(၁)‘အသည္းၾကားက
မဲတျပား’ဆိုတဲ့ စကားလုံးေလးေတြက တကယ္ေတာ့ အဲဒီေခတ္ရဲ႕ သ႐ုပ္ကို ထင္ဟပ္ေစတာ
ကေတာ့ အမွန္ပါ။ တန္ဘိုးရွိတဲ့ မဲတျပားဟာ ႏိုင္ငံရဲ႕ အေျပာင္းအလဲေတြမွာ
အမ်ားႀကီး အေထာက္အကူျပဳတယ္ ဆိုတာကို တင္စား ေျပာဆိုခဲ့ၾကတာပါ။
ဒါေပမယ့္
အခုေခတ္မွာေတာ့ အသည္းၾကားက မဲတျပားဟာ တကယ္ေကာ တန္ဘိုးရွိရဲ႕လားဆိုတာ
ေမးခြန္း ထုတ္စရာ ေကာင္းေလာက္ေအာင္ ၾကားျဖတ္ ေရြးေကာက္ပြဲႀကီး နီးလာေလေလ၊
ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြဆီက၊ အထူးသျဖင့္ ဒီမိုကေရစီ အင္အားစု ပါတီေတြဆီကေန အသံေတြ
ထြက္ေပၚလာေနပါတယ္။
ျပီးခဲ့တဲ့ ၂ဝ၁ဝ ျပည့္ႏွစ္ အေထြေထြ
ေရြးေကာက္ပြဲႀကီးတုန္းက ေတြ႔ၾကဳံခဲ့ရတဲ့ ခါးသက္တဲ့ မဲလိမ္ မဲမသမာမႈေတြ၊
ၾကိဳတင္မဲေတြဟာ အခုတေခါက္ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ႏိုင္ငံေရးပါတီတိုင္း
အထူးသတိထား ေျပာဆိုေနၾကရတဲ့
ျပႆနာတခု ျဖစ္ေနပါတယ္။
ဒီႏွစ္မွာ အမ်ိဴးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ေရြးေကာက္ပြဲကို ပါဝင္လာတာေၾကာင့္လည္း လက္ရွိ အာဏာရပါတီျဖစ္တဲ့
ျပည္ေထာင္စုၾကံ့ခိုင္ေရးႏွင့္
ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးပါတီက ေျပာဆိုခြင့္ရွိသူေတြက မဲမသမာမႈေတြ မျဖစ္ေအာင္၊
လြတ္လပ္မွ်တျပီး ပြင့္လင္း ျမင္သာမႈရွိတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္ေအာင္
လုပ္မယ္ဆိုျပီး ႏိုင္ငံတကာကိုပါ ေၾကြးေၾကာ္လာၾကပါတယ္။
ဒါေပမယ့္
ေရြးေကာက္ပြဲလုပ္ဖို႔ ရက္အနည္းငယ္ပဲ လုိေတာ့တဲ့ အခ်ိန္မွာေတာင္
တႏိုင္ငံလုံးက မဲဆႏၵနယ္ ၄၈ ေနရာ လံုးမွာရွိတဲ့ မဲေပးႏိုင္သူဦးေရ စာရင္းေတြက
အခုထက္ထိ မတည္ျငိမ္ေသးပါဘူး။ အိမ္ေထာင္စု စာရင္းေတြ မတိက်မႈ
ေၾကာင့္ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြန႔ဲ ရပ္/ေက်း ေကာ္မရွင္ေတြ စကားမ်ားေနရဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။
“မဲစာရင္း
မတိက်မႈေတြ ျဖစ္ေနတာက အိမ္ေထာင္စု စာရင္းေတြ မတိက်မႈေၾကာင့္ ျဖစ္ရတာပါ။
ဥပမာ ဒီအိမ္ေထာင္စု မွာ လူဦးေရ ၈ ဦး ရွိတယ္ ဆိုပါစို႔။ ႏွစ္ဦးက အိမ္ေထာင္
ကြဲထြက္သြားမယ္။ တဦးက ႏိုင္ငံျခား ထြက္ေနမယ္။ ေသတာ လည္း ရွိမယ္။ ဒါေပမယ့္
စာရင္းမွာေတာ့ ၈ ဦးပဲ။ ဒါေတြကို တတ္ႏိုင္သေလာက္ လိုက္ရွာစုေဆာင္းျပီး
ေကာ္မရွင္ေတြ ကို တင္ျပတဲ့အခါ အဲဒီစာရင္းေတြကို လိုက္ဖ်က္ေပးေနရတယ္”လို႔
မဂၤလာေတာင္ညြ႔န္႔ ျမိဳ႕နယ္မွာ အမ်ိဴးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ရဲ႕
ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း ေဒၚျဖဴျဖဴသင္းနဲ႔ စည္း႐ုံးေရး ဆင္းတဲ့ေနရာမွာ
လိုက္ပါကူညီေနသူ တဦးက လက္ရွိ ၾကဳံေနရတဲ့ အခက္အခဲတခုကို ေျပာျပပါတယ္။
