မူကေတာ့ ၂၀၁၈ခုႏွစ္ထဲမွာ အမ်ားႀကီးတုိးတက္လာခဲ့တယ္လို႔ ဦးေတဇာေအာင္က ေျပာျပပါတယ္။

“က်ေနာ္တိုိ႔လည္း အဲဒီလုိပဲ ၁ ဘီလ်ံေပါ့၊ သန္း တေထာင္ေပါ့။ ဒီႏွစ္လည္း ၁ဘီလ်ံကပ္သြားပါျပီ။ ခ်ဳပ္ျပီးရင္ေတာ့ ေမ်ာ္မွန္းခ်က္ကို ျပည့္မွာပါ။ နည္းေပမဲ့လည္း ဒီႏွစ္ေတာ့ အေတာ္တက္လာပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ပဲတုိ႔၊ ေျပာင္းတို႔ေပါ့။ အထူးသျဖင့္ ေျပာင္းေပါ့။ အရင္တုန္းက Export ကုိ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေလာက္ထိေလာက္ပဲ ရွိခဲ့ျပီး ၃၀ ရာခုိင္ႏႈန္းေလာက္ထိ ေမ်ာ္မွန္းခဲ့ေပမဲ့ ဒီႏွစ္ထဲမွာ ၄၂ ရာခိုင္ႏႈန္းထိ တုိးလာပါတယ္။”

ထိုင္းနဲ ့ ျမန္မာ ကုန္သြြယ္ေရး အဓိကနယ္စပ္လမ္းေၾကာင္းေတြကေတာ့ တာခ်ီလိတ္-မယ္ဆုိုင္၊ ေကာ့ေသာင္း-ရေနာင္းနဲ ့ ျမ၀တီ-မဲေဆာက္ လမ္းေၾကာင္းေတြျဖစ္ျပီး ျမ၀တီ-မဲေဆာက္ နယ္စပ္လမ္းကေန ကုန္သြယ္ေနတဲ့ ပမာဏဟာ ထိုင္းျမန္မာနယ္စပ္ကုန္သြယ္မူအားလံုး ရဲ ့၆၀ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္ရွိတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ထိုင္းဘက္ကေန ျမန္မာနိုင္ငံကို ပို႔ေနတဲ့ ကုန္ပစၥည္းေတြဟာ ထိုင္းနိုင္ငံထုတ္ ေဆာက္လုပ္ေရးသံုးပစၥည္းနဲ ့စြမ္းအင္သံုး ေလာင္စာဆီေတြက အမ်ားဆံုးျဖစ္ျပီး ျမန္မာဘက္က ပဲနဲ႔ေျပာင္း စတဲ့ ကုန္ၾကမ္းေတြသာ အမ်ားဆံုး တင္ပုိ႔ႏိုင္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အခုဖြင့္လွစ္ခဲ့တဲ့မဲေဆာက္ျမ၀တီခ်စ္ႀကည္ေရးအမွတ္ ၂ တံတားႀကီးကို ထိုင္းႏိုင္ငံဘက္က ထိုင္းဘတ္ေငြသန္းေပါင္း ၄၂၀၀ အကုန္အက်ခံ တည္ေဆာက္ခဲ့တာျဖစ္ျပီး မဲေဆာက္-ျမ၀တီ အမွတ္ ၂ ခ်စ္ၾကည္ေရး တံတားအရွည္ဟာ ျမန္မာဘက္ျခမ္းမွာ ၄ ကီလိုမီတာနဲ႔ ထိုင္းဘက္ျခမ္းမွာ ၁၇ ကီလိုမီတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အမွတ္ ၂ ထိုင္း-ျမန္မာ ခ်စ္ၾကည္ေရးတံတားဟာျမ၀တီၿမိဳ႕နယ္ ေရပူေက်းရြာကေန ေသာင္ရင္းျမစ္ကို ျဖတ္ၿပီး ထိုင္းႏုိင္ငံဘက္ျခမ္းက မဲေဆာက္ၿမ္ိဳ႕နဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ထားတာ ျဖစ္ပါတယ္ရွင္။

[Unicode Version]

ထိုင်းမြန်မာနယ်စပ် သောင်ရင်းမြစ်ကိုဖြတ်ပြီး ကရင်ပြည်နယ်မြဝတီနဲ့ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ တာ့ခရိုင်က မဲဆောက်မြို့နယ် ဆက်သွယ်ပေးထားတဲ့ထိုင်း-မြန်မာချစ်ကြည်ရေး တံတားအမှတ် ၂ ဖွင့်ပွဲနဲ့ နယ်စပ် ထိန်းချုပ်ရေးဇုန်ု (Border Control Facilities Zone) ကို ဒီကနေ့ အောက်တိုဘာလ ၃၀ရက် မနက်မှာ စတင်ဖွင့်လှစ်ပါပြီ။ ဒီတံတားဟာ အရှေ့တောင်အာရှ ငါးနိုင်ငံဖြစ်တဲ့ မြန်မာ-ထိုင်း-လာအို- ကမ္ဘောဒီးယား-ဗီယက်နမ် စတဲ့ နိုင်ငံတွေရဲ့ ကုန်သွယ်ရေး ပိုမို တိုးတက်ကောင်းမွန်လာဖို့ရည်ရွယ်တယ်လို့ ထိုင်းအစိုးရက ပြောသလို၊ ဒီတံတားဖွင့်တာဟာ မြန်မာနဲ့ထိုင်း ပင်လယ် ဆိပ်ကမ်းမြို့တွေအထိ ကုန်သွယ်မူစံနစ်တွေကို ချိတ်ဆက်သွားမယ့် အစီစဉ်ဖြစ်တယ်လို့လည်း မြန်မာအာဏာပိုင်တွေက ပြောပါတယ်။ အပြည့်အစုံကိုတော့ ထိုင်းအခြေစိုက်သတင်းထောက် မအေးအေးမာက သတင်းပေးပို့ထားပါတယ်။

ထိုင်းနိုင်ငံ၊ တာ့ခ်ခရိုင်အတွင်းက မဲဆောက်မြို့ ထဆိုင်လွတ် Tha Sai Luat နယ်စပ်နေရာနဲ့ မြန်မာဘက်အခြမ်းက မြဝတီမြို့ကို ချိတ်ဆက်ထားတဲ့ နှစ်နိုင်ငံ ချစ်ကြည်ရေးတံတားအမှတ် ၂ ကို ထိုင်းနိုင်ငံ ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေးဝန်ကြီး Saksayam Chidchob ဆပ်စရန်ချစ်ချော့နဲ့ မြန်မာနိုင်ငံက ဆောက်လုပ်ရေးန်ကြီး ဦးဟန်ဇော်တို့တက်ရောက်ဖွင့်လှစ်ပေးခဲ့ကြပါတယ်။

ဒီတံတားသစ်ကနေ ကူးသန်းသွားလာရေးအတွက် ပိုပြီး အဆင်ပြေစေလိမ့်မယ်လို့ ထိုင်း ပို့ဆောင်ဆက်သွယ်ရေး ဝန်ကြီး Saksayam Chidchob ဆပ်စရန်ချစ်ချော့က တံတားဖွင့်ပွဲ အခမ်းအနားမှာ ပြောပါတယ်။

"အခုလိုတံတားအမှတ် ၂ ဖွင့်လှစ်ပေးနိုင်ခဲတဲ့အတွက် ချစ်ကြည်ရေးတံတားအမှတ် ၁ ကနေ ကူးသန်းသွားလာနေရတဲ့ အဆင်မပြေတဲ့ အခက်အခဲတွေကို ကျော်လွှား နိုင်မှာဖြစ်ပြီး နှစ်နိုင်ငံကုန်သွယ်ရေး လမ်းကြောင်းမှာ တိုးတက်မှုတွေ ရလာစေပါမယ်။ ထိုင်း-မြန်မာနယ်စပ် ကုန်သွယ်ရေး ဟာ ၂၀၁၈ မှာ ပိုးမို တိုးတက်ကောင်းလာခဲ့ပြီး ဘတ်ငွေ ဘီလီယံ ၂၀၀ နီးပါးအထိ ကုန်သွယ်ရေးပမာဏ တိုးတက်လာပါပြီ။ တနှစ်ကို ဖြတ်သန်းနေတဲ့ ကားပေါင်း ၂၃၀,၀၀၀ ကျော်ရှိပြီး တနေ့ကို ကားအစင်းရေး ၆၃၀ ကျော် ဖြတ်သန်းနေရာမှာ ထိမ်းချုပ်မူတွေ အဆင်မပြေဖြစ်ရပြီးကားတွေ ပြည့်ကြပ်ပြီး ကားတန်းရှည်နဲ့ နာရီပေါင်းများစွာ စောင့်ဆိုင်းနေခဲ့ရပါတယ်။ အခုလို တံတာအမှတ် ၂ ဖွင်လိုက်တဲ့ အတွက် ကုန်စည်ပို့ဆောင်ရေးမှာ နှေင့်နှေး ကြံ့ကြာမှုတွေ ဖြေရှင်းနိုင်တော့မှာဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် အရှေ့တောင်အာရှ ငါးနိုင်ငံဖြစ်တဲ့ မြန်မာ -ထိုင်း-လာအို- ကမ္ဘောဒီးယား-ဗီယက်နမ်တို့နဲ့ ကုန်သွယ်ရေး ပိုမို တိုးတက် ကောင်းမွန်လာတော့မှာဖြစ်ကြောင်း ဝန်ကြီး စရမ်ချစ်ချော့က ထိုင်းဘာသာနဲ့ ပြောခဲ့တာပါ။"

တံတားအမှတ် ၂ ဖွင့်ပွဲကို မြန်မာဘက်က ဆောက်လုပ်ရေးန်ကြီး ဦးဟန်ဇော်အပြင် မွန်နဲ့ ကရင်ပြည်နယ်တို့က ဝန်ကြီးချုပ်တွေနဲ့အတူ ပြည်နယ်အစိုးရ အဆင်မြင့်အရာရှိတွေ တက်ရောက်ခဲ့တာပါ။ ထိုင်း-မြန်မာ ချစ်ကြည်ရေးတံတားအမှတ် ၂ ဖွင့်လှစ်ရတဲ့ရည်ရွယ်ချက်ကို ကရင်ပြည်နယ်၊ မြဝတီခရိုင်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး ဦးတေဇာအောင်က အခုလိုပြောပြပါတယ်။

“ကျနော်တို့မျှော်မှန်းချက်ကတော့ ဟိုဘက်ဒီဘက် ကျနော်တို့ဘက်ကဆိုရင် ရန်ကုန်သီလဝါ ထိုင်းဘက်ဆိုရင် ဘန်ကောက်ဘန်းချဘန်း ဟိုဘက် ဒီဘက်ပင်လယ်ဆိပ်ကမ်း ၂ ခု ချိတ်ဆက်မဲ့ပုံစံပါခင်ဗျ။”

ထိုင်းဘက်ထက်စာရင် မြန်မာဘက်က ကုန်သွယ်မှု ပမာဏက နည်းပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ပြောင်းကုန်တင်ပို့နိုင်မူကတော့ ၂၀၁၈ခုနှစ်ထဲမှာ အများကြီးတိုးတက်လာခဲ့တယ်လို့ ဦးတေဇာအောင်က ပြောပြပါတယ်။

“ကျနော်တို့လည်း အဲဒီလိုပဲ ၁ ဘီလျံပေါ့၊ သန်း တထောင်ပေါ့။ ဒီနှစ်လည်း ၁ဘီလျံကပ်သွားပါပြီ။ ချုပ်ပြီးရင်တော့ မျော်မှန်းချက်ကို ပြည့်မှာပါ။ နည်းပေမဲ့လည်း ဒီနှစ်တော့ အတော်တက်လာပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ပဲတို့၊ ပြောင်းတို့ပေါ့။ အထူးသဖြင့် ပြောင်းပေါ့။ အရင်တုန်းက Export ကို ၅ ရာခိုင်နှုန်းလောက်ထိလောက်ပဲ ရှိခဲ့ပြီး ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းလောက်ထိ မျော်မှန်းခဲ့ပေမဲ့ ဒီနှစ်ထဲမှာ ၄၂ ရာခိုင်နှုန်းထိ တိုးလာပါတယ်။”

ထိုင်းနဲ့ မြန်မာ ကုန်သွယ်ရေး အဓိကနယ်စပ်လမ်းကြောင်းတွေကတော့ တာချီလိတ်-မယ်ဆိုင်၊ ကော့သောင်း-ရနောင်းနဲ့ မြဝတီ-မဲဆောက် လမ်းကြောင်းတွေဖြစ်ပြီး မြဝတီ-မဲဆောက် နယ်စပ်လမ်းကနေ ကုန်သွယ်နေတဲ့ ပမာဏဟာ ထိုင်းမြန်မာနယ်စပ်ကုန်သွယ်မူအားလုံး ရဲ့၆၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်ရှိတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ထိုင်းဘက်ကနေ မြန်မာနိုင်ငံကို ပို့နေတဲ့ ကုန်ပစ္စည်းတွေဟာ ထိုင်းနိုင်ငံထုတ် ဆောက်လုပ်ရေးသုံးပစ္စည်းနဲ့စွမ်းအင်သုံး လောင်စာဆီတွေက အများဆုံးဖြစ်ပြီး မြန်မာဘက်က ပဲနဲ့ပြောင်း စတဲ့ ကုန်ကြမ်းတွေသာ အများဆုံး တင်ပို့နိုင်တာ ဖြစ်ပါတယ်။

အခုဖွင့်လှစ်ခဲ့တဲ့မဲဆောက်မြဝတီချစ်ကြည်ရေးအမှတ် ၂ တံတားကြီးကို ထိုင်းနိုင်ငံဘက်က ထိုင်းဘတ်ငွေသန်းပေါင်း ၄၂၀၀ အကုန်အကျခံ တည်ဆောက်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး မဲဆောက်-မြဝတီ အမှတ် ၂ ချစ်ကြည်ရေး တံတားအရှည်ဟာ မြန်မာဘက်ခြမ်းမှာ ၄ ကီလိုမီတာနဲ့ ထိုင်းဘက်ခြမ်းမှာ ၁၇ ကီလိုမီတာ ဖြစ်ပါတယ်။ အမှတ် ၂ ထိုင်း-မြန်မာ ချစ်ကြည်ရေးတံတားဟာမြဝတီမြို့နယ် ရေပူကျေးရွာကနေ သောင်ရင်းမြစ်ကို ဖြတ်ပြီး ထိုင်းနိုင်ငံဘက်ခြမ်းက မဲဆောက်ြမို့နဲ့ ချိတ်ဆက်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်ရှင်။

ေအးေအးမာ/ ဗြီအိုေအ (ျမန္မာပုိင္း)
https://burmese.voanews.com
 

တီက်စ္ေက်ာက္မီးေသြးစက္႐ုံပိတ္သိမ္းဖို႔ ေဒသခံေတြ ဆႏၵျပ

တီက်စ္ေက်ာက္မီးေသြးစက္႐ုံပိတ္သိမ္းဖို႔ ေဒသခံေတြ ဆႏၵျပ

(Zawgyi/Unicode)

ရွမ္းျပည္နယ္၊ ပင္ေလာင္းျမိဳ႕နယ္က တီက်စ္ ေက်ာက္မီးေသြးစက္ရံုကို ျပည္နယ္အစိုးရက မၾကာေသးခင္က သံုးႏွစ္သက္တမ္း ထပ္တိုးေပးလိုက္လို႔ ေဒသခံအင္အား ၁၀၀၀ ေက်ာ္က ဒီေန႔ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ ကန္႔ကြက္လိုက္ပါတယ္။ စက္ရံုေၾကာင့္ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ထိခိုက္ပ်က္စီးမႈေတြရွိေနျပီး ျပည္ေထာင္စုအစိုးရက ေဒသခံကို အသိမေပးဘဲ လုပ္ကိုင္ခြင့္သက္တမ္း ထပ္တိုးေပးလိုက္တာေၾကာင့္ ဒီစက္ရံုကို ပိတ္သိမ္းေပးဖို႔ ဒီေန႔ေတာင္းဆို ဆႏၵျပတာျဖစ္ပါတယ္။ ဗြီအိုေအ ျမန္မာပိုင္း သတင္းေထာက္ကိုေဇာ္ထက္ ေမးျမန္းေပးပို႔ထားပါတယ္။

တရုတ္အမ်ိဳးသား အႀကီးစားစက္မႈလုပ္ငန္း ေကာ္ပိုေရးရွင္း CHMC ကုမၸဏီလုပ္ကိုင္ေနတဲ႔ ဒီ ေက်ာက္မီးေသြး ဓာတ္အားေပး စက္ရံုဟာ ျမန္မာႏို္င္ငံမွာ ေက်ာက္မီးေသြးေလာင္စာကိုသံုးျပီး လ်ွပ္စစ္ဓာတ္အားထုတ္ေနတဲ႔ စက္ရံုေတြထဲက အၾကီၤးဆံုးတခု ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစက္ရုံေၾကာင့္ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ပ်က္စီးလာတာကုိ အေလးမထားဘဲ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရက လုပ္ကိုင္ခြင့္ထပ္ေပးလိုက္တဲ႔အေပၚ မေက်နပ္တဲ႔ ပင္ေလာင္းျမိဳ႕နယ္ ေဒသခံေတြနဲ႔ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူေတြ ပါ၀င္တဲ့ အင္အား ၁,၀၀၀ ေက်ာ္ေလာက္ ဒီေန႔ ေအာက္တိုဘာလ ၃၀ ရက္မွာ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ထုတ္ခဲ့ၾကတာပါ။

တရုတ္ကုမၸဏီဘက္က သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ေစာင့္ၾကည့္ေရး ဝန္ေဆာင္မႈေပးတဲ႔ E-Guard ကိုငွားရမ္းျပီး EIA အစီရင္ခံစာနဲ႔ လုပ္ကိုင္ခြင့္ဆက္ရဖို႔ ၾကိဳးစားခဲ႔ပါတယ္။ အဲဒီအစီရင္ခံစာကုိ ပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရး ဦးစီးဌာန ECD ကုိ ေပးပို႔ခဲ႔ျပီး၊ ECD ဘက္က ေဒသခံေတြရဲ႕ တံု႔ျပန္ခ်က္ကို ေအာက္တုိဘာလ ၃၀ရက္ ေနာက္ဆံုးထားျပီး ေစာင့္ၾကည့္သြားမယ္လို႔ အေၾကာင္းျပန္ခဲ႔ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ဒီေန႔ ေအာက္တိုဘာလ ၃၀ရက္မွာ တီက်စ္ဓာတ္အားေပးစက္ရံုအနီးနား ေက်းရြာက ေဒသခံေတြဟာ သူတို႔အေနနဲ႔ ဒီစီမံကိန္းကို အလိုမရွိေၾကာင္း ဆႏၵထုတ္ေဖာ္ ျပသခဲ႔တာလို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈႏွင့္ တာဝန္ယူမႈ၊ တာဝန္ခံမႈဆုိင္ရာ အရပ္ဘက္ မဟာမိတ္အဖြဲ႔ MATA ရဲ႕ ရွမ္းျပည္နယ္တာဝန္ခံ ေဒၚမီမီသိန္းက ဗြီအိုေအကို ေျပာပါတယ္။

“ EIA အစီရင္ခံစာသည္ လံုးဝအဆင့္မမီဘူး။ လက္ေတြ႔ေျမျပင္နဲ႔ တျခားစီျဖစ္တဲ႔ ကိစၥေတြ က်မတို႔ ေတြ႔ရတယ္။ အဲဒီေတာ႔ ဒီအရာက က်တို႔ပဲ ေအာ္ေနလို႔ မရဘူး၊ က်မတို႔ကပဲ ေျပာေနလို႔မရဘူး၊ လူထုကလည္းပဲ ဒီအရာကို သိဖို႔လိုအပ္တယ္။ ျပီးေတာ႔ လူထုကိုယ္တိုင္ကလည္း ဒီအရာကုိ မလိုခ်င္ဘူးဆိုတဲ႔ ဟာမ်ိဳးကို သူတို႔ကိုယ္တုိင္က အသံေပးတဲ႔ဟာမ်ိဳးကို က်မတို႔က ေတြ႔ရတယ္ေပါ႔။ အဲဒါေၾကာင့္မို႔ က်မတို႔က ေအာက္တိုဘာ ၃၀မွာ လူထုကို၊ အစိုးရကိုလည္း က်မတို႔က ျပန္ျပီးေတာ႔ အသံေပးတာျဖစ္တယ္ေပါ႔။”

ျပည္ေထာင္စုအစိုးရက ေဒသခံေတြရဲ႕ ေတာင္းဆိုခ်က္ေတြကို မေလးမထားဘဲ စက္ရံုကို ၃ႏွစ္သက္တမ္း ထပ္တိုးေပးလိုက္တဲ႔အေပၚ ေဒသခံေတြက မေက်နပ္ၾကပါဘူး။ ျပည္နယ္အစုိးရအေနနဲ႔ မီဂါ၀ပ္ ၃၀ အထိသာ ထုတ္လုပ္ခြင့္ရွိတာေၾကာင့္ ဒီတီက်စ္ ဓာတ္အားေပးစက္ရုံက အဲဒီ သတ္မွတ္ခ်က္ထက္ ေက်ာ္လြန္ၿပီး လ ွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ၁၀၀ မီဂါ၀ပ္ ထုတ္လုပ္ေနတဲ့အတြက္ ဒီကိစၵကုိ ျပည္နယ္အစုိးရရဲ႕ ေထာက္ခံခ်က္နဲ႔ ျပည္ေထာင္စုအစုိးရက တုိက္ရုိက္ ကုိင္တြယ္ေနတာပါ။ ဒါေပမယ့္ ျပည္ေထာင္စုအစုိးရအေနနဲ႔ လုပ္ပုိင္ခြင့္တခ်ဳိ႕ ကုိ ေက်ာ္လြန္ၿပီး လုပ္ခဲ့ေၾကာင္း တီက်စ္ေက်းရြာအုပ္စု ေဒသခံ စုိင္းတူးက ေျပာပါတယ္။

“ လ်ွပ္စစ္ဝန္ၾကီးဌာနက သံုးႏွစ္သက္တမ္း တိုးလိုက္တယ္ေပါ႔၊ ဥပေဒရဲ႕ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းအရဆိုရင္ သူကသဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ဝန္ၾကီးဌာနက ထြက္လာတဲ႔ အစီရင္ခံစာကို သူကၾကည့္ရတယ္။ အဲဒီ အစီရင္ခံစာကို သူက ေကာင္းမြန္တဲ႔အစီရင္ခံစာ ဟုတ္၊ မဟုတ္ အရင္သံုးသပ္ရတယ္။ အဲဒီ သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ ဝန္ၾကီးဌာနက သံုးသပ္ေနတဲ႔ ကာလမွာပဲ လ်ွပ္စစ္ဝန္ၾကီးဌာနက ဒါကိုသက္တမ္းတိုးလိုက္တာ။ ကိုယ့္ရဲဲ႕ လုပ္ပိုင္ခြင့္ကို ေက်ာ္လြန္ျပီးေတာ႔လုပ္တယ္။ ဌာနဆိုင္ရာအခ်င္းခ်င္းၾကားမွာ ဒါနားလည္မႈပဲ လြဲတာလား၊ ရွင္းရွင္းလင္းလင္း မသိေသးဘူး။”

တရုတ္ကုမၸဏီကို သက္တမ္း သံုးႏွစ္ထပ္ေပးလိုက္တဲ႔ကိစၥဟာ ျပည္နယ္အစိုးရရဲ႕ သေဘာထားမွတ္ခ်က္ေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္း ေဒသခံေတြက ေျပာေနၾကတာလည္း ရွိပါတယ္။ ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရ ခြင့္ျပဳခ်က္နဲ႔ တီက်စ္ေက်ာက္မီးေသြးစက္ရံု ဆက္ၿပီးလည္ပတ္ခြင့္ ရခဲ႔သလားလုိ႔ ဗြီအိုေအက ေမးတာမွာ ျပည္နယ္လ်ွပ္စစ္ဝန္ၾကီး စိုင္းရွဲန္တစ္လံုက အခုလို ျပန္လည္ေျဖၾကားခဲ့ပါတယ္။

“ က်ေနာ္လည္း ေမးခ်င္တယ္ေလ၊ ဆႏၵျပေနတဲ႔သူေတြ သူတို႔အိမ္မွာ မီးမသံုးၾကဘူးလားေပါ႔။ သူတို႔ႏို္င္ငံမွာ မီးလံုးေလာက္ ေနျပီလားေပါ႔။ သူတို႔မီးမသံုးလည္း တျခားလိုအပ္တဲ႔ေနရာ က်ေနာ္တို႔ ျပန္ျဖန္႔လို႔ရတာပါ႔။ က်ေနာ္တုိ႔ဝန္ေဆာင္မႈ ေပးတာပဲေလ၊ လိုခ်င္တဲ႔အဖြဲ႔ရွိတယ္ မလိုခ်င္တဲ႔အဖြဲ႔ ရွိတယ္။ ဒါသဘာဝပဲ။”

တရုတ္အမ်ိဳးသား အၾကီးစားစက္မႈလုပ္ငန္း ေကာ္ပိုေရးရွင္း CHMC ဟာ ၂၀၀၂ ခုႏွစ္မွာ တီက်စ္ ေက်ာက္မီးေသြးသံုး ဓာတ္အားေပးစက္ရံုကို လုပ္ကိုင္ခြင့္ရခဲ႔ျပီး ဦးသိန္းစိန္အစိုးရလက္ထက္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္မွာ လူထုရဲ႕ကန္႔ကြက္မႈေတြ ရွိခဲ႔လို႔ ေခတၱရပ္နားထားခဲ႔ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ ေနာက္ထပ္ တရုတ္ကုမၸဏီျဖစ္တဲ႔ Wuxi Hua Quang နဲ႔လက္တြဲျပီး ဒီေန႔အထိ ဆက္လက္ လည္ပတ္ေနခဲ့တာပါ။

တီက်စ္ဓာတ္အားေပးစက္ရံုကို ေလာင္စာအဓိက ေထာက္ပံ႔ေနတာကေတာ႔ ဧဒင္စြမ္းအင္ သဘာဝ အရင္းအျမစ္မ်ား ဖြံ႔ျဖိဳးတိုးတက္ေရး ကုမၸဏီျဖစ္ျပီး သူတို႔လုပ္ေဆာင္ေနတဲ႔ ေက်ာက္မီးေသြးမိုင္းတြင္းကို မေန႔ ေအာက္တိုလာ ၂၉ ရက္က မွတ္တမ္းဓာတ္ပံုယူခဲ႔တဲ႔ သတင္းသမားတခ်ိဳ႕နဲ႔ ေဒသခံေတြကို ကုမၸဏီဝန္ထမ္း ၅၀ေလာက္က လာေရာက္တားျမစ္ခဲ႔ပါတယ္။

တီက်စ္ေက်ာက္မီးေသြးစက္ရံုနဲ႔ ေက်ာက္မီးေသြးမိုင္းတြင္းကို ပိတ္သိမ္းေပးဖို႔ ေဒသခံေတြက ဒီေန႔မနက္ပိုင္း ဆႏၵျပေနတုန္းမွာပဲ ဧဒင္ကုမၸဏီရဲ႕ ေက်ာက္မီးေသြးမိုင္းတြင္း ေျမစာပံုျပိဳက်ခဲ႔ျပီး စပါးစိုက္ခင္းတခ်ိဳ႕နဲ႔ ခရမ္းခ်ဥ္သီး စိုက္ခင္းေတြ ပ်က္ဆီးသြားသလုိ လမ္းပိတ္ဆုိ႔မႈေတြလည္း ျဖစ္ခဲ့တယ္လုိ႔ ေဒသခံေတြကုိ ေျပာပါတယ္။

...................

