ျမန္မာလံုျခံဳေရး အႀကံေပး ရွင္းလင္းခ်က္တခ်ိဳ႕ အေပၚ တုုံ႔ျပန္မႈ

ျမန္မာလံုျခံဳေရး အႀကံေပး ရွင္းလင္းခ်က္တခ်ိဳ႕ အေပၚ တုုံ႔ျပန္မႈ
ARSA အစြန္းေရာက္ အၾကမ္းဖက္ အုပ္စုဟာ ရခုိင္ျပည္နယ္ထဲမွာ သီးျခား မြတ္ဆလင္ျပည္နယ္ တခု ထူေထာင္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ႀကဳိးပမ္း ခဲ့တယ္လို႔ ျမန္မာ အမ်ဳိးသားလုံၿခဳံေရး အႀကံေပး ပုဂၢဳိလ္က ေျပာဆိုလို္က္ၿပီး ကမၻာ့မီဒီယာေတြက ရခိုင္ကိစၥ ေရးသားမႈေတြဟာ သတင္းမွား အမ်ားစု ျဖစ္ေနတာ အတြက္ စိတ္ပ်က္မိေၾကာင္းလည္း သူကေျပာပါတယ္။

ဒီျပသနာေတြကို ေက်ာ္လႊားႏိုင္ဖို႔ဆုိရင္ သတင္းမွန္ေတြကို ကမၻာက ပုိသိလာေအာင္ လုပ္ဖုိ႔လိုတယ္လို႔ သမုိင္းပညာ႐ွင္ တဦးကလည္း သုံးသပ္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း ကုိဉာဏ္ဝင္းေအာင္က တင္ျပမွာပါ။

ရခုိင္ေျမာက္ပုိင္း ေမယုေဒသလို႔ ေခၚတဲ့ ေမာင္ေတာ၊ ဘူးသီးေတာင္၊ ရေသ့ေတာင္ ေဒသမွာ သီးျခား မြတ္ဆလင္ ျပည္နယ္တခု ထူေထာင္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ARSA အစြန္းေရာက္ အၾကမ္းဖက္အုပ္စုက ႀကဳိးပမ္းခဲ့တယ္လို႔ အမ်ဳိးသား လုံၿခဳံေရး အႀကံေပး ဦးေသာင္းထြန္းက စက္တင္ဘာ (၆)ရက္ေန႔ ေနျပည္ေတာ္မွာ လုပ္တဲ့ ႏုိင္ငံတကာ သတင္းစာ႐ွင္းလင္းပြဲမွာ ေျပာသြားပါတယ္။

“ အခုတေခါက္ တိုက္ခုိက္မႈကို ၾကည့္ရင္ အစြန္းေရာက္ အၾကမ္းဖက္ အုပ္စုက ရခိုင္ေဒသကို ျမန္မာႏိုင္ငံ ကေန ခြဲထြက္ၿပီး မြတ္ဆလင္ သီးျခား နယ္ေျမတခု ထူေထာင္ဖို႔ ရည္ရြယ္ခ်က္႐ွိ႐ွိ ႀကဳိးပမ္း လာတယ္ဆိုတာ ထင္႐ွားပါတယ္။”

ႏုိင္ငံတကာ ပဋိပကၡ ေစာင့္ၾကည့္ေရး ICG ရဲ႕ စစ္တမ္းအရ ARSA အုပ္စုကုိ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ကတည္းက စတင္ဖြဲ႔စည္း ေလ့က်င့္လာခဲ့တာ ျဖစ္ၿပီး ဒီအဖြဲ႔ကို ပါကစၥတန္မွာ ေမြးၿပီး ေဆာ္ဒီအာေရးဗ် ႏုိင္ငံမွာ ႀကီးျပင္းတဲ့ Atuullah Abu Ammar Jununi ဆိုသူက ဦးေဆာင္ခဲ့တာပါ။ အေစာပုိင္းမွာ “Ha Y” (Harakah Al-Yaqin) ဆိုတဲ့အမည္ကို သုံးခဲ့ၿပီး ေနာက္ပိုင္း ARSA အဖြဲ႔အျဖစ္ ရပ္တည္ခဲ့ကာ ၂၀၁၆ ေအာက္တုိဘာ လ မွာ ေမာင္ေတာေဒသ တ၀ုိက္ နယ္ျခားေစာင့္ ရဲစခန္းေတြကို တုိက္ခိုက္ခဲ့ကာ အခုတေခါက္ ၂၀၁၇ ၾသဂုတ္လကုန္ပိုင္းမွာ တုိက္ခိုက္ခဲ့တာပါ။