အိမ္ေထာင္စုစာရင္းေတြ တိက်မႈ မရွိျခင္းကလည္း ရပ္ရြာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးေတြရဲ႕ အခ်ိန္နဲ႔ တေျပးညီ ျပင္ဆင္မထား
ႏုိင္တဲ့
အားနည္းခ်က္ေတြေၾကာင့္လည္း ပါဝင္ပါတယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိုယ္တိုင္
ယွဥ္ၿပိဳင္မယ့္ ေကာ့မႉး ၿမိဳ႕နယ္မွာေတာင္ မဲေပးႏိုင္တဲ့ ဦးေရက
ျပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္က ျပဳစုထားတဲ့ စာရင္းအရဆိုရင္ ၈ဝ,ဝဝဝ ေက်ာ္ ရွိပါတယ္။
ဒါေပမယ့္
ဒီစာရင္းေတြထဲမွာ ေသဆုံးစာရင္းေတြ၊ စာရင္းမွာ မပါဝင္ေတာ့တဲ့သူေတြလည္း
ရွိေနပါေသးတယ္။ ဒီလို မေသခ်ာ မေရရာတဲ့ မဲစာရင္းေတြေၾကာင့္
ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြ တကယ္တမ္း အၿပိဳင္အဆိုင္ ယႈဥ္ၿပိဳင္ၾကတဲ့အခါ
တန္ဖိုးရွိတဲ့ မဲတျပား ျဖစ္လာပါေတာ့မလားဆိုတာ သံသယႀကီးႀကီး ထားေနရတဲ့
အျဖစ္ကို ေရာက္ရပါေတာ့တယ္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို
ပါတီၿပိဳင္ဘက္အျဖစ္ ယွဥ္ေနရေပမယ့္ ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ ဆိုရင္ေတာ့
အစ္မတဦးပါပဲလို႔ ဆိုတဲ့ ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးပါတီက ၿပိဳင္ဘက္ ေဒါက္တာစိုးမင္းက
ေကာ့မႉးနယ္မွာ သူၾကဳံရတဲ့ အခက္အခဲကေတာ့ ေရွးအဆက္ ဆက္ ေနလာခဲ့တဲ့ ေဒသခံေတြက
ပုံစံ ၁ဝ အဝင္အထြက္နဲ႔ ပတ္သတ္ျပီး အားနည္းခဲ့တာပါပဲလို႔ ဆိုပါတယ္။
သူ႔အဆိုအရ
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ၾကဳံရတဲ့ ေသဆုံးစာရင္းေတြ မဲစာရင္းေတြမွာ ပါတယ္ဆိုတာ
လက္ခံေနတဲ့ သေဘာေဆာင္သလို သူ႔အေနနဲ႔ ေရြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မရွင္က ထုတ္ျပန္မယ့္
ေနာက္ဆုံး မဲစာရင္းကိုသာ ေစာင့္ေတာ့ မယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
(၂)အင္အားႀကီးပါတီႏွစ္ခုထဲမွာ
ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးပါတီကေတာ့ ၄၈ ေနရာလုံး ၿပိဳင္မွာျဖစ္ၿပီး
အမ်ိဴးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ ကေတာ့ ၄၇ ေနရာပဲ ၿပိဳင္ျဖစ္မွာ ျဖစ္ေပမယ့္
ဒီတေခါက္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာေတာ့ အျပင္းအထန္ ၿပိဳင္ဆိုင္မႈ ႀကီးလာမယ့္
ပြဲၾကိီးပြဲေကာင္း တခုလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
ဒီတေခါက္
ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲက အရင္ ၂ဝ၁ဝ တုန္းကနဲ႔ မတူတဲ့အခ်က္ကေတာ့
မဲစာရင္းေတြနဲ႔ ပတ္သတ္တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို အမ်ိဴးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က