တီကျစ်ကျောက်မီးသွေးစက်ရုံပိတ်သိမ်းဖို့ ဒေသခံတွေ ဆန္ဒပြ
(Zawgyi/Unicode)

ရှမ်းပြည်နယ်၊ ပင်လောင်းမြို့နယ်က တီကျစ် ကျောက်မီးသွေးစက်ရုံကို ပြည်နယ်အစိုးရက မကြာသေးခင်က သုံးနှစ်သက်တမ်း ထပ်တိုးပေးလိုက်လို့ ဒေသခံအင်အား ၁၀၀၀ ကျော်က ဒီနေ့ ဆန္ဒထုတ်ဖော် ကန့်ကွက်လိုက်ပါတယ်။ စက်ရုံကြောင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိခိုက်ပျက်စီးမှုတွေရှိနေပြီး ပြည်ထောင်စုအစိုးရက ဒေသခံကို အသိမပေးဘဲ လုပ်ကိုင်ခွင့်သက်တမ်း ထပ်တိုးပေးလိုက်တာကြောင့် ဒီစက်ရုံကို ပိတ်သိမ်းပေးဖို့ ဒီနေ့တောင်းဆို ဆန္ဒပြတာဖြစ်ပါတယ်။ ဗွီအိုအေ မြန်မာပိုင်း သတင်းထောက်ကိုဇော်ထက် မေးမြန်းပေးပို့ထားပါတယ်။

တရုတ်အမျိုးသား အကြီးစားစက်မှုလုပ်ငန်း ကော်ပိုရေးရှင်း CHMC ကုမ္ပဏီလုပ်ကိုင်နေတဲ့ ဒီ ကျောက်မီးသွေး ဓာတ်အားပေး စက်ရုံဟာ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကျောက်မီးသွေးလောင်စာကိုသုံးပြီး လျှပ်စစ်ဓာတ်အားထုတ်နေတဲ့ စက်ရုံတွေထဲက အကြီၤးဆုံးတခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီစက်ရုံကြောင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ပျက်စီးလာတာကို အလေးမထားဘဲ ပြည်ထောင်စုအစိုးရက လုပ်ကိုင်ခွင့်ထပ်ပေးလိုက်တဲ့အပေါ် မကျေနပ်တဲ့ ပင်လောင်းမြို့နယ် ဒေသခံတွေနဲ့ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေး တက်ကြွလှုပ်ရှားသူတွေ ပါဝင်တဲ့ အင်အား ၁,၀၀၀ ကျော်လောက် ဒီနေ့ အောက်တိုဘာလ ၃၀ ရက်မှာ ဆန္ဒထုတ်ဖော်ထုတ်ခဲ့ကြတာပါ။

တရုတ်ကုမ္ပဏီဘက်က သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်စောင့်ကြည့်ရေး ဝန်ဆောင်မှုပေးတဲ့ E-Guard ကိုငှားရမ်းပြီး EIA အစီရင်ခံစာနဲ့ လုပ်ကိုင်ခွင့်ဆက်ရဖို့ ကြိုးစားခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီအစီရင်ခံစာကို ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေး ဦးစီးဌာန ECD ကို ပေးပို့ခဲ့ပြီး၊ ECD ဘက်က ဒေသခံတွေရဲ့ တုံ့ပြန်ချက်ကို အောက်တိုဘာလ ၃၀ရက် နောက်ဆုံးထားပြီး စောင့်ကြည့်သွားမယ်လို့ အကြောင်းပြန်ခဲ့ပါတယ်။

ဒါကြောင့် ဒီနေ့ အောက်တိုဘာလ ၃၀ရက်မှာ တီကျစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံအနီးနား ကျေးရွာက ဒေသခံတွေဟာ သူတို့အနေနဲ့ ဒီစီမံကိန်းကို အလိုမရှိကြောင်း ဆန္ဒထုတ်ဖော် ပြသခဲ့တာလို့ မြန်မာနိုင်ငံ ပွင့်လင်းမြင်သာမှုနှင့် တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှုဆိုင်ရာ အရပ်ဘက် မဟာမိတ်အဖွဲ့ MATA ရဲ့ ရှမ်းပြည်နယ်တာဝန်ခံ ဒေါ်မီမီသိန်းက ဗွီအိုအေကို ပြောပါတယ်။

“ EIA အစီရင်ခံစာသည် လုံးဝအဆင့်မမီဘူး။ လက်တွေ့မြေပြင်နဲ့ တခြားစီဖြစ်တဲ့ ကိစ္စတွေ ကျမတို့ တွေ့ရတယ်။ အဲဒီတော့ ဒီအရာက ကျတို့ပဲ အော်နေလို့ မရဘူး၊ ကျမတို့ကပဲ ပြောနေလို့မရဘူး၊ လူထုကလည်းပဲ ဒီအရာကို သိဖို့လိုအပ်တယ်။ ပြီးတော့ လူထုကိုယ်တိုင်ကလည်း ဒီအရာကို မလိုချင်ဘူးဆိုတဲ့ ဟာမျိုးကို သူတို့ကိုယ်တိုင်က အသံပေးတဲ့ဟာမျိုးကို ကျမတို့က တွေ့ရတယ်ပေါ့။ အဲဒါကြောင့်မို့ ကျမတို့က အောက်တိုဘာ ၃၀မှာ လူထုကို၊ အစိုးရကိုလည်း ကျမတို့က ပြန်ပြီးတော့ အသံပေးတာဖြစ်တယ်ပေါ့။”

ပြည်ထောင်စုအစိုးရက ဒေသခံတွေရဲ့ တောင်းဆိုချက်တွေကို မလေးမထားဘဲ စက်ရုံကို ၃နှစ်သက်တမ်း ထပ်တိုးပေးလိုက်တဲ့အပေါ် ဒေသခံတွေက မကျေနပ်ကြပါဘူး။ ပြည်နယ်အစိုးရအနေနဲ့ မီဂါဝပ် ၃၀ အထိသာ ထုတ်လုပ်ခွင့်ရှိတာကြောင့် ဒီတီကျစ် ဓာတ်အားပေးစက်ရုံက အဲဒီ သတ်မှတ်ချက်ထက် ကျော်လွန်ပြီး လ ျှပ်စစ်ဓာတ်အား ၁၀၀ မီဂါဝပ် ထုတ်လုပ်နေတဲ့အတွက် ဒီကိစ္ဒကို ပြည်နယ်အစိုးရရဲ့ ထောက်ခံချက်နဲ့ ပြည်ထောင်စုအစိုးရက တိုက်ရိုက် ကိုင်တွယ်နေတာပါ။ ဒါပေမယ့် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအနေနဲ့ လုပ်ပိုင်ခွင့်တချို့ ကို ကျော်လွန်ပြီး လုပ်ခဲ့ကြောင်း တီကျစ်ကျေးရွာအုပ်စု ဒေသခံ စိုင်းတူးက ပြောပါတယ်။

“ လျှပ်စစ်ဝန်ကြီးဌာနက သုံးနှစ်သက်တမ်း တိုးလိုက်တယ်ပေါ့၊ ဥပဒေရဲ့ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းအရဆိုရင် သူကသဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ဝန်ကြီးဌာနက ထွက်လာတဲ့ အစီရင်ခံစာကို သူကကြည့်ရတယ်။ အဲဒီ အစီရင်ခံစာကို သူက ကောင်းမွန်တဲ့အစီရင်ခံစာ ဟုတ်၊ မဟုတ် အရင်သုံးသပ်ရတယ်။ အဲဒီ သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင် ဝန်ကြီးဌာနက သုံးသပ်နေတဲ့ ကာလမှာပဲ လျှပ်စစ်ဝန်ကြီးဌာနက ဒါကိုသက်တမ်းတိုးလိုက်တာ။ ကိုယ့်ရဲ့ လုပ်ပိုင်ခွင့်ကို ကျော်လွန်ပြီးတော့လုပ်တယ်။ ဌာနဆိုင်ရာအချင်းချင်းကြားမှာ ဒါနားလည်မှုပဲ လွဲတာလား၊ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မသိသေးဘူး။”

တရုတ်ကုမ္ပဏီကို သက်တမ်း သုံးနှစ်ထပ်ပေးလိုက်တဲ့ကိစ္စဟာ ပြည်နယ်အစိုးရရဲ့ သဘောထားမှတ်ချက်ကြောင့်လည်း ဖြစ်နိုင်ကြောင်း ဒေသခံတွေက ပြောနေကြတာလည်း ရှိပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရ ခွင့်ပြုချက်နဲ့ တီကျစ်ကျောက်မီးသွေးစက်ရုံ ဆက်ပြီးလည်ပတ်ခွင့် ရခဲ့သလားလို့ ဗွီအိုအေက မေးတာမှာ ပြည်နယ်လျှပ်စစ်ဝန်ကြီး စိုင်းရှဲန်တစ်လုံက အခုလို ပြန်လည်ဖြေကြားခဲ့ပါတယ်။

“ ကျနော်လည်း မေးချင်တယ်လေ၊ ဆန္ဒပြနေတဲ့သူတွေ သူတို့အိမ်မှာ မီးမသုံးကြဘူးလားပေါ့။ သူတို့နိုင်ငံမှာ မီးလုံးလောက် နေပြီလားပေါ့။ သူတို့မီးမသုံးလည်း တခြားလိုအပ်တဲ့နေရာ ကျနော်တို့ ပြန်ဖြန့်လို့ရတာပါ့။ ကျနော်တို့ဝန်ဆောင်မှု ပေးတာပဲလေ၊ လိုချင်တဲ့အဖွဲ့ရှိတယ် မလိုချင်တဲ့အဖွဲ့ ရှိတယ်။ ဒါသဘာဝပဲ။”

တရုတ်အမျိုးသား အကြီးစားစက်မှုလုပ်ငန်း ကော်ပိုရေးရှင်း CHMC ဟာ ၂၀၀၂ ခုနှစ်မှာ တီကျစ် ကျောက်မီးသွေးသုံး ဓာတ်အားပေးစက်ရုံကို လုပ်ကိုင်ခွင့်ရခဲ့ပြီး ဦးသိန်းစိန်အစိုးရလက်ထက် ၂၀၁၄ ခုနှစ်မှာ လူထုရဲ့ကန့်ကွက်မှုတွေ ရှိခဲ့လို့ ခေတ္တရပ်နားထားခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီနောက် ၂၀၁၅ ခုနှစ်မှာ နောက်ထပ် တရုတ်ကုမ္ပဏီဖြစ်တဲ့ Wuxi Hua Quang နဲ့လက်တွဲပြီး ဒီနေ့အထိ ဆက်လက် လည်ပတ်နေခဲ့တာပါ။

တီကျစ်ဓာတ်အားပေးစက်ရုံကို လောင်စာအဓိက ထောက်ပံ့နေတာကတော့ ဧဒင်စွမ်းအင် သဘာဝ အရင်းအမြစ်များ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ကုမ္ပဏီဖြစ်ပြီး သူတို့လုပ်ဆောင်နေတဲ့ ကျောက်မီးသွေးမိုင်းတွင်းကို မနေ့ အောက်တိုလာ ၂၉ ရက်က မှတ်တမ်းဓာတ်ပုံယူခဲ့တဲ့ သတင်းသမားတချို့နဲ့ ဒေသခံတွေကို ကုမ္ပဏီဝန်ထမ်း ၅၀လောက်က လာရောက်တားမြစ်ခဲ့ပါတယ်။

တီကျစ်ကျောက်မီးသွေးစက်ရုံနဲ့ ကျောက်မီးသွေးမိုင်းတွင်းကို ပိတ်သိမ်းပေးဖို့ ဒေသခံတွေက ဒီနေ့မနက်ပိုင်း ဆန္ဒပြနေတုန်းမှာပဲ ဧဒင်ကုမ္ပဏီရဲ့ ကျောက်မီးသွေးမိုင်းတွင်း မြေစာပုံပြိုကျခဲ့ပြီး စပါးစိုက်ခင်းတချို့နဲ့ ခရမ်းချဉ်သီး စိုက်ခင်းတွေ ပျက်ဆီးသွားသလို လမ်းပိတ်ဆို့မှုတွေလည်း ဖြစ်ခဲ့တယ်လို့ ဒေသခံတွေကို ပြောပါတယ်။

ေဇာ္ထက္/ ဗြီအိုေအ (ျမန္မာပုိင္း)
https://burmese.voanews.com

YUPT ဘက္က ရွယ္ယာ အျမတ္ေငြ မခြဲေပးႏိုင္ေသးတဲ့အေပၚ ရွယ္ယာရွင္ေတြ ေျပာဆို

သုံးႏွစ္လုံးလုံး အျမတ္ေငြခြဲမေပးတဲ့အတြက္ ရွယ္ယာရွင္မ်ား ကန္႔ကြက္
Zawgyi
ရန္ကုန္ ၿမိဳ႕ျပ အမ်ားျပည္သူ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး အမ်ားႏွင့္ သက္ဆိုင္တဲ့ ကုမၸဏီ လီမိတက္ (YUPT Public Co.Ltd) ရဲ႕ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘ႑ာႏွစ္ ဒုတိယအႀကိမ္ ႏွစ္ပတ္လည္ အေထြေထြ အစည္းအေဝးပြဲကို ေအာက္တိုဘာလ ၃၀ ရက္မွာ ျပဳလုပ္ရာမွာ ရွယ္ယာရွင္ေတြက အျမတ္ေငြ ခြဲေဝဖို႔နဲ႔ ဒါ႐ိုက္တာအဖြဲ႕ဝင္ေတြကို ျပန္ေ႐ြးေကာက္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကပါတယ္။

ဒီေန႔လုပ္တဲ့ အစည္းအေဝးကို တက္ခဲ့တဲ့ ရွယ္ယာရွင္ တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ကိုေမာင္ေမာင္က " ကြၽန္ေတာ္တို႔ကို လစဥ္ေၾကး ပုံမွန္ေပးႏိုင္ရင္ေပး၊ မေပးႏိုင္ရင္ အခုကြၽန္ေတာ္တို႔ ကုမၸဏီမွာ အစိုးရက ၈၆ ရာခိုင္ႏႈန္း ၊ လုပ္ငန္းရွင္က ၁၄ ရာခိုင္ႏႈန္းျဖစ္ေနတယ္။ အစိုးရက ရွယ္ယာမ်ားေနတယ္။ အဲဒါမွ မေပးႏိုင္ဘူးဆိုလည္း ကြၽန္ေတာ္တို႔ရွယ္ယာေတြကို ဝယ္ယူလိုက္ပါ ။ ကြၽန္ေတာ္တို႔ ပိုက္ဆံေတြကို ျပန္အမ္းလိုက္ပါလို႔ ဒီႏွစ္ခ်က္ေတာင္းဆိုခဲ့တာပါ" လို႔ ေျပာပါတယ္။

ရန္ကုန္မွာ အမ်ားျပည္သူအတြက္ ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ေျပးဆြဲေနတဲ့ မထသ ယာဥ္လိုင္းစနစ္ကို ဖ်က္သိမ္းၿပီး ေငြေပးေခ်တဲ့ စနစ္အပါအဝင္ နည္းပညာအကူအညီနဲ႔ ခရီးသည္လုံၿခဳံေရး ေစာင့္ၾကည့္စနစ္ေတြကို အဆင့္ဆင့္ ေျပာင္းလဲ လုပ္ေဆာင္သြားမယ္ဆိုၿပီးရန္ကုန္တိုင္း ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးၿဖိဳးမင္းသိန္းက ဇန္နဝါရီလ ၁၆ ရက္ေန႔မွာ ရန္ကုန္ဘတ္စ္စကားစနစ္ (YBS) ကိုစတင္ေျပးဆြဲေစခဲ့ပါတယ္။

ကားလုပ္ငန္းပိုင္ရွင္ေတြကေတာ့ ဒီစနစ္ကို အဲဒီအခ်ိန္က ႀကိဳဆိုခဲ့ေပမယ့္ စီမံခန္႔ခြဲမႈပိုင္းမွာ လိုအပ္မႈေတြ ရွိေနတာကို ေထာက္ျပခဲ့ဖူးပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ အက်ိဳးအျမတ္ခြဲေဝတဲ့အပိုင္းမွာ အာဏာပိုင္ေတြဘက္က စည္းကမ္းတက် ၾကပ္မတ္ေဆာင္႐ြက္ဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ ေျပာၾကပါတယ္။

စတင္ေျပးဆြဲခဲ့စဥ္က ယာဥ္လိုင္းမလုံေလာက္မႈ နဲ႔ ယာဥ္စီးေရ မလုံေလာက္တဲ့ ျပႆနာအျပင္ အဆင့္ဆင့္စီးနင္းရတဲ့ လိုင္းေတြေၾကာင့္ ခရီးသည္ေတြ လမ္းေၾကာင္း မသိလို႔ အဆင္မေျပတာေတြ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

ရန္ကုန္တိုင္းအစိုးရဟာ ျပည္သူပိုင္ေငြက်ပ္ ၇၈ ဘီလီယံနဲ႔ ကားအစီးတစ္ေထာင္ဝယ္ယူခဲ့ၿပီး YBPC ကုမၸဏီကို ကားစီးေရ ၅၀ဝ၊ YUPT ကို ကားစီးေရ ၅၀ဝ ခြဲေဝကာ အမ်ားပိုင္ ကုမၸဏီ ႏွစ္ခု ထူေထာင္ၿပီး ေျပးဆြဲ မႈေတြ လုပ္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

၂၀၁၇- ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ဘ႑ာေရးႏွစ္မွာ YBPC က ေငြက်ပ္ ၂၉ ၃၈ ဒသမ ၉ ၃၉ သန္း၊ YUPT က ေငြက်ပ္ ၆၀၃ ဒသမ ဝ၇၉ သန္း အရႈံးေပၚတယ္လို႔ စာရင္းစစ္ခ်ဳပ္ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ အစိုးရဘက္က အခုလို က်ပ္ေငြ ဘီလီယံ ၇၀ ေက်ာ္အထိ ထည့္ဝင္ထားတဲ့ YBS ကားေတြရဲ႕ အရင္းေၾကကာလကိုေတာ့ ရွစ္ႏွစ္ကေန ငါးႏွစ္အထိ ေျပာင္းလဲ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

ဒီကေန႔ အစည္းအေဝးကို တက္လာတဲ့ လုပ္ငန္းရွယ္ယာရွင္ေတြကေတာ့ အခု ထည့္ထားတဲ့ ကားေတြဟာ အသစ္ေတြျဖစ္ၿပီး ျပင္ဆင္စရိတ္ေတြဖယ္ရင္ေတာင္ အရႈံးမရွိႏိုင္ဘူးလို႔ ေျပာဆိုၾကပါတယ္။

အဓိကအားျဖင့္ ဒါ႐ိုက္တာအဖြဲ႕မွာ ကားလုပ္ငန္း မကြၽမ္းက်င္သူေတြ ပါဝင္တာေၾကာင့္ ဒီဒါ႐ိုက္တာအဖြဲ႕ဝင္ေ႐ြးေကာက္ပြဲကို ျပန္လုပ္ေစခ်င္တယ္လို႔ ရွယ္ယာရွင္ တစ္ဦးက ဆိုပါတယ္။

ရွယ္ယာရွင္ေတြရဲ႕ ေတာင္းဆိုခ်က္ကို ဒါ႐ိုက္တာ အဖြဲ႕ဝင္တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ဦးထူးဟန္စိုးကို ေမးၾကည့္ေတာ့ သူ႔အေနနဲ႔ အခုအေျခအေနမွာ အျမတ္ေငြခြဲေဝမေပးႏိုင္ေသးတာပဲ ေျပာႏိုင္တယ္လို႔ ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။

ဒါ႐ိုက္တာ အဖြဲ႕မွာ အဖြဲ႕ဝင္ ၈ ဦးရွိၿပီး ေလးဦးက ရန္ကုန္တိုင္း အစိုးရက တိုက္႐ိုက္ခန္႔ထားတဲ့ YUPT ဥကၠဌ ဦးေဇာ္ထြန္း၊ အုပ္ခ်ဳပ္မႈ ဒါ႐ိုက္တာေတြျဖစ္တဲ့ ေဒၚၿပဳံးသာျမင့္၊ ဦးမိုးဟိန္း၊နဲ႔ ဦးေအာင္ျမတ္တို႔ကို ျဖစ္ၿပီး က်န္ေလးဦးကေတာ့ ရွယ္ယာရွင္ေတြက ေ႐ြးေကာက္ တင္ေျမႇာက္ထားသူေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ရွယ္ယာရွင္ေတြရဲ႕ ေတာင္းဆိုခ်က္အရ ေနာက္လာမယ့္ ေ႐ြးေကာက္ပြဲမွာ ရွယ္ယာရွင္ေတြ ေ႐ြးခ်ယ္တင္ေျမႇာက္တဲ့ ဘုတ္ဒါ႐ိုက္တာ ဦးေရကို ငါးဦးအထိ လက္ခံေပးမယ္လို႔ YRT အတြင္းေရးမႉး ေဒါက္တာေမာင္ေအာင္က ေျပာခဲ့တယ္လို႔ ရွယ္ယာရွင္ တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ကိုေမာင္ေမာင္က ေျပာပါတယ္။

ရန္ကုန္တိုင္းအစိုးရက ရင္းႏွီးထည့္ဝင္ထားသည့္ YBPC ႏွင့္YUPT အမ်ားပိုင္ကုမၸဏီႏွစ္ခုမွာ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ ေတြရဲ႕ တန္ဖိုးေလွ်ာ့စရိတ္ (အရင္းေၾကကာလ) ကို ၁၂ ဒသမ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္း (အရင္းေၾကကာလ ရွစ္ႏွစ္) လို႔ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘ႑ာေရးႏွစ္ရဲ႕ တိုင္းစာရင္းစစ္ခ်ဳပ္ အစီရင္ခံစာမွာသတ္မွတ္ထားခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဘတ္စ္ကားကုမၸဏီေတြ တေျပးညီ မွ်တမႈရွိေစဖို႔ တန္ဖိုးေလွ်ာ့စရိတ္ ၂၀ ရာခိုင္ႏႈန္း (အရင္းေၾကကာလ ငါးႏွစ္) အျဖစ္ေျပာင္းလဲ သတ္မွတ္ခဲ့ပါတယ္။

အခုအခါမွာေတာ့ YBS ယာဥ္လိုင္းမွာ ဝင္ေရာက္ေျပးဆြဲေနတဲ့ ကုမၸဏီ ၂၅ ခုရွိၿပီး ဘက္စ္ကား အစီး ေျခာက္ေထာင္ေက်ာ္ေလာက္ ရွိပါတယ္။ ေန႔စဥ္ေျပးဆြဲေနတဲ့ ဘတ္စ္ကားလိုင္းေပါင္း ၁၁၉ လိုင္းရွိတယ္လို႔ YRTA (Yangon Region Transport Authority ) ရဲ႕ စာရင္းေတြအရ သိရပါတယ္။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
---------------------
Unicode
YUPT ဘက်က ရှယ်ယာ အမြတ်ငွေ မခွဲပေးနိုင်သေးတဲ့အပေါ် ရှယ်ယာရှင်တွေ ပြောဆို

ဓာတ်ပုံ မူပိုင် YE AUNG THU /Gettyimage
Image caption သုံးနှစ်လုံးလုံး အမြတ်ငွေခွဲမပေးတဲ့အတွက် ရှယ်ယာရှင်များ ကန့်ကွက်

ရန်ကုန် မြို့ပြ အများပြည်သူ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး အများနှင့် သက်ဆိုင်တဲ့ ကုမ္ပဏီ လီမိတက် (YUPT Public Co.Ltd) ရဲ့ ၂၀၁၇-၂၀၁၈ ဘဏ္ဍာနှစ် ဒုတိယအကြိမ် နှစ်ပတ်လည် အထွေထွေ အစည်းအဝေးပွဲကို အောက်တိုဘာလ ၃၀ ရက်မှာ ပြုလုပ်ရာမှာ ရှယ်ယာရှင်တွေက အမြတ်ငွေ ခွဲဝေဖို့နဲ့ ဒါရိုက်တာအဖွဲ့ဝင်တွေကို ပြန်ရွေးကောက်ပေးဖို့ တောင်းဆိုခဲ့ကြပါတယ်။

ဒီနေ့လုပ်တဲ့ အစည်းအဝေးကို တက်ခဲ့တဲ့ ရှယ်ယာရှင် တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ ကိုမောင်မောင်က " ကျွန်တော်တို့ကို လစဉ်ကြေး ပုံမှန်ပေးနိုင်ရင်ပေး၊ မပေးနိုင်ရင် အခုကျွန်တော်တို့ ကုမ္ပဏီမှာ အစိုးရက ၈၆ ရာခိုင်နှုန်း ၊ လုပ်ငန်းရှင်က ၁၄ ရာခိုင်နှုန်းဖြစ်နေတယ်။ အစိုးရက ရှယ်ယာများနေတယ်။ အဲဒါမှ မပေးနိုင်ဘူးဆိုလည်း ကျွန်တော်တို့ရှယ်ယာတွေကို ဝယ်ယူလိုက်ပါ ။ ကျွန်တော်တို့ ပိုက်ဆံတွေကို ပြန်အမ်းလိုက်ပါလို့ ဒီနှစ်ချက်တောင်းဆိုခဲ့တာပါ" လို့ ပြောပါတယ်။

ရန်ကုန်မှာ အများပြည်သူအတွက် ဆယ်စုနှစ်ပေါင်းများစွာ ပြေးဆွဲနေတဲ့ မထသ ယာဉ်လိုင်းစနစ်ကို ဖျက်သိမ်းပြီး ငွေပေးချေတဲ့ စနစ်အပါအဝင် နည်းပညာအကူအညီနဲ့ ခရီးသည်လုံခြုံရေး စောင့်ကြည့်စနစ်တွေကို အဆင့်ဆင့် ပြောင်းလဲ လုပ်ဆောင်သွားမယ်ဆိုပြီးရန်ကုန်တိုင်း ဝန်ကြီးချုပ် ဦးဖြိုးမင်းသိန်းက ဇန်နဝါရီလ ၁၆ ရက်နေ့မှာ ရန်ကုန်ဘတ်စ်စကားစနစ် (YBS) ကိုစတင်ပြေးဆွဲစေခဲ့ပါတယ်။

ကားလုပ်ငန်းပိုင်ရှင်တွေကတော့ ဒီစနစ်ကို အဲဒီအချိန်က ကြိုဆိုခဲ့ပေမယ့် စီမံခန့်ခွဲမှုပိုင်းမှာ လိုအပ်မှုတွေ ရှိနေတာကို ထောက်ပြခဲ့ဖူးပါတယ်။

ဒါ့အပြင် အကျိုးအမြတ်ခွဲဝေတဲ့အပိုင်းမှာ အာဏာပိုင်တွေဘက်က စည်းကမ်းတကျ ကြပ်မတ်ဆောင်ရွက်ဖို့ လိုအပ်တယ်လို့ ပြောကြပါတယ်။

စတင်ပြေးဆွဲခဲ့စဉ်က ယာဉ်လိုင်းမလုံလောက်မှု နဲ့ ယာဉ်စီးရေ မလုံလောက်တဲ့ ပြဿနာအပြင် အဆင့်ဆင့်စီးနင်းရတဲ့ လိုင်းတွေကြောင့် ခရီးသည်တွေ လမ်းကြောင်း မသိလို့ အဆင်မပြေတာတွေ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။

ရန်ကုန်တိုင်းအစိုးရဟာ ပြည်သူပိုင်ငွေကျပ် ၇၈ ဘီလီယံနဲ့ ကားအစီးတစ်ထောင်ဝယ်ယူခဲ့ပြီး YBPC ကုမ္ပဏီကို ကားစီးရေ ၅၀ဝ၊ YUPT ကို ကားစီးရေ ၅၀ဝ ခွဲဝေကာ အများပိုင် ကုမ္ပဏီ နှစ်ခု ထူထောင်ပြီး ပြေးဆွဲ မှုတွေ လုပ်ခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

၂၀၁၇- ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဘဏ္ဍာရေးနှစ်မှာ YBPC က ငွေကျပ် ၂၉ ၃၈ ဒသမ ၉ ၃၉ သန်း၊ YUPT က ငွေကျပ် ၆၀၃ ဒသမ ဝ၇၉ သန်း အရှုံးပေါ်တယ်လို့ စာရင်းစစ်ချုပ် အစီရင်ခံစာမှာ ဖော်ပြထားခဲ့ပါတယ်။

ဒါ့အပြင် အစိုးရဘက်က အခုလို ကျပ်ငွေ ဘီလီယံ ၇၀ ကျော်အထိ ထည့်ဝင်ထားတဲ့ YBS ကားတွေရဲ့ အရင်းကြေကာလကိုတော့ ရှစ်နှစ်ကနေ ငါးနှစ်အထိ ပြောင်းလဲ သတ်မှတ်ထားပါတယ်။

ဒီကနေ့ အစည်းအဝေးကို တက်လာတဲ့ လုပ်ငန်းရှယ်ယာရှင်တွေကတော့ အခု ထည့်ထားတဲ့ ကားတွေဟာ အသစ်တွေဖြစ်ပြီး ပြင်ဆင်စရိတ်တွေဖယ်ရင်တောင် အရှုံးမရှိနိုင်ဘူးလို့ ပြောဆိုကြပါတယ်။

အဓိကအားဖြင့် ဒါရိုက်တာအဖွဲ့မှာ ကားလုပ်ငန်း မကျွမ်းကျင်သူတွေ ပါဝင်တာကြောင့် ဒီဒါရိုက်တာအဖွဲ့ဝင်ရွေးကောက်ပွဲကို ပြန်လုပ်စေချင်တယ်လို့ ရှယ်ယာရှင် တစ်ဦးက ဆိုပါတယ်။