ရခုိင္ေျမာက္ပုိင္း ေမယုေဒသမွာ အစၥလာမ္ဘာသာေရး သီးသန္႔နယ္ေျမတခု ထူေထာင္ဖို႔ကို ဒုတိယကမၻာစစ္ ကာလတည္းက ႀကဳိးပမ္းခဲ့တဲ့ သမုိင္း႐ွိခဲ့ေၾကာင္း ၿဗိတိန္ႏို္င္ငံ လန္ဒန္ၿမဳိ႕မွာေနထုိင္တဲ့ သမုိင္းပညာ႐ွင္ ေဒါက္တာေအာင္ခင္က ေျပာပါတယ္။

“ သူက သမိုင္းအစဥ္အလာ အရေတာ့ ဗမာျပည္မွာ ဒီဂ်ပန္ေခတ္ ကတည္းက အဲဒီေနရာမွာ မြတ္ဆလင္ေဒသ တည္ေထာင္ဖို႔ ႀကံစည္ခဲ့ဘူးတာဘဲ။ ဒီအိႏၵိယ လြတ္လပ္ေရး လႈပ္ရွားမႈမွာ ဒီ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ မေပၚေသးဘူး။ ပါကစၥတန္ပဲ ရွိေသးတယ္။ ဒီ ပါကစၥတန္မွာ သူက ခြဲထြက္ဖို႔ ရခိုင္ဘက္က မြတ္ဆလင္က သူ႔ႏိုင္ငံ မြတ္ဆလင္ႏိုင္ငံ တည္ေထာင္ဖို႔ ႀကိဳးစားေတာ့ ပါကစၥတန္က လက္မခံဘူး။ ဒါနဲ႔ သူတို႔ အဲဒီကိစၥ ပ်က္သြားတာ။ မေအာင္ျမင္ဘူး။ အဲဒီတုန္း ကေတာ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြ ဘာေတြ နာမည္ မသံုးေသးပါဘူး။ မူဂ်ာဟစ္ဒင္ မူဂ်ာဟစ္ သူပုန္ထၿပီးေတာ့ ေနာက္ ေပ်ာက္သြားတယ္ ဒါပဲ။ ”

ကမၻာ့ အခင္းအက်င္းမွာ IS အစၥလာမ္ အစြန္းေရာက္ေတြ အေရွ႕အလယ္ပိုင္းမွာ အေျခကုတ္ယူဖုိ႔ ခက္လာတာေၾကာင့္ ျမန္မာအပါအဝင္ အေရွ႕ေတာင္ အာ႐ွဘက္ကို ေျခဦးလွည့္ လာၾကတယ္ဆိုတဲ့ ယူဆခ်က္ေတြလည္း ႐ွိေနတာပါ။ ဒီအေပၚမွာ ေဒါက္တာေအာင္ခင္ရဲ႕ အျမင္ကေတာ့