စည္း႐ုံးေရး ဆင္းသူေတြက အခ်ိန္နဲ႔တေျပးညီ ေကာ္မရွင္
ေတြကို ေပးပို႔ အေၾကာင္းၾကားေနတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
အမ်ိဴးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္က
ဗဟိုအလုပ္အမႈေဆာင္ေကာ္မတိီဝင္ ဦးဉာဏ္ဝင္း ကေတာ့ ဒီလိုမဲစာရင္းေတြရွိေနတဲ့
အခိ်န္မွာပဲ ပါတီက ဒီၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ေနရာ ၄ဝ ေလာက္မွာ
အႏိုင္ရမယ္လို႔ ခန္႔မွန္းေျပာဆိုထားသလို
ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးကလည္း ၄၈ ေနရာလုံးမွာ ရာႏႈန္းျပည့္ အႏိုင္ရဖို႔ မွန္းထားတယ္လို႔ ပါတီေခါင္းေဆာင္ေတြက ေျပာဆိုေန ပါတယ္။
ဒီလို
မဲစာရင္းေတြနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးပါတီႀကီးေတြအၾကားမွာ အသက္ခပ္ျပင္းျပင္းရႉေနရတဲ့
ႏို္င္ငံေရး ပါတီငယ္ေတြကေကာ ဒီၿပိဳင္ပြဲမွာ ဘယ္အခန္းက႑ကေန ပါမလဲ ဆိုတာကလည္း
ပရိသတ္ေတြ ေစာင့္ၾကည့္ရမယ့္ အခ်က္တခု ျဖစ္ပါတယ္။
“လူစိတ္ဝင္စားတဲ့
ပါတီနဲ႔ ပါဝါ အင္အားႀကီးတဲ့ ပါတီႀကီးႏွစ္ခုၾကားမွာ ယွဥ္ရေပမယ့္
မေၾကာက္ပါဘူး။ ၾကိဳးစားျပီး ယႈဥ္ၿပိဳင္သြားမွာပဲ”လို႔ အမ်ိူးသားဒီမိုကေရစီ
ပါတီသစ္က ပါတီေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္တဲ့ ဦးေက်ာ္က မီဒီယာေတြကို
ေျပာပါတယ္။
(၃)ပါတီေတြကေတာ့
အႏိုင္ရဖုိ႔ စည္း႐ုံးေရးေတြ အၿပိဳင္အဆိုင္ ဆင္းေနခ်ိန္မွာ ျပည္သူေတြကေကာ
ကိုယ့္လက္ထဲက မဲတျပားဟာ တန္ဘိုးရွိတ့ဲ မဲတျပားဆိုတာ သိၾကရဲ႕လားဆိုတာကို
ေမးၾကည့္လိုက္ရင္ အမ်ားစုကေတာ့ မဲေပးရမယ္ ဆိုတဲ့ အေျခခံ တာဝန္ကို
သိလာၾကေပမယ့္ ပါတီနဲ႔ လူနဲ႔ ၾကားမွာ ဘယ္ဟာကို ဦးစားေပး
ေရြးခ်ယ္ရမယ္ဆိုတာကို
ေဝခြဲမရ ျဖစ္ေနၾကသူေတြ မ်ားပါတယ္။
“က်မကေတာ့
ခေမာက္ပါတီကိုပဲ မဲေပးမယ္။ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ခ်စ္လို႔” ဆိုတဲ့
မရမ္းကုန္းျမိဳ႕နယ္မွာေနတဲ့ အသက္ ၃ဝ ေက်ာ္အရြယ္ အမ်ိဴးသမီးငယ္တဥိီး က
ေျပာပါတယ္။ သာမန္အေျခခံလူတန္းစား တဦးအေနနဲ႔ ခေမာက္ ဆိုတာ
အမ်ိဴးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကို ကိုယ္စားမျပဳေတာ့ဘူး ဆိုတာကို သူ႔အေနနဲ႔
မသိပါဘူး။
ဒီလိုပဲ “က်မကေတာ့ ျခေသ့ၤကို မႀကိဳက္လုိ႔ သူက လြဲရင္
က်န္တာေတြကို အမွန္ျခစ္ခဲ့တယ္”ဆိုျပီး ၂ဝ၁ဝ တုန္းက မဲေပးခဲ့တာကို
ျပန္ေျပာျပတဲ့ မဲဆႏၵရွင္ေတြလည္း ၾကဳံပါတယ္။ ကိုယ္လုပ္လိုက္တဲ့ အမွားဟာ
တန္ဘိုးရွိတဲ့ မဲကို ပယ္မဲျဖစ္သြားေစျပီး ဘာမွ အက်ိဴးမရွိဘူး ဆိုတာကိုလည္း
နားမလည္သူေတြ ဒုနဲ႔ေဒးပါပဲ။
သူ႔လိုပဲ ပါတီကို ႀကိဳက္ေပမယ့္
ကိုယ္ေပးရမယ့္ မဲဆႏၵနယ္မွာ ဘယ္သူပါလဲဆိုတာ မသိတဲ့သူေတြ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ေပၚက