ရှယ်ယာရှင်တွေရဲ့ တောင်းဆိုချက်ကို ဒါရိုက်တာ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ ဦးထူးဟန်စိုးကို မေးကြည့်တော့ သူ့အနေနဲ့ အခုအခြေအနေမှာ အမြတ်ငွေခွဲဝေမပေးနိုင်သေးတာပဲ ပြောနိုင်တယ်လို့ ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

ဒါရိုက်တာ အဖွဲ့မှာ အဖွဲ့ဝင် ၈ ဦးရှိပြီး လေးဦးက ရန်ကုန်တိုင်း အစိုးရက တိုက်ရိုက်ခန့်ထားတဲ့ YUPT ဥက္ကဌ ဦးဇော်ထွန်း၊ အုပ်ချုပ်မှု ဒါရိုက်တာတွေဖြစ်တဲ့ ဒေါ်ပြုံးသာမြင့်၊ ဦးမိုးဟိန်း၊နဲ့ ဦးအောင်မြတ်တို့ကို ဖြစ်ပြီး ကျန်လေးဦးကတော့ ရှယ်ယာရှင်တွေက ရွေးကောက် တင်မြှောက်ထားသူတွေ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါကြောင့်ရှယ်ယာရှင်တွေရဲ့ တောင်းဆိုချက်အရ နောက်လာမယ့် ရွေးကောက်ပွဲမှာ ရှယ်ယာရှင်တွေ ရွေးချယ်တင်မြှောက်တဲ့ ဘုတ်ဒါရိုက်တာ ဦးရေကို ငါးဦးအထိ လက်ခံပေးမယ်လို့ YRT အတွင်းရေးမှူး ဒေါက်တာမောင်အောင်က ပြောခဲ့တယ်လို့ ရှယ်ယာရှင် တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ ကိုမောင်မောင်က ပြောပါတယ်။

ရန်ကုန်တိုင်းအစိုးရက ရင်းနှီးထည့်ဝင်ထားသည့် YBPC နှင့်YUPT အများပိုင်ကုမ္ပဏီနှစ်ခုမှာ မော်တော်ယာဉ် တွေရဲ့ တန်ဖိုးလျှော့စရိတ် (အရင်းကြေကာလ) ကို ၁၂ ဒသမ ၅ ရာခိုင်နှုန်း (အရင်းကြေကာလ ရှစ်နှစ်) လို့ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်ရဲ့ တိုင်းစာရင်းစစ်ချုပ် အစီရင်ခံစာမှာသတ်မှတ်ထားခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဘတ်စ်ကားကုမ္ပဏီတွေ တပြေးညီ မျှတမှုရှိစေဖို့ တန်ဖိုးလျှော့စရိတ် ၂၀ ရာခိုင်နှုန်း (အရင်းကြေကာလ ငါးနှစ်) အဖြစ်ပြောင်းလဲ သတ်မှတ်ခဲ့ပါတယ်။

အခုအခါမှာတော့ YBS ယာဉ်လိုင်းမှာ ဝင်ရောက်ပြေးဆွဲနေတဲ့ ကုမ္ပဏီ ၂၅ ခုရှိပြီး ဘက်စ်ကား အစီး ခြောက်ထောင်ကျော်လောက် ရှိပါတယ်။ နေ့စဉ်ပြေးဆွဲနေတဲ့ ဘတ်စ်ကားလိုင်းပေါင်း ၁၁၉ လိုင်းရှိတယ်လို့ YRTA (Yangon Region Transport Authority ) ရဲ့ စာရင်းတွေအရ သိရပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
 

မသန႔္ရွင္းတဲ့ ေလကို ရန္ကုန္မွာရႈရႈိက္ေနရၿပီလား

အဆုတ္ နဲ႔ ႏွလုံးေသြးေၾကာ စနစ္အထဲထိ အဲဒီအမႈန္ေလးေတြက နက္ရႈိင္းစြာ ဝင္ေရာက္ႏိုင္လို႔ ႏွလုံး ၊ အဆုတ္ေသြးေၾကာေတြနဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ေရာဂါအျပင္ အသက္ရႈလမ္းေၾကာင္းမွာလည္း ေရာဂါျဖစ္ပြားႏိုင္ပါတယ္။
Zawgyi
ရန္ကုန္မွာ မိုးနည္းလာတဲ့အခ်ိန္နဲ႔ ပူျပင္းလာတဲ့အခ်ိန္ေရာက္တာနဲ႔ ေလထုညစ္ညမ္းမႈေတြလည္း ျဖစ္လာေနတယ္လို႔ ေလထုတိုင္းတာေရးလုပ္ၾကတဲ့ အဖြဲ႕ေတြထံက သိရပါတယ္။

ေအာက္တိုဘာလ ၂၉ ရက္ေန႔ မနက္ပိုင္းဆိုရင္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈၫႊန္းကိန္းက ခံႏိုင္ရည္နည္း ပါးသူေတြကိုထိခိုက္တဲ့အဆင့္ (လိေမၼာ္ေရာင္) မွာ ရွိေနတယ္လို႔ Clean Air Myanmar ရဲ႕တိုင္းတားခ်က္ အရသိရပါတယ္။

ဒီေန႔ ေအာက္တိုဘာ ၃၀ရက္မွာေတာ့ အသင့္တင့္ (အဝါေရာင္) အဆင့္ကိုျပန္ေရာက္ေနေပမယ့္ ပူျပင္းလာ တာနဲ႔အမွ် ေလထုညစ္ညမ္းမႈၫႊန္းကိန္းကလည္း ျမင့္လာတာကို တိုင္းတာခ်က္ရလဒ္ေတြအရ ေတြ႕ျမင္ ရပါတယ္။

Clean Air Myanmar က ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ထားတဲ့ ျမန္မာအေျခစိုက္ တကၠသိုလ္ေတြမွာ ပညာ ဆည္းပူးေနတဲ့ လူငယ္ေတြပါဝင္ ေပါင္းစုဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ အဖြဲ႕တခုလည္းျဖစ္ပါတယ္။

သာေကတၿမိဳ႕နယ္၊ ရႈခင္းသာအိမ္ရာမွာေနတဲ့ မျဖဴျဖဴဇင္ကေတာ့ အိမ္ရာေဘး ဘိလပ္ေျမေဖ်ာ္တဲ့ စက္႐ုံ နဲ႔ ဆီအုန္းစက္႐ုံေတြေၾကာင့္ သူတိုပတ္ဝန္းက်င္မွာ ေလထုညစ္ညမ္းမႈေတြနဲ႔ အနံ႔အသက္ေၾကာင့္ ထိခိုက္မႈ ေတြရွိေနတယ္လို႔ ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။

"တဘက္မွာ ဆီအုန္းစက္႐ုံ၊ တဘက္မွာက ဘိလပ္ေျမေဖ်ာ္တဲ့စက္ဆိုေတာ့ အမတို႔နားမွာ ေလထု ေတာ္ေတာ္ညစ္ညမ္းတယ္။ က်န္းမာေရးမေကာင္းတဲ့သူေတြအတြက္ဆိုရင္ ဆီအုန္းစက္႐ုံက အနံ႔ေၾကာင့္ ေခါင္းကိုက္တာ၊ အသက္ရႈမဝတာခံစားရတယ္။ က်န္းမာေရးမေကာင္းတဲ့သူဆိုရင္ ဒီထက္ပိုခံစာရမယ္" လို႔ သူကေျပာပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ သာေကတၿမိဳ႕နယ္နဲ႔ ေဒါပုံၿမိဳ႕နယ္အၾကားကို ျဖတ္ၿပီးေဖာက္ထားတဲ့ ရႈခင္းသာၿမိဳ႕ပတ္လမ္းမေပၚကို ကားနဲ႔ ျဖတ္ေမာင္း႐ုံနဲ႔ပဲ ဘယ္သူမဆို အဲဒီလိုအနံ႔ကိုခံစားရတယ္လို႔ မျဖဴျဖဴဇင္က ေျပာပါတယ္။

ေလထုညစ္ညမ္းမႈ အဆင့္ကို ၆ဆင့္အထိသတ္မွတ္တာရွိပါတယ္။ အဲဒါေတြကေတာ့ ေကာင္းတဲ့အဆင့္ (အစိမ္းေရာင္) ၊ အသင့္တင့္ (အဝါေရာင္)နဲ႔ ခံႏိုင္ရည္နည္းပါးသူေတြကိုထိခိုက္တဲ့အဆင့္ အခုလက္တ ေလာရန္ကုန္မွာျဖစ္ေနတဲ့ ေလထုအေျခအေန (လိေမၼာ္ေရာင္)၊ က်န္းမာေရးကိုထိခိုက္တဲ့အဆင့္ (အနီေရာင္)၊ အလြန္ထိခိုက္တဲ့အဆင့္ (ခရမ္းေရာင္)ရယ္၊ အႏၲရာယ္ရွိတဲ့အဆင့္ (အညႇိေရာင္) ဆိုၿပီး သတ္မွတ္ၾကပါတယ္။
ေလထုညစ္ညမ္းမႈ ျပႆနာကို ဘယ္လို ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းၾကႏိုင္ပါသလဲ။

Clean Air Myanmar ရဲ႕ ေန႔စဥ္ထုတ္ျပန္ခ်က္ေတြကိုၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ေအာက္တိုဘာ ေနာက္ဆုံးအပတ္ ထဲမွာ ေလထုညစ္ညမ္းမႈ ၫႊန္းကိန္းေတြက တေန႔ထက္ တေန႔တက္လာတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။

အဲဒီအဖြဲ႕က ရန္ကုန္ ေလထုထဲမွာ ကာဗြန္ဒိုင္ေအာက္ဆိုဒ္၊ ႏိုက္ထ႐ိုဂ်င္ဒိုင္ေအာက္ဆိုဒ္၊ ဆာလဖာဒိုင္ ေအာက္ဆိုဒ္ တို႔လို႔ လူ႔က်န္းမာေရးကိုထိခိုက္ေစတဲ့ ဓာတုပစၥည္းအမႈန္ေတြ အိုဇုန္းလိုအရာဝတၳဳေတြ ပါဝင္မႈကို အဓိက တိုင္းတာၿပီး ၫႊန္းကိန္းေတြကို ထုတ္ေနတာပါ။

အဲဒီအမႈန္ေလးတြက ဆံပင္ထက္ အဆ ၃၀ေလာက္ ပိုေသးငယ္လို႔ လူေတြရဲ႕မ်က္စိ၊ ႏွာေခါင္း၊ လည္ေခ်ာင္းေတြထဲဝင္ေရာက္ႏိုင္ၿပီး က်န္းမာေရးအတြက္ အႏၲရယ္ျဖစ္ေစတာပါ။

အဆုတ္ နဲ႔ ႏွလုံးေသြးေၾကာ စနစ္အထဲထိ အဲဒီအမႈန္ေလးေတြက နက္ရႈိင္းစြာ ဝင္ေရာက္ႏိုင္လို႔ ႏွလုံး ၊ အဆုတ္ေသြးေၾကာေတြနဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ေရာဂါအျပင္ အသက္ရႈလမ္းေၾကာင္းမွာလည္း ေရာဂါျဖစ္ပြားႏိုင္ပါတယ္။

ပြင့္လင္းရာသီေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္ကစၿပီး ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရဲ႕ေကာင္းကင္က မႈန္အုံ႔အုံ႔ ပုံစံရွိေနတာကို ၿမိဳ႕အဝင္ ျမစ္ကူးတံတားျဖစ္တဲ့ မဟာဗႏၶဳလတံတားေပၚက တဆင့္ ေန႔စဥ္ျမင္ေနရပါတယ္။ အခုေနာက္ပိုင္းဆိုရင္ တံတားေပၚကေန ပုဇြန္ေတာင္ျမစ္ကို ျဖတ္ေက်ာ္ၿပီး ၾကည့္လိုက္တာနဲ႔ မႈန္ျပျပေကာင္းကင္နဲ႔ တြဲလ်က္သားရွိတဲ့ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္းကိုအၿမဲလိုျမင္ေန ေတြ႕ေနက်ျဖစ္ေနပါၿပီ။

ရန္ကုန္ရဲ႕ ေလထုအရည္အေသြးက ပြင့္လင္းရာသီေတြမွာ ဘာေၾကာင့္ ညစ္ညမ္းရတာလည္း ဆိုတာကို စိမ္းလမ္းအမိေျမဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအသင္း ေလထုအရည္အေသြးေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႕က လစဥ္ေစာင့္ၾကည့္မႈေတြ လုပ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အဲဒီအဖြဲ႕က ဘုရင့္ေနာင္၊ ေျမနီကုန္း၊ တာေမြနဲ႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမတို႔ေရွ႕ေတြက ေလထုနမူနာေတြကို ရယူေစာင့္ၾကည့္ တိုင္းတာ ေနတဲ့ တယ္လို႔ ေလထုအရည္အေသြးေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႕က သုေတသန ပညာရွင္ စေအာင္သက္ဦး ဘီဘီစီကိုေျပာပါတယ္။

 ရန္ကုန္ၿမိဳ႕က စက္မႈဇုန္ေတြပတ္လည္ဝိုင္းေနတာ၊ ပြင့္လင္းရာသီေရာက္လာရင္ စက္မႈဇုန္က အမႈန္အမႊား ေတြက ေလနဲ႔အတူပါလာၿပီး လူေနအိမ္ေတြကိုေရာက္ႏိုင္လို႔ ေန႔စဥ္ရႈတဲ့အခါ က်န္းမာေရးထိခိုက္တယ္

တိုင္းတာရရွိတာကိုလည္း လစဥ္ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ အဲဒီထုတ္ ျပန္ခ်က္ေတြအရဆိုရင္ေတာ့ ပြင့္လင္းရာသီ ေတြမွာ ေလထုညစ္ညမ္းမႈေတြ အျမင့္ဆုံးျဖစ္တယ္လို႔လည္း သူကေျပာပါတယ္။

"ရန္ကုန္ၿမိဳ႕က စက္မႈဇုန္ေတြပတ္လည္ဝိုင္းေနတာ၊ ပြင့္လင္းရာသီေရာက္လာရင္ စက္မႈဇုန္က အမႈန္အမႊား ေတြက ေလနဲ႔အတူပါလာၿပီး လူေနအိမ္ေတြကိုေရာက္ႏိုင္လို႔ ေန႔စဥ္ရႈတဲ့အခါ က်န္းမာေရးထိခိုက္တယ္။ တခ်ိဳ႕စက္႐ုံေတြက ေလထုညစ္ညမ္းမႈကို အေလးေပးဂ႐ုစိုက္တာ သိပ္မရွိတာရယ္၊ စံခ်ိန္စံၫႊန္းမမွီတဲ့ မီးခိုးေခါင္းတိုင္ေတြေၾကာင့္ ေလထုညစ္ညမ္းမႈအနည္းနဲ႔ အမ်ားရွိေနတာ" လို႔ စေအာင္ သက္ဦးက ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ရန္ကုန္ရဲ႕ေလထုညစ္ညမ္းမႈက မ်ားျပားလာတဲ့ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္အေရအတြက္ေၾကာင့္လည္း ျဖစ္တာရယ္၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရဲ႕ လမ္းတံတားေတြ သန႔္ရွင္းမႈ နည္းပါးတာေတြေၾကာင့္လည္း ေလထုညစ္ညမ္း မႈေတြျဖစ္ေနတာလို႔ သူက မွတ္ခ်က္ျပဳပါတယ္။

၂၀၁၉ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီလအထိ ရန္ကုန္အပါအဝင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအႏွံ႔အျပားမွာေတာ့ မွတ္ပုံတင္ထားတဲ့ ကားအေရအတြက္ ေျခာက္သိန္းခြဲ ေက်ာ္အထိရွိေနတယ္လို႔ အႀကီးစားနဲ႔အေသးစား စီးပြားေရးလုပ္ငန္း ေတြဆိုင္ရာ အခ်က္အလက္ေကာက္ယူတဲ့ CEIC ရဲ႕ အခ်က္အလက္ေတြအရ သိရပါတယ္။ အဲဒီကား အေရအတြက္ရဲ႕ ရာခိုင္ႏႈန္းအမ်ားစု ကေတာ့ ရန္ကုန္မွာရွိေနတာပါ။

စက္မႈဇုန္ေတြနဲ႔ နီးစပ္တဲ့ေနရာေတြ၊ ကားေတြထူထပ္စြာသြားလာတဲ့ေနရာေတြက ေလထုညစ္ညမ္းမႈေတြ အမ်ားဆုံးျဖစ္တယ္လို႔လည္း သူကဆိုပါတယ္။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ပတ္လည္မွာ အစိုးရအဆက္ဆက္လက္ထက္ေတြကတည္းက ေဖာ္ေဆာင္ခဲ့ၾကတဲ့ စက္မႈဇုန္ ေပါင္း ၂၉ခုအထိရွိေနပါတယ္။

လက္ရွိရန္ကုန္အစိုးရကလည္း အဲဒီစက္မႈဇုန္ေတြအျပင္ အျခားစက္မႈဥယ်ာဥ္၊ စက္မႈဇုန္ စုစုေပါင္း ေနာက္ထပ္ ၁၅ခုေလာက္ကို အေကာင္ အထည္ေဖာ္ဦးမယ္လို႔ ရန္ကုန္လႊတ္ေတာ္အတြင္းမွာ အသိေပး ထားပါေသးတယ္။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
----------------
Unicode
မသန့်ရှင်းတဲ့ လေကို ရန်ကုန်မှာရှုရှိုက်နေရပြီလား

Image caption အဆုတ် နဲ့ နှလုံးသွေးကြော စနစ်အထဲထိ အဲဒီအမှုန်လေးတွေက နက်ရှိုင်းစွာ ဝင်ရောက်နိုင်လို့ နှလုံး ၊ အဆုတ်သွေးကြောတွေနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ရောဂါအပြင် အသက်ရှုလမ်းကြောင်းမှာလည်း ရောဂါဖြစ်ပွားနိုင်ပါတယ်။

ရန်ကုန်မှာ မိုးနည်းလာတဲ့အချိန်နဲ့ ပူပြင်းလာတဲ့အချိန်ရောက်တာနဲ့ လေထုညစ်ညမ်းမှုတွေလည်း ဖြစ်လာနေတယ်လို့ လေထုတိုင်းတာရေးလုပ်ကြတဲ့ အဖွဲ့တွေထံက သိရပါတယ်။

အောက်တိုဘာလ ၂၉ ရက်နေ့ မနက်ပိုင်းဆိုရင် လေထုညစ်ညမ်းမှုညွှန်းကိန်းက ခံနိုင်ရည်နည်း ပါးသူတွေကိုထိခိုက်တဲ့အဆင့် (လိမ္မော်ရောင်) မှာ ရှိနေတယ်လို့ Clean Air Myanmar ရဲ့တိုင်းတားချက် အရသိရပါတယ်။

ဒီနေ့ အောက်တိုဘာ ၃၀ရက်မှာတော့ အသင့်တင့် (အဝါရောင်) အဆင့်ကိုပြန်ရောက်နေပေမယ့် ပူပြင်းလာ တာနဲ့အမျှ လေထုညစ်ညမ်းမှုညွှန်းကိန်းကလည်း မြင့်လာတာကို တိုင်းတာချက်ရလဒ်တွေအရ တွေ့မြင် ရပါတယ်။

Clean Air Myanmar က နိုင်ငံတကာနဲ့ ချိတ်ဆက်ထားတဲ့ မြန်မာအခြေစိုက် တက္ကသိုလ်တွေမှာ ပညာ ဆည်းပူးနေတဲ့ လူငယ်တွေပါဝင် ပေါင်းစုဖွဲ့စည်းထားတဲ့ အဖွဲ့တခုလည်းဖြစ်ပါတယ်။

သာကေတမြို့နယ်၊ ရှုခင်းသာအိမ်ရာမှာနေတဲ့ မဖြူဖြူဇင်ကတော့ အိမ်ရာဘေး ဘိလပ်မြေဖျော်တဲ့ စက်ရုံ နဲ့ ဆီအုန်းစက်ရုံတွေကြောင့် သူတိုပတ်ဝန်းကျင်မှာ လေထုညစ်ညမ်းမှုတွေနဲ့ အနံ့အသက်ကြောင့် ထိခိုက်မှု တွေရှိနေတယ်လို့ ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

"တဘက်မှာ ဆီအုန်းစက်ရုံ၊ တဘက်မှာက ဘိလပ်မြေဖျော်တဲ့စက်ဆိုတော့ အမတို့နားမှာ လေထု တော်တော်ညစ်ညမ်းတယ်။ ကျန်းမာရေးမကောင်းတဲ့သူတွေအတွက်ဆိုရင် ဆီအုန်းစက်ရုံက အနံ့ကြောင့် ခေါင်းကိုက်တာ၊ အသက်ရှုမဝတာခံစားရတယ်။ ကျန်းမာရေးမကောင်းတဲ့သူဆိုရင် ဒီထက်ပိုခံစာရမယ်" လို့ သူကပြောပါတယ်။

ဒါ့အပြင် သာကေတမြို့နယ်နဲ့ ဒေါပုံမြို့နယ်အကြားကို ဖြတ်ပြီးဖောက်ထားတဲ့ ရှုခင်းသာမြို့ပတ်လမ်းမပေါ်ကို ကားနဲ့ ဖြတ်မောင်းရုံနဲ့ပဲ ဘယ်သူမဆို အဲဒီလိုအနံ့ကိုခံစားရတယ်လို့ မဖြူဖြူဇင်က ပြောပါတယ်။

လေထုညစ်ညမ်းမှု အဆင့်ကို ၆ဆင့်အထိသတ်မှတ်တာရှိပါတယ်။ အဲဒါတွေကတော့ ကောင်းတဲ့အဆင့် (အစိမ်းရောင်) ၊ အသင့်တင့် (အဝါရောင်)နဲ့ ခံနိုင်ရည်နည်းပါးသူတွေကိုထိခိုက်တဲ့အဆင့် အခုလက်တ လောရန်ကုန်မှာဖြစ်နေတဲ့ လေထုအခြေအနေ (လိမ္မော်ရောင်)၊ ကျန်းမာရေးကိုထိခိုက်တဲ့အဆင့် (အနီရောင်)၊ အလွန်ထိခိုက်တဲ့အဆင့် (ခရမ်းရောင်)ရယ်၊ အန္တရာယ်ရှိတဲ့အဆင့် (အညှိရောင်) ဆိုပြီး သတ်မှတ်ကြပါတယ်။
လေထုညစ်ညမ်းမှု ပြဿနာကို ဘယ်လို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းကြနိုင်ပါသလဲ။

Clean Air Myanmar ရဲ့ နေ့စဉ်ထုတ်ပြန်ချက်တွေကိုကြည့်မယ်ဆိုရင် အောက်တိုဘာ နောက်ဆုံးအပတ် ထဲမှာ လေထုညစ်ညမ်းမှု ညွှန်းကိန်းတွေက တနေ့ထက် တနေ့တက်လာတာကို တွေ့ရပါတယ်။

အဲဒီအဖွဲ့က ရန်ကုန် လေထုထဲမှာ ကာဗွန်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်၊ နိုက်ထရိုဂျင်ဒိုင်အောက်ဆိုဒ်၊ ဆာလဖာဒိုင် အောက်ဆိုဒ် တို့လို့ လူ့ကျန်းမာရေးကိုထိခိုက်စေတဲ့ ဓာတုပစ္စည်းအမှုန်တွေ အိုဇုန်းလိုအရာဝတ္ထုတွေ ပါဝင်မှုကို အဓိက တိုင်းတာပြီး ညွှန်းကိန်းတွေကို ထုတ်နေတာပါ။

အဲဒီအမှုန်လေးတွက ဆံပင်ထက် အဆ ၃၀လောက် ပိုသေးငယ်လို့ လူတွေရဲ့မျက်စိ၊ နှာခေါင်း၊ လည်ချောင်းတွေထဲဝင်ရောက်နိုင်ပြီး ကျန်းမာရေးအတွက် အန္တရယ်ဖြစ်စေတာပါ။

အဆုတ် နဲ့ နှလုံးသွေးကြော စနစ်အထဲထိ အဲဒီအမှုန်လေးတွေက နက်ရှိုင်းစွာ ဝင်ရောက်နိုင်လို့ နှလုံး ၊ အဆုတ်သွေးကြောတွေနဲ့ သက်ဆိုင်တဲ့ရောဂါအပြင် အသက်ရှုလမ်းကြောင်းမှာလည်း ရောဂါဖြစ်ပွားနိုင်ပါတယ်။

ပွင့်လင်းရာသီရောက်လာတဲ့အချိန်ကစပြီး ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ကောင်းကင်က မှုန်အုံ့အုံ့ ပုံစံရှိနေတာကို မြို့အဝင် မြစ်ကူးတံတားဖြစ်တဲ့ မဟာဗန္ဓုလတံတားပေါ်က တဆင့် နေ့စဉ်မြင်နေရပါတယ်။ အခုနောက်ပိုင်းဆိုရင် တံတားပေါ်ကနေ ပုဇွန်တောင်မြစ်ကို ဖြတ်ကျော်ပြီး ကြည့်လိုက်တာနဲ့ မှုန်ပြပြကောင်းကင်နဲ့ တွဲလျက်သားရှိတဲ့ ရန်ကုန်မြို့တွင်းကိုအမြဲလိုမြင်နေ တွေ့နေကျဖြစ်နေပါပြီ။

ရန်ကုန်ရဲ့ လေထုအရည်အသွေးက ပွင့်လင်းရာသီတွေမှာ ဘာကြောင့် ညစ်ညမ်းရတာလည်း ဆိုတာကို စိမ်းလမ်းအမိမြေဖွံ့ဖြိုးရေးအသင်း လေထုအရည်အသွေးစောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့က လစဉ်စောင့်ကြည့်မှုတွေ လုပ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

အဲဒီအဖွဲ့က ဘုရင့်နောင်၊ မြေနီကုန်း၊ တာမွေနဲ့ ရန်ကုန်မြို့တော်ခန်းမတို့ရှေ့တွေက လေထုနမူနာတွေကို ရယူစောင့်ကြည့် တိုင်းတာ နေတဲ့ တယ်လို့ လေထုအရည်အသွေးစောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့က သုတေသန ပညာရှင် စအောင်သက်ဦး ဘီဘီစီကိုပြောပါတယ်။

ဓာတ်ပုံ မူပိုင် AFP/GETTY IMAGES
Image caption ရန်ကုန်မြို့က စက်မှုဇုန်တွေပတ်လည်ဝိုင်းနေတာ၊ ပွင့်လင်းရာသီရောက်လာရင် စက်မှုဇုန်က အမှုန်အမွှား တွေက လေနဲ့အတူပါလာပြီး လူနေအိမ်တွေကိုရောက်နိုင်လို့ နေ့စဉ်ရှုတဲ့အခါ ကျန်းမာရေးထိခိုက်တယ်

တိုင်းတာရရှိတာကိုလည်း လစဉ်ထုတ်ပြန်ပါတယ်။ အဲဒီထုတ် ပြန်ချက်တွေအရဆိုရင်တော့ ပွင့်လင်းရာသီ တွေမှာ လေထုညစ်ညမ်းမှုတွေ အမြင့်ဆုံးဖြစ်တယ်လို့လည်း သူကပြောပါတယ်။

"ရန်ကုန်မြို့က စက်မှုဇုန်တွေပတ်လည်ဝိုင်းနေတာ၊ ပွင့်လင်းရာသီရောက်လာရင် စက်မှုဇုန်က အမှုန်အမွှား တွေက လေနဲ့အတူပါလာပြီး လူနေအိမ်တွေကိုရောက်နိုင်လို့ နေ့စဉ်ရှုတဲ့အခါ ကျန်းမာရေးထိခိုက်တယ်။ တချို့စက်ရုံတွေက လေထုညစ်ညမ်းမှုကို အလေးပေးဂရုစိုက်တာ သိပ်မရှိတာရယ်၊ စံချိန်စံညွှန်းမမှီတဲ့ မီးခိုးခေါင်းတိုင်တွေကြောင့် လေထုညစ်ညမ်းမှုအနည်းနဲ့ အများရှိနေတာ" လို့ စအောင် သက်ဦးက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

ဒါ့အပြင် ရန်ကုန်ရဲ့လေထုညစ်ညမ်းမှုက များပြားလာတဲ့ မော်တော်ယာဉ်အရေအတွက်ကြောင့်လည်း ဖြစ်တာရယ်၊ ရန်ကုန်မြို့ရဲ့ လမ်းတံတားတွေ သန့်ရှင်းမှု နည်းပါးတာတွေကြောင့်လည်း လေထုညစ်ညမ်း မှုတွေဖြစ်နေတာလို့ သူက မှတ်ချက်ပြုပါတယ်။

