ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈ ေလွ်ာ့ခ်ေရးႏွင့္ နာဂစ္အေတြ႕အႀကံဳ အတုယူစရာ

ကမၻာ့ႏုိင္ငံအားလံုးတြင္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးေသာ လူတန္းစားတစ္ရပ္ ဟူ၍ ရွိၾကစၿမဲျဖစ္သည္။ ရာခုိင္ႏႈန္း နည္းျခင္းမ်ားျခင္း ကြာျခားႏိုင္သည္။ ထို႔အျပင္ လူတစ္ဦး သို႔မဟုတ္ မိသားစုတစ္စု ဆင္းရဲသည္ဟူေသာ အဓိပၸာယ္ေဝါဟာရကို စံသတ္မွတ္ ခ်က္မ်ားမွာလည္း တစ္ႏုိင္ငံႏွင့္တစ္ႏိုင္ငံ တူညီၾကမည္ မဟုတ္ေပ။ ႏုိင္ငံ တစ္ခုထဲမွာပင္ ေနရာေဒသအလိုက္ ၿမိဳ႕ေပၚေက်းလက္ကြဲျပားႏုိင္ေပသည္။ ဗီယက္နမ္ႏိုင္ငံ၏ လူတစ္ဦး တစ္လဝင္ေငြ ၂ဝ-၂၅ ေဒၚလာ အၾကားကို ဆင္းရဲသားဟု သတ္ မွတ္ၾကသည္။ တ႐ုတ္တြင္ တစ္လ ဝင္ေငြ ၁၆-၂ဝ ေဒၚလာ အၾကား ရရွိသူကို ဆင္းရဲသားအျဖစ္ သတ္ မွတ္ထားသည္။ ထုိသို႔ျမန္မာ ႏုိင္ငံ တြင္လည္းေက်းလက္၊ ၿမိဳ႕ေပၚ၊ အဆင္းရဲဆံုးရြာ စသည့္အဆင့္ခြဲ၍ ဆင္းရဲသားမ်ား ဝင္ေငြကို သတ္မွတ္ ၾကရေတာ့မည္ျဖစ္သည္။
ထုိ႔ေၾကာင့္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈ ေလွ်ာ့ခ်ႏုိင္ရန္အတြက္ ပထမဆံုး အဆင့္ လုပ္ေဆာင္ရမည့္ လုပ္ငန္း စဥ္မွာ ၿမိဳ႕နယ္ေက်းရြာေဒသမ်ား၏ ဆင္းရဲႏြမ္းပါး  သူတို႔၏ ေန႕စဥ္ဝင္ေငြ၊ လုပ္အားခ၊ အလုပ္အကိုင္၊ ေန႔စဥ္ စားေသာက္စရိတ္ အေထြေထြကုန္ က်စရိတ္ စသည့္ အေသးစိတ္ အခ်က္အလက္မ်ားကို သုေတသန စာတမ္းမ်ား ေကာက္ယူျခင္းျဖင့္ အေၾကာင္းအရာ၊ အခ်က္အလက္ data မ်ား၊ သံုးသပ္ခ်က္၊ အစီရင္ခံ စာမ်ားျပဳစုၾကရေပမည္။ သို႔မွသာ ၿမိဳ႕နယ္တစ္ခုအတြင္း ပထမဆံုးအဆင့္အျဖစ္ အေကာင္ အထည္ေဖာ္ၾကရမည့္ အဆင္းရဲ ဆံုးရြာ၊ အဆင္းရဲဆံုး ရပ္ကြက္မ်ားထဲ မွ အခ်ဳိ႕တဲ့ဆံုးမိသားစု တို႔အား အလုပ္အကိုင္ ဖန္တီးေပးျခင္း၊ အလုပ္အကိုင္အခြင့္အလမ္း နည္းပါးသည့္ေဒသ မ်ားတြင္ ႏိုင္ငံေတာ္ႏွင့္ ကုမၸဏီအဖြဲ႕အစည္း မ်ားမွ အလုပ္ အကိုင္ မ်ားထူေထာင္ေပးျခင္းတို႔ကိုအံဝင္ခြင္က် သံုးသပ္ခ်က္မ်ားျဖင့္ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ ခ်မွတ္ၾကရေပမည္။ ဆင္းရဲျခင္းအေၾကာင္း မ်ားထဲမွ (၁) သဘာဝကပ္ေဘးက်ေရာက္၍ ဆင္းရဲသြားရျခင္း၊ (၂) အခ်ဳိ႕မိသား စုမ်ားမွာ အလုပ္လုပ္ႏုိင္သူ မရွိဘဲ သက္ႀကီးရြယ္အုိမ်ား၊ ကေလးသူ ငယ္မ်ားသာ ရွိျခင္း၊ (၃) အခ်ဳိ႕မွာ အလုပ္လုပ္ႏုိင္သူ ရွိေသာ္လည္း က်န္း မာေရးခ်ဳိ႕တဲ့ျခင္း၊ (၄) အလုပ္လုပ္ ႏိုင္သူမ်ား ရွိေသာ္လည္း အလုပ္အ ကိုင္အခြင့္အလမ္း နည္းပါးျခင္း၊ (၅) အခ်ဳိ႕မွာ အသိပညာနည္းပါးမႈေၾကာင့္ စီးပြားေရးစနစ္တက် မလုပ္ကိုင္တတ္ျခင္း၊ (၆) အခ်ဳိ႕မိသားစုမ်ားမွာ စာ ရိတၱဆိုင္ရာ ယိုယြင္း   ေသာ မိဘအုပ္ ထိန္းသူမ်ားေၾကာင့္ မိသားစုတစ္ခုလံုး ဆင္းရဲျခင္း၊ (၇) ေရေျမသယံဇာတ လံုေလာက္စြာ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈမရွိျခင္းေၾကာင့္ အသက္ေမြး လုပ္ငန္း လုပ္၍မရျခင္း၊ (၈) အရင္းအႏွီး မရွိေသာေၾကာင့္ လုပ္ငန္းမထူေထာင္ႏုိင္ျခင္း၊ (၉)ႏွစ္ရွည္လမ်ား အေၾကြးသံသရာတြင္းမွ မလြတ္ကင္းႏုိင္ေအာင္ အလုပ္ရွင္မ်ားက တမင္ဖန္တီးထားေသာ အလုပ္သမားဘဝ ျဖစ္ေနရျခင္း၊ (၁ဝ) ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး၊ လူမႈ ေရးစသည့္ ဝန္ေဆာင္စရိတ္မ်ား ျမင့္ မားေနျခင္းေၾကာင့္ အသံုးစရိတ္မ်ား ေန႔စဥ္တုိးလာျခင္း၊ (၁၁) ေငြေၾကး ေဖာင္းပြမႈေၾကာင့္ ဝင္ေငြ၊ ထြက္ေငြ  မမွ်မတျဖစ္လာျခင္း စသည့္အခ်က္ မ်ားစြာအေပၚတြင္ မူတည္၍ ဆင္းရဲ သားမိသားစုဘဝအျဖစ္ ေရာက္ရွိ သြားၾကရေပသည္။ သဘာဝကပ္ေဘးႀကီး နာဂစ္ ေၾကာင့္ ဆင္းရဲမြဲေတြသြား သူမ်ားအ ျပင္ ဂီရိေၾကာင့္ စီးပြားပ်က္ ခ်ဳိ႕တဲ့သူမ်ားကို ျပန္လည္ထူေထာင္ခဲ့ၾက သည့္ ႏိုင္ငံတကာINGO မ်ား၊ ျမန္မာ NGO မ်ားတြင္အေတြ႕အႀကံဳ မ်ားစြာ ရွိခဲ့ၾကေပသည္။ စတင္ထူေထာင္ေပးရမည့္ ဆင္း ရဲႏြမ္းပါးသူမ်ားကို အဆင့္သတ္မွတ္ၿပီး  မည္သည့္ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္းမ်ားႏွင့္ သင့္ေတာ္ၾက မည္ကို စနစ္တက်ေလ့လာ ကြင္းဆင္း သု ေတသနစစ္တမ္းမ်ား ျပဳစုၿပီးမွသာ အလုပ္အကိုင္၊ လုိအပ္ေသာ မ,တည္ေငြပမာဏ စသည္တို႔ကို စိစစ္ႏိုင္ မည္ ျဖစ္သည္။ ဤသို႔ စနစ္တက်စီစဥ္၍ ကူညီအေကာင္အထည္ ေဖာ္ေပးရာတြင္ပင္ အခ်ဳိ႕ေဒသမ်ား တြင္ အံမဝင္ေသာ အျဖစ္အပ်က္ မ်ားစြာကို ႀကံဳေတြ႕ခဲ့ၾကရသည္။ ၄င္းတို႔အထဲမွ နမူနာတစ္ခုကို တင္ျပေပးပါမည္။ နာဂစ္တြင္ ကြၽဲ ႏြားမ်ားအားလံုးနီးပါး ေသဆံုးကုန္ ၾကသည္။ အလွဴရွင္မ်ား က INGO ႏွင့္NGO အဖြဲ႕မ်ားမွတစ္ဆင့္ လွဴဒါန္းေပးခဲ့ၾကသည္။ ကြၽဲမ်ားကို အျခားေဒသမွ ဝယ္ယူလာၾကသည္။ မိသားစုတစ္စုကြၽဲတစ္ရွဥ္းေပးသည္။ ကြၽဲမ်ားရရွိလာေသာ္လည္း လက္ခံ ရရွိသူအတြက္ ဒုကၡမ်ားစြာ ႀကံဳေတြ႕ ရပါေတာ့သည္။ ကြၽဲမ်ားမွာ ေတာင္ ေပၚတြင္သစ္ဆြဲေနေသာ ကြၽဲမ်ား၊ အပူပိုင္းေဒ သမွကြၽဲမ်ား ျဖစ္သျဖင့္ ရႊံ႕ၫြန္ထူလွေသာ ဧရာဝတီႏြံထဲတြင္ သြားဖို႔မတတ္၊ မည္သို႔မွ် အလုပ္ခုိင္း ၍မရ။ ဒုကၡႀကံဳၿပီး ေနာက္ဆံုးျပန္ လည္ေရာင္းခ်ရာ တြင္ပင္ ဝယ္မည့္ သူမရွိ၊ အခက္ႀကံဳသူ အမ်ားအျပား ပင္ ရွိခဲ့ၾကရေပသည္။ အခ်ဳိ႕ေဒသမွ ကြၽဲမ်ားမွာ ရခုိင္ဘက္ကပင္ လာေသာ ေၾကာင့္ ဘာသာစကား နားမလည္၊ အေတာ္ပင္ အခ်ိန္ယူသင္ရေသာ ကြၽဲမ်ား၊ လယ္မထြန္တတ္ေသာ ကြၽဲမ်ားႏွင့္လည္း ႀကံဳၾကရပါသည္။ ယခုအခါတြင္ ေက်းရြာအခ်ဳိ႕၌ စာရင္း ထဲတြင္ ကြၽဲစာရင္းရွိေနေသာ္ လည္း အမွန္တကယ္ ရြာထဲတြင္ ကြၽဲလံုးဝမရွိေတာ့ေသာ ရြာမ်ား အေတာ္ပင္ရွိ ေနပါသည္။ အထက္ က တာဝန္ရွိသူမ်ားက အျပစ္တင္ ခံရမည္ကို စိုးရိမ္ေသာေၾကာင့္ စာရင္းထဲတြင္ ထည့္သြင္းထားရ သည္ဟု ကြၽန္ေတာ္တုိ႔၏ Myanmar Survey Research ေစ်းကြက္ သုေတသနအဖြဲ႕ဝင္ ကြင္းဆင္းဝန္ထမ္း မ်ား ကိုယ္တုိင္ျမင္ေတြ႕ခဲ့ရသည္။ Project တစ္ခုကို မစတင္မီ ကနဦးစစ္တမ္းအစီရင္ခံစာအျပင္လုပ္ငန္း   ေအာင္ျမင္မႈကို ျပန္လည္ သံုးသပ္သည့္ အဆံုးသတ္စစ္တမ္း အစီရင္ခံစာမ်ားျဖင့္ စနစ္တက် ေဆာင္ရြက္ေနသည့္ UN အဖြဲ႕အ စည္းမ်ား၊ NGO အဖြဲ႕အစည္းမ်ားစြာ ရွိပါသည္။ သူတုိ႔၏ အေတြ႕အႀကံဳ မ်ားမွာ ေနာက္ေနာင္ လုပ္ေဆာင္အ ေကာင္အထည္ေဖာ္မည့္ လုပ္ငန္း မ်ားအတြက္ သင္ခန္းစာ အေတြ႕ အႀကံဳမ်ားစြာကို ရရွိႏုိင္ေပသည္။ အခ်ဳိ႕ေက်း၇ြာမ်ားတြင္ ေစ်း ေရာင္းခ်ရန္ ေငြထုတ္ေခ်းၿပီး ေစ်း ေရာင္းမစြံ၊ ဝက္ေမြး၊ ဘဲေမြး အလုပ္ ေျပာင္းလုပ္ ၾကည့္ၾကၿပီး ေနာက္ဆံုး အရင္းအႏွီးဆံုး႐ႈံးကာ အေၾကးြတင္ သြားသည့္ မိသားစုမ်ားလည္း ေတြ႕ ျမင္ၾကရသည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ Supply (ထုတ္လုပ္မႈ)ႏွင့္   Demand (ဝယ္လုိအား)ရွိမွသာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းတစ္ခုအတြက္ ေရရွည္ရပ္ တည္ႏုိင္မည္ျဖစ္ပါသည္။ ႏိုင္ငံအခ်ဳိ႕တြင္ One Village One Product အေကာင္အထည္ ေဖာ္ရန္ႀကိဳးစားေနၾက သည္ကိုေတြ႕ရွိ ေနရသည္။ ေက်းရြာမွထြက္လာ ေသာ ထုတ္ကုန္တစ္ခုကိုေစ်းကြက္ ထဲသို႔စနစ္တက် တင္ေပးျခင္း၊ရွာေပးျခင္း၊ နည္းပညာမ်ား ျမႇင့္တင္ ၍ ထုတ္ကုန္သစ္ Brand သစ္မ်ား တီထြင္ေျပာင္းလဲ ထုတ္လုပ္ေပးျခင္း၊ အေသးစားအိမ္တြင္း လုပ္ငန္းမွ သည္ကုမၸဏီႀကီးမ်ားႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္၍ ႏုိင္ငံတကာေစ်းကြက္ Export အထိ ရွိႏုိင္မွသာပို၍ တုိးတက္မႈရရွိႏုိင္ေပမည္။ အဆုိးရြားဆံုး အခ်က္တစ္ခုမွာ ဆင္းရဲသားမ်ားအား အဖြဲ႕အစည္းမ်ား မွ ေငြထုတ္ေခ်းခဲ့ၿပီးေနာက္ ၄င္းေငြမွာ ဆင္းရဲသား မိသားစုလက္တြင္ တစ္ညပင္မအိပ္လုိက္ ရဘဲေၾကြးရွင္က အိမ္ေရွ႕မွ လာရပ္ၿပီးခ်က္ခ်င္း ေၾကးြေတာင္းပါေတာ့သည္။ ခ်က္ခ်င္း ပင္ဆပ္လုိက္ရေပၿပီ။ အေၾကြးကေတာ့ ေက်သြားၿပီ။ သို႔ေသာ္ သူတို႔ မွာ အရင္းအႏွီး မဲ့သြားၾကရသည္။ ဆင္းရဲသားမ်ားသည္ ဆင္းရဲျခင္းေၾကာင့္ ႐ုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ အားနည္းစြာ ေနထုိင္ေနၾကရၿပီး စိတ္ပိုင္း ဆုိင္ရာမွာလည္း စိတ္အားငယ္ေနျခင္း၊ စိတ္ဓာတ္က်ျခင္း၊ အားလံုးကို ေၾကာက္ရြံ႕ေနရျခင္း၊ အားကိုး ရာမဲ့သူမ်ား ျဖစ္ေနၾကျခင္း စသည္ တုိ႔ေၾကာင့္ ၄င္းတို႔အား စိတ္အားျမႇင့္တင္ ျပဳစုပ်ဳိးေထာင္ေပးမႈ မွာလည္း အထူးပင္လုိအပ္ေသာ စီမံခ်က္တစ္ရပ္ပင္ ျဖစ္သည္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဆင္းရဲႏြမ္းပါး မႈ ေလ်ာ့က်ေရးအတြက္ ေငြေၾကးေခ်း ငွား႐ံုႏွင့္ မလံုေလာက္ဘဲ စနစ္တက် ေထာင့္စံု၊ ဘက္စံုအဆင့္ဆင့္မ်ားကို မ်က္ျခည္မျပတ္ တာဝန္ယူျခင္း၊ စစ္ ေဆးသံုးသပ္ အကဲျဖတ္ျခင္း၊ ထပ္မံ အားျဖည့္ျပဳျပင္ေဆာင္ရြက္ျခင္း စသည့္ထိေတြ႕မႈမ်ားျဖင့္ လုပ္ေဆာင္မွသာလွ်င္ ရည္မွန္းခ်က္ၿပီးေျမာက္   ႏုိင္မည္ျဖစ္ပါေၾကာင္း။
ကိုလင္းမာန္ေအာင္