“ ဒီ မြတ္ဆလင္ အစြန္းေရာက္ ၾသဇာရွိဖို႔ ကိစၥက ျမန္မာျပည္ကေတာ့ သိပ္အလားအလာ မရွိပါဘူး။ သူတို႔ ၾသဇာ လႊမ္းမိုးႏိုင္မယ့္ ေနရာ ခ်ဲ႕ထြင္ဖို႔ ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိပံု ရပါတယ္။ ဒီရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ဖိလစ္ပိုင္တို႔ ဘာတို႔ အင္ဒိုနီးရွားတို႔ ဘာတို႔မွာ လုပ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီဥစၥာ အလားအလာ သိပ္မရွိပါဘူး။ သူတို႔ မြတ္ဆလင္ႏိုင္ငံေတြ ျဖစ္တဲ့ အင္ဒိုနီးရွားတို႔ မေလးရွားတို႔ မွာေတာင္ ဒါမ်ိဳး လုပ္လို႔မရဘူး။ ”

ရခုိင္ေဒသနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ သတင္းမွားေတြနဲ႔ တကမၻာလုံးမွာ ၀ါဒျဖန္႔ လႈ႔ံေဆာ္ေနတာကို ေတြ႔ရတဲ့အတြက္ စိတ္ပ်က္ ဝမ္းနည္းမိေၾကာင္း၊ ပုံႏွိပ္မီဒီယာေတြနဲ႔ အသံလႊင့္ မီဒီယာေတြက တဆင့္ ရခုိင္အေျခအေန သတင္းမွား ေတြကို ျဖန္႔ေနသလို၊ လူမႈကြန္ယက္ မီဒီယာေတြမွာပါ သတင္းမွားေတြ ျဖန္႔ေနတာေၾကာင့္ လူေတြကို ထင္ေယာင္ထင္မွား ျဖစ္ေစၿပီး၊ ဒီလုိ လုပ္ရပ္မ်ဳိးကို လုံး၀ လက္မခံႏိုင္ဘူးလို႔ အမ်ဳိးသား လုံၿခဳံေရး အႀကံေပး ဦးေသာင္းထြန္းက ေျပာခဲ့တာပါ။ ဒီလို ျငင္းခ်က္ထုတ္ေန႐ုံနဲ႔ ျပႆနာ ေျဖ႐ွင္းရာ မေရာက္ဘူးလို႔ ေဒါက္တာေအာင္ခင္က ေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။

“ အစိုးရကေျပာတယ္ ရခိုင္ ဘဂၤလီဘက္က ေနၿပီးေတာ့ သူတို႔ ၀ါဒျဖန္႔ တိုက္ပြဲဟာ ထိေရာက္သလို ျဖစ္ေနတယ္။ သူတို႔က အဂၤလိပ္လို ေရးတဲ့သားတဲ့ သူေတြ သူတို႔ဘက္က မ်ားတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာဘက္က ေနၿပီးေတာ့ အခု အားလံုး လူ႔အခြင့္အေရးတို႔ ဘာတို႔ ဒီအဂၤလိပ္ စာနယ္ဇင္းေတြကပါ လိုက္ေရး ေနေတာ့ ရိုဟင္ဂ်ာမွာလည္း သူတို႔ဘက္က ေရးၾကတယ္။ အဲေတာ့ သူတို႔ကေတာ့ ငိုျပႏိုင္တဲ့လူေတြ ဆင္းရဲေၾကာင္း ျပႏိုင္တဲ့လူေတြ ဆိုေတာ့ ေနာက္ဆံုး ဟုတ္သည္ျဖစ္ေစ မဟုတ္သည္ျဖစ္ေစ ၀ါဒျဖန္႔တိုက္ပြဲကေတာ့ ဒီအေနာက္တိုင္းႏိုင္ငံမွာ ေတာ္ေတာ္ စူးစူးရွရွ၀င္ေနတယ္။