၂၀၁၉ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလအထိ ရန်ကုန်အပါအဝင် မြန်မာနိုင်ငံအနှံ့အပြားမှာတော့ မှတ်ပုံတင်ထားတဲ့ ကားအရေအတွက် ခြောက်သိန်းခွဲ ကျော်အထိရှိနေတယ်လို့ အကြီးစားနဲ့အသေးစား စီးပွားရေးလုပ်ငန်း တွေဆိုင်ရာ အချက်အလက်ကောက်ယူတဲ့ CEIC ရဲ့ အချက်အလက်တွေအရ သိရပါတယ်။ အဲဒီကား အရေအတွက်ရဲ့ ရာခိုင်နှုန်းအများစု ကတော့ ရန်ကုန်မှာရှိနေတာပါ။

စက်မှုဇုန်တွေနဲ့ နီးစပ်တဲ့နေရာတွေ၊ ကားတွေထူထပ်စွာသွားလာတဲ့နေရာတွေက လေထုညစ်ညမ်းမှုတွေ အများဆုံးဖြစ်တယ်လို့လည်း သူကဆိုပါတယ်။

ရန်ကုန်မြို့ပတ်လည်မှာ အစိုးရအဆက်ဆက်လက်ထက်တွေကတည်းက ဖော်ဆောင်ခဲ့ကြတဲ့ စက်မှုဇုန် ပေါင်း ၂၉ခုအထိရှိနေပါတယ်။

လက်ရှိရန်ကုန်အစိုးရကလည်း အဲဒီစက်မှုဇုန်တွေအပြင် အခြားစက်မှုဥယျာဉ်၊ စက်မှုဇုန် စုစုပေါင်း နောက်ထပ် ၁၅ခုလောက်ကို အကောင် အထည်ဖော်ဦးမယ်လို့ ရန်ကုန်လွှတ်တော်အတွင်းမှာ အသိပေး ထားပါသေးတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com

သံခ်ပ္ထိုးသူ ငါးဦး ေထာင္တစ္ႏွစ္စီက်၊ စီရင္ခ်က္ကုိ AI အဖြဲ႔ ကန္႔ကြက္

ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္ သံခ်ပ္အဖြဲ႔ဝင္ေတြကို ၂၀၁၉၊ ေအာက္တိုဘာ ၃၀ ရက္ေန႔က မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္ တရားရံုးမွာ ရံုးထုတ္စဥ္ / ဓါတ္ပံု - ေအာင္သိခၤ/ RFA
Zawgyi
ေဒါင္းတို႔မ်ဳိးဆက္ သံခ်ပ္အဖြဲ႔ဝင္ေတြျဖစ္တဲ့ ကိုေဇယ်ာလြင္၊ ကိုပိုင္ရဲသူ၊ ကုိပိုင္ၿဖိဳးမင္း၊ ကိုဖုိးသားနဲ႔ မေကခုိင္ထြန္း တုိ႔ကုိ တပ္မေတာ္ရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာကို ထိခိုက္ေစတဲ့ သံခ်ပ္စာသားေတြနဲ႔ သၾကၤန္ကာလ ေဖ်ာ္ေျဖခဲ့ၾကတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ တပ္မေတာ္က တရားစြဲဆုိထားတာပါ။

အမႈကေနကြင္းလုံးကၽြတ္လြတ္မယ္ ထင္ထားတာလို႔  သံခ်ပ္အဖြဲ႔ဝင္ေတြရဲ႕ ေရွ႕ေန ေဒၚစန္းစန္းျမင့္က ေျပာပါတယ္။

"အဲလုိနစ္နာေနတဲ့ အေပၚမွာေတာ့ အခု ဆရာမတုိ႔ကေတာ့ အခုခ်လိုက္တဲ့ အမိန္႔နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ေကာ ေနာက္စြဲဆုိမယ့္ အမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ေကာ ဆရာမတုိ႔လႊတ္ေတာ္ သို႔မဟုတ္ အာဏာပုိင္ အဖြဲ႔အစည္းေပါ့ေနာ္ တစ္ခုခုကိုေတာ့ ဆရာမတုိ႔ တင္ျပဖုိ႔ေတာ့ အစီအစဥ္ရွိပါတယ္"

ေက်ာင္းသားေတြအေနနဲ႔ လြတ္ေျမာက္လုိဆႏၵထက္ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္းတာ မဟုတ္ဘူးဆုိတာမ်ဳိး ျဖစ္ဖုိ႔ အတြက္ အယူခံတက္သင့္ေၾကာင္း တုိက္တြန္းေပမယ့္ သံခ်ပ္အဖြဲ႔ဝင္ေတြကေတာ့ အယူခံမတက္ဘူးလုိ႔ ေျပာပါတယ္။

သံခ်ပ္စာသားေတြအရ လႊတ္ေတာ္တြင္း တပ္မေတာ္သား ၂၅ ရာခုိင္ႏႈန္း ထြက္သြားဖို႔၊ တပ္မေတာ္ကို ICC အျမန္ဆုံး တင္ဖို႔နဲ႔ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးကေန တပ္မေတာ္ အၿပီးအပိုင္ထြက္သြားဖုိ႔ စတဲ့စာသားေတြ ပါတဲ့ သံခ်ပ္စာသားေတြကို ေဖ်ာ္ေျဖခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေဒါင္းတုိ႔မ်ဳိးဆက္ သံခ်ပ္အဖြဲ႔ အေနနဲ႔ ဧၿပီလ ၁၀ ရက္ေန႔က မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္မွာ ေဖ်ာ္ေျဖခဲ့တဲ့ သ႐ုပ္ ေဖာ္မႈေတြ သံခ်ပ္စာသားေတြေၾကာင့္ တပ္မေတာ္ရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာ ထိခုိက္ေစတယ္ဆုိၿပီး ရန္ကုန္တုိင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္မွ ဒုတိယဗိုလ္မွဴးႀကီး သန္းထြန္းျမင့္က တရားစြဲတာ ျဖစ္ပါတယ္။

တရားမွ်တမႈကို လုိခ်င္တဲ့အတြက္ တရားစြဲဆိုတာျဖစ္ၿပီး ဥပေဒရဲ႕အဆုံးအျဖတ္အတုိင္း ျဖစ္တယ္လို႔ တရားလုိျဖစ္သူ ဒုတိယ ဗုိလ္မွဴးႀကီး သန္းထြန္းျမင့္က ဒီေန႔ တရား႐ုံးအၿပီး သတင္းမီဒီယာေတြကို ေျပာပါတယ္။

"ကၽြန္ေတာ္တို႔က ဒီဟာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေျပာခ်င္တာက အခြင့္အေရးဆုိတာနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ရွိရင္ တစ္ဦးတစ္ေယာက္တည္းရဲ႕ အခြင့္အေရးကိုပဲ ၾကည့္လို႔မရဘူး သူတုိ႔စြပ္စြဲခံရတဲ့သူေတြရဲ႕ အခြင့္အေရး တင္မကဘူး တရားလိုေတြအေနနဲ႔ တပ္မေတာ္သားေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးကိုလည္း ျပန္ၿပီးေတာ့ စာနာဖို႔ လုိတယ္။ အခုတပ္မေတာ္သားေတြက ခင္ဗ်ားတို႔သိတဲ့အတုိင္းဘဲ အသက္နဲ႔ရင္းၿပီး တုိက္ပြဲဝင္ေနတာ ဒီလိုတိုက္ပြဲဝင္ေနတဲ့သူေတြကို သြားၿပီးေတာ့ ပုတ္ခတ္တာ ေစာ္ကားတာ လုပ္လို႔မရပါဘူး။ တစ္ဘက္ကလည္း တုိင္းျပည္နဲ႔ တာဝန္ထမ္းေဆာင္တာျဖစ္ပါတယ္ အဲေတာ့ ငါတို႔ရဲ႕လူ႔အခြင့္အေရးပဲ ဆုိၿပီးေတာ့ ေျပာခ်င္ရာေျပာမယ္ ပုတ္ခတ္ခ်င္ရာ ပုတ္ခတ္မယ္ ဆုိၿပီးလုပ္လို႔ေတာ့ မရဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔က တရားမွ်တမႈကို လုိလားတဲ့အတြက္ေၾကာင့္မုိ႔လုိ႔ တရား႐ုံးမွာ ဦးတုိက္ေလွ်ာက္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဥပေဒရဲ႕ အဆုံးအျဖတ္ကိုပဲ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ခံယူသြားတာ ျဖစ္ပါတယ္"

ဒီေန႔ တရား႐ုံးထုတ္ကို လုံျခံဳေရးရဲတပ္ဖြဲ႔ဝင္ အင္အား အေျမာက္အျမား ခ်ထားတာကိုလည္း ေတြ႔ရပါ တယ္။ ဒါ့အျပင္ သံ႐ုံးအသီးသီးက တာဝန္ရွိသူေတြလည္း လာေရာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ဒီအမႈကို ေစာင့္ၾကည့္ေနတဲ့အဖဲြ႔အစည္းေတြထဲမွာ လန္ဒန္အေျခစုိက္ ႏိုင္ငံတကာ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္အဖဲြ႔လည္း ပါဝင္ပါတယ္။

သံခ်ပ္စာသားတစ္ခုအတြက္ အခုလုိ ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္တဲ့အေပၚ အင္မတန္ စိတ္ပ်က္မိေၾကာင္းနဲ႔၊ ဒါဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိခြင့္ အေျခအေန ဆုိးဝါးေနတာကို ျပသလိုက္တာပဲ ျဖစ္တယ္လို႔ ဒီအဖြဲ႔က ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။

လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆုိခြင့္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဒုတိယဗုိလ္မွဴးႀကီး သန္းထြန္းျမင့္က ဒီေန႔ ေျပာခဲ့ တာလည္း ရွိေနပါတယ္။

"ေနာက္တစ္ခ်က္က လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥေပါ့ဗ်ာ သူတို႔ေခ်ပတာက လူသားတုိင္းဟာ မိမိတို႔ရဲ႕ ယုံၾကည္ခ်က္ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္ေတြကို လြတ္လပ္စြာ ေျပာဆုိခြင့္ရွိတယ္ သူတို႔ၫႊန္းတဲ့ဥစၥာက ကမာၻ႔ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္း Article 19 ေပါ့။ အပုိဒ္ ၁၉ ကိုရည္ၫႊန္းတာ။ အဲဒီအခ်က္အရ လူသားတုိင္းဟာ မိမိတုိ႔ရဲ႕ယုံၾကည္ခ်က္ေတြကို ထင္ျမင္ယူဆခ်က္ေတြကို လြတ္လပ္စြာ ေျပာဆုိခြင့္ ရွိတယ္ ဒါ့ေၾကာင့္မုိ႔လုိ႔ ေျပာတယ္ဆုိၿပီးေတာ့ တရားခြင့္မွာ ေခ်ပတယ္ သို႔ေသာ္လည္းပဲ အဲဒီကမာၻ႔လူ႔ အခြင့္အေရးေၾကညာ စာတမ္းအပိုဒ္ ၂၉ Article 29 ရဲ႕ အပိုဒ္ခြဲ ၂ မွာ ဘယ္လုိျပဌာန္းထားသလဲ ဆုိလို႔ရွိရင္ မိမိတို႔၏ လြတ္လပ္ခြင့္နဲ႔ အခြင့္အေရးမ်ားကို က်င့္သုံးတဲ့အခါမွာ အျခားသူမ်ား၏ လြတ္လပ္ခြင့္ႏွင့္ အခြင့္အေရးမ်ားကို အထူးဂ႐ုျပဳရမည္ ဥပေဒအရ ကန္႔သတ္ထားတဲ့ သတ္မွတ္ခ်က္မ်ားအတုိင္းသာ လုိက္နာက်င့္သုံးရမည္ဆုိၿပီးေတာ့ ျပဌာန္းထားပါတယ္"

တပ္မေတာ္ရဲ႕ စြပ္စြဲခ်က္ေတြအတုိင္း သံခ်ပ္စာသားေတြကို ထုိးခဲ့တာ မဟုတ္ဘဲ ဖြဲ႔စည္းျပင္ဆင္ေရးနဲ႔ ႏုိင္ငံေရး အခန္းက႑ကေန ထြက္သြားဖုိ႔ ျဖစ္ေၾကာင္း ကိုေဇယ်ာလြင္က ေျပာပါတယ္။

"တကယ္တမ္းက်ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ဟာ တပ္ကို ပုတ္ခတ္ေစာ္ကားလုိျခင္း မဟုတ္ဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဖြဲ႔စည္းပုံ ျပင္ခ်င္တယ္။ ႏုိင္ငံေရးအခန္းက႑ကေန တပ္ကိုထြက္သြားေစခ်င္တယ္။ အဲဒီအတြက္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ တပ္ကို က်င့္ဝတ္ရွိတဲ့တပ္ျဖစ္ေအာင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သံခ်ပ္စာသားေတြ ထုိးခဲ့ျခင္း ျဖစ္တယ္"

သံခ်ပ္အဖြဲ႔ဝင္ ကိုပိုင္ၿဖိဳးမင္း ကလည္း တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ ႏုိင္ငံေရးက အျမန္ဆုံးထြက္ခြာဖို႔ ျပည္သူ ေတြအေနနဲ႔ ဖိအားေပးဖုိ႔ လုိအပ္ေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။

"ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ျပည္သူေတြဟာ လက္ရွိရလာတဲ့ အေျခအေနအခြင့္အေရးေလး နည္းနည္းေလးေလာက္ကို ေရာင့္ရဲတင္းတိမ္ေနၿပီးေတာ့ စစ္တပ္ဟာ သေဘာထားေျပာင္းသြားၿပီဆုိၿပီးေတာ့ ေျမေခြးေနာက္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ဆက္မလိုက္ၾကပါနဲ႔ ဒီေန႔လုိမ်ဳိး တစ္ပတ္တစ္ပတ္ ျပန္လည္လာတုိင္း ကၽြန္ေတာ္တို႔လုိမ်ဳိး မတရား စြပ္စြဲခံရမႈေတြ ထပ္ၾကံဳလာအုံးမွာပါ ဆုိေတာ့ စစ္တပ္ကို အဆုံးအထိ ဖိအားေပးဖုိ႔ လုိပါတယ္"

တရား႐ုံးအမိန္႔ခ်မွတ္တဲ့အေပၚ ေနာက္ကြယ္ကေန ဖိအားေတြရွိေနတယ္လုိ႔ မဆုရတနာျမင့္က ယူဆပါတယ္။

"တရားသူႀကီးဆုိတာ ႏုိင္ငံေတာ္နဲ႔ ႏုိင္ငံသားေတြေပၚမွာ သစၥာရွိဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္။ က်မတို႔ ဒီေန႔ ခ်လိုက္တဲ့ ျပစ္မႈမေျမႇာက္တဲ့ အမႈကို ျပစ္ဒဏ္ အမိန္႔ခ်လိုက္တယ္ဆုိတာ တရားသူႀကီးရဲ႕ အေပၚမွာ ဘယ္လုိဖိအားေတြ ရွိေနတယ္ဆုိတာ အားလုံးမ်က္ျမင္သက္ေသျဖစ္ပါတယ္။ ပါးစပ္နဲ႔သံခ်ပ္ထုိးတဲ့ လူငယ္ေတြကို လက္နက္ကိုင္ထားတဲ့ လူႀကီးေတြက ဖိန္႔ဖိန္႔တုန္ေအာင္ ေၾကာက္တယ္ဆုိတာ ဒီေန႔ဟာ မ်က္ျမင္သက္ေသပါပဲ"

၈၈ မ်ဳိးဆက္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပြင့္လင္းလူ႔အဖြဲ႔အစည္းက မနီလာသိန္းကလည္း ဒီေန႔ တရားရံုးရဲ႕အမိန္႔ခ် မွတ္လိုက္တာကို အခုလုိေျပာပါတယ္။

"ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အေနအထားေတြကို ေက်ာင္းသားေတြက သံခ်ပ္နဲ႔ပုံေဖာ္တယ္ ဒီအေပၚမွာ သံခ်ပ္ရဲ႕ အႏုပညာကို ပ်က္စီးေအာင္လုပ္လိုက္တဲ့ ဥပေဒမဲ့ လုပ္ေဆာင္လိုက္တဲ့ လုပ္ရပ္ဟာ က်မတုိ႔ႏုိင္ငံ အတြက္ အရမ္းအက်ည္းတန္ ႐ုပ္ဆုိးပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုိ႔ ေဖာ္ေဆာင္ေနတဲ့ စကား လုံးေတြဟာ ဒီေန႔မွာဆုိ အဓိပၸါယ္မဲ့သလုိ ျဖစ္သြားပါတယ္"

ေနာက္ႏွစ္ပတ္ေနရင္ေတာ့ ဒီမုိကေရစီေရး ပုံေဖာ္ေနသူေတြကို ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံေနရတာေတြနဲ႔ ပတ္ သက္ၿပီး အစုိးရထံ စာပို႔သြားမယ္လို႔ ဗကသ အဖြဲ႔ဝင္ေဟာင္း ကိုမင္းေသြးသစ္က ေျပာပါတယ္။

"ဗုိလ္တေထာင္တရား႐ုံးမွာ အမိန္႔ခ်ၿပီးရင္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အစုိးရဆီ စာပို႔သြားမွာ။ ဘာလုိ႔လဲ ဆုိေတာ့ ဒါဒီမုိကေရစီ အစုိးရလုိ႔ေျပာတယ္။ ဒီမုိကရက္တစ္ အေျခခံစံႏႈန္းေတြကို အသုံးခ်ၿပီးေတာ့ တရားစြဲခံရတာ ေထာင္ခ်တာမ်ဳိးေတြ မျဖစ္သင့္ဘူးဆုိတာ စာပို႔မယ္။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ စစ္တပ္ကိုေတာ့ ဘာမွေျပာစရာ မရွိဘူး။ နဂုိတည္းက ဆုံးမလုိ႔မရတဲ့ လူမ်ဳိးျဖစ္ေနတဲ့အခါက်ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သူတုိ႔ကိုလည္း ေမတၱာရပ္ခံတာေတြ ကန္႔ကြက္တာေတြ စာပုိ႔တာေတြ လုပ္မွာမဟုတ္ဘူး။ ဘာမွနားမလည္တဲ့လူအတြက္ ဘာမွ နားမလည္တဲ့လူအတြက္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ဘာမွေျပာစရာမရွိဘူး"

ေဒါင္းတို႔မ်ဳိးဆက္သံခ်ပ္အဖြဲ႔ဝင္ေတြရဲ႕ ႐ုံးခ်ိန္းကို လာေရာက္ခဲ့ၾကတဲ့ ႏုိင္ငံေရးတက္ႂကြလႈပ္ရွားသူေတြ အေျမာက္အျမားလာေရာက္ခဲ့ၾကၿပီး တပ္မေတာ္ရဲ႕ တရားစြဲမႈေတြကို ႐ုပ္သိမ္းေပးေရး စာသားပါတဲ့ အျပာေရာင္ အက်ႌလႈပ္ရွားမႈကိုလည္း ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။

သူတို႔ေတြဟာ မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္၊ ဗိုလ္တေထာင္ၿမိဳ႕နယ္ နဲ႔ ဧရာဝတီတိုင္း ပုသိမ္နဲ႔ ဖ်ာပံုၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ သံခ်ပ္ထိုးခဲ့ၾကတာျဖစ္ၿပီး အဲဒီၿမိဳ႕နယ္ေတြက တရားရံုးေတြမွာလည္း အလားတူ အမႈအတြက္ တရားရင္ဆိုင္ေနၾကရတာျဖစ္ပါတယ္။

RFA Burmese
https://www.rfa.org
------------------
Unicode
သံချပ်ထိုးသူ ငါးဦး ထောင်တစ်နှစ်စီကျ၊ စီရင်ချက်ကို AI အဖွဲ့ ကန့်ကွက်

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက် သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေကို ၂၀၁၉၊ အောက်တိုဘာ ၃၀ ရက်နေ့က မရမ်းကုန်းမြို့နယ် တရားရုံးမှာ ရုံးထုတ်စဉ်
ဓါတ်ပုံ - အောင်သိင်္ခ/ RFA

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက် သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေဖြစ်တဲ့ ကိုဇေယျာလွင်၊ ကိုပိုင်ရဲသူ၊ ကိုပိုင်ဖြိုးမင်း၊ ကိုဖိုးသားနဲ့ မကေခိုင်ထွန်း တို့ကို တပ်မတော်ရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိခိုက်စေတဲ့ သံချပ်စာသားတွေနဲ့ သင်္ကြန်ကာလ ဖျော်ဖြေခဲ့ကြတာ ဖြစ်တဲ့အတွက် တပ်မတော်က တရားစွဲဆိုထားတာပါ။

အမှုကနေကွင်းလုံးကျွတ်လွတ်မယ် ထင်ထားတာလို့  သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေရဲ့ ရှေ့နေ ဒေါ်စန်းစန်းမြင့်က ပြောပါတယ်။

"အဲလိုနစ်နာနေတဲ့ အပေါ်မှာတော့ အခု ဆရာမတို့ကတော့ အခုချလိုက်တဲ့ အမိန့်နဲ့ ပတ်သက်ပြီးတော့ ကော နောက်စွဲဆိုမယ့် အမှုနဲ့ပတ်သက်ပြီးတော့ကော ဆရာမတို့လွှတ်တော် သို့မဟုတ် အာဏာပိုင် အဖွဲ့အစည်းပေါ့နော် တစ်ခုခုကိုတော့ ဆရာမတို့ တင်ပြဖို့တော့ အစီအစဉ်ရှိပါတယ်"

ကျောင်းသားတွေအနေနဲ့ လွတ်မြောက်လိုဆန္ဒထက် ပြစ်မှုကျူးလွန်းတာ မဟုတ်ဘူးဆိုတာမျိုး ဖြစ်ဖို့ အတွက် အယူခံတက်သင့်ကြောင်း တိုက်တွန်းပေမယ့် သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေကတော့ အယူခံမတက်ဘူးလို့ ပြောပါတယ်။

သံချပ်စာသားတွေအရ လွှတ်တော်တွင်း တပ်မတော်သား ၂၅ ရာခိုင်နှုန်း ထွက်သွားဖို့၊ တပ်မတော်ကို ICC အမြန်ဆုံး တင်ဖို့နဲ့ မြန်မာ့နိုင်ငံရေးကနေ တပ်မတော် အပြီးအပိုင်ထွက်သွားဖို့ စတဲ့စာသားတွေ ပါတဲ့ သံချပ်စာသားတွေကို ဖျော်ဖြေခဲ့ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက် သံချပ်အဖွဲ့ အနေနဲ့ ဧပြီလ ၁၀ ရက်နေ့က မရမ်းကုန်းမြို့နယ်မှာ ဖျော်ဖြေခဲ့တဲ့ သရုပ် ဖော်မှုတွေ သံချပ်စာသားတွေကြောင့် တပ်မတော်ရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာ ထိခိုက်စေတယ်ဆိုပြီး ရန်ကုန်တိုင်း စစ်ဌာနချုပ်မှ ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး သန်းထွန်းမြင့်က တရားစွဲတာ ဖြစ်ပါတယ်။

တရားမျှတမှုကို လိုချင်တဲ့အတွက် တရားစွဲဆိုတာဖြစ်ပြီး ဥပဒေရဲ့အဆုံးအဖြတ်အတိုင်း ဖြစ်တယ်လို့ တရားလိုဖြစ်သူ ဒုတိယ ဗိုလ်မှူးကြီး သန်းထွန်းမြင့်က ဒီနေ့ တရားရုံးအပြီး သတင်းမီဒီယာတွေကို ပြောပါတယ်။

"ကျွန်တော်တို့က ဒီဟာနဲ့ပတ်သက်ပြီး ပြောချင်တာက အခွင့်အရေးဆိုတာနဲ့ ပတ်သက်လို့ရှိရင် တစ်ဦးတစ်ယောက်တည်းရဲ့ အခွင့်အရေးကိုပဲ ကြည့်လို့မရဘူး သူတို့စွပ်စွဲခံရတဲ့သူတွေရဲ့ အခွင့်အရေး တင်မကဘူး တရားလိုတွေအနေနဲ့ တပ်မတော်သားတွေရဲ့ အခွင့်အရေးကိုလည်း ပြန်ပြီးတော့ စာနာဖို့ လိုတယ်။ အခုတပ်မတော်သားတွေက ခင်ဗျားတို့သိတဲ့အတိုင်းဘဲ အသက်နဲ့ရင်းပြီး တိုက်ပွဲဝင်နေတာ ဒီလိုတိုက်ပွဲဝင်နေတဲ့သူတွေကို သွားပြီးတော့ ပုတ်ခတ်တာ စော်ကားတာ လုပ်လို့မရပါဘူး။ တစ်ဘက်ကလည်း တိုင်းပြည်နဲ့ တာဝန်ထမ်းဆောင်တာဖြစ်ပါတယ် အဲတော့ ငါတို့ရဲ့လူ့အခွင့်အရေးပဲ ဆိုပြီးတော့ ပြောချင်ရာပြောမယ် ပုတ်ခတ်ချင်ရာ ပုတ်ခတ်မယ် ဆိုပြီးလုပ်လို့တော့ မရဘူး။ ဒါကြောင့် ကျွန်တော်တို့က တရားမျှတမှုကို လိုလားတဲ့အတွက်ကြောင့်မို့လို့ တရားရုံးမှာ ဦးတိုက်လျှောက်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါဥပဒေရဲ့ အဆုံးအဖြတ်ကိုပဲ ကျွန်တော်တို့ ခံယူသွားတာ ဖြစ်ပါတယ်"

ဒီနေ့ တရားရုံးထုတ်ကို လုံခြုံရေးရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် အင်အား အမြောက်အမြား ချထားတာကိုလည်း တွေ့ရပါ တယ်။ ဒါ့အပြင် သံရုံးအသီးသီးက တာဝန်ရှိသူတွေလည်း လာရောက်ခဲ့ကြပါတယ်။

ဒီအမှုကို စောင့်ကြည့်နေတဲ့အဖွဲ့အစည်းတွေထဲမှာ လန်ဒန်အခြေစိုက် နိုင်ငံတကာ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်အဖွဲ့လည်း ပါဝင်ပါတယ်။

သံချပ်စာသားတစ်ခုအတွက် အခုလို ထောင်ဒဏ်ချမှတ်တဲ့အပေါ် အင်မတန် စိတ်ပျက်မိကြောင်းနဲ့၊ ဒါဟာ မြန်မာနိုင်ငံမှာ လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့် အခြေအနေ ဆိုးဝါးနေတာကို ပြသလိုက်တာပဲ ဖြစ်တယ်လို့ ဒီအဖွဲ့က ကြေညာချက် ထုတ်ပြန်လိုက်ပါတယ်။

လွတ်လပ်စွာ ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခွင့်နဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး သန်းထွန်းမြင့်က ဒီနေ့ ပြောခဲ့ တာလည်း ရှိနေပါတယ်။

"နောက်တစ်ချက်က လူ့အခွင့်အရေးကိစ္စပေါ့ဗျာ သူတို့ချေပတာက လူသားတိုင်းဟာ မိမိတို့ရဲ့ ယုံကြည်ချက် ထင်မြင်ယူဆချက်တွေကို လွတ်လပ်စွာ ပြောဆိုခွင့်ရှိတယ် သူတို့ညွှန်းတဲ့ဥစ္စာက ကမ္ဘာ့ လူ့အခွင့်အရေး ကြေညာစာတမ်း Article 19 ပေါ့။ အပိုဒ် ၁၉ ကိုရည်ညွှန်းတာ။ အဲဒီအချက်အရ လူသားတိုင်းဟာ မိမိတို့ရဲ့ယုံကြည်ချက်တွေကို ထင်မြင်ယူဆချက်တွေကို လွတ်လပ်စွာ ပြောဆိုခွင့် ရှိတယ် ဒါ့ကြောင့်မို့လို့ ပြောတယ်ဆိုပြီးတော့ တရားခွင့်မှာ ချေပတယ် သို့သော်လည်းပဲ အဲဒီကမ္ဘာ့လူ့ အခွင့်အရေးကြေညာ စာတမ်းအပိုဒ် ၂၉ Article 29 ရဲ့ အပိုဒ်ခွဲ ၂ မှာ ဘယ်လိုပြဌာန်းထားသလဲ ဆိုလို့ရှိရင် မိမိတို့၏ လွတ်လပ်ခွင့်နဲ့ အခွင့်အရေးများကို ကျင့်သုံးတဲ့အခါမှာ အခြားသူများ၏ လွတ်လပ်ခွင့်နှင့် အခွင့်အရေးများကို အထူးဂရုပြုရမည် ဥပဒေအရ ကန့်သတ်ထားတဲ့ သတ်မှတ်ချက်များအတိုင်းသာ လိုက်နာကျင့်သုံးရမည်ဆိုပြီးတော့ ပြဌာန်းထားပါတယ်"