(Visited 4 times, 4 visits today)

မွတ္ခ်က္ေရးသားလုိတဲ့ စာဖတ္ပရိတ္မ်ား ေတာင္းဆုိခ်က္အရ ဖြင့္ေပးလုိက္ပါျပီ။ မွတ္ခ်က္မ်ား ေရးသားႏုိင္ပါျပီ။

အခ်ိန္နဲ ့တေျပးညီ သတင္းမ်ား ဖတ္ရႈႏိုင္ဖုိ ့ facebook "like" ကုိ ႏွိပ္ပါ။ thithtoolwin9@gmail.com ကုိ လည္း သတင္းမ်ား ဆက္သြယ္ေပးပုိ ့ႏိုင္ပါသည္။
ေနာက္ဆုံးရ သတင္းမ်ားကုိ ေအာက္ပါ Tweets မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ Tweets ရဲ ့ေဘးေဘာင္တန္းကုိ ဆဲြခ်ျပီ မိမိတုိ ့စိတ္၀င္စားတဲ့ သတင္းေခါင္းစဥ္ ေအာက္က Link ကုိ ႏွိပ္ျပီ အျပည့္အစုံဖတ္ရႈႏိုင္ပါတယ္။
 

Advertisement

 

အသစ္ တင္သမွ် သတင္းမ်ား အလို အေလွ်ာက္ပုိ ့ ေပးပါမည္

က်န္းမာေရးႏွင့္ ေဖ်ာ္ေျဖေရး

တစ္ပတ္အတြင္း စိတ္ဝင္စားဖြယ္ရာ သတင္းမ်ား