၀ါဒျဖန္႔တိုက္ပြဲကို ကုလသမဂၢ ကလည္း လက္ခံတယ္။ ေနာက္ဆံုးပိတ္ အသံုးအႏႈန္းက စၿပီးဗ်ာ စာနယ္ဇင္းေတြကလည္း လက္ခံတယ္။ ဒီဗမာဘက္ကေတာ့ ဒါမ်ိဳးမဟုတ္ဘဲနဲ႔ သူတို႔လုပ္တာကို လိုက္ၿပီးေတာ့ ေခ်ပႏိုင္တဲ့ အဆင့္ပဲ ရွိေတာ့ ဗမာဘက္ကလည္း ဒါမ်ိဳးေရးျပဖို႔ လိုတယ္။ သူတို႔ရဲ႕အျဖစ္မွန္က ဘယ္လို ဆိုတာကို သူတို႔လိမ္ရင္လည္း ဘယ္လိုလိမ္တယ္ ဆိုတာမ်ိဳးကို အတိအက် အဂၤလိပ္လို ေရးျပဖို႔လိုတယ္။ ကမာၻ႕စာနယ္ဇင္းကို ထိသြားေအာင္။ အဲေတာ့ အဲဒါမ်ိဳးကို အဂၤလိပ္လို မေရးဘဲနဲ႔ ဗမာျပည္မွာတင္ ေလွ်ာက္ၿပီးေတာ့ ေအာ္ေနရင္ ဒီဥစၥာက ဟို ၀ါးလံုးေခါင္းထဲ လသာသလို ျဖစ္ေနမယ္။ ကမာၻက လက္ခံမွာ မဟုတ္ဘူး။ ”

ရခုိင္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ဒါေတြကို အၾကမ္းဖက္မႈ ဥပေဒအရ ကာကြယ္သြားမယ္၊ ကိုယ့္ႏိုင္ငံပုိင္နက္နဲ႔ ႏိုင္ငံသားေတြအတြက္ အကာကြယ္ ေပးသြားမယ္၊ ဒါေပမယ့္ လုံၿခဳံေရးအင္အား အသုံးျပဳတဲ့ အခါမွာေတာ့ အစြမ္းကုန္ ထိန္းသိမ္း ေဆာင္ရြက္သြားမယ္လို႔ ဦးေသာင္းထြန္းက သတင္းစာ႐ွင္းလင္းပြဲမွာ ေျပာဆိုသြားခဲ့ပါတယ္။

ကိုဉာဏ္ဝင္းေအာင္  / ဗြီအိုေအ (ျမန္မာပုိင္း)
https://burmese.voanews.com

မွတ္ခ်က္ေရးသားလုိတဲ့ စာဖတ္ပရိတ္မ်ား ေတာင္းဆုိခ်က္အရ ဖြင့္ေပးလုိက္ပါျပီ။ မွတ္ခ်က္မ်ား ေရးသားႏုိင္ပါျပီ။

အခ်ိန္နဲ ့တေျပးညီ သတင္းမ်ား ဖတ္ရႈႏိုင္ဖုိ ့ facebook "like" ကုိ ႏွိပ္ပါ။ thithtoolwin9@gmail.com ကုိ လည္း သတင္းမ်ား ဆက္သြယ္ေပးပုိ ့ႏိုင္ပါသည္။
ေနာက္ဆုံးရ သတင္းမ်ားကုိ ေအာက္ပါ Tweets မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ Tweets ရဲ ့ေဘးေဘာင္တန္းကုိ ဆဲြခ်ျပီ မိမိတုိ ့စိတ္၀င္စားတဲ့ သတင္းေခါင္းစဥ္ ေအာက္က Link ကုိ ႏွိပ္ျပီ အျပည့္အစုံဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္။
 

Advertisement

 

အသစ္ တင္သမွ် သတင္းမ်ား အလို အေလွ်ာက္ပုိ ့ ေပးပါမည္

က်န္းမာေရးႏွင့္ ေဖ်ာ္ေျဖေရး

တစ္ပတ္အတြင္း စိတ္ဝင္စားဖြယ္ရာ သတင္းမ်ား

သတင္းစာႏွင့္ ဂ်ာနယ္မ်ား