တပ်မတော်ရဲ့ စွပ်စွဲချက်တွေအတိုင်း သံချပ်စာသားတွေကို ထိုးခဲ့တာ မဟုတ်ဘဲ ဖွဲ့စည်းပြင်ဆင်ရေးနဲ့ နိုင်ငံရေး အခန်းကဏ္ဍကနေ ထွက်သွားဖို့ ဖြစ်ကြောင်း ကိုဇေယျာလွင်က ပြောပါတယ်။

"တကယ်တမ်းကျတော့ ကျွန်တော်တို့ဟာ တပ်ကို ပုတ်ခတ်စော်ကားလိုခြင်း မဟုတ်ဘူး။ ကျွန်တော်တို့ ဖွဲ့စည်းပုံ ပြင်ချင်တယ်။ နိုင်ငံရေးအခန်းကဏ္ဍကနေ တပ်ကိုထွက်သွားစေချင်တယ်။ အဲဒီအတွက် ကျွန်တော်တို့ တပ်ကို ကျင့်ဝတ်ရှိတဲ့တပ်ဖြစ်အောင် ကျွန်တော်တို့ သံချပ်စာသားတွေ ထိုးခဲ့ခြင်း ဖြစ်တယ်"

သံချပ်အဖွဲ့ဝင် ကိုပိုင်ဖြိုးမင်း ကလည်း တပ်မတော်အနေနဲ့ နိုင်ငံရေးက အမြန်ဆုံးထွက်ခွာဖို့ ပြည်သူ တွေအနေနဲ့ ဖိအားပေးဖို့ လိုအပ်ကြောင်း ပြောပါတယ်။

"ကျွန်တော်တို့ ပြည်သူတွေဟာ လက်ရှိရလာတဲ့ အခြေအနေအခွင့်အရေးလေး နည်းနည်းလေးလောက်ကို ရောင့်ရဲတင်းတိမ်နေပြီးတော့ စစ်တပ်ဟာ သဘောထားပြောင်းသွားပြီဆိုပြီးတော့ မြေခွေးနောက် ကျွန်တော်တို့ ဆက်မလိုက်ကြပါနဲ့ ဒီနေ့လိုမျိုး တစ်ပတ်တစ်ပတ် ပြန်လည်လာတိုင်း ကျွန်တော်တို့လိုမျိုး မတရား စွပ်စွဲခံရမှုတွေ ထပ်ကြုံလာအုံးမှာပါ ဆိုတော့ စစ်တပ်ကို အဆုံးအထိ ဖိအားပေးဖို့ လိုပါတယ်"

တရားရုံးအမိန့်ချမှတ်တဲ့အပေါ် နောက်ကွယ်ကနေ ဖိအားတွေရှိနေတယ်လို့ မဆုရတနာမြင့်က ယူဆပါတယ်။

"တရားသူကြီးဆိုတာ နိုင်ငံတော်နဲ့ နိုင်ငံသားတွေပေါ်မှာ သစ္စာရှိဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ကျမတို့ ဒီနေ့ ချလိုက်တဲ့ ပြစ်မှုမမြှောက်တဲ့ အမှုကို ပြစ်ဒဏ် အမိန့်ချလိုက်တယ်ဆိုတာ တရားသူကြီးရဲ့ အပေါ်မှာ ဘယ်လိုဖိအားတွေ ရှိနေတယ်ဆိုတာ အားလုံးမျက်မြင်သက်သေဖြစ်ပါတယ်။ ပါးစပ်နဲ့သံချပ်ထိုးတဲ့ လူငယ်တွေကို လက်နက်ကိုင်ထားတဲ့ လူကြီးတွေက ဖိန့်ဖိန့်တုန်အောင် ကြောက်တယ်ဆိုတာ ဒီနေ့ဟာ မျက်မြင်သက်သေပါပဲ"

၈၈ မျိုးဆက်ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ ပွင့်လင်းလူ့အဖွဲ့အစည်းက မနီလာသိန်းကလည်း ဒီနေ့ တရားရုံးရဲ့အမိန့်ချ မှတ်လိုက်တာကို အခုလိုပြောပါတယ်။

"ငြိမ်းချမ်းရေး အနေအထားတွေကို ကျောင်းသားတွေက သံချပ်နဲ့ပုံဖော်တယ် ဒီအပေါ်မှာ သံချပ်ရဲ့ အနုပညာကို ပျက်စီးအောင်လုပ်လိုက်တဲ့ ဥပဒေမဲ့ လုပ်ဆောင်လိုက်တဲ့ လုပ်ရပ်ဟာ ကျမတို့နိုင်ငံ အတွက် အရမ်းအကျည်းတန် ရုပ်ဆိုးပါတယ်။ ငြိမ်းချမ်းရေး ငြိမ်းချမ်းရေးလို့ ဖော်ဆောင်နေတဲ့ စကား လုံးတွေဟာ ဒီနေ့မှာဆို အဓိပ္ပါယ်မဲ့သလို ဖြစ်သွားပါတယ်"

နောက်နှစ်ပတ်နေရင်တော့ ဒီမိုကရေစီရေး ပုံဖော်နေသူတွေကို ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခံနေရတာတွေနဲ့ ပတ် သက်ပြီး အစိုးရထံ စာပို့သွားမယ်လို့ ဗကသ အဖွဲ့ဝင်ဟောင်း ကိုမင်းသွေးသစ်က ပြောပါတယ်။

"ဗိုလ်တထောင်တရားရုံးမှာ အမိန့်ချပြီးရင်တော့ ကျွန်တော်တို့ အစိုးရဆီ စာပို့သွားမှာ။ ဘာလို့လဲ ဆိုတော့ ဒါဒီမိုကရေစီ အစိုးရလို့ပြောတယ်။ ဒီမိုကရက်တစ် အခြေခံစံနှုန်းတွေကို အသုံးချပြီးတော့ တရားစွဲခံရတာ ထောင်ချတာမျိုးတွေ မဖြစ်သင့်ဘူးဆိုတာ စာပို့မယ်။ ကျွန်တော်တို့ စစ်တပ်ကိုတော့ ဘာမှပြောစရာ မရှိဘူး။ နဂိုတည်းက ဆုံးမလို့မရတဲ့ လူမျိုးဖြစ်နေတဲ့အခါကျတော့ ကျွန်တော်တို့ သူတို့ကိုလည်း မေတ္တာရပ်ခံတာတွေ ကန့်ကွက်တာတွေ စာပို့တာတွေ လုပ်မှာမဟုတ်ဘူး။ ဘာမှနားမလည်တဲ့လူအတွက် ဘာမှ နားမလည်တဲ့လူအတွက် ကျွန်တော်တို့ ဘာမှပြောစရာမရှိဘူး"

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင်တွေရဲ့ ရုံးချိန်းကို လာရောက်ခဲ့ကြတဲ့ နိုင်ငံရေးတက်ကြွလှုပ်ရှားသူတွေ အမြောက်အမြားလာရောက်ခဲ့ကြပြီး တပ်မတော်ရဲ့ တရားစွဲမှုတွေကို ရုပ်သိမ်းပေးရေး စာသားပါတဲ့ အပြာရောင် အင်္ကျီလှုပ်ရှားမှုကိုလည်း ပြုလုပ်ခဲ့ကြပါတယ်။

သူတို့တွေဟာ မရမ်းကုန်းမြို့နယ်၊ ဗိုလ်တထောင်မြို့နယ် နဲ့ ဧရာဝတီတိုင်း ပုသိမ်နဲ့ ဖျာပုံမြို့နယ်တွေမှာ သံချပ်ထိုးခဲ့ကြတာဖြစ်ပြီး အဲဒီမြို့နယ်တွေက တရားရုံးတွေမှာလည်း အလားတူ အမှုအတွက် တရားရင်ဆိုင်နေကြရတာဖြစ်ပါတယ်။

RFA Burmese
https://www.rfa.org

ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ ၅ဦးကို ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္

(ဓါတ္ပံု- ေဒါင္းတို႔မ်ဳိးဆက္)

(Zawgyi/Unicode)

ၿပီးခဲ့တဲ့ သႀကၤန္ကာလတုန္းက သံခ်ပ္ထုိးေဖ်ာ္ေျဖတာမွာ တပ္မေတာ္ကိုထိခိုက္ေစတဲ့ စာသားေတြနဲ႔ အျပဳအမူေတြပါဝင္လို႔ ပုဒ္မ ၅၀၅ (က) နဲ႔ တရားစြဲဆိုခံထားရတဲ့ ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ ၅ဦးကို အလုပ္နဲ႔ ေထာင္ဒဏ္ ၁ႏွစ္က်ခံဖုိ႔ မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္တရားရံုးက ဒီကေန႔ အမိန္႔ ခ်မွတ္လုိက္ပါတယ္။ ျပစ္ဒဏ္နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အယူခံဝင္သြားဖုိ႔ကေတာ့ ေက်ာင္းသားေတြနဲ႔တုိင္ပင္ၿပီး ဆံုးျဖတ္သြားမယ္လို႔ ေဒါင္းတုိ႔မ်ဳိးဆက္အဖြဲ႕ရဲ႕ ေရွ႕ေနကေျပာဆိုထားပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းအျပည့္အစံုကိုေတာ့ ဗီြအုိေအသတင္းေထာက္ စုစုကေမးျမန္း ေပးပို႔ထားပါတယ္။

တကၠသုိလ္ေက်ာင္းသားေတြနဲ႔ ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့ ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဟာ အခုႏွစ္သႀကၤန္ကာလတုန္းက သံခ်ပ္ထုိးေဖ်ာ္ေျဖတဲ့အထဲမွာ တပ္မေတာ္ကို ထိခိုက္ေစတဲ့စာသားနဲ႔ အျပဳအမူေတြ ပါဝင္တယ္ဆိုၿပီး ႏိုင္ငံေတာ္အၾကည္ညိဳပ်က္ေစမႈ ပုဒ္မ ၅၀၅(က) ၊ ဆက္သြယ္ေရးဥပေဒ ပုဒ္မ ၆၆(ဃ) တုိ႔နဲ႔ ရန္ကုန္တိုင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္က ဒုတိယဗိုလ္မွဴးႀကီး သန္းထြန္းျမင့္က တရားလိုျပဳၿပီး ဧၿပီလကုန္ပိုင္းမွာ တရားစြဲဆိုခဲ့တာပါ။

အဲဒီလို တရားစြဲဆိုအၿပီး ၆လေက်ာ္အၾကာ ဒီကေန႔မွာပဲ တရားရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ ေဒါင္းတုိ႔မ်ိဳးဆက္သံခ်ပ္အဖြဲ႕က ကိုေဇယ်ာလြင္၊ ကိုပုိင္ၿဖိဳးမင္း၊ မေကခိုင္ထြန္း၊ ကိုပုိင္ရဲသူနဲ႔ ကိုေဇာ္လင္းထြဋ္ သူတုိ႔ ၅ဦးကို ပုဒ္မ ၅၀၅(က) တခုတည္းအတြက္ အလုပ္နဲ႔ ေထာင္ဒဏ္ တႏွစ္ခ်မွတ္လိုက္တာပါ။

အခုလိုျပစ္ဒဏ္ခ်ခံလိုက္ရေပမယ့္ ႏုိင္ငံေရးအခန္းက႑ကေန တပ္မေတာ္ထြက္သြားဖို႔အတြက္ သူတုိ႔အေနနဲ႔ ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္သြားဦးမယ္လို႔ ကိုေဇယ်ာလြင္က ဒီကေန႔ရံုးထုတ္အၿပီးမွာ သတင္းေထာက္ေတြကို ေျပာခဲ့ပါတယ္။

“တကယ္တမ္းက်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဟာ တပ္ကုိပုတ္ခတ္ေစာ္ကားလိုျခင္း မဟုတ္ဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ ဖြဲ႕စည္းပံုျပင္ခ်င္တယ္။ ႏုိင္ငံေရးအခန္းက႑ကေန တပ္ကိုထြက္သြားေစခ်င္တယ္။ အဲဒီအတြက္ က်င့္ဝတ္ရွိတဲ့တပ္ျဖစ္ေအာင္ က်ေနာ္တို႔သံခ်ပ္စာသားေတြ ထုိးခဲ့ျခင္းျဖစ္တယ္။ အဲေတာ့ ဒီကေန႔အမိန္႔ခ်တဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔က ဘယ္ေတာ့မွ ဒီကိစၥေတြ ဆက္မလုပ္ေတာ့မွာ မဟုတ္ဘဲနဲ႔ ဖြဲ႕စည္းပံုျပင္ဆင္ေရး၊ ႏုိင္ငံေရးက႑ကေန တပ္ထြက္သြားေရးအတြက္ကို သံခ်ပ္နဲ႕ေရာ၊ တျခားပံုစံအမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ေရာ က်ေနာ္တုိ႔ ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္သြားပါဦးမယ္။”

ဒီအမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ ၅ဦးဘက္က လုိက္ပါေဆာင္ရြက္ေပးေနတဲ့ ေရွ႕ေန ေဒၚစန္းစန္းျမင့္က ဒီအမႈအေပၚ တရားရံုးရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ေစာဒကတက္သင့္တယ္ ယူဆတာေၾကာင့္ ေက်ာင္းသားေတြဘက္က ဆႏၵရွိရင္ အယူခံတက္သြားမယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

“တရားလုိကုိ အႏို္င္ေပးခ်င္ရင္ တရားလိုဘက္က တင္ျပတာေတြကုိ ေဇာင္းေပးၿပီးသံုးသပ္မယ္။ တရားခံကို အႏို္င္ေပးခ်င္တယ္ဆုိရင္ တရားခံဘက္က တင္ျပတာေတြကုိ ဦးစားေပးၿပီးေတာ့မွ သံုးသပ္မယ္။ ဆိုလုိတာကေတာ့ တရားရံုးကို အျပစ္ေတာ့မေျပာပါဘူး။ သုိ႔ေသာ္လည္းပဲ အေနအထားအရဆုိလို႔ရွိရင္ တရားရံုးကေနၿပီးေတာ့မွ တရားလိုနဲ႔ လိုျပသက္ေသေတြရဲ႕ ထြက္ခ်က္ေတြနဲ႔ သက္ေသခံအေထာက္အထားေတြ ေဇာင္းေပးၿပီးေတာ့မွ ဆံုးျဖတ္သြားတယ္။ တရားရံုးရဲ႕ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကေတာ့ ေစာဒကတက္သင့္တယ္လို႔ ဆရာမကေတာ့ ယူဆတာေပါ့ေနာ္။”

တရားလုိျဖစ္သူ ဒုဗိုလ္မွဴးႀကီး သန္းထြန္းျမင့္ကေတာ့ သက္ေသခံအေထာက္အထားေတြကုိ ဥပေဒနဲ႔အညီ တင္သြင္းထားျခင္းျဖစ္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ တရားမွ်တမႈကို လုိလားတာေၾကာင့္ အခုလိုတရားစြဲဆုိခဲ့တာျဖစ္ၿပီး၊ ဥပေဒရဲ႕အဆံုးအျဖတ္ကုိ ခံယူသြားတာျဖစ္တယ္လုိ႔ သူကဆိုပါတယ္။

“အခြင့္အေရးဆုိတာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ရွိရင္ တဦးတေယာက္ရဲ႕ အခြင့္အေရးကုိပဲ ၾကည့္လို႔မရဘူး။ သူတုိ႔စြတ္စြဲခံရသူရဲ႕ အခြင့္အေရးတင္မကဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ တရားလိုနဲ႔ တပ္မေတာ္သားေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးကုိလည္း ျပန္ၿပီးေတာ့ စာနာဖို႔လိုတယ္။ တပ္မေတာ္သားေတြက အခုေရွ႕တန္းမွာ ခင္ဗ်ားတုိ႔သိတဲ့အတိုင္းပဲ အသက္နဲ႔ရင္းၿပီး တုိက္ပြဲဝင္ေနတာ။ ဒီလိုတိုက္ပြဲဝင္ေနတဲ့လူေတြကို သြားၿပီးေတာ့ ပုတ္ခတ္တာ၊ ေစာ္ကားတာ လုပ္လုိ႔မရပါဘူး။ တဖက္ကလည္း တုိင္းျပည္အတြက္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲေတာ့ ငါတုိ႔ရဲ႕လူ႕အခြင့္အေရးပဲဆုိၿပီးေတာ့ ေျပာခ်င္ရာေျပာမယ္၊ ပုတ္ခတ္ခ်င္ရာ ပုတ္ခတ္မယ္ဆိုၿပီးေတာ့ လုပ္လို႔ေတာ့မရဘူး။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ က်ေနာ္တို႔က တရားမွ်တမႈကိုလိုလားတဲ့ အတြက္ေၾကာင့္မုိ႔လို႔ တရားရံုးမွာ ဦးတိုက္ေလွ်ာက္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဥပေဒရဲ႕ အဆံုးအျဖတ္ကုိပဲ က်ေနာ္တို႔ခံယူသြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။”

ေဒါင္းတို႔မ်ိဳးဆက္သံခ်ပ္အဖြဲ႕ဝင္ ၅ဦးဟာ ဒီကေန႔ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံလိုက္ရတဲ့အေပၚ ခ်ဳပ္ရက္ေတြကို ခံစားခြင့္ရွိတာေၾကာင့္ ၆လေလာက္သာ ထပ္မံအခ်ဳပ္ခံဖုိ႔ရွိေတာ့ေၾကာင္း သူတို႔ရဲ႕ေရွ႕ေနက ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခုခ်မွတ္လိုက္တဲ့ ျပစ္ဒဏ္က ပုဒ္မ ၅၀၅ (က) အတြက္သာျဖစ္ၿပီး၊ ေနာက္ရံုးခ်ိန္းမွာေတာ့ က်န္ရွိေနေသးတဲ့ ပုဒ္မ ၆၆(ဃ) အတြက္ မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္ တရားရံုးမွာပဲ အမႈကိုဆက္လက္ ရင္ဆုိင္သြားရဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

...........

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင် ၅ဦးကို ထောင်ဒဏ်ချမှတ်

(Unicode)

ပြီးခဲ့တဲ့ သင်္ကြန်ကာလတုန်းက သံချပ်ထိုးဖျော်ဖြေတာမှာ တပ်မတော်ကိုထိခိုက်စေတဲ့ စာသားတွေနဲ့ အပြုအမူတွေပါဝင်လို့ ပုဒ်မ ၅၀၅ (က) နဲ့ တရားစွဲဆိုခံထားရတဲ့ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင် ၅ဦးကို အလုပ်နဲ့ ထောင်ဒဏ် ၁နှစ်ကျခံဖို့ မရမ်းကုန်းမြို့နယ်တရားရုံးက ဒီကနေ့ အမိန့် ချမှတ်လိုက်ပါတယ်။ ပြစ်ဒဏ်နဲ့ပတ်သက်ပြီး အယူခံဝင်သွားဖို့ကတော့ ကျောင်းသားတွေနဲ့တိုင်ပင်ပြီး ဆုံးဖြတ်သွားမယ်လို့ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်အဖွဲ့ရဲ့ ရှေ့နေကပြောဆိုထားပါတယ်။ ဒီအကြောင်းအပြည့်အစုံကိုတော့ ဗွီအိုအေသတင်းထောက် စုစုကမေးမြန်း ပေးပို့ထားပါတယ်။

တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားတွေနဲ့ ဖွဲ့စည်းထားတဲ့ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဟာ အခုနှစ်သင်္ကြန်ကာလတုန်းက သံချပ်ထိုးဖျော်ဖြေတဲ့အထဲမှာ တပ်မတော်ကို ထိခိုက်စေတဲ့စာသားနဲ့ အပြုအမူတွေ ပါဝင်တယ်ဆိုပြီး နိုင်ငံတော်အကြည်ညိုပျက်စေမှု ပုဒ်မ ၅၀၅(က) ၊ ဆက်သွယ်ရေးဥပဒေ ပုဒ်မ ၆၆(ဃ) တို့နဲ့ ရန်ကုန်တိုင်းစစ်ဌာနချုပ်က ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီး သန်းထွန်းမြင့်က တရားလိုပြုပြီး ဧပြီလကုန်ပိုင်းမှာ တရားစွဲဆိုခဲ့တာပါ။

အဲဒီလို တရားစွဲဆိုအပြီး ၆လကျော်အကြာ ဒီကနေ့မှာပဲ တရားရင်ဆိုင်နေရတဲ့ ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့က ကိုဇေယျာလွင်၊ ကိုပိုင်ဖြိုးမင်း၊ မကေခိုင်ထွန်း၊ ကိုပိုင်ရဲသူနဲ့ ကိုဇော်လင်းထွဋ် သူတို့ ၅ဦးကို ပုဒ်မ ၅၀၅(က) တခုတည်းအတွက် အလုပ်နဲ့ ထောင်ဒဏ် တနှစ်ချမှတ်လိုက်တာပါ။

အခုလိုပြစ်ဒဏ်ချခံလိုက်ရပေမယ့် နိုင်ငံရေးအခန်းကဏ္ဍကနေ တပ်မတော်ထွက်သွားဖို့အတွက် သူတို့အနေနဲ့ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သွားဦးမယ်လို့ ကိုဇေယျာလွင်က ဒီကနေ့ရုံးထုတ်အပြီးမှာ သတင်းထောက်တွေကို ပြောခဲ့ပါတယ်။

“တကယ်တမ်းကျတော့ ကျနော်တို့ဟာ တပ်ကိုပုတ်ခတ်စော်ကားလိုခြင်း မဟုတ်ဘူး။ ကျနော်တို့ ဖွဲ့စည်းပုံပြင်ချင်တယ်။ နိုင်ငံရေးအခန်းကဏ္ဍကနေ တပ်ကိုထွက်သွားစေချင်တယ်။ အဲဒီအတွက် ကျင့်ဝတ်ရှိတဲ့တပ်ဖြစ်အောင် ကျနော်တို့သံချပ်စာသားတွေ ထိုးခဲ့ခြင်းဖြစ်တယ်။ အဲတော့ ဒီကနေ့အမိန့်ချတဲ့အတွက် ကျနော်တို့က ဘယ်တော့မှ ဒီကိစ္စတွေ ဆက်မလုပ်တော့မှာ မဟုတ်ဘဲနဲ့ ဖွဲ့စည်းပုံပြင်ဆင်ရေး၊ နိုင်ငံရေးကဏ္ဍကနေ တပ်ထွက်သွားရေးအတွက်ကို သံချပ်နဲ့ရော၊ တခြားပုံစံအမျိုးမျိုးနဲ့ရော ကျနော်တို့ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သွားပါဦးမယ်။”

ဒီအမှုနဲ့ပတ်သက်ပြီး ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင် ၅ဦးဘက်က လိုက်ပါဆောင်ရွက်ပေးနေတဲ့ ရှေ့နေ ဒေါ်စန်းစန်းမြင့်က ဒီအမှုအပေါ် တရားရုံးရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို စောဒကတက်သင့်တယ် ယူဆတာကြောင့် ကျောင်းသားတွေဘက်က ဆန္ဒရှိရင် အယူခံတက်သွားမယ်လို့ ပြောပါတယ်။

“တရားလိုကို အနိုင်ပေးချင်ရင် တရားလိုဘက်က တင်ပြတာတွေကို ဇောင်းပေးပြီးသုံးသပ်မယ်။ တရားခံကို အနိုင်ပေးချင်တယ်ဆိုရင် တရားခံဘက်က တင်ပြတာတွေကို ဦးစားပေးပြီးတော့မှ သုံးသပ်မယ်။ ဆိုလိုတာကတော့ တရားရုံးကို အပြစ်တော့မပြောပါဘူး။ သို့သော်လည်းပဲ အနေအထားအရဆိုလို့ရှိရင် တရားရုံးကနေပြီးတော့မှ တရားလိုနဲ့ လိုပြသက်သေတွေရဲ့ ထွက်ချက်တွေနဲ့ သက်သေခံအထောက်အထားတွေ ဇောင်းပေးပြီးတော့မှ ဆုံးဖြတ်သွားတယ်။ တရားရုံးရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကတော့ စောဒကတက်သင့်တယ်လို့ ဆရာမကတော့ ယူဆတာပေါ့နော်။”

တရားလိုဖြစ်သူ ဒုဗိုလ်မှူးကြီး သန်းထွန်းမြင့်ကတော့ သက်သေခံအထောက်အထားတွေကို ဥပဒေနဲ့အညီ တင်သွင်းထားခြင်းဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ တရားမျှတမှုကို လိုလားတာကြောင့် အခုလိုတရားစွဲဆိုခဲ့တာဖြစ်ပြီး၊ ဥပဒေရဲ့အဆုံးအဖြတ်ကို ခံယူသွားတာဖြစ်တယ်လို့ သူကဆိုပါတယ်။

“အခွင့်အရေးဆိုတာနဲ့ ပတ်သက်လို့ရှိရင် တဦးတယောက်ရဲ့ အခွင့်အရေးကိုပဲ ကြည့်လို့မရဘူး။ သူတို့စွတ်စွဲခံရသူရဲ့ အခွင့်အရေးတင်မကဘူး။ ကျနော်တို့ တရားလိုနဲ့ တပ်မတော်သားတွေရဲ့ အခွင့်အရေးကိုလည်း ပြန်ပြီးတော့ စာနာဖို့လိုတယ်။ တပ်မတော်သားတွေက အခုရှေ့တန်းမှာ ခင်ဗျားတို့သိတဲ့အတိုင်းပဲ အသက်နဲ့ရင်းပြီး တိုက်ပွဲဝင်နေတာ။ ဒီလိုတိုက်ပွဲဝင်နေတဲ့လူတွေကို သွားပြီးတော့ ပုတ်ခတ်တာ၊ စော်ကားတာ လုပ်လို့မရပါဘူး။ တဖက်ကလည်း တိုင်းပြည်အတွက် တာဝန်ထမ်းဆောင်တာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲတော့ ငါတို့ရဲ့လူ့အခွင့်အရေးပဲဆိုပြီးတော့ ပြောချင်ရာပြောမယ်၊ ပုတ်ခတ်ချင်ရာ ပုတ်ခတ်မယ်ဆိုပြီးတော့ လုပ်လို့တော့မရဘူး။ ဒါကြောင့်မို့ ကျနော်တို့က တရားမျှတမှုကိုလိုလားတဲ့ အတွက်ကြောင့်မို့လို့ တရားရုံးမှာ ဦးတိုက်လျှောက်ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါဥပဒေရဲ့ အဆုံးအဖြတ်ကိုပဲ ကျနော်တို့ခံယူသွားတာ ဖြစ်ပါတယ်။”

ဒေါင်းတို့မျိုးဆက်သံချပ်အဖွဲ့ဝင် ၅ဦးဟာ ဒီကနေ့ ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခံလိုက်ရတဲ့အပေါ် ချုပ်ရက်တွေကို ခံစားခွင့်ရှိတာကြောင့် ၆လလောက်သာ ထပ်မံအချုပ်ခံဖို့ရှိတော့ကြောင်း သူတို့ရဲ့ရှေ့နေက ပြောပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အခုချမှတ်လိုက်တဲ့ ပြစ်ဒဏ်က ပုဒ်မ ၅၀၅ (က) အတွက်သာဖြစ်ပြီး၊ နောက်ရုံးချိန်းမှာတော့ ကျန်ရှိနေသေးတဲ့ ပုဒ်မ ၆၆(ဃ) အတွက် မရမ်းကုန်းမြို့နယ် တရားရုံးမှာပဲ အမှုကိုဆက်လက် ရင်ဆိုင်သွားရဦးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

စုစု/ ဗြီအိုေအ (ျမန္မာပုိင္း)
https://burmese.voanews.com

ျမန္မာစစ္ဘက္နဲ႔ စီးပြားေရးဆက္ဆံမႈ ေနာက္ထပ္ကုမၸဏီတခု ရပ္ဆိုင္း


(Zawgyi/Unicode)