မဲဆႏၵနယ္ေတြမွာေတာင္ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ရွိေနပါတယ္။ အေျခခံလူတန္းစားေတြကို
စည္း႐ုံးေရးဆင္းတဲ့ အခါမွာ လည္း ပါတီေတြ ၾကဳံရတဲ့ အခက္အခဲကေတာ့ “ပါတီက
ဘာလုပ္ေပးမွာမို႔လို႔လဲ”လို႔ ျပန္ေမးခံရတာေတြပါပဲတဲ့။
“တခ်ဳိ႕က
တကယ္ကိုပဲ ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးကို သူတို႔ဆႏၵအရ ေပးသြားတာေတြ ရွိခဲ့ဖူးတယ္။ ဟိုက
ေငြေခ်းေပးတာတုိ႔၊ အရင္းအႏွီး ထုတ္ေပးတာတို႔ လုပ္ေပးခဲ့တာေတြေၾကာင့္၊
အမ်ားစုက ေက်းရြာေတြမွာ ျဖစ္တာ မ်ားတယ္”လို႔ ပဲခူးတိုင္း အတြင္းမွာ
မဲ႐ုံမႉး တာဝန္က်ခဲ့ဖူးသူတဦးက ေျပာပါတယ္။
(၄)ဒီမိုကေရစီ
ႏိုင္ငံႀကီးမ်ားမွာ ဆိုရင္ေတာ့ ၿပိဳင္ဘက္ပါတီႏွစ္ခုရဲ႕ မဲေအာင္ႏိုင္မႈ
ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ ဥပမာ ၅၂ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ၄၈ ရာခိုင္ႏႈန္း အစရွိတာေတြနဲ႔
မတိမ္းမယိမ္း အရံႈး/အႏိုင္ ရလဒ္ ေပၚထြက္ေလ့ ရွိပါတယ္။ ယွဥ္ၿပိဳင္တဲ့
ပါတီေတြဟာ အရည္အခ်င္း သူမသာ ကိုယ္မသာ ရွိမွသာ ၿပိဳင္ပြဲက
ၾကည့္လို႔ေကာင္းသလို တိုးတက္မႈလည္း ရွိမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
အတိုက္အခံပါတီ
(တနည္းအားျဖင့္ ရံႈးနိမ့္တဲ့ပါတီ)ဟာ အာဏာရပါတီရဲ႕ ေနာက္တလွမ္း ႏွစ္လွမ္း
အကြာဆိုရင္ အာဏာရပါတီလည္း ထင္ရာစိုင္းလို႔ မရသလို အတိုက္အခံ ပါတီကလည္း
ဆက္လက္ႀကိဳးစားလိုစိတ္ ရွိပါလိမ့္မယ္။ သိပ္ကြာျခားသြားၿပီ ဆိုရင္ေတာ့
စနစ္က်မႈ မရွိတဲ့ ေက်းရြာေဘာလုံးပြဲလိုပဲ တခုခု လြဲေခ်ာ္မႈ
ရွိေနလို႔ပဲဆိုတာ ျငင္းခ်က္ ထုတ္စရာ မလိုေတာ့ပါဘူး။
အစိုးရကလည္း
အခုခ်ိန္မွာ ႏိုင္ငံတကာက ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာသူေတြကို လာမယ့္
ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲဟာ ဘယ္ေလာက္ သန္႔ရွင္းလြတ္လပ္မွ်တတယ္ ဆိုတာ ျပဖို႔
လာေလ့လာဖို႔ ဖိတ္ေခၚလိုက္ပါၿပီ။
ၿပီးခဲ့တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲတုန္းက မွားခဲ့တဲ့ အေတြ႔အႀကဳံေတြကိုလည္း ေကာ္မရွင္က တတ္ႏိုင္သမွ် ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲ
ေနတယ္လုိ႔လည္း ႏိုင္ငံပိုင္ သတင္းစာေတြမွာ ေဖာ္ျပေနတာကိုလည္း ေတြ႔ေနရပါၿပီ။
အခုဆိုရင္
ျပည္ခိုင္ၿဖိဳးနဲ႔ ယွဥ္ၿပိဳင္မယ့္ ၿပိဳင္ဘက္ေကာင္း အမ်ိဴးသားဒီမိုကေရစီ
အဖြဲ႔ခ်ဳပ္လည္း ကြင္းထဲကို ဝင္လာ ပါၿပီ။ ေစာင့္ၾကည့္မယ့္ဒိုင္၊
စနစ္ပိုေကာင္းလာမႈ၊ ၿပိဳင္ဘက္ေကာင္း ပါဝင္လာတဲ့ ဒီတေခါက္ ၿပိဳင္ပြဲကေတာ့
မသမာမႈ
ေတြ နည္းလာတယ္ဆိုရင္ ၾကည့္ေကာင္းဦးမွာ အေသအခ်ာပါပဲ။
ညီသစ္ (မဇၥ်ိမ)