ျမန္မာစစ္တပ္ပိုင္ကုမၸဏီကို ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းအတြက္ အသံုးျပဳေနတာ ရပ္ဆိုင္းေတာ့မယ့္အေၾကာင္း အမည္မေဖာ္လိုတဲ့ ဥေရာပကုမၸဏီႀကီးတခုက ၿဗိတိန္အေျခစိုက္ Burma Campaign UK ကို အေၾကာင္းၾကားခဲ့တယ္လို႔ အဖဲြ႔ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး Mark Farmaner က ဗီြအိုေအကို အဂၤါေန႔က အတည္ျပဳ ေျပာဆိုပါတယ္။ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းပိုင္း ပတ္သက္ ေနတဲ့၊ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ပ်က္စီးထိခိုက္ေစတဲ့ ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီေတြကို နာမည္ပ်က္စာရင္းထဲထည့္္ဖို႔ Burma Campaign UK ကျပဳစုေနတာမွာ ၈၃ ခုနီးပါးရွိေနၿပီး အခု ဥေရာပကုမၸဏီႀကီးကိုလည္း စာရင္းထဲမွာ ထည့္ဖို႔ရွိေၾကာင္း အေၾကာင္းၾကားခဲ့တာကို ကုမၸဏီဘက္က တုံ႔ျပန္ခဲ့တာျဖစ္တယ္လို႔ Mark Farmaner ကေျပာပါတယ္။ ဒီအေျခအေနနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ မအင္ၾကင္းႏိုင္က ဆက္သြယ္ေမးျမန္းတာမွာ သူက အခုလို စေျပာပါတယ္။

Mark Farmaner။ ။ ဒီကေန႔ ဥေရာပကုမၸဏီႀကီးတခုကေန က်ေနာ္တို႔ကို အေၾကာင္းၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဒီကုမၸဏီဟာ ၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္းအတြက္ ျမန္မာစစ္တပ္ပိုင္ ကုမၸဏီတခုကို အသံုးျပဳေနခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခုေတာ့ ဆက္ၿပီး အသံုးျပဳေတာ့မွာ မဟုတ္သလို ေနာက္ပိုင္း ျမန္မာျပည္မွာ ရွိေနတဲ့ သူတို႔ ကုမၸဏီအေနနဲ႔ ဆက္လက္ၿပီးစီးပြားေရး လုပ္ကိုင္ရာမွာ စစ္တပ္ပိုင္ကုမၸဏီမွန္သမွ်နဲ႔ ဆက္စပ္လုပ္ကိုင္ေတာ့မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါဟာ က်ေနာ္တို႔အတြက္ ေကာင္းတဲ့ သတင္းပါ။ ဒါေပမယ့္ ဘယ္ကုမၸဏီ ျဖစ္တယ္ဆိုတာကိုေတာ့ လွ်ဳိ႕၀ွက္ထားဖို႔ က်ေနာ္တို႔ သေဘာတူထားပါတယ္။ ကုမၸဏီေတြနဲ႔ က်ေနာ္တို႔ သေဘာတူညီခ်က္က စစ္တပ္နဲ႔ စီးပြားေရးပူးေပါင္းလုပ္ကိုင္မႈကို သူတို႔ ရပ္ဆိုင္းမယ္ဆိုရင္ အမည္ပ်က္စာရင္းထဲ အမ်ားျပည္သူ သိေအာင္ ထည့္သြင္းမွာမဟုတ္ဘူးဆိုတဲ့ အခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။

အင္ၾကင္းႏိုင္။ ။ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြကို ရပ္ဆိုင္းခဲ့တာ ဒါမွမဟုတ္ ရပ္ဆိုင္းေတာ့မယ့္ ကုမၸဏီေတြက ဘယ္လို ကုမၸဏီ အမ်ဳိးအစားေတြလဲရွင့္။

Mark Farmaner ။ ။ စစ္တပ္နဲ႔ စီးပြားေရးအရ ဆပ္စပ္ေနတာေတြကို ရပ္ဆိုင္းခဲ့တဲ့ ကုမၸဏီ ေတြဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ ေတြ႕ျမင္ရတဲ့အထဲမွာ- ေငြေၾကး၀န္ေဆာင္မႈလုပ္ငန္း၊ သတင္းမီဒီယာ၊ ဆက္သြယ္ေရး၊ စိုက္ပ်ဳိးေရးနဲ႕ လက္နက္ပစၥည္း စတဲ့က႑ေတြထဲက ျဖစ္ပါတယ္။ အခုလို က်ယ္ျပန္တဲ့ က႑ေပါင္းစံုက စီးပြားေရးကုမၸဏီေတြဟာ စစ္တပ္နဲ႔ဆက္စပ္လုပ္ကိုင္ေနတာေတြကို အဆံုးသတ္ခဲ့ၾကပါၿပီ။ ၿပီးခဲ့တဲ့ သတင္းပတ္ကဆိုရင္ ICC ႏိုင္ငံတကာရာဇ၀တ္ခံုရံုးမွာ ျမန္မာနဲ႔ဆိုင္တဲ့ အမႈကို တင္သြင္းတဲ့ အထဲမွာ ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီေတြအေနနဲ႔ စစ္တပ္နဲ႔ စီးပြားေရးအရ ဆက္စပ္လုပ္ကိုင္မယ္ဆိုရင္ စစ္တပ္က က်ဴးလြန္တဲ့ ႏိုင္ငံတကာျပစ္မႈကို ေငြေၾကးအရ အကူအညီေပးေနတာျဖစ္တယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ပါ၀င္ပါတယ္။ တကယ္လို႔ ကုမၸဏီေတြဘက္က စစ္တပ္ရဲ႕ ျပစ္မႈက်ဴးလြန္မႈေတြအတြက္ အေထာက္အပံ့ေပးခဲ့မယ္ဆိုရင္ သူတို႔ပါ ႏိုင္ငံတကာျပစ္မႈေတြမွာ ႀကံရာပါအျဖစ္ သက္ေရာက္မွာပါ။

အင္ၾကင္းႏိုင္။ ။ ဒီေနရာမွာ ICC က ဒီစီးပြားေရးကုမၸဏီေတြကို ဘယ္လိုစီရင္ ကိုင္တြယ္ႏိုင္မွာ လဲရွင့္။

Mark Farmaner။ ။ ဘယ္လိုျဖစ္မလဲဆိုရင္ ပထမအဆင့္ ကုမၸဏီေတြကို အကဲျဖတ္ဖို႔အတြက္ ICC တရားလိုေရွ႕ေနကေန ႀကိဳတင္ပဏာမ စံုစမ္းစစ္ေဆးဖို႔ တရားရံုးရဲ႕ ခြင့္ျပဳခ်က္ေတာင္းခံၿပီး စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈအျပည့္အ၀ အရင္လုပ္မလားဆိုတာကို ICC ခံုရံုးကေန စဥ္းစားေနပါတယ္။ ေနာက္တဆင့္ကေတာ့- တရားရံုးရဲ႕ ခြင့္ျပဳခ်က္နဲ႔ ICC တရားလိုေရွ႕ေနကေန ျပစ္မႈကို က်က်နန အျပည့္အ၀စံုစမ္းစစ္ေဆးတဲ့အခါမွာ သက္ေသအေထာက္အထားယူဖို႔၊ ဘယ္သူက ျပစ္မႈက်ဴးလြန္သလဲဆိုတာကို ၾကည့္ၿပီး ဒီလူေတြကို အေရးယူဖို႔ အမႈေတြကို တည္ေဆာက္မလား ဆိုတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဆိုေတာ့ ICC ရာဇ၀တ္ခံုရံုးအေနနဲ႔ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈ အျပည့္အ၀လုပ္တဲ့အခါမွာ ဒီကုမၸဏီေတြကိုပါ စံုစမ္းစစ္ေဆးမလားဆိုတာကို က်ေနာ္တို႔ ေစာင့္ၾကည့္ ရမွာျဖစ္ပါတယ္။

အင္ၾကင္းႏိုင္။ ။ Burma Campaign UK ရဲ႕ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရဆိုရင္ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ စီးပြားေရးအရ ဆက္စပ္မႈေတြကို ရုပ္သိမ္းသြားတဲ့ ကုမၸဏီေပါင္း ေျခာက္ခုရွိေနၿပီလို႔ ေဖၚျပထားပါတယ္။ အဲဒီအခ်က္ကို ထပ္ၿပီး ရွင္းျပေပးလို႔ရမလား။

Mark Farmaner။ ။ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ သူတို႔ပတ္သက္ေနတာေတြကို ရပ္ဆိုင္းလိုက္တဲ့ ကုမၸဏီေပါင္း ေျခာက္ခုရွိပါတယ္။ အဲဒီေျခာက္ခုထဲမွာ ႏွစ္ခုက နာမည္ပ်က္စာရင္းထဲ ရွိေနေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဖယ္ရွားလိုက္ပါတယ္။ ေနာက္ေလးခုကေတာ့ နာမည္ပ်က္စာရင္းထဲ မထည့္ခင္ အီးေမးလ္နဲ႔ ႀကိဳတင္အေၾကာင္းတဲ့ အခ်ိန္မွာ သူတို႔ကုမၸဏီေတြအေနနဲ႔ စစ္တပ္နဲ႔ ဆက္စပ္ၿပီး လုပ္ကိုင္ေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူးလို႕ ကတိေပးအေၾကာင္းျပန္လာတဲ့အတြက္ အမ်ားျပည္သူသိေအာင္ သူတို႔ကုမၸဏီေတြရဲ႕ အမည္ေတြကို က်ေနာ္တို႔ မေဖာ္ျပခဲ့ေတာ့ပါဘူး။

အင္ၾကင္းႏိုင္။ ။ ၿဗိတိန္အစိုးရရဲ႕ ႏိုင္ငံတကာဖြံၿဖိဳးတိုးတက္မႈ အကူအညီေပးေရးအဖဲြ႔ (DFID) ကေန သူတို႔ေထာက္ပံ့တဲ့ အကူအညီေတြကို ျမန္မာစစ္တပ္ပိုင္ ကုမၸဏီေတြနဲ႔ မပတ္သက္ဖို႔၊ သတိထားဖို႔ မိတ္ဖက္အဖဲြ႔ေတြျဖစ္တဲ့ ကုလသမဂၢအပါအ၀င္ အျခားအဖဲြ႔ေတြကို တရား၀င္စာေရးသား ေပးပို႔ခဲ့တယ္ဆိုၿပီး ၿဗိတိန္ပါလီမန္မွာ ဒီလအေစာပိုင္းက အစိုးရဘက္က အတည္ျပဳေျပာခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဒီအေပၚမွာ Burma Campaign UK ရဲ႕သေဘာထား သိပါရေစရွင့္။

Mark Farmaner။ ။ ကုလသမဂၢ ဒါမွမဟုတ္ ကုမၸဏီတခု ဒါမွမဟုတ္ ဘယ္သူ႔ကိုပဲျဖစ္ျဖစ္ ရန္ပံုေငြေပးတဲ့အခါ ျမန္မာစစ္တပ္ကုမၸဏီတခုနဲ႔ ဆက္စပ္ ၿပီး ဒီေငြထဲကေန ဘယ္လိုနည္းနဲ႔မွ အသံုးမျပဳရဘူးဆိုတဲ့ ကန္႔သတ္ခ်က္မ်ဳိး သူတို႔ခ်မထားပါဘူး။ အခုေတာ့ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ ဆက္စပ္တဲ့ ဘယ္ကုမၸဏီကိုမွ အသံုးျပဳမေနဘူးဆိုတာ စစ္ေဆးဖို႔လိုတယ္ဆိုၿပီး ျမန္မာႏုိင္္ငံတြင္းက သူတို႔ရဲ႕ မိတ္ဘက္ အဖြဲ႔အစည္းေတြကို စာနဲ႔အေၾကာင္းၾကားထားတယ္ဆိုတာ က်ေနာ္တို႔သိရတာပါ။ ဒါဟာ ျမန္မာစစ္ဘက္နဲ႔ ဆက္စပ္တဲ့ ကုမၸဏီ ေတြနဲ႔ မပတ္သက္ေရး အလွဴရွင္အားလံုးမွာ မူဝါဒတခုက်လာေစဖို႔အတြက္ သိပ္ကိုအေရးပါၿပီးထူးျခားတဲ့ ျဖစ္ထြန္းမႈတခုျဖစ္ပါတယ္။”

ကုလသမဂၢ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ အခ်က္အလက္ရွာေဖြေရး မစ္ရွင္း FFM အဖဲြ႔ကလည္း စက္တင္ဘာလက ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ ျမန္မာတပ္မေတာ္ရဲ႕ စီးပြားေရးအက်ဳိးအျမတ္မ်ားဆိုတဲ့ အစီရင္ခံစာထဲမွာ- တပ္မေတာ္နဲ႔ တိုက္ရိုက္ ဒါမွမဟုတ္ သြယ္၀ိုက္ၿပီး လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ ႏိုင္ငံတကာ စီးပြားေရးကုမၸဏီေပါင္း အနည္းဆံုး (၄၄)ခုထဲ ၿဗိတိန္အေျခစိုက္ ေရေၾကာင္းသြားလာေရးဆိုင္ရာ navigation နည္းပညာေတြ အဓိက ထုတ္လုပ္ ေရာင္းခ်တဲ့ Veripos ကုမၸဏီ၊ ေနာ္ေ၀းအေျခစိုက္ ဆက္သြယ္ေရး၀န္ေဆာင္မႈ ကုမၸဏီတခုျဖစ္တဲ့ Jotron ကုမၸဏီ စတဲ့ ျမန္မာစစ္တပ္ကို နည္းပညာေတြေရာင္းခ်ေနတဲ့ ကုမၸဏီတခ်ဳိ႕လည္း ပါ၀င္ခဲ့ပါတယ္။

..................

မြန်မာစစ်ဘက်နဲ့ စီးပွားရေးဆက်ဆံမှု နောက်ထပ်ကုမ္ပဏီတခု ရပ်ဆိုင်း

(Zawgyi/Unicode)

မြန်မာစစ်တပ်ပိုင်ကုမ္ပဏီကို ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းအတွက် အသုံးပြုနေတာ ရပ်ဆိုင်းတော့မယ့်အကြောင်း အမည်မဖော်လိုတဲ့ ဥရောပကုမ္ပဏီကြီးတခုက ဗြိတိန်အခြေစိုက် Burma Campaign UK ကို အကြောင်းကြားခဲ့တယ်လို့ အဖွဲ့ညွှန်ကြားရေးမှူး Mark Farmaner က ဗွီအိုအေကို အင်္ဂါနေ့က အတည်ပြု ပြောဆိုပါတယ်။ မြန်မာစစ်တပ်နဲ့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းပိုင်း ပတ်သက် နေတဲ့၊ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ပျက်စီးထိခိုက်စေတဲ့ နိုင်ငံတကာကုမ္ပဏီတွေကို နာမည်ပျက်စာရင်းထဲထည့်ဖို့ Burma Campaign UK ကပြုစုနေတာမှာ ၈၃ ခုနီးပါးရှိနေပြီး အခု ဥရောပကုမ္ပဏီကြီးကိုလည်း စာရင်းထဲမှာ ထည့်ဖို့ရှိကြောင်း အကြောင်းကြားခဲ့တာကို ကုမ္ပဏီဘက်က တုံ့ပြန်ခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ Mark Farmaner ကပြောပါတယ်။ ဒီအခြေအနေနဲ့ ပတ်သက်လို့ မအင်ကြင်းနိုင်က ဆက်သွယ်မေးမြန်းတာမှာ သူက အခုလို စပြောပါတယ်။

Mark Farmaner။ ။ ဒီကနေ့ ဥရောပကုမ္ပဏီကြီးတခုကနေ ကျနော်တို့ကို အကြောင်းကြားခဲ့ပါတယ်။ ဒီကုမ္ပဏီဟာ ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းအတွက် မြန်မာစစ်တပ်ပိုင် ကုမ္ပဏီတခုကို အသုံးပြုနေခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အခုတော့ ဆက်ပြီး အသုံးပြုတော့မှာ မဟုတ်သလို နောက်ပိုင်း မြန်မာပြည်မှာ ရှိနေတဲ့ သူတို့ ကုမ္ပဏီအနေနဲ့ ဆက်လက်ပြီးစီးပွားရေး လုပ်ကိုင်ရာမှာ စစ်တပ်ပိုင်ကုမ္ပဏီမှန်သမျှနဲ့ ဆက်စပ်လုပ်ကိုင်တော့မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါဟာ ကျနော်တို့အတွက် ကောင်းတဲ့ သတင်းပါ။ ဒါပေမယ့် ဘယ်ကုမ္ပဏီ ဖြစ်တယ်ဆိုတာကိုတော့ လျှို့ဝှက်ထားဖို့ ကျနော်တို့ သဘောတူထားပါတယ်။ ကုမ္ပဏီတွေနဲ့ ကျနော်တို့ သဘောတူညီချက်က စစ်တပ်နဲ့ စီးပွားရေးပူးပေါင်းလုပ်ကိုင်မှုကို သူတို့ ရပ်ဆိုင်းမယ်ဆိုရင် အမည်ပျက်စာရင်းထဲ အများပြည်သူ သိအောင် ထည့်သွင်းမှာမဟုတ်ဘူးဆိုတဲ့ အချက်ဖြစ်ပါတယ်။

အင်ကြင်းနိုင်။ ။ မြန်မာစစ်တပ်နဲ့ ဆက်စပ်နေတဲ့ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းတွေကို ရပ်ဆိုင်းခဲ့တာ ဒါမှမဟုတ် ရပ်ဆိုင်းတော့မယ့် ကုမ္ပဏီတွေက ဘယ်လို ကုမ္ပဏီ အမျိုးအစားတွေလဲရှင့်။

Mark Farmaner ။ ။ စစ်တပ်နဲ့ စီးပွားရေးအရ ဆပ်စပ်နေတာတွေကို ရပ်ဆိုင်းခဲ့တဲ့ ကုမ္ပဏီ တွေဆိုရင် ကျနော်တို့ တွေ့မြင်ရတဲ့အထဲမှာ- ငွေကြေးဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်း၊ သတင်းမီဒီယာ၊ ဆက်သွယ်ရေး၊ စိုက်ပျိုးရေးနဲ့ လက်နက်ပစ္စည်း စတဲ့ကဏ္ဍတွေထဲက ဖြစ်ပါတယ်။ အခုလို ကျယ်ပြန်တဲ့ ကဏ္ဍပေါင်းစုံက စီးပွားရေးကုမ္ပဏီတွေဟာ စစ်တပ်နဲ့ဆက်စပ်လုပ်ကိုင်နေတာတွေကို အဆုံးသတ်ခဲ့ကြပါပြီ။ ပြီးခဲ့တဲ့ သတင်းပတ်ကဆိုရင် ICC နိုင်ငံတကာရာဇဝတ်ခုံရုံးမှာ မြန်မာနဲ့ဆိုင်တဲ့ အမှုကို တင်သွင်းတဲ့ အထဲမှာ နိုင်ငံတကာကုမ္ပဏီတွေအနေနဲ့ စစ်တပ်နဲ့ စီးပွားရေးအရ ဆက်စပ်လုပ်ကိုင်မယ်ဆိုရင် စစ်တပ်က ကျူးလွန်တဲ့ နိုင်ငံတကာပြစ်မှုကို ငွေကြေးအရ အကူအညီပေးနေတာဖြစ်တယ်ဆိုတဲ့ အချက်ပါဝင်ပါတယ်။ တကယ်လို့ ကုမ္ပဏီတွေဘက်က စစ်တပ်ရဲ့ ပြစ်မှုကျူးလွန်မှုတွေအတွက် အထောက်အပံ့ပေးခဲ့မယ်ဆိုရင် သူတို့ပါ နိုင်ငံတကာပြစ်မှုတွေမှာ ကြံရာပါအဖြစ် သက်ရောက်မှာပါ။

အင်ကြင်းနိုင်။ ။ ဒီနေရာမှာ ICC က ဒီစီးပွားရေးကုမ္ပဏီတွေကို ဘယ်လိုစီရင် ကိုင်တွယ်နိုင်မှာ လဲရှင့်။

Mark Farmaner။ ။ ဘယ်လိုဖြစ်မလဲဆိုရင် ပထမအဆင့် ကုမ္ပဏီတွေကို အကဲဖြတ်ဖို့အတွက် ICC တရားလိုရှေ့နေကနေ ကြိုတင်ပဏာမ စုံစမ်းစစ်ဆေးဖို့ တရားရုံးရဲ့ ခွင့်ပြုချက်တောင်းခံပြီး စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုအပြည့်အ၀ အရင်လုပ်မလားဆိုတာကို ICC ခုံရုံးကနေ စဉ်းစားနေပါတယ်။ နောက်တဆင့်ကတော့- တရားရုံးရဲ့ ခွင့်ပြုချက်နဲ့ ICC တရားလိုရှေ့နေကနေ ပြစ်မှုကို ကျကျနန အပြည့်အဝစုံစမ်းစစ်ဆေးတဲ့အခါမှာ သက်သေအထောက်အထားယူဖို့၊ ဘယ်သူက ပြစ်မှုကျူးလွန်သလဲဆိုတာကို ကြည့်ပြီး ဒီလူတွေကို အရေးယူဖို့ အမှုတွေကို တည်ဆောက်မလား ဆိုတာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဆိုတော့ ICC ရာဇဝတ်ခုံရုံးအနေနဲ့ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု အပြည့်အဝလုပ်တဲ့အခါမှာ ဒီကုမ္ပဏီတွေကိုပါ စုံစမ်းစစ်ဆေးမလားဆိုတာကို ကျနော်တို့ စောင့်ကြည့် ရမှာဖြစ်ပါတယ်။

အင်ကြင်းနိုင်။ ။ Burma Campaign UK ရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရဆိုရင် မြန်မာစစ်တပ်နဲ့ စီးပွားရေးအရ ဆက်စပ်မှုတွေကို ရုပ်သိမ်းသွားတဲ့ ကုမ္ပဏီပေါင်း ခြောက်ခုရှိနေပြီလို့ ဖေါ်ပြထားပါတယ်။ အဲဒီအချက်ကို ထပ်ပြီး ရှင်းပြပေးလို့ရမလား။

Mark Farmaner။ ။ မြန်မာစစ်တပ်နဲ့ သူတို့ပတ်သက်နေတာတွေကို ရပ်ဆိုင်းလိုက်တဲ့ ကုမ္ပဏီပေါင်း ခြောက်ခုရှိပါတယ်။ အဲဒီခြောက်ခုထဲမှာ နှစ်ခုက နာမည်ပျက်စာရင်းထဲ ရှိနေတော့ ကျနော်တို့ ဖယ်ရှားလိုက်ပါတယ်။ နောက်လေးခုကတော့ နာမည်ပျက်စာရင်းထဲ မထည့်ခင် အီးမေးလ်နဲ့ ကြိုတင်အကြောင်းတဲ့ အချိန်မှာ သူတို့ကုမ္ပဏီတွေအနေနဲ့ စစ်တပ်နဲ့ ဆက်စပ်ပြီး လုပ်ကိုင်တော့မှာ မဟုတ်ဘူးလို့ ကတိပေးအကြောင်းပြန်လာတဲ့အတွက် အများပြည်သူသိအောင် သူတို့ကုမ္ပဏီတွေရဲ့ အမည်တွေကို ကျနော်တို့ မဖော်ပြခဲ့တော့ပါဘူး။

အင်ကြင်းနိုင်။ ။ ဗြိတိန်အစိုးရရဲ့ နိုင်ငံတကာဖွံဖြိုးတိုးတက်မှု အကူအညီပေးရေးအဖွဲ့ (DFID) ကနေ သူတို့ထောက်ပံ့တဲ့ အကူအညီတွေကို မြန်မာစစ်တပ်ပိုင် ကုမ္ပဏီတွေနဲ့ မပတ်သက်ဖို့၊ သတိထားဖို့ မိတ်ဖက်အဖွဲ့တွေဖြစ်တဲ့ ကုလသမဂ္ဂအပါအဝင် အခြားအဖွဲ့တွေကို တရားဝင်စာရေးသား ပေးပို့ခဲ့တယ်ဆိုပြီး ဗြိတိန်ပါလီမန်မှာ ဒီလအစောပိုင်းက အစိုးရဘက်က အတည်ပြုပြောခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။ ဒီအပေါ်မှာ Burma Campaign UK ရဲ့သဘောထား သိပါရစေရှင့်။

Mark Farmaner။ ။ ကုလသမဂ္ဂ ဒါမှမဟုတ် ကုမ္ပဏီတခု ဒါမှမဟုတ် ဘယ်သူ့ကိုပဲဖြစ်ဖြစ် ရန်ပုံငွေပေးတဲ့အခါ မြန်မာစစ်တပ်ကုမ္ပဏီတခုနဲ့ ဆက်စပ် ပြီး ဒီငွေထဲကနေ ဘယ်လိုနည်းနဲ့မှ အသုံးမပြုရဘူးဆိုတဲ့ ကန့်သတ်ချက်မျိုး သူတို့ချမထားပါဘူး။ အခုတော့ မြန်မာစစ်တပ်နဲ့ ဆက်စပ်တဲ့ ဘယ်ကုမ္ပဏီကိုမှ အသုံးပြုမနေဘူးဆိုတာ စစ်ဆေးဖို့လိုတယ်ဆိုပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင်းက သူတို့ရဲ့ မိတ်ဘက် အဖွဲ့အစည်းတွေကို စာနဲ့အကြောင်းကြားထားတယ်ဆိုတာ ကျနော်တို့သိရတာပါ။ ဒါဟာ မြန်မာစစ်ဘက်နဲ့ ဆက်စပ်တဲ့ ကုမ္ပဏီ တွေနဲ့ မပတ်သက်ရေး အလှူရှင်အားလုံးမှာ မူဝါဒတခုကျလာစေဖို့အတွက် သိပ်ကိုအရေးပါပြီးထူးခြားတဲ့ ဖြစ်ထွန်းမှုတခုဖြစ်ပါတယ်။”

ကုလသမဂ္ဂ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အချက်အလက်ရှာဖွေရေး မစ်ရှင်း FFM အဖွဲ့ကလည်း စက်တင်ဘာလက ထုတ်ပြန်ထားတဲ့ မြန်မာတပ်မတော်ရဲ့ စီးပွားရေးအကျိုးအမြတ်များဆိုတဲ့ အစီရင်ခံစာထဲမှာ- တပ်မတော်နဲ့ တိုက်ရိုက် ဒါမှမဟုတ် သွယ်ဝိုက်ပြီး လုပ်ကိုင်နေတဲ့ နိုင်ငံတကာ စီးပွားရေးကုမ္ပဏီပေါင်း အနည်းဆုံး (၄၄)ခုထဲ ဗြိတိန်အခြေစိုက် ရေကြောင်းသွားလာရေးဆိုင်ရာ navigation နည်းပညာတွေ အဓိက ထုတ်လုပ် ရောင်းချတဲ့ Veripos ကုမ္ပဏီ၊ နော်ဝေးအခြေစိုက် ဆက်သွယ်ရေးဝန်ဆောင်မှု ကုမ္ပဏီတခုဖြစ်တဲ့ Jotron ကုမ္ပဏီ စတဲ့ မြန်မာစစ်တပ်ကို နည်းပညာတွေရောင်းချနေတဲ့ ကုမ္ပဏီတချို့လည်း ပါဝင်ခဲ့ပါတယ်။

အင္ၾကင္းႏိုင္/ ဗြီအိုေအ (ျမန္မာပုိင္း)
https://burmese.voanews.com

လားရႈိးမွ သယ္ေဆာင္လာတဲ့ ဒီတိုေနတာ(ေဖာက္ခြဲရာမွာ အသုံးျပဳတဲ့ပစၥည္း) အေခ်ာင္းေရ၁၄၅၀၀ကို ျပင္ဦးလြင္Mobile X.Rayစစ္ေဆးေရးဂိတ္မွာ ဖမ္းဆီးရမိ

Zawgyi
ေတာင္ႀကီး၊ ေအာက္တိုဘာ ၃၀

ရွမ္းျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း၊ လားရႈိးၿမိဳ႕နယ္၊ လားရႈိးၿမိဳ႕ေရွာင္လမ္းမွ သယ္ေဆာင္လာတဲ့ ဒီတိုေနတာ (ေဖာက္ခြဲရာမွာ အသုံးျပဳတဲ့ပစၥည္း) အေခ်ာင္းေရ၁၄၅၀၀ကို ျပင္ဦးလြင္Mobile X.Ray စစ္ေဆးေရးဂိတ္ မွာ ေအာက္တိုဘာလ ၂၈ရက္၊ ေန႔လည္ပိုင္းအခ်ိန္က ဖမ္းဆီးရမိခဲ့ တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ျပင္ဦးလြင္ Mobile X.Ray စစ္ေဆးေရးဂိတ္မွာ ယာဥ္အမွတ္ MDY 7L/....ကိုစစ္ေဆးရာ ဒီတိုေနတာ(ေဖာက္ခြဲရာမွာ အသုံးျပဳတဲ့ ပစၥည္း)ေတြကို ေတြ႕ရွိခဲ့ရၿပီး (ဒီတိုနီတာ ၂၀ေခ်ာင္းပါ ၁စည္း) အစည္းေရ ၁၅၀ပါ ပီနံအိတ္ (၄)အိတ္ ၊ အစည္းေရ ၁၂၅ စည္းပါ ပီနံအိတ္ (၁)အိတ္ ၊ စုစုေပါင္း ပီနံအိတ္ (၅) အိတ္၊အစည္းေရ (၇၂၅) စည္း ၊ဒီတိုနီတာ စုစုေပါင္း အေခ်ာင္း ၁၄၅၀၀ ျဖစ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အဆိုပါယာဥ္ကို ယာဥ္ေမာင္းၿဖိဳးကိုကိုေမာင္(ခ)ကိုၿဖိဳးနဲ႔ ယာဥ္ေနာက္လိုက္ၿဖိဳးကိုကိုငယ္(ခ)ျပဴးေလး တို႔မွေမာင္းႏွင္လာ ျခင္းျဖစ္ၿပီး ယာဥ္ေပၚပါဒီတိုနီတာေတြကို ယာဥ္ပိုင္ရွင္ျဖစ္သူ ေလးမင္းရဲ႕ ခ်ိတ္ဆက္ေပးမႈနဲ႔ လား႐ိူးၿမိဳ႕ေရွာင္လမ္းမွာ အမည္မသိ အမ်ိဳးသား ၃ ဦးမွ 4 Wheel အျဖဴေရာင္ယာဥ္နဲ႔ လာေရာက္ ပို႔ေဆာင္တဲ့အတြက္ တင္ေဆာင္လာျခင္းျဖစ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

အဲဒီကိစၥနဲ႔ပါတ္သက္ၿပီး ယာဥ္ေပၚပါသူ၂ဦးရဲ႕ထြက္ဆိုခ်က္အရ ယာဥ္ပိုင္ရွင္ေလးမင္းဆိုသူကို ဖုန္းနဲ႔ဆက္သြယ္ေခၚဆိုၿပီး X-Ray စက္ေနရာကိုျဖတ္သန္းၿပီးျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာၾကားေခၚေဆာင္ေစခဲ့ ကာ ေအာက္တိုဘာ ၂၉ ရက္မွာ ေလးမင္းေရာက္ရွိလာတဲ့အတြက္ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းခဲ့ကာ ၎တို႔၃ဦးကို စစ္ေဆးလ်က္ရွိေၾကာင္း၊ ကြင္းဆက္တရားခံေတြဖမ္းဆီးရမိေရးအတြက္ ေဆာင္႐ြက္လ်က္ ရွိေၾကာင္း သိရပါတယ္။

ေ႐ႊႀတိဂံေဒသသတင္းလႊာ
https://www.facebook.com/GoldenTriangleRegionalNews/
---------------
Unicode
လားရှိုးမှ သယ်ဆောင်လာတဲ့ ဒီတိုနေတာ(ဖောက်ခွဲရာမှာ အသုံးပြုတဲ့ပစ္စည်း) အချောင်းရေ၁၄၅၀၀ကို ပြင်ဦးလွင်Mobile X.Rayစစ်ဆေးရေးဂိတ်မှာ ဖမ်းဆီးရမိ

တောင်ကြီး၊ အောက်တိုဘာ ၃၀

ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်း၊ လားရှိုးမြို့နယ်၊ လားရှိုးမြို့ရှောင်လမ်းမှ သယ်ဆောင်လာတဲ့ ဒီတိုနေတာ (ဖောက်ခွဲရာမှာ အသုံးပြုတဲ့ပစ္စည်း) အချောင်းရေ၁၄၅၀၀ကို ပြင်ဦးလွင်Mobile X.Ray စစ်ဆေးရေးဂိတ် မှာ အောက်တိုဘာလ ၂၈ရက်၊ နေ့လည်ပိုင်းအချိန်က ဖမ်းဆီးရမိခဲ့ တယ်လို့ သိရပါတယ်။

ပြင်ဦးလွင် Mobile X.Ray စစ်ဆေးရေးဂိတ်မှာ ယာဉ်အမှတ် MDY 7L/....ကိုစစ်ဆေးရာ ဒီတိုနေတာ(ဖောက်ခွဲရာမှာ အသုံးပြုတဲ့ ပစ္စည်း)တွေကို တွေ့ရှိခဲ့ရပြီး (ဒီတိုနီတာ ၂၀ချောင်းပါ ၁စည်း) အစည်းရေ ၁၅၀ပါ ပီနံအိတ် (၄)အိတ် ၊ အစည်းရေ ၁၂၅ စည်းပါ ပီနံအိတ် (၁)အိတ် ၊ စုစုပေါင်း ပီနံအိတ် (၅) အိတ်၊အစည်းရေ (၇၂၅) စည်း ၊ဒီတိုနီတာ စုစုပေါင်း အချောင်း ၁၄၅၀၀ ဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

အဆိုပါယာဉ်ကို ယာဉ်မောင်းဖြိုးကိုကိုမောင်(ခ)ကိုဖြိုးနဲ့ ယာဉ်နောက်လိုက်ဖြိုးကိုကိုငယ်(ခ)ပြူးလေး တို့မှမောင်းနှင်လာ ခြင်းဖြစ်ပြီး ယာဉ်ပေါ်ပါဒီတိုနီတာတွေကို ယာဉ်ပိုင်ရှင်ဖြစ်သူ လေးမင်းရဲ့ ချိတ်ဆက်ပေးမှုနဲ့ လားရိူးမြို့ရှောင်လမ်းမှာ အမည်မသိ အမျိုးသား ၃ ဦးမှ 4 Wheel အဖြူရောင်ယာဉ်နဲ့ လာရောက် ပို့ဆောင်တဲ့အတွက် တင်ဆောင်လာခြင်းဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

အဲဒီကိစ္စနဲ့ပါတ်သက်ပြီး ယာဉ်ပေါ်ပါသူ၂ဦးရဲ့ထွက်ဆိုချက်အရ ယာဉ်ပိုင်ရှင်လေးမင်းဆိုသူကို ဖုန်းနဲ့ဆက်သွယ်ခေါ်ဆိုပြီး X-Ray စက်နေရာကိုဖြတ်သန်းပြီးဖြစ်တယ်လို့ ပြောကြားခေါ်ဆောင်စေခဲ့ ကာ အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက်မှာ လေးမင်းရောက်ရှိလာတဲ့အတွက် ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခဲ့ကာ ၎င်းတို့၃ဦးကို စစ်ဆေးလျက်ရှိကြောင်း၊ ကွင်းဆက်တရားခံတွေဖမ်းဆီးရမိရေးအတွက် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိကြောင်း သိရပါတယ်။

ရွှေတြိဂံဒေသသတင်းလွှာ
https://www.facebook.com/GoldenTriangleRegionalNews/

ကင္မ႐ြန္းမွာ မိုးအႀကီးအက်ယ္႐ြာၿပီး ေျမၿပိဳမႈျဖစ္ပြားတာေၾကာင့္ လူ ၄၂ ဦးေသဆုံး

Zawgyi
ဒူအားလာ၊ ေအာက္တိုဘာ-၃၀-၂၀၁၉

ကင္မ႐ြန္းႏိုင္ငံ အေနာက္ပိုင္းမွာ မိုးအႀကီးအက်ယ္႐ြာသြန္းၿပီး ေျမၿပိဳမႈျဖစ္ပြားခဲ့တာေၾကာင့္ တစ္ညတည္း လူ ၄၂ ဦးထက္မနည္းေသဆုံးသြားတယ္လို႔ ကင္မ႐ြန္းႏိုင္ငံပိုင္ သတင္းဌာနက ေအာက္တိုဘာ ၂၉ ရက္မွာေဖာ္ျပပါတယ္။

ႏိုင္ငံအေနာက္ပိုင္း ကုန္းျမင့္ေဒသရွိ ဘာဖိုဆမ္ၿမိဳ႕မွာ ေျမၿပိဳမႈေၾကာင့္ ပ်က္စီးသြားတဲ့ ေနအိမ္အပ်က္အစီး ေတြမွာ ကယ္ဆယ္ေရးသမားေတြက ရွာေဖြေရးေတြ တစ္ေနကုန္လုပ္ေဆာင္ေနပါတယ္။ ေတြ႕ရွိခဲ့တဲ့ အေလာင္းေတြထဲမွာ ကေလးငယ္ ၂၆ ဦးပါ၀င္တယ္လို႔ အဲဒီသတင္းဌာနကေဖာ္ျပထားပါတယ္။

အပ်က္အစီးေတြၾကားမွာ ေသဆုံးသူေတြရဲ႕ အေလာင္းေတြရွိေနေသးတယ္လို႔ ယုံၾကည္ရပါတယ္။ ည ၁၀ နာရီ၀န္းက်င္ေလာက္မွာ ဆူညံသံေတြၾကားရၿပီး ဖုန္လုံးေတြကိုျမင္ခဲ့ရၿပီးေနာက္ အဲဒါေတြေပ်ာက္ကြယ္သြားခ်ိန္မွာ ေတာင္ၿပိဳက်လာတာကို ျမင္လိုက္ရတယ္လို႔ ေျမၿပိဳမႈကေန လြတ္ေျမာက္ခဲ့တဲ့ Albert Kenge ကေျပာပါတယ္။

အာဖရိကအလယ္ပိုင္းမွာ မိုးရာသီကုန္ၿပီးျဖစ္ေပမယ့္လည္း မိုးအႀကီးအက်ယ္ဆက္လက္႐ြာသြန္းေနၿပီး ကင္မ႐ြန္းႏိုင္ငံရဲ႕ အိမ္နီးခ်င္း ဗဟိုအာဖရိကသမၼတႏိုင္ငံမွာလည္း ေရႀကီးေရလွ်ံမႈေတြျဖစ္ပြားေနတာေၾကာင့္ လူသုံးေသာင္းနီးပါး အိုးမဲ့အိမ္မဲ့ ျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ေတာင္ဆူဒန္ႏိုင္ငံမွာလည္း ပုံမွန္မဟုတ္တဲ့ မိုး႐ြာသြန္းမႈေတြေၾကာင့္ ေဆး႐ုံနဲ႔လမ္းေတြပ်က္စီးခဲ့ၿပီး လူ တစ္သန္းနီးပါးအတြက္ အစာအေသာက္နဲ႔ ေသာက္သုံးေရးရရွိဖို႔ အခက္အခဲေတြျဖစ္ေပၚေနေၾကာင္း ယူနီဆက္ဖ္က ၿပီးခဲ့တဲ့ သီတင္းပတ္က ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။

မ်ိဳးဆက္ (VOM)
ေ႐ႊႀတိဂံေဒသသတင္းလႊာ
https://www.facebook.com/GoldenTriangleRegionalNews/
------------------
Unicode

ကင်မရွန်းမှာ မိုးအကြီးအကျယ်ရွာပြီး မြေပြိုမှုဖြစ်ပွားတာကြောင့် လူ ၄၂ ဦးသေဆုံး

ဒူအားလာ၊ အောက်တိုဘာ-၃၀-၂၀၁၉

ကင်မရွန်းနိုင်ငံ အနောက်ပိုင်းမှာ မိုးအကြီးအကျယ်ရွာသွန်းပြီး မြေပြိုမှုဖြစ်ပွားခဲ့တာကြောင့် တစ်ညတည်း လူ ၄၂ ဦးထက်မနည်းသေဆုံးသွားတယ်လို့ ကင်မရွန်းနိုင်ငံပိုင် သတင်းဌာနက အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက်မှာဖော်ပြပါတယ်။

နိုင်ငံအနောက်ပိုင်း ကုန်းမြင့်ဒေသရှိ ဘာဖိုဆမ်မြို့မှာ မြေပြိုမှုကြောင့် ပျက်စီးသွားတဲ့ နေအိမ်အပျက်အစီး တွေမှာ ကယ်ဆယ်ရေးသမားတွေက ရှာဖွေရေးတွေ တစ်နေကုန်လုပ်ဆောင်နေပါတယ်။ တွေ့ရှိခဲ့တဲ့ အလောင်းတွေထဲမှာ ကလေးငယ် ၂၆ ဦးပါဝင်တယ်လို့ အဲဒီသတင်းဌာနကဖော်ပြထားပါတယ်။

အပျက်အစီးတွေကြားမှာ သေဆုံးသူတွေရဲ့ အလောင်းတွေရှိနေသေးတယ်လို့ ယုံကြည်ရပါတယ်။ ည ၁၀ နာရီဝန်းကျင်လောက်မှာ ဆူညံသံတွေကြားရပြီး ဖုန်လုံးတွေကိုမြင်ခဲ့ရပြီးနောက် အဲဒါတွေပျောက်ကွယ်သွားချိန်မှာ တောင်ပြိုကျလာတာကို မြင်လိုက်ရတယ်လို့ မြေပြိုမှုကနေ လွတ်မြောက်ခဲ့တဲ့ Albert Kenge ကပြောပါတယ်။

အာဖရိကအလယ်ပိုင်းမှာ မိုးရာသီကုန်ပြီးဖြစ်ပေမယ့်လည်း မိုးအကြီးအကျယ်ဆက်လက်ရွာသွန်းနေပြီး ကင်မရွန်းနိုင်ငံရဲ့ အိမ်နီးချင်း ဗဟိုအာဖရိကသမ္မတနိုင်ငံမှာလည်း ရေကြီးရေလျှံမှုတွေဖြစ်ပွားနေတာကြောင့် လူသုံးသောင်းနီးပါး အိုးမဲ့အိမ်မဲ့ ဖြစ်ခဲ့ရပါတယ်။

ဒါ့အပြင် တောင်ဆူဒန်နိုင်ငံမှာလည်း ပုံမှန်မဟုတ်တဲ့ မိုးရွာသွန်းမှုတွေကြောင့် ဆေးရုံနဲ့လမ်းတွေပျက်စီးခဲ့ပြီး လူ တစ်သန်းနီးပါးအတွက် အစာအသောက်နဲ့ သောက်သုံးရေးရရှိဖို့ အခက်အခဲတွေဖြစ်ပေါ်နေကြောင်း ယူနီဆက်ဖ်က ပြီးခဲ့တဲ့ သီတင်းပတ်က ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

မျိုးဆက် (VOM)
ရွှေတြိဂံဒေသသတင်းလွှာ
https://www.facebook.com/GoldenTriangleRegionalNews/

ေ႐ႊနဒီ ေရယာဥ္ပိုင္ရွင္ကို ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးၿပီး နယ္ျခားေစာင့္ရဲတပ္ဖြဲ႕ဆီ လႊဲေျပာင္း

စစ္ေတြ-ဘူးသီးေတာင္ ေရယာဥ္စီးသူ ေလ်ာ့က်သြားတယ္လို႔ဆို
Zawgyi
ရေသ့ေတာင္မွာ ေ႐ႊနဒီ ေရယာဥ္ေပၚက တပ္၊ရဲ နဲ႔ အရပ္သားေတြ ေအေအအဖြဲ႕ရဲ႕ ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္ခံရတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေရယာဥ္ပိုင္ရွင္နဲ႔ ေရယာဥ္လုပ္သားေတြကို ဖမ္းဆီးစစ္ေဆး၊ ရမန္ယူခဲ့ၿပီးေနာက္ ေအာင္မဂၤလာ နယ္ျခားေစာင့္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ဆီ လႊဲေျပာင္းေပးလိုက္ၿပီ ျဖစ္တယ္လို႔ ရခိုင္က ဘီဘီစီ သတင္းေထာက္က ေျပာပါတယ္။

ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္မွာ ေအာက္တိုဘာလ ၂၆ ရက္ က ေ႐ႊနဒီ ေရယာဥ္ကိုတားဆီးၿပီး တပ္မေတာ္သား ေတြ၊ ရဲတပ္ဖြဲ႕ဝင္ေတြအပါအဝင္ လူ ၅၈ ဦး ေအေအတပ္ဖြဲ႕ရဲ႕ ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္ခံရတာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေရယာဥ္ပိုင္ရွင္အပါအဝင္ တာဝန္ရွိသူ ၇ ဦးကို ရဲတပ္ဖြဲ႕က ဖမ္းဆီးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

အဲ့ဒီျဖစ္စဥ္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ သံသယရွိတဲ့အတြက္ ေ႐ႊနဒီပိုင္ရွင္ ဦးေ႐ႊသန္းနဲ႔ ေရယာဥ္လုပ္သားေတြ အပါအဝင္ စုစုေပါင္း တာဝန္ရွိသူ ၇ ဦးကို ေအာက္တိုဘာလ ၂၆ ရက္ စေနေန႔က ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕မရဲစခန္းက ဖမ္းဆီးစစ္ေဆးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

သူတို႔ ၇ ဦးကို နယ္ေျမခံရဲတပ္ဖြဲ႕က သုံးရက္ စစ္ေဆးခဲ့ၿပီး ေအာက္တိုဘာ ၂၉ ရက္ မွာ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ တရား႐ုံးမွာ ႐ုံးထုတ္ရမန္ယူခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ သူတို႔ကို ေအာင္မဂၤလာ နယ္ျခားေစာင့္ရဲတပ္ဖြဲ႕က လႊဲေျပာင္း ေခၚေဆာင္သြားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေရယာဥ္တာဝန္ရွိသူေတြကို ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ေစတီျပင္ နယ္ျခားေစာင့္ရဲတပ္ဖြဲ႕က အမႈဖြင့္ထားတာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ နယ္ျခားေစာင့္တပ္ဖြဲ႕က စစ္ေဆးဖို႔အတြက္ ေခၚေဆာင္သြားခဲ့တာျဖစ္တယ္လို႔ ရခိုင္ျပည္နယ္ ရဲတပ္ဖြဲ႕မႉး ရဲမႉးႀကီး ၾကည္လင္းက ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။

"ရဲလုပ္ငန္းဆိုတာက ကြၽန္ေတာ္တို႔မွာ အမႈဖြင့္၊ သံသယရွိတဲ့သူကို စစ္ေဆးပိုင္ခြင့္ရွိတယ္။ စစ္ေဆးရမယ္။ ေလာေလာဆယ္မွာ အမႈနဲ႔ သံသယရွိတဲ့သူ အားလုံးကို ေခၚယူစစ္ေဆးမွာပဲ။ အဲ့ဒါက ရဲလုပ္ငန္းျဖစ္တဲ့အတြက္ နယ္ျခားေစာင့္ရဲေတြကလည္း အမႈဖြင့္ၿပီးေတာ့ အဲ့ဒါကို စစ္ေဆးတာျဖစ္မွာ"လို႔ ရဲမႉးႀကီး ၾကည္လင္းက ေျပာပါတယ္။

ေရယာဥ္ေပၚမွာ လိုက္ပါလာခဲ့တဲ့ ရဲတပ္ဖြဲ႕ဝင္ေတြ၊ တပ္မေတာ္သားေတြနဲ႔ တျခားဝန္ထမ္းေတြ ဖမ္းဆီးခံရမႈမွာ ေ႐ႊနဒီေရယာဥ္ရဲ႕ တာဝန္ရွိသူေတြကို သတင္းေပါက္ၾကားမႈနဲ႔ စစ္ေဆးေနတယ္ဆိုၿပီး ေအာက္တိုဘာ ၂၈ ရက္ေန႔မွာ တပ္မေတာ္က သတင္းထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။

ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ေ႐ႊနဒီအျမန္ယာဥ္ပိုင္ရွင္ ဦးေ႐ႊသန္းရဲ႕မိသားစုေတြကို ဆက္သြယ္ခဲ့ေပမယ့္ အဆက္အသြယ္ မရရွိခဲ့ပါဘူး။

ေအာက္တိုဘာလ ၂၉ ရက္ ႐ုံးထုတ္လာတဲ့အခါမွာ သူတို႔နဲ႔ေတြ႕ခြင့္ရခဲ့ၿပီး သူတို႔ေျပာျပခ်က္ေတြအရ အဲ့ဒီေန႔မွာ ေရယာဥ္ဟာ ပုံမွန္ေျပးဆြဲေနတဲ့လမ္းျဖစ္တဲ့အတြက္ ပုံမွန္ခုတ္ေမာင္းလာခဲ့တာျဖစ္ေၾကာင္းနဲ႔ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕အလြန္မွာ ယူနီေဖာင္းဝတ္ဆင္ထားတဲ့ လူသုံးဦးက ကမ္းကေနၿပီး ေသနတ္အခ်က္ ၂၀ ေလာက္ပစ္ေဖာက္ၿပီးေတာ့ ကမ္းကပ္ခိုင္းခဲ့တာျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာဆိုခဲ့တယ္လို႔ သူတို႔နဲ႔ ေတြ႕ခြင့္ရခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ဥကၠဌ ဦးရဲသိန္းက ေျပာပါတယ္။

"ၿမိဳ႕မစခန္းမွာလည္း သုံးရက္၊သုံးည စစ္ေဆးတယ္။ အခုနယ္ျခားေစာင့္ေတြက သူတို႔ကိုေခၚသြားေတာ့ ရမန္ႀကီးတစ္ပတ္ ၁၅ ရက္ယူသြားပါတယ္"လို႔ ဦးရဲသိန္းက ေျပာပါတယ္။

အခုဖမ္းဆီးထားသူေတြကို စစ္ေဆးၿပီး အျပစ္မရွိရင္ ျပန္လႊတ္ေပးမယ္လို႔ နယ္ျခားေစာင့္ရဲတပ္ဖြဲ႕က ေျပာတယ္လို႔ ဦးရဲသိန္းကေျပာပါတယ္။

၂၆ ရက္ေန႔မွာ ေအေအအဖြဲ႕က တပ္၊ရဲနဲ႔ သံသယရွိတဲ့ ခရီးသည္တခ်ိဳ႕ကို ဖမ္းဆီးထားလိုက္ၿပီး က်န္တဲ့ခရီးသည္ေတြနဲ႔ ေ႐ႊနဒီေရယာဥ္ ကို ေန႔လယ္ ၁၂ နာရီေလာက္မွာ ျပန္လည္လႊတ္ေပးခဲ့ပါတယ္။ ေရယာဥ္ ဘူးသီးေတာင္ကို ျပန္လည္ထြက္ခြာလာခဲ့ခ်ိန္မွာ ဘူးသီးေတာင္နဲ႔ ရေသ့ေတာင္အၾကားမွာရွိတဲ့ နယ္ျခားေစာင့္တပ္ကလည္း စစ္ေဆးခဲ့ၿပီးျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဖမ္းဆီးထားသူေတြကို အခုနယ္ျခားေစာင့္တပ္ကို ယူေဆာင္သြားခဲ့တဲ့အတြက္ သူတို႔အတြက္ စိုးရိမ္ရတဲ့အေနအထားရွိတယ္လို႔ ဦးရဲသိန္းက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

အဲ့ဒီ ဖမ္းဆီးမႈ ေနာက္ပိုင္းမွာ စစ္ေတြ-ဘူးသီးေတာင္ကို ေျပးဆြဲေနတဲ့ က်န္တဲ့ေရယာဥ္ေတြမွာ ခရီးသည္လိုက္ပါမႈ သိသိသာသာနည္းသြားတယ္လို႔ ေဒသခံေတြက ေျပာပါတယ္။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
-------------------
Unicode
ရွှေနဒီ ရေယာဉ်ပိုင်ရှင်ကို ဖမ်းဆီးစစ်ဆေးပြီး နယ်ခြားစောင့်ရဲတပ်ဖွဲ့ဆီ လွှဲပြောင်း

ဓာတ်ပုံ မူပိုင် MYINT LWIN
Image caption စစ်တွေ-ဘူးသီးတောင် ရေယာဉ်စီးသူ လျော့ကျသွားတယ်လို့ဆို

ရသေ့တောင်မှာ ရွှေနဒီ ရေယာဉ်ပေါ်က တပ်၊ရဲ နဲ့ အရပ်သားတွေ အေအေအဖွဲ့ရဲ့ ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်ခံရတာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ရေယာဉ်ပိုင်ရှင်နဲ့ ရေယာဉ်လုပ်သားတွေကို ဖမ်းဆီးစစ်ဆေး၊ ရမန်ယူခဲ့ပြီးနောက် အောင်မင်္ဂလာ နယ်ခြားစောင့် ရဲတပ်ဖွဲ့ဆီ လွှဲပြောင်းပေးလိုက်ပြီ ဖြစ်တယ်လို့ ရခိုင်က ဘီဘီစီ သတင်းထောက်က ပြောပါတယ်။

ရသေ့တောင်မြို့နယ်မှာ အောက်တိုဘာလ ၂၆ ရက် က ရွှေနဒီ ရေယာဉ်ကိုတားဆီးပြီး တပ်မတော်သား တွေ၊ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေအပါအဝင် လူ ၅၈ ဦး အေအေတပ်ဖွဲ့ရဲ့ ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်ခံရတာနဲ့ ပတ်သက်လို့ ရေယာဉ်ပိုင်ရှင်အပါအဝင် တာဝန်ရှိသူ ၇ ဦးကို ရဲတပ်ဖွဲ့က ဖမ်းဆီးခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။

အဲ့ဒီဖြစ်စဉ်နဲ့ ပတ်သက်လို့ သံသယရှိတဲ့အတွက် ရွှေနဒီပိုင်ရှင် ဦးရွှေသန်းနဲ့ ရေယာဉ်လုပ်သားတွေ အပါအဝင် စုစုပေါင်း တာဝန်ရှိသူ ၇ ဦးကို အောက်တိုဘာလ ၂၆ ရက် စနေနေ့က ဘူးသီးတောင်မြို့မရဲစခန်းက ဖမ်းဆီးစစ်ဆေးခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

သူတို့ ၇ ဦးကို နယ်မြေခံရဲတပ်ဖွဲ့က သုံးရက် စစ်ဆေးခဲ့ပြီး အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက် မှာ ဘူးသီးတောင်မြို့နယ် တရားရုံးမှာ ရုံးထုတ်ရမန်ယူခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီနောက် သူတို့ကို အောင်မင်္ဂလာ နယ်ခြားစောင့်ရဲတပ်ဖွဲ့က လွှဲပြောင်း ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ရေယာဉ်တာဝန်ရှိသူတွေကို ဘူးသီးတောင်မြို့နယ် စေတီပြင် နယ်ခြားစောင့်ရဲတပ်ဖွဲ့က အမှုဖွင့်ထားတာ ဖြစ်တဲ့အတွက် နယ်ခြားစောင့်တပ်ဖွဲ့က စစ်ဆေးဖို့အတွက် ခေါ်ဆောင်သွားခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ ရခိုင်ပြည်နယ် ရဲတပ်ဖွဲ့မှူး ရဲမှူးကြီး ကြည်လင်းက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

"ရဲလုပ်ငန်းဆိုတာက ကျွန်တော်တို့မှာ အမှုဖွင့်၊ သံသယရှိတဲ့သူကို စစ်ဆေးပိုင်ခွင့်ရှိတယ်။ စစ်ဆေးရမယ်။ လောလောဆယ်မှာ အမှုနဲ့ သံသယရှိတဲ့သူ အားလုံးကို ခေါ်ယူစစ်ဆေးမှာပဲ။ အဲ့ဒါက ရဲလုပ်ငန်းဖြစ်တဲ့အတွက် နယ်ခြားစောင့်ရဲတွေကလည်း အမှုဖွင့်ပြီးတော့ အဲ့ဒါကို စစ်ဆေးတာဖြစ်မှာ"လို့ ရဲမှူးကြီး ကြည်လင်းက ပြောပါတယ်။

ရေယာဉ်ပေါ်မှာ လိုက်ပါလာခဲ့တဲ့ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်တွေ၊ တပ်မတော်သားတွေနဲ့ တခြားဝန်ထမ်းတွေ ဖမ်းဆီးခံရမှုမှာ ရွှေနဒီရေယာဉ်ရဲ့ တာဝန်ရှိသူတွေကို သတင်းပေါက်ကြားမှုနဲ့ စစ်ဆေးနေတယ်ဆိုပြီး အောက်တိုဘာ ၂၈ ရက်နေ့မှာ တပ်မတော်က သတင်းထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။

ဒီကိစ္စနဲ့ပတ်သက်လို့ ရွှေနဒီအမြန်ယာဉ်ပိုင်ရှင် ဦးရွှေသန်းရဲ့မိသားစုတွေကို ဆက်သွယ်ခဲ့ပေမယ့် အဆက်အသွယ် မရရှိခဲ့ပါဘူး။

အောက်တိုဘာလ ၂၉ ရက် ရုံးထုတ်လာတဲ့အခါမှာ သူတို့နဲ့တွေ့ခွင့်ရခဲ့ပြီး သူတို့ပြောပြချက်တွေအရ အဲ့ဒီနေ့မှာ ရေယာဉ်ဟာ ပုံမှန်ပြေးဆွဲနေတဲ့လမ်းဖြစ်တဲ့အတွက် ပုံမှန်ခုတ်မောင်းလာခဲ့တာဖြစ်ကြောင်းနဲ့ ရသေ့တောင်မြို့အလွန်မှာ ယူနီဖောင်းဝတ်ဆင်ထားတဲ့ လူသုံးဦးက ကမ်းကနေပြီး သေနတ်အချက် ၂၀ လောက်ပစ်ဖောက်ပြီးတော့ ကမ်းကပ်ခိုင်းခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ ပြောဆိုခဲ့တယ်လို့ သူတို့နဲ့ တွေ့ခွင့်ရခဲ့တဲ့ အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် ဘူးသီးတောင်မြို့နယ် ဥက္ကဌ ဦးရဲသိန်းက ပြောပါတယ်။

"မြို့မစခန်းမှာလည်း သုံးရက်၊သုံးည စစ်ဆေးတယ်။ အခုနယ်ခြားစောင့်တွေက သူတို့ကိုခေါ်သွားတော့ ရမန်ကြီးတစ်ပတ် ၁၅ ရက်ယူသွားပါတယ်"လို့ ဦးရဲသိန်းက ပြောပါတယ်။

အခုဖမ်းဆီးထားသူတွေကို စစ်ဆေးပြီး အပြစ်မရှိရင် ပြန်လွှတ်ပေးမယ်လို့ နယ်ခြားစောင့်ရဲတပ်ဖွဲ့က ပြောတယ်လို့ ဦးရဲသိန်းကပြောပါတယ်။

၂၆ ရက်နေ့မှာ အေအေအဖွဲ့က တပ်၊ရဲနဲ့ သံသယရှိတဲ့ ခရီးသည်တချို့ကို ဖမ်းဆီးထားလိုက်ပြီး ကျန်တဲ့ခရီးသည်တွေနဲ့ ရွှေနဒီရေယာဉ် ကို နေ့လယ် ၁၂ နာရီလောက်မှာ ပြန်လည်လွှတ်ပေးခဲ့ပါတယ်။ ရေယာဉ် ဘူးသီးတောင်ကို ပြန်လည်ထွက်ခွာလာခဲ့ချိန်မှာ ဘူးသီးတောင်နဲ့ ရသေ့တောင်အကြားမှာရှိတဲ့ နယ်ခြားစောင့်တပ်ကလည်း စစ်ဆေးခဲ့ပြီးဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။

ဖမ်းဆီးထားသူတွေကို အခုနယ်ခြားစောင့်တပ်ကို ယူဆောင်သွားခဲ့တဲ့အတွက် သူတို့အတွက် စိုးရိမ်ရတဲ့အနေအထားရှိတယ်လို့ ဦးရဲသိန်းက ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

အဲ့ဒီ ဖမ်းဆီးမှု နောက်ပိုင်းမှာ စစ်တွေ-ဘူးသီးတောင်ကို ပြေးဆွဲနေတဲ့ ကျန်တဲ့ရေယာဉ်တွေမှာ ခရီးသည်လိုက်ပါမှု သိသိသာသာနည်းသွားတယ်လို့ ဒေသခံတွေက ပြောပါတယ်။

BBC Burmese
https://www.bbc.com

ရန္ကုန္တိုင္း လႊတ္ေတာ္မွာ ၾကားနာမယ့္ ဝန္ႀကီးမ်ား႐ုံးထဲက Spa ကိစၥ

 အတြင္းဝန္႐ုံးဟာ အဂၤလိပ္အကၡရာ ယူပုံသဏၰန္ ရွိၿပီးေတာ့ ျမန္မာ့သမိုင္းမွာ အေရးပါတဲ့ အေဆာက္အအုံ ျဖစ္ပါတယ္။
Zawgyi
ရန္ကုန္ ၿမိဳ႕ ဗိုလ္ေအာင္ေက်ာ္လမ္းက ဝန္ႀကီးမ်ား႐ုံးေဟာင္းမွာ ၿပီးခဲ့တဲ့ရက္ပိုင္းက က်န္းမာေရးဝန္ေဆာင္မႈ စင္တာတစ္ခု ဖြင့္လွစ္ခဲ့ၿပီး အဲဒီမွာ spa ဝန္ေဆာင္မႈ ပါေနတဲ့ကိစၥ ကို လႊတ္ေတာ္ လူမႈေရးရာေကာ္မတီက ႏိုဝင္ဘာ လပထမပတ္ထဲမွာ ၾကားနာပြဲ လုပ္သြားဖို႔ ရွိေနတယ္လို႔ ရန္ကုန္တိုင္းလႊတ္ေတာ္ရဲ႕ လူမႈေရးႏွင့္စီမံခန႔္ခြဲေရးေကာ္မတီ ဝင္ ဦးလွေဌး က ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။

ေအာက္တိုဘာလ ၂၆ ရက္ေန႔က ဖြင့္ပြဲ အၿပီး မွာ အဲဒီေနရာမွာ spa ဝန္ေဆာင္မႈ ပါေနတယ္ ဆိုတာကို လူမႈကြန္ရက္ကေနတစ္ဆင့္ လႊတ္ေတာ္ဘက္က သိရွိခဲ့တာျဖစ္ၿပီးေတာ့ လူေတြက ကန႔္ကြက္မႈေတြရွိလို႔ ဒီကိစၥကို ၾကားနာဖို႔ ရန္ကုန္တိုင္းလႊတ္ေတာ္ရဲ႕ လူမႈေရးႏွင့္ စီမံခန႔္ခြဲေရးေကာ္မတီ က ဆုံးျဖတ္လိုက္တာလို႔လည္း သူက ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။

ဝန္ႀကီးမ်ား႐ုံးဟာ အာဇာနည္ ေခါင္းေဆာင္ ေတြ က်ဆုံးခဲ့တဲ့ ေနရာ ျဖစ္သလို ျမန္ႏိုင္ငံ လြတ္လပ္ေရး သမိုင္းနဲ႔လည္း ဆက္စပ္ေနတဲ့ သမိုင္းဝင္ ေနရာ ျဖစ္တယ္လို႔ လူအမ်ားစုက လက္ခံထားၾကပါတယ္။

ရန္ကုန္ ၿမိဳ႕ က ဝန္ႀကီးမ်ား႐ုံးကို ၿပီးခဲ့ တဲ့ အစိုးရလက္ထက္က စၿပီး ထိန္းသိမ္းဖို႔နဲ႔ စီမံခန႔္ခြဲဖို႔ အတြက္ အေနာ္မာ ကုမၸဏီ အုပ္စုက လုပ္ပိုင္ခြင့္ ရ ထားတာ ျဖစ္ၿပီး အခု spa ဝန္ေဆာင္မႈ ပါေနတဲ့ လုပ္ငန္းစုကို စကၤာပူက လာေရာက္ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံၿပီး လုပ္ကိုင္တာ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း ဦးလွေဌး က ဘီဘီစီကို ေျပာပါတယ္။
ဘာေတြပါေနလို႔လဲ

Spa ဆိုတာက ေတာ့ အသားအေရ ထိန္းသိမ္းေပါင္းတင္တာ အျပင္ ႏွိပ္နယ္တာေတြလည္း ေယဘုယ်အားျဖင့္ေတာ့ ပါတတ္ပါတယ္။

"ကြၽန္ေတာ္တို႔ ၾကားရ၊ ျမင္ ရတဲ့ ပုံေတြ အရေတာ့ ထိုင္ခုံေတြနဲ႔ အမ်ားတန္းစီၿပီး ႏွိပ္တာတို႔ ဘာတို႔ရွိမွာေပါ့။ သီးျခား ကန္႔လန္႔ကာ ကာၿပီးႏွိပ္တဲ့လုပ္ငန္းမ်ိဳးေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ဖြင့္ပြဲလုပ္ၿပီး ပုံေတြ၊ သတင္းေတြ တက္လာမွ ပဲ သိရ တာ။ အဲဒီမတိုင္ခင္ ဘာ သတင္းမွ မသိရ ဘူး "လို႔လည္း ဦးလွေဌး ကေျပာပါတယ္။

ဒီလုပ္ငန္းဟာ စည္ပင္က လုပ္ငန္းလိုင္စင္လည္း ရမထားဘူးလို႔ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ေတြက ေျပာပါတယ္။

ၾကားနာပြဲ လုပ္ရတာ သတင္းအခ်က္ အလက္ အမွန္ရ ခ်င္လို႔ လုပ္ရတာပါ လို႔လည္း ရန္ကုန္တိုင္းလႊတ္ေတာ္ရဲ႕ လူမႈေရးနဲ႔ စီမံခန႔္ခြဲေရး ေကာ္မတီ ကေျပာပါတယ္။

ၾကားနာပြဲမွာ ပြင့္လင္းျမင္သာစြာ ေဆာင္႐ြက္လိုက္ရင္ေတာ့ ရလဒ္ တစ္ခု ထြက္လာ မယ္လို႔ ထင္တယ္ လို႔ လည္း ရန္ကုန္တိုင္းလႊတ္ေတာ္ဘက္ ကေျပာပါတယ္။

ဝန္ႀကီးမ်ား႐ုံး ကို ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ေနတဲ့ အေနာ္မာ ကုမၼဏီ အုပ္စု ဘက္ကေတာ့ အခုေဝဖန္သံေတြညံေနတဲ့ စင္တာဟာ spa မဟုတ္သလို အႏွိပ္ခန္းလည္း မဟုတ္ဘဲ က်န္းမာေရးနဲ႔ အလွအပစင္တာ တစ္ခုသာျဖစ္တယ္လို႔ ျပည္တြင္း သတင္းမီဒီယာေတြကို ေျဖၾကားထားပါတယ္။
၂၀၀၈ အေျခခံ ဥ ပေဒ ဇယား၂ အရ တိုင္း လႊတ္ေတာ္မွာ ၾကားနာလို႔ရ

ဘယ္သူေတြတက္မွာလဲ

လႊတ္ေတာ္က လုပ္မယ့္ၾကားနာပြဲကို အေနာ္မာ ကုမၸဏီ ၊ ရန္ကုန္စည္ပင္ ၊ရန္ကုန္တိုင္း ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ ေကာ္မရွင္၊ ရန္ကုန္တိုင္းအစိုးရ ဘက္က တာဝန္ရွိသူေတြအျပင္ တျခားသက္ဆိုင္ရာ ဌာနေတြ ကို ဖိတ္ၾကားသြားမယ္လို႔လည္း ဦးလွေဌး ကေျပာပါတယ္။

"ကႊၽန္ေတာ္ တို႔ ကလႊတ္ေတာ္ ျဖစ္ေတာ့ ျပည္သူလူထု အသံနားေထာင္ရပါတယ္။ အခုလို ေဝဖန္သံေတြ က်ယ္က်ယ္ျပန႔္ျပန႔္ ျဖစ္လာလို႔ ျပည္သူ႔ဆႏၵက ဘာလဲ၊ ျပည္သူေတြ ျမင္ေနတဲ့ဟာက ဘာလဲ ဆိုတာကို ပြင့္လင္းျမင္သာစြာ သိဖို႔လုပ္ရတာပါ "လို႔လည္း ဦးလွေဌး ကရွင္းျပပါတယ္။

အတြင္းဝန္မ်ား႐ုံး ဟာရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရဲ႕ ေရွးေဟာင္း အေမြအႏွစ္ အေဆာက္အအုံ ျဖစ္ပါတယ္။

၂၀၀၈ အေျခခံ ဥပေဒ အရ ရန္ကုန္တိုင္းလႊတ္ေတာ္ရဲ႕ လူမႈေရးနဲ႔စီမံခန႔္ခြဲေရးေကာ္မတီ က ၿမိဳ႕ျပ အေဆာက္ အအုံေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ တာဝန္ရွိတယ္လို႔ လည္း ျပဌာန္းထားပါတယ္ ။

ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းတို႔ က်ဆုံးခဲ့တဲ့ ေနရာျဖစ္သလို၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ပထမဆုံးလႊတ္ေတာ္၊ ပထမဆုံး အေျခခံဥပေဒ တို႔ကို ေရးခဲ့တဲ့ေနရာလည္းျဖစ္ပါတယ္ ။

ျမန္မာ့သမိုင္းမွာ အေရးပါတဲ့ အေဆာက္အအုံ

အတြင္းဝန္႐ုံး ဟာ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕လယ္မွာ ရွိၿပီးေတာ့ ၁၆ ဧက က်ယ္ဝန္းပါတယ္။

၂၀၁၇ခုႏွစ္က စတင္ၿပီး အေနာ္မာ ကုမၸဏီက ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းေနၿပီး အတြင္းဝန္႐ုံးကို အာဇာနည္ျပတိုက္အျဖစ္ အမ်ားျပည္သူ လာေရာက္ေလ့လာႏိုင္ဖို႔ ဒီႏွစ္ထဲမွာပဲ ဖြင့္လွစ္ထားပါတယ္။

အတြင္းဝန္႐ုံးဟာ အဂၤလိပ္အကၡရာ ယူပုံသဏၰန္ ရွိၿပီးေတာ့ ျမန္မာ့သမိုင္းမွာ အေရးပါတဲ့ အေဆာက္အအုံ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေနရာဟာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းတို႔ က်ဆုံးခဲ့တဲ့ ေနရာျဖစ္သလို၊ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ပထမဆုံးလႊတ္ေတာ္၊ ပထမဆုံး အေျခခံဥပေဒ တို႔ကို ေရးခဲ့တဲ့ေနရာလည္းျဖစ္ပါတယ္ ။

ရွစ္ေလးလုံးျပတိုက္ ကို အတြင္းဝန္႐ုံးမွာပဲ ဖြင့္လွစ္ဖို႔ ဇူလိုင္လတုန္း ႀကိဳးပမ္းမႈေတြရွိေပမယ့္ မေအာင္ျမင္ခဲ့ပါဘူး ။

အတြင္းဝန္႐ုံးကို ပုဂၢလိကထံ လႊဲေျပာင္းခဲ့ရာမွာ အေနာ္မာအဖြဲ႕က တင္ဒါေအာင္ျမင္ခဲ့ၿပီး ျပင္ဆင္ျပဳျပင္ခဲ့ပါတယ္။ လက္ရွိမွာေတာ့ ဝင္ေၾကးေပးရတဲ့ Tour အစီစဥ္ေတြနဲ႔ ဝင္ေရာက္ေလ့လာခြင့္ျပဳေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။

လူေတြကေတာ့သမိုင္းအရ အခုလိုအေရးပါတဲ့ေနရာကို အခုလိုSpa ဝန္ေဆာင္မႈေတြလုပ္လာတာ မသင့္ဘူးလို႔ ေထာက္ျပၾကတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
ၾကားနာပြဲကရလဒ္ထြက္မလား

ငွားရမ္းစဥ္က သေဘာတူညီထား တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြ၊ လက္ရွိလုပ္ကိုင္ေနတဲ့ အေဆာက္အဦးႏွင့္ ဆိုင္ေတြဟာ ဥပေဒႏွင့္ညီၫႊတ္မႈရွိမရွိ တဲ့ အခ်က္ေတြကို လႊတ္ေတာ္မွာ ၾကားနာၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲဒီ Spa မွာ တစ္ဦးကို ၃ နာရီအတြက္ ၅၅ ေဒၚလာမွ ၁၃၀ ေဒၚလာအထိ ဝန္ေဆာင္ခရွိၿပီး မိသားစုလိုက္ လာေရာက္ပါက ေဒၚလာ ၇၀၀ ေက်ာ္မွ ၁၀၀၀ ေက်ာ္အထိ ေဈးႏႈန္းရွိတယ္လို႔ လည္း အဲဒီကို ေရာက္ရွိခဲ့ သူတစ္ဦးက ေျပာပါတယ္။

"ကြၽန္ေတာ္တို႔ၾကားနာပြဲ က ဥပေဒေတြသတ္မွတ္ခ်က္ေတြနဲ႔ ညီမညီကိုပဲ ၾကည့္မွာပါ "လို႔ လည္း ဦးလွေဌး ကေျပာပါတယ္ ။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
-----------------
Unicode
ရန်ကုန်တိုင်း လွှတ်တော်မှာ ကြားနာမယ့် ဝန်ကြီးများရုံးထဲက Spa ကိစ္စ

Image caption အတွင်းဝန်ရုံးဟာ အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ ယူပုံသဏ္ဏန် ရှိပြီးတော့ မြန်မာ့သမိုင်းမှာ အရေးပါတဲ့ အဆောက်အအုံ ဖြစ်ပါတယ်။

ရန်ကုန် မြို့ ဗိုလ်အောင်ကျော်လမ်းက ဝန်ကြီးများရုံးဟောင်းမှာ ပြီးခဲ့တဲ့ရက်ပိုင်းက ကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှု စင်တာတစ်ခု ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး အဲဒီမှာ spa ဝန်ဆောင်မှု ပါနေတဲ့ကိစ္စ ကို လွှတ်တော် လူမှုရေးရာကော်မတီက နိုဝင်ဘာ လပထမပတ်ထဲမှာ ကြားနာပွဲ လုပ်သွားဖို့ ရှိနေတယ်လို့ ရန်ကုန်တိုင်းလွှတ်တော်ရဲ့ လူမှုရေးနှင့်စီမံခန့်ခွဲရေးကော်မတီ ဝင် ဦးလှဌေး က ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

အောက်တိုဘာလ ၂၆ ရက်နေ့က ဖွင့်ပွဲ အပြီး မှာ အဲဒီနေရာမှာ spa ဝန်ဆောင်မှု ပါနေတယ် ဆိုတာကို လူမှုကွန်ရက်ကနေတစ်ဆင့် လွှတ်တော်ဘက်က သိရှိခဲ့တာဖြစ်ပြီးတော့ လူတွေက ကန့်ကွက်မှုတွေရှိလို့ ဒီကိစ္စကို ကြားနာဖို့ ရန်ကုန်တိုင်းလွှတ်တော်ရဲ့ လူမှုရေးနှင့် စီမံခန့်ခွဲရေးကော်မတီ က ဆုံးဖြတ်လိုက်တာလို့လည်း သူက ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။

ဝန်ကြီးများရုံးဟာ အာဇာနည် ခေါင်းဆောင် တွေ ကျဆုံးခဲ့တဲ့ နေရာ ဖြစ်သလို မြန်နိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေး သမိုင်းနဲ့လည်း ဆက်စပ်နေတဲ့ သမိုင်းဝင် နေရာ ဖြစ်တယ်လို့ လူအများစုက လက်ခံထားကြပါတယ်။

ရန်ကုန် မြို့ က ဝန်ကြီးများရုံးကို ပြီးခဲ့ တဲ့ အစိုးရလက်ထက်က စပြီး ထိန်းသိမ်းဖို့နဲ့ စီမံခန့်ခွဲဖို့ အတွက် အနော်မာ ကုမ္ပဏီ အုပ်စုက လုပ်ပိုင်ခွင့် ရ ထားတာ ဖြစ်ပြီး အခု spa ဝန်ဆောင်မှု ပါနေတဲ့ လုပ်ငန်းစုကို စင်္ကာပူက လာရောက်ရင်းနှီးမြုပ်နှံပြီး လုပ်ကိုင်တာ ဖြစ်တယ်လို့လည်း ဦးလှဌေး က ဘီဘီစီကို ပြောပါတယ်။
ဘာတွေပါနေလို့လဲ

Spa ဆိုတာက တော့ အသားအရေ ထိန်းသိမ်းပေါင်းတင်တာ အပြင် နှိပ်နယ်တာတွေလည်း ယေဘုယျအားဖြင့်တော့ ပါတတ်ပါတယ်။

"ကျွန်တော်တို့ ကြားရ၊ မြင် ရတဲ့ ပုံတွေ အရတော့ ထိုင်ခုံတွေနဲ့ အများတန်းစီပြီး နှိပ်တာတို့ ဘာတို့ရှိမှာပေါ့။ သီးခြား ကန့်လန့်ကာ ကာပြီးနှိပ်တဲ့လုပ်ငန်းမျိုးတော့ မဟုတ်ဘူး။ ဖွင့်ပွဲလုပ်ပြီး ပုံတွေ၊ သတင်းတွေ တက်လာမှ ပဲ သိရ တာ။ အဲဒီမတိုင်ခင် ဘာ သတင်းမှ မသိရ ဘူး "လို့လည်း ဦးလှဌေး ကပြောပါတယ်။

ဒီလုပ်ငန်းဟာ စည်ပင်က လုပ်ငန်းလိုင်စင်လည်း ရမထားဘူးလို့ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်တွေက ပြောပါတယ်။

ကြားနာပွဲ လုပ်ရတာ သတင်းအချက် အလက် အမှန်ရ ချင်လို့ လုပ်ရတာပါ လို့လည်း ရန်ကုန်တိုင်းလွှတ်တော်ရဲ့ လူမှုရေးနဲ့ စီမံခန့်ခွဲရေး ကော်မတီ ကပြောပါတယ်။

ကြားနာပွဲမှာ ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ ဆောင်ရွက်လိုက်ရင်တော့ ရလဒ် တစ်ခု ထွက်လာ မယ်လို့ ထင်တယ် လို့ လည်း ရန်ကုန်တိုင်းလွှတ်တော်ဘက် ကပြောပါတယ်။

ဝန်ကြီးများရုံး ကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်နေတဲ့ အနော်မာ ကုမ္မဏီ အုပ်စု ဘက်ကတော့ အခုဝေဖန်သံတွေညံနေတဲ့ စင်တာဟာ spa မဟုတ်သလို အနှိပ်ခန်းလည်း မဟုတ်ဘဲ ကျန်းမာရေးနဲ့ အလှအပစင်တာ တစ်ခုသာဖြစ်တယ်လို့ ပြည်တွင်း သတင်းမီဒီယာတွေကို ဖြေကြားထားပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ မူပိုင် Yangon Hluttaw
Image caption ၂၀၀၈ အခြေခံ ဥ ပဒေ ဇယား၂ အရ တိုင်း လွှတ်တော်မှာ ကြားနာလို့ရ
ဘယ်သူတွေတက်မှာလဲ

လွှတ်တော်က လုပ်မယ့်ကြားနာပွဲကို အနော်မာ ကုမ္ပဏီ ၊ ရန်ကုန်စည်ပင် ၊ရန်ကုန်တိုင်း ရင်းနှီးမြုပ်နှံမှု ကော်မရှင်၊ ရန်ကုန်တိုင်းအစိုးရ ဘက်က တာဝန်ရှိသူတွေအပြင် တခြားသက်ဆိုင်ရာ ဌာနတွေ ကို ဖိတ်ကြားသွားမယ်လို့လည်း ဦးလှဌေး ကပြောပါတယ်။

"ကွျှန်တော် တို့ ကလွှတ်တော် ဖြစ်တော့ ပြည်သူလူထု အသံနားထောင်ရပါတယ်။ အခုလို ဝေဖန်သံတွေ ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ဖြစ်လာလို့ ပြည်သူ့ဆန္ဒက ဘာလဲ၊ ပြည်သူတွေ မြင်နေတဲ့ဟာက ဘာလဲ ဆိုတာကို ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ သိဖို့လုပ်ရတာပါ "လို့လည်း ဦးလှဌေး ကရှင်းပြပါတယ်။

အတွင်းဝန်များရုံး ဟာရန်ကုန်မြို့ရဲ့ ရှေးဟောင်း အမွေအနှစ် အဆောက်အအုံ ဖြစ်ပါတယ်။

၂၀၀၈ အခြေခံ ဥပဒေ အရ ရန်ကုန်တိုင်းလွှတ်တော်ရဲ့ လူမှုရေးနဲ့စီမံခန့်ခွဲရေးကော်မတီ က မြို့ပြ အဆောက် အအုံတွေနဲ့ ပတ်သက်လို့ တာဝန်ရှိတယ်လို့ လည်း ပြဌာန်းထားပါတယ် ။
Image caption ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းတို့ ကျဆုံးခဲ့တဲ့ နေရာဖြစ်သလို၊ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပထမဆုံးလွှတ်တော်၊ ပထမဆုံး အခြေခံဥပဒေ တို့ကို ရေးခဲ့တဲ့နေရာလည်းဖြစ်ပါတယ် ။
မြန်မာ့သမိုင်းမှာ အရေးပါတဲ့ အဆောက်အအုံ

အတွင်းဝန်ရုံး ဟာ ရန်ကုန်မြို့လယ်မှာ ရှိပြီးတော့ ၁၆ ဧက ကျယ်ဝန်းပါတယ်။

၂၀၁၇ခုနှစ်က စတင်ပြီး အနော်မာ ကုမ္ပဏီက ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းနေပြီး အတွင်းဝန်ရုံးကို အာဇာနည်ပြတိုက်အဖြစ် အများပြည်သူ လာရောက်လေ့လာနိုင်ဖို့ ဒီနှစ်ထဲမှာပဲ ဖွင့်လှစ်ထားပါတယ်။

အတွင်းဝန်ရုံးဟာ အင်္ဂလိပ်အက္ခရာ ယူပုံသဏ္ဏန် ရှိပြီးတော့ မြန်မာ့သမိုင်းမှာ အရေးပါတဲ့ အဆောက်အအုံ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီနေရာဟာ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းတို့ ကျဆုံးခဲ့တဲ့ နေရာဖြစ်သလို၊ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပထမဆုံးလွှတ်တော်၊ ပထမဆုံး အခြေခံဥပဒေ တို့ကို ရေးခဲ့တဲ့နေရာလည်းဖြစ်ပါတယ် ။

ရှစ်လေးလုံးပြတိုက် ကို အတွင်းဝန်ရုံးမှာပဲ ဖွင့်လှစ်ဖို့ ဇူလိုင်လတုန်း ကြိုးပမ်းမှုတွေရှိပေမယ့် မအောင်မြင်ခဲ့ပါဘူး ။

အတွင်းဝန်ရုံးကို ပုဂ္ဂလိကထံ လွှဲပြောင်းခဲ့ရာမှာ အနော်မာအဖွဲ့က တင်ဒါအောင်မြင်ခဲ့ပြီး ပြင်ဆင်ပြုပြင်ခဲ့ပါတယ်။ လက်ရှိမှာတော့ ဝင်ကြေးပေးရတဲ့ Tour အစီစဉ်တွေနဲ့ ဝင်ရောက်လေ့လာခွင့်ပြုနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။

လူတွေကတော့သမိုင်းအရ အခုလိုအရေးပါတဲ့နေရာကို အခုလိုSpa ဝန်ဆောင်မှုတွေလုပ်လာတာ မသင့်ဘူးလို့ ထောက်ပြကြတာလည်း ဖြစ်ပါတယ်။
ကြားနာပွဲကရလဒ်ထွက်မလား

ငှားရမ်းစဉ်က သဘောတူညီထား တဲ့ အချက်အလက်တွေ၊ လက်ရှိလုပ်ကိုင်နေတဲ့ အဆောက်အဦးနှင့် ဆိုင်တွေဟာ ဥပဒေနှင့်ညီညွှတ်မှုရှိမရှိ တဲ့ အချက်တွေကို လွှတ်တော်မှာ ကြားနာကြမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

အဲဒီ Spa မှာ တစ်ဦးကို ၃ နာရီအတွက် ၅၅ ဒေါ်လာမှ ၁၃၀ ဒေါ်လာအထိ ဝန်ဆောင်ခရှိပြီး မိသားစုလိုက် လာရောက်ပါက ဒေါ်လာ ၇၀၀ ကျော်မှ ၁၀၀၀ ကျော်အထိ ဈေးနှုန်းရှိတယ်လို့ လည်း အဲဒီကို ရောက်ရှိခဲ့ သူတစ်ဦးက ပြောပါတယ်။

"ကျွန်တော်တို့ကြားနာပွဲ က ဥပဒေတွေသတ်မှတ်ချက်တွေနဲ့ ညီမညီကိုပဲ ကြည့်မှာပါ "လို့ လည်း ဦးလှဌေး ကပြောပါတယ် ။

BBC Burmese
https://www.bbc.com
အခ်ိန္နဲ ့တေျပးညီ သတင္းမ်ား ဖတ္ရႈႏိုင္ဖုိ ့ facebook "like" ကုိ ႏွိပ္ပါ။ thithtoolwin9@gmail.com ကုိ လည္း သတင္းမ်ား ဆက္သြယ္ေပးပုိ ့ႏိုင္ပါသည္။
ေနာက္ဆုံးရ သတင္းမ်ားကုိ ေအာက္ပါ Tweets မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ Tweets ရဲ ့ေဘးေဘာင္တန္းကုိ ဆဲြခ်ျပီ မိမိတုိ ့စိတ္၀င္စားတဲ့ သတင္းေခါင္းစဥ္ ေအာက္က Link ကုိ ႏွိပ္ျပီ အျပည့္အစုံဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္။
 

Advertisement

 

အသစ္ တင္သမွ် သတင္းမ်ား အလို အေလွ်ာက္ပုိ ့ ေပးပါမည္

က်န္းမာေရးႏွင့္ ေဖ်ာ္ေျဖေရး

တစ္ပတ္အတြင္း စိတ္ဝင္စားဖြယ္ရာ သတင္းမ